De meesten denken dat oorlog vooral uit strijd bestaat.
Maar dat klopt niet.
Het is het wachten op de volgende aanval...
de volgende maaltijd... de volgende ochtend.
Erica.
Stop 's.
Is hij dood? - Geen idee.
Nee.
Spreek je Duits?
Ja. - Ben je Duits?
Ja. - Tering. Maak hem los.
Wat is er? Hoe lang wachten we nog?
Totdat we zien aan welke kant je vriend staat.
Wie heeft dit gedaan?
Partizanen.
We nemen je mee.
Nee.
We laten je niet achter. - We blijven alle drie hier.
Als jullie je wapens neerlegt, laten ze je misschien in leven.
Tien zwaarbewapende partizanen hebben jullie nu op de korrel.
Hij waarschuwt ze.
Schieten.
Tering, een hinderlaag.
Schieten.
Schieten, zeg ik.
M'n geweer ketst. - Schieten.
Schieten.
Verdomme, wat doe je?
Wat is er?
Andrej, Marek, schiet eens op.
Weer twee minder.
Stil. Raap liever de patronen op.
Horloges, trouwringen. Gouden tanden.
Niet slecht. Niet slecht, kleine.
Goed. Niet slecht. Je bevalt me, kleine.
Zo is het wel lekker om te schieten, niet?
Winter, naar buiten.
Er zijn er altijd wel een paar...
die denken dat ze simpelweg...
de Duitse strijd om het voortbestaan...
gedag kunnen zeggen.
Je straf is omgezet.
De Führer heeft een proeftijd toegestaan.
En van nu af aan...
ben je van mij.
Strafbataljon 500.
Dat alle andere afval moet opruimen.
Defaitisten, communisten.
Deserteurs. - ledereen is nodig voor de eindzege.
Het leger verspilt geen kogel aan zo'n stuk stront als jij.
Je sterft wel, alleen ietsje langzamer.
En intussen kun je nog iets voor je vaderland doen.
Kom, opstaan. We gaan.
De meeste mensen denken dat oorlog vooral strijd is.
Maar dat klopt niet.
Het is het wachten.
Juni 1944.
Geen idee of m'n broer Friedhelm nog leeft.
En de anderen: Greta, Viktor, Charly.
150.000 Amerikanen zijn in Normandië geland.
Rome is gevallen. Ons leger heeft Toscane verlaten.
Drie jaar geleden zouden we in het Oosten 'ons volk redden'...
maar hebben we alleen maar dood, ellende en verwoesting gebracht.
Toen waren we helden. Nu zijn we moordenaars.
Janow Lubelski, Polen. Steunpunt van de partizanen.
Op 700 kilometer van Berlijn.
We hebben boter nodig, meel, melk en eieren.
Nog meer? - Minstens drie varkens per maand.
En ganzen? Voor kerstmis?
De Duitsers nemen wat ze willen. Maar wij betalen.
Na elke actie van jullie nemen de Duitsers gijzelaars.
En als de Russen terugkomen, wordt het ook niet beter.
Laat je arm eens zien.
Laat hem nou maar zien.
Houd hem zo omhoog.
Heb je hem liever zo?
De Russen winnen hoe dan ook. Stalin zal Hitler verslaan.
Net als bij Stalingrad en Koersk.
De Duitsers zien ons als slaven. De Russen ook.
Zijn we dat? Slaven?
Zijn er Joden bij jullie? - Joden?
Zijn die hier?
Zijn er hier ergens Joden?
Nee, geen Joden. Joden kun je ruiken.
Drie zakken meel...
...50 eieren en vier kippen.
Tien. - Acht.
Goed. Acht.
En geen Joden. - Joden verzuipen we als katten.
Berlijn-Charlottenburg. Nazi-strafgevangenis.
Jij zit met Erika in cel 17. Hoe heet je?
Greta.
Klopt het dat je zangeres bent geweest?
Greta del Torres, zeggen de vrouwen.
Zamosc - Polen. Hoofdkwartier van de Wehrmacht.
Berlijn: 750 km.
