3 LUTEGO 1945
W pierwszych tygodniach 1945 roku
okrążaliśmy III Rzeszę z wszystkich stron.
Na zachodzie alianci atakowali Niemcy.
NIEBO NAD BERLINEM
Na wschodzie Sowieci zbliżali się do Odry.
A na niebie niepodważalnie panowała 8. Armia Powietrzna.
Byliśmy istnymi władcami przestworzy.
Dowódca do ogona, zbliżamy się do celu.
Jak sytuacja z tyłu?
Dobrze. Formacja gotowa.
Przyjąłem. Zrzucamy.
Samolot twój, Gene.
Przyjąłem.
Otwieram pokrywę komory bombowej. Minuta do zrzutu.
- Dostaliśmy? - Silniki po prawej są całe.
Ale Doug, chodź tu i popatrz na to. Trafili parę zbiorników.
Tak jest. Już idę.
Majorze, mamy uszkodzenia.
Kolejne butle tlenowe są pęknięte. Zostało tylko sześć.
Przyjąłem. Pilnuj tego.
Pociski rakietowe!
Silnik jeden się pali. Wyłączam go.
Odcinam mu paliwo i olej. Jaki jest stan?
- Już wyłączony. - Dobrze.
Zbliżamy się do celu. Pięć sekund do zrzutu bomb.
Zrzucamy.
Poszło dobrze, Luke. Chyba mo...
Pilot do załogi. Jakie są uszkodzenia? Meldujcie.
Gene, Luke, meldujcie.
W drugim i czwartym spada ciśnienie oleju. Silnik trzy się pali.
Stracimy samolot.
Szlag.
Dowódca do zastępcy, twoi chłopcy prowadzą.
Powtarzam, twoi chłopcy prowadzą.
Przyjąłem. Prowadzimy.
- Przejmę samolot, dobrze? - Przyjąłem.
Spróbuję dolecieć za sowiecką linię frontu.
Tak jest. Twój samolot, Rosie.
Dawaj. Wytrzymaj jeszcze trochę.
Tracimy prędkość. Mamy skakać?
Jeszcze nie. Nie rozbijemy się w Berlinie.
No dawaj. Jeszcze trochę.
Lewe skrzydło jest zniszczone.
Już prawie jesteśmy.
To koniec. Zaraz zgaśnie.
Skacz. Włącz alarm i idź.
Stąd możemy przejść przez rzekę.
Spróbuję go utrzymać tak długo, jak się da.
- Idź. Zaczął lecieć dym. - Tak jest.
Idź.
- Dawaj. Idź. - Masz go?
No już.
Gene!
WSCHODNI BRZEG ODRY FRONT NIEMIECKO-RADZIECKI
Nie! Jestem Amerykaninem.
Amierikanskij! Roosevelt! Stalin! Coca-Cola!
Roosevelt.
NA PODSTAWIE KSIĄŻKI DONALDA L. MILLERA
WŁADCY PRZESTWORZY
CZĘŚĆ DZIEWIĄTA
Cholera, godzina 23.00. To za ile, 30 minut? Mniej.
Idźcie! Szybko!
Za pół godziny mamy być przy bramie.
- Powiedzcie chłopakom! - Już.
Wychodzić. Już. Trzydzieści minut.
Tyle mamy, żeby być przy bramie.
Na 23.00, potem wymarsz. Nie mówią, jak daleko ani długo.
Pół godziny. Jezu.
Dobra, pakujcie się. Włóżcie najcieplejsze ubranie.
Dokąd idziemy?
Nie wiem. Alianci muszą być blisko.
Najcieplejsze ciuchy.
Niezbędne rzeczy.
Złam to.
Chodźmy.
Weźcie zapałki.
Tylko jedzenie, które wytrzyma.
Szkopy porobiły już dziury w puszkach.
Nie wytrzymają.
Spalić wszystko!
- Zostaw to! - To moje!
Puszczaj!
Jak tam?
Wolałbym, gdyby najpierw dotarli tu Sowieci.
Chyba nie chcesz uciekać?
A ty chcesz uciekać?
Nie w tym mrozie.
Ham.
Hambone. Na twoim miejscu bym tego nie robił.
Tak?
Kto wie, kiedy znów znajdziemy takie żarcie?
Spieprzaj.
Każdego, kto spróbuje uciec, zastrzelimy. Nie próbujcie, proszę.
To Sowieci. Są blisko.
To na pewno oni.
Zamknij ryja, czarny śmieciu! Idź! Szybciej!