Winter.
Heb je wel eens in een PKW-40 gereden?
Morgen komt Standartenführer Hiemer de strijd tegen de partizanen leiden.
Hij wil een chauffeur die de weg kent. Kun jij dat doen?
Butsyn - Oekraïne Schuilplaats Strafbataljon
Berlijn: 850 km.
Jij daar...
Meekomen.
Zie je die hut daar?
Die staat in de schootslijn van de artillerie.
Afbranden.
Jawel.
Dit is idioot.
Wat was dat?
De brand zal de aandacht van de Russen op ons vestigen.
Dan steek jij die bolsjewistenhut in brand.
Drie jaar geleden werden we hier begroet als bevrijders.
In brand steken.
Als God ons de zege niet schenkt, boeten we hiervoor.
Wat Hij ook met ons van plan is, het is niet de zege.
Thee?
Ga zitten.
Ostroleka - Polen Lazaret. Berlijn 600 km
Goedemorgen.
U heeft geluk. U geneest sneller dan verwacht.
Over drie of vier dagen kunt u weg.
Hoeveel dagen verlof krijg ik?
Wat is er? Krijgt niemand verlof?
Behandeling voortzetten.
Zuster.
Dat is gek. Ik ruik geen rook.
Dat is insubordinatie. En je weet wat daarop staat.
Oberfeldwebel.
Oberfeldwebel, een oproep van de staf.
Wat? - Niets meer in brand steken.
Anders merken de Russen dat we ons terugtrekken.
Aantreden.
Wat heb je voor me?
Hiemer.
Leidde de strijd tegen Joden en partizanen. In Oekraïne en Wit-Rusland.
Grondig en wreed.
Hij komt hier morgen aan wegens ons.
Bereid alles voor. Morgen vallen we aan.
Stalin zal winnen.
Probeer te slapen.
Hannes.
Zuster Char...
Wat? - Wil je terug naar het front?
Maar de dokter zegt...
Bijt erop. Geen kik.
We moeten de...
Wat doe je daar?
Niets. Wegwezen.
Nu lig je hier twee weken langer.
Daarna medisch verlof in Berchtesgaden.
Rijden.
Wat is er, soldaat? - De brug is opgeblazen.
Als u na drie kilometer rechtsaf slaat, komt u weer op uw route uit.
Wat krijgen we nou?
Hoe wist je van die hinderlaag?
Instinct.
Je zit er ook al lang bij.
Ja.
Ik herkende je meteen. Ik vergeet nooit een gezicht.
Ik heb direct je dossier opgevraagd.
Je hebt een broer.
Wilhelm. - Hij is dood.
Desertie.
Hij is niet dood.
Hij heeft gratie gekregen.
Strafbataljon 500.
Rijden we verder?
Ik alleen... - Toe, blijf zitten.
Heet jij Sonja?
Wat lees je daar?
'Onthullingen van een jager.'
Waar gaat het over? - Arme mensen onderTsaar Nicolaas.
Het zijn slaven.
De bazen doen met ze wat ze willen.
Kopen, verkopen.
Vasja is een boerenjongen. De landheer slaat hem.
We behandelen onze eigen mensen zo slecht.
Ja, dat kennen wij Duitsers ook.
Ik heb iemand gekend die...
Ze was... - Jij daar, bedpannen legen.
Wat is er met jou?
Denk je dat ik het niet door heb? De soldaat op A, en die anderen?
Ben je levensmoe?
Dat is 'subversief gedrag'. Ik moet je eigenlijk aangeven.
Denk je dat de Russen je sparen?
Je gelooft toch in de eindoverwinning?
Waarin anders?
De Russen breken overal door. Minsk is gevallen.
Naar Warschau is het nog 500 kilometer.
Als we verliezen...
weet je dan wel wat ze met ons doen?
Liggen. Liggen.
Ach, vent. Niet schieten zonder bevel.
Veel te zenuwachtig.
Hazenjacht.
Kom je?
Jouw haas. Bij 'drie'.
Eén.
Twee.
Naar de stad ermee.