Dobra, idziemy.
Tak traktuje się morderców.
Siłą!
W porządku, Solomon?
Jak na Żyda spacerującego nocą po Niemczech.
NIEMIECKIE TERENY WIEJSKIE
30 KILOMETRÓW NA POŁUDNIOWY ZACHÓD OD OBOZU
- Bucky ostrzegał... - Ani, kurwa, słowa.
Kiedy tylko się czegoś dowiesz, daj mi znać, dobra?
Dzięki, Bill.
Nic. Nadal żadnych wieści o Rosiem i załodze.
Co się stało?
Spadli na ziemię niczyją na wschód od Berlina.
Jezu Chryste.
Panie majorze.
Co ty tu robisz, synu?
Zaraz startujemy, a sprzęt jest pod kluczem.
Idziemy, ludzie. Ruchy.
- Ty pieprzony... - Hej, Clouter.
Z czego rżysz? Sam miałeś grubą wrenkę.
Pewnie nigdy nie latałeś bez spadochronu, co?
Nie wiem, Crosby. A ty latałeś?
Od tej chwili
pomieszczenie ze sprzętem ma być otwarte aż do startu
plus 30 minut. Tak, majorze?
- Tak. - Tak, majorze?
Tak, majorze.
Dobra. Słyszałeś. Wytrzyj się i chodź.
DROGA DO MUŻAKOWA
77 KILOMETRÓW NA POŁUDNIOWY ZACHÓD OD OBOZU
Danke. Dziękuję.
Z drogi!
- Na bok. - Zejść.
- Już! - Słyszycie?
- Zejść z drogi. - Już.
Za krew i ziemię!
Stańcie i okażcie szacunek naszym bohaterom!
Heil Hitler.
Dzieci i starcy.
To już koniec.
MUŻAKÓW, NIEMCY CEGIELNIA – OBÓZ SŁUŻBY PRACY
Nie biegnijcie.
Jest miejsce dla wszystkich.
Chodźcie bliżej.
Ponoć o brzasku idziemy na stację kolejową.
A wiadomo, dokąd jedziemy?
Nie. Po prostu bądź gotowy o świcie.
Niedobrze. Zawiozą nas gdzieś i zabiją, nie?
Po co ta podróż?
Mieli sporo szans, jeśli naprawdę chcieli nas zabić.
- Nie wiem. To naziści. - Będzie dobrze, Solly.
Nie poszło do końca tak, jak się spodziewaliśmy, co?
Nie do końca. Żałujesz, że nie zrobiłeś czegoś inaczej?
Raczej nie. A ty?
Nie planowałem dać się zestrzelić.
Naprawdę wierzyłem, że jeśli zostaną tylko dwa B-17,
to będziemy w nich my.
Bez ciebie ostatnie lata byłyby o wiele cięższe.
Bez ciebie też.
Zwalniamy, prawda?
Wiecie, gdzie jesteśmy?
DWORZEC GŁÓWNY
Norymberga. Psiakrew! Pierdolona Norymberga.
- Uspokój się, Solly. - Uspokój się.
- Już po mnie. - Spokojnie.
Jesteśmy w sercu ich ojczyzny.
STALAG XIII NORYMBERGA, NIEMCY
Gale? Gale!
Gale Cleven.
Jezu. A niech mnie.
George. Jak się masz?
Daleko od domu.
O Boże. Hej, to George Neithammer.
- John. - Tylko on jeden wie
- więcej o baseballu niż ty. - Tak?
- Komu kibicujesz? - Yankees. A ty?
- Cubsom. - Zawsze jest następny rok.
Zobaczę, czy znajdę wam jakieś namioty z ogniskiem.
Niestety większość ich nie ma.
Nie szkodzi. Tyle dobrze, że zeszliśmy ze śniegu.
POLSKA DROGA DO POZNANIA
Generał może zabrać cię na lotnisko,
do Baranowicz,
na lot do Moskwy.
A stamtąd do Anglii.
Ostrzega cię, że droga będzie bardzo niebezpieczna.
Pewnie przez Teheran.
Na zapach.
Przed nami jest wóz, który stracił koło.
Muszą go naprawić.
Nie macie nic przeciwko temu, żebym rozprostował nogi?
„BŁOGOSŁAWIONY SĘDZIA SPRAWIEDLIWY”.
Znaleźliśmy wiele takich obozów.
Wszyscy martwi i spaleni, zanim dotarliśmy.
Jest ich więcej?
Tak. Nasi towarzysze znaleźli nawet większe obozy niż ten.