Elke laffe aanslag of hinderlaag...
op soldaten van de Duitse Wehrmacht...
door criminele of achterbakse bendes...
wordt ook in het vervolg...
met genadeloze vergeldingsacties gewroken.
Een waarschuwing aan allen die deelnemen of dat van zins zijn.
Begrepen?
Geef eens hier.
Wilhelm, kom hier.
Op mijn bevel.
En...
nu.
Dat waren onze vrienden. - Je hebt gelijk.
Maar nu? Welke alternatieven heb je?
Agnieszka had twee kleine kinderen.
Stanisu, heb jij een idee? Ik vraag je wat.
Wil je soms de wapens neerleggen?
Door ons sterven Polen. - Door ons? Door ons?
Doe jij ze die strop soms om?
Keelt Krystyna soms kinderen? Krystyna, doe jij dat?
Agnieszka zat er bij. We kenden ze.
We slaan alleen maar terug. Totdat Polen weer vrij is.
Kop dicht. - Stil.
En nu houdt iedereen zijn kop.
Het gaat er niet om dat we sterven, maar hoe we sterven.
Hoor je dat?
En dat van zo'n Duitse stomkop.
Goed, Viktor.
Met de Russen is wel te werken.
Maar als de Duitsers de oorlog winnen...
zijn we allemaal ten dode opgeschreven.
Wat is er?
Overplaatsing? - Je gaat terug naar Duitsland.
Ik snap...
Moet ik alles in de steek laten?
De oorlog is binnenkort voorbij. Nog een paar maanden.
Je zou op me kunnen wachten.
Hildegard wilde je aangeven.
Je saboteerde de genezing van soldaten.
Dat is 'subversief gedrag'.
Strafbataljon. Lafaards, verraders. Uit de buurt blijven.
Daar ga ik dan toch ook heen? - Ik heb je gewaarschuwd.
Geef je me aan? - Ik doe m'n plicht.
Net als jij bij Liliya.
Wilhelm.
Ken je er één?
Charly.
Ik snap het niet. Friedhelm zei...
Ik weet het. Kom hier.
Alles komt goed.
Nee.
Je moet dood zijn. Je moet dood zijn.
Ik heb de hele tijd...
Ik hou van je.
Geen zorgen, zuster. Hij gaat zo dood.
Wilhelm.
Hier. Eet.
Eet op. Hoe smerig het ook is.
Zoals Arthur, hier.
Je was goed.
Weet je dat door jou m'n man heb leren kennen.
Ik...
Ik was met vriendinnen met de trein naar Bernau gegaan.
En naar het Liepnitzmeer gelopen. 's Avonds was er een dansfeest.
Waar ze jouw nummer speelden.
Hij keek steeds onze kant op.
Hij was groot.
Knappe jongen, om te zien.
En toen hij op ons af liep, dacht ik dat hij voor Inge kwam.
Maar hij vroeg mij ten dans.
Hij trok met zijn rechterbeen, dat de SA gebroken had.
Maar hij danste goed.
Ik wist die avond dat hij de ware was.
En na twee maanden zijn we getrouwd.
Morgenochtend halen ze me op.
Juli 1944. We zijn terug waar we drie jaar geleden begonnen.
Legergroep Midden is vernietigd. Een half miljoen man.
Het Rode Leger staat aan de Weichsel. Warschau wankelt.
De allang verloren oorlog wil maar niet ophouden.
M'n broer had gelijk. We zijn vee in een reusachtig abattoir.
Een bende laffe landverraders...
heeft een aanslag op de Führer gepleegd.
Maar er is een voorspelling voor Duitsland.
En die heet Adolf Hitler.
De Führer leeft.
Is hier iemand daar bijzonder teleurgesteld over?
Met hem zullen we nooit opgeven.
We zullen om elke stad, dorp en huis... tot aan het einde vechten.
Dan moeten we wel opschieten.
Een bevel is voor een Duitser onwrikbaar.
In de vorige oorlog hebben we ook niet opgegeven.
Nee, de Joden thuis hebben het Duitse leger verraden.
Maar dat zal ons dit keer niet overkomen.
Jullie verzamelen de doden.
Duitse soldaten, de oorlog is verloren.
Hitler en zijn generaals hebben ons misleid.
Ik was ook een Duitse soldaat.
Oberst Brandlmeier, van de 11e infanteriedivisie.
Ik heb vier jaar eervol en dapper gestreden.
Totdat ik inzag dat we bedrogen werden.
Het Rode Leger zal Hitlers Duitsland verslaan.
Maar Stalin reikt ons de hand.
Leg de wapens neer en kom bij ons.
De Russen zijn niet minderwaardig, zoals ze zeggen.
Ze garanderen een eervolle behandeling, drie maaltijden per dag...
en terugkeer naar huis... - In geen geval.
Het beste.
Goed.
Het lazaret wordt binnenkort vast verplaatst.
Wat doe je dan? Met ons meekomen?
Dan ze mij...
Als verraadster.
Ik kon niet dichter bij komen. De meesten zijn vrouwen. Joden.
Ze maken munitieverpakkingen en repareren uniformen.
Dat is ons doelwit. Het munitiedepot.
Er zijn vier wachttorens met schijnwerpers.
Het hek staat onder stroom. Absoluut dodelijk.
Soms lopen geïnterneerden er tegenaan, als ze niet meer kunnen.
De bewakers zijn Oekraïense SS.
Frontaal maken we geen schijn van kans.
Wat is dat?
De trein met voedsel en wapens.
Na het lossen, laden ze direct de munitie en uniformen in.
We vallen op open terrein aan.
Zoek uit wanneer het volgende transport is.
Heb je het verstaan?
We vallen de trein aan.
Zorg je voor Arthur?
Je kunt varkensvlees gebruiken. Of rundvlees.
Of hertenvlees. Dat is zalig.
Nee, het belangrijkste is de worst.
Met knoflook.
En zuurkool. Paddenstoelen en zuurkool.
Je kunt alles in Bigos doen. Als je het maar een nacht laat staan.
M'n oma zei altijd:
'Bigos is net een goed huwelijk. Hoe langer het duurt, hoe beter het smaakt.'
Wat vind jij ervan?
Sinds wanneer heeft een Duitser verstand van Bigos?
Het klinkt als een lekkere goulash.
Bigos is geen goulash. - Bigos is Polen.
Je zei dat de trein om negen uur kwam.
Nou en? Ben ik verantwoordelijk voor de Duitsers?
Misschien hebben ze al gecapituleerd.
Wat als hij het stopteken negeert en doorrijdt?
Dat doet hij niet.
Een Duitse beambte negeert geen Duits bord.
Nog niet.
Nu.
We hebben ze allemaal afgemaakt. - De eerst groep gaat met mij mee.
Waar kwam dat vandaan? - Er is er nog een over.
Hebben we hem?
Op 'drie', goed? Eén.
Twee.
Drie.
Vooruit.
Wat doen we met ze?
Met wie?
De meesten zijn Joden.
Die zijn net zo erg als communisten of Russen.
Beter dood dan levend.
Moeten ze zo creperen? - Ja.
Vooruit, in de benen.
Vooruit, naar buiten.
Kom.
Kom eruit.
Eruit.
Lopen.
Wat doen we nu met die Joden?
Wat doen we met de Joden?
Laat hem aan mij over, begrepen?
Standartenführer.
Een reeks aanslagen in het achterland.
Wat nog meer?
Het zijn nu al 50 à 60 bruggen...
en 150 kilometer spoor. - Morgen komen we in actie.
Een tip uit de bevolking. Bereid alles voor.
Kleed je aan.
Blijf staan.
Ik had al meteen zo'n gevoel.
De anderen zeiden:
Dat is er eentje.
Hij ziet er zo uit.
Ja, Viktor.
Nu weet ik het.
Je bent Duitser.
En Jood.
Je was een goede kameraad.
Maar nu kan ik niets meer voor je doen.
Lopen.
Viktor.
De oorlog duurt niet lang meer.
Ik wens je het beste toe.
Dat je het overleeft.
Laat ons alleen.
Greta del Torres.
3246.
Wat wil je?
Dat je dit ondertekent.
Dat ik je Joodse vriend geholpen heb.
Gaat het zo slecht met je Führer, dat je nu een Jood nodig hebt?
Waarom denk je dat je nog leeft?
En dat kan zo blijven.
Hoe voelt dat nou?
Weten dat hij je in de steek heeft gelaten en veilig in New York zit?
Dat voelt goed.
Je hoeft niet te hopen dat ze jullie redden.
Voordat er maar één Geallieerde komt, zijn jullie weg.
Dit was de laatste keer. We zullen elkaar niet meer zien.
Rot op, nu het nog kan.
Iets van m'n ouders gehoord? - Nee. Verdwijn.
Of de anderen? Greta. - Ga nou.
Wat is er met haar?
Gearresteerd. Ik zeg toch dat je moet oprotten.
Gearresteerd? Waarom?
Waarom?
Defaitisme.
Greta defaitistisch? Dat kan niet.
Voorzichtig, Friedhelm.
Bij 'drie', ja?
Een.
Twee.
Wegwezen. Een tweede kans krijg je niet.
De oorlog is verloren. Het is zinloos.
Dat was hij van meet af aan.
Februari 1945.
Het Rode Leger is de Oder overgetrokken.
Het is nog geen 100 kilometer meer tot Berlijn.
De oorlog zal niet lang meer duren.
Ik ben bang dat de hoop terugkeert, zo kort voor het einde.
Raciborz - Polen. Frontgebied Berlijn: 500 km
Russen. Dekking.
Wat doen we nu?
Doe het dan. Die hufter wil dat we hier creperen.
Hoe heet hij?
Geen idee. Hij is vandaag gekomen.
Klaar? - Ja.
Vooruit.
Spreider.
Pincet.
De Russen zijn doorgebroken over een breed front. Alles stort in elkaar.
Watten.
Ze zijn nog maar vijf kilometer van hier.
Dichtmaken. - Maar...
Direct iedereen evacueren.
En wie niet vervoerd kan worden? - Blijft hier.
Dat onze soldaten...
als ze waar dan ook aan het Oostfront het offensief openen...
geen genade meer kennen en geen genade meer schenken.
Achterop.
Wie niet meekan, krijgt morfine. - Goed.
Sonja.
Heb je Sonja gezien? De Russische hulpzuster.
Kom, we kunnen niet wachten.
Waar is Sonja? - Geen idee.
De Russen zijn op 500 meter.
Charlotte.
Vooruit, tempo. We vertrekken nu.
Zuster.
De Russen.
Alsjeblieft. - Neem dit.
Wij zijn Sovjetsoldaten. Bevrijders. Geen verkrachters.
Wegwezen, als je niet wilt dat ik je doodschiet.
Liliya.
Bedankt.
Wegwezen. ledereen.
Wat gaat er met haar gebeuren?
Ze is een verraadster. Vooruit.
Vooruit.
Breslau is ingesloten. We stonden machteloos.
Pas op, hij zoekt iemand.
Wegwezen.
Wat?
Ga weg.
Hoeveel levens heeft zo'n strontzak...
als jij eigenlijk?
Ik heb er nog één.
Ik wilde afscheid nemen.
Weet je wat ik met je ga doen?
Mijn oorlog is voorbij.
En die van jou ook.
Vooruit, pak hem beet.
En nu wegwezen.
Je hebt niets gezien.
Ze geloven me toch niet.
Hier is de BBC Home Service. Het nieuws, gelezen door Frederic Grisewood.
We nemen de luisteraars mee
naar een zender in Duitsland, waar Frank Gillard iets wil zeggen.
Oost en West hebben elkaar ontmoet.
Om 16.40 uur op woensdagmiddag,
25 april 1945...
hebben de Amerikaase troepen van generaal Bradley...
Martin, alsjeblieft. Doe het nou.
Op dit nieuws heeft de hele geallieerde wereld gewacht.
Nazi-Duitsland is bezweken en in tweeën gesneden.
De bevrijdingslegers schudden elkaar de hand.
Veldgendarme.
We wachten totdat het donker is.
Ze is verpleegster. Ze kan onze zieken verplegen.
Ze kan haar schuld inlossen.
De zege is een kwestie van weken.
Met wie anders moeten we een beter Duitsland opbouwen?
Dat meisje. Die verpleegster.
Charly.
Hoeveel kans heb je om levend thuis te komen? Als soldaat?
Dus wilde ik... - Haar de pijn besparen.
Ons.
Heb je ze geteld?
Die je gedood hebt?
Twaalf.
Ik heb er twaalf gedood.
En niemand gered.
In het begin was je een held. Nu alleen nog een schoft.
'Oorlog in het Oosten beslist'
Dat was sneller voor haar.
Ze kreeg de doodstraf.
En waarom help je mij?
Omdat het anders altijd zo doorgaat.
We zien elkaar in Berlijn.
Dacht je dat we je zouden vergeten?
Aanleggen.
Vuur.
Klodzko - Polen. Berlijn: 350 km
Wilhelm.
Allemaal tegelijk.
Mijn kant op.
Het beste.
Mei 1945.
We hebben vier jaar geleden afscheid genomen.
We waren vijf vrienden en dachten dat de oorlog tot de kerst zou duren.
Nu eindigt hij waar hij begonnen is.
In Berlijn. Of wat daarvan nog over is.
Spoedig zullen er alleen nog Duitsers zijn, en niet één nazi.
En wie zullen wij zijn?
Zeg, wat moet dit voorstellen?
Wat doet u in mijn woning?
Uw woning?
Ja. - Altijd al geweest?
Ja, waarom niet?
Echt waar?
Er zouden hier Joden gewoond hebben.
Maar die zijn verhuisd.
Nu is het genoeg.
Ja, ik heb dit bewaard. Ik heb nooit iets gehad tegen...
Ik heb nog geprobeerd om ze te helpen.
Joden.
Het Böhmerwald. Drie dagen vóór de capitulatie.
Berlijn: 400 kilometer.
Dekking.
Ophouden.
Houd verdomme op.
Stelletje imbecielen.
Duitsers, geef je over.
De oorlog is afgelopen.
De Duitse soldaten moeten zich overgeven. De oorlog is voorbij.
Schoften. Allemaal propaganda.
Als we ons overgeven, gaan we eraan.
De Führer beloofde ons de zege. - We hebben nog steeds patronen.
Hoe kunnen we onze moeders dan nog aankijken?
Wees blij als je haar ooit nog kunt aankijken.
Je bent een gore, oude lafbek.
Hoe oud ben je? - Twaalf.
Jullie zijn kinderen.
De Russen sturen jullie naar huis.
Stuur dit naar het adres dat erop staat.
Hij valt ze aan.
Gezocht?
Volgende.
De volgende, alstublieft.
De overheid zoekt mensen met ervaring als leidinggevende.
Heeft u die?
Ja, een hele hoop.
Zij het niet zoveel als u, Sturmbannführer.
Kennen we elkaar?
Dat u bij de Duitse overheid werkt.
Men heeft mijn ervaring nodig.
U bedoelt twaalf jaar ervaring in martelen en doden?
Help me eens? Ik kan niet iedereen onthouden.
Captain.
Dat is Sturmbannführer Dorn van de Gestapo.
Dat weet u?
Wat is er met Greta gebeurd?
Viktor Goldstein.
Ik heb hem aan papieren geholpen.
Papieren waarmee hij naar Marseille kon vluchten.
Greta, ja.
Heel jammer.
Ik heb alles gedaan om haar te redden.
Ik ben ook bijna alle familie kwijtgeraakt.
Fijn dat u nog leeft.
De volgende.
Op Friedhelm hoeven we niet te wachten.
Gevallen. Voor Führer, volk en vaderland.
Heeft iemand iets van Greta gehoord?
Goed dat je nog leeft.
Op Friedhelm en Greta.
P2P Ondertiteling: Theo Vermeer