Zbudowano je, żeby zabijać wielu ludzi naraz.
Polaków, Rosjan. Głównie Żydów.
Naprawili wóz. Możemy jechać dalej.
RADZIECKA BAZA LOTNICZA POD POZNANIEM
Proszę zaczekać. Sprawdzę, kiedy jest lot do Moskwy.
Dziękuję.
Dokąd jedziecie? Do domu?
Do domu? Rodziny?
Mówi, że cała jego rodzina zginęła i jest pochowana w jego wiosce.
Mówi, że sam ich pochował,
razem z innymi mieszkańcami, których zabili Niemcy.
Niemcy kazali im wypełnić rów.
Gdzieś w środku były jego żona, córka i wnuki.
Więc wziął łopatę.
Żeby żyć... trzeba dokonywać wyborów.
Dokąd teraz pójdzie?
Majorze, samolot do Moskwy zaraz odlatuje.
Idź z Bogiem.
Mówi, że jeśli Bóg istnieje, to o nim zapomniał.
Nie zapamięta nas nawet ziemia, która przykryje nasze kości.
Majorze! Musimy iść. Szybko.
Chodźmy.
STALAG XIII NORYMBERGA, NIEMCY
2 KWIETNIA 1945
Co powiedział?
Niemcy chcą mieć przewagę nad aliantami.
Martwi ich, że się zbliżają, więc czeka nas kolejny marsz.
Ruszamy o 19.00.
Znowu w nocy?
Tak, ale powiedziałem, że więcej niż 20 km na noc nie zrobimy
i się zgodzili.
Powiadomcie resztę.
DROGA DO BERCHING BAWARIA, NIEMCY
Popeye mówi, że jutro przekraczamy Dunaj.
Uciekamy w nocy albo w ogóle.
- Tej nocy? - Tak.
Potem nie będzie już szansy, Gale.
Rzeka jest za duża, żeby tu wrócić.
Chłopaki dzielą się na grupy.
Jeśli będzie nas mało, ja, ty, George, Aring,
możemy lepiej się ukryć.
- P-51! - Zgasić papierosy i pochodnie!
Zgasić je!
Glemnitz! Mówiliśmy, że nie możemy iść w nocy.
Atakują nas nasze własne samoloty.
- Mówiliśmy, że to niebezpieczne. - Uspokój się!
- To niebezpieczne, cholera. - John, popatrz na mnie.
Popatrz na mnie. Jestem za.
Uciekamy tej nocy.
Uspokój się, zanim cię zastrzelą.
Ruszać! Maszerować!
Bob, powiedz Simoleitowi, że przeszliśmy już 20 km.
Zatrzymujemy się.
Tak jest.
Korlesky, Tiller, poszukajcie kwater.
Opuszczone budynki, kościół, szkoła. Cokolwiek znajdziecie.
Zgodnie z mapą Jeffersona parę km na północny zachód jest las.
Jeśli tam dotrzemy, powinniśmy móc się ukryć.
Dotrzemy.
Chodźmy w tamtą stronę.
Wykorzystajmy zamieszanie, póki możemy.
Nad tym murem.
Dobra, kto idzie pierwszy?
Ja pójdę.
Dobra, Bill. Idź.
Dobra.
- Idź. Zaraz dołączę. - Dobra.
Halt!
Nie strzelać.
- Idź, Buck! Uciekaj! - Halt!
Puśćcie go. Już.
Puśćcie go.
Szlag. Tknijcie go tylko, a wywołacie bunt.
Glemnitz.
To oficer starszej rangi. Jest potrzebny do...
Sierżancie, rozkaż swoim ludziom, żeby puścili majora Egana.
Już.
Co to miało być?
George, Bill i Buck przeskoczyli przez tamten mur.
Słyszycie to?
Brzmi jak GMC.
Chyba się wycofują.
Świnia!
Proszę.
Won!
Już.
Pieprzone dzieciaki.
Musimy iść, Buck.
Buck.
Nawet nie mieli nabojów, do cholery.
Chodźmy.
To on. Przeżył!
Witaj, majorze!
- Jak tam, chłopcy? - Wróciłeś, Rosie!
Wrócił. Major Rosenthal przeżył.
Chodźcie!
Hej, chłopaki.
- Aggie, jak tam, stary? - Wróciłeś.
- Nie wpadnij pod koła. - Mam stanąć?
Nie.
Witaj, Rosie!
Świetnie, Rosie!
Potem z Połtawy polecieliśmy C-46 do Iranu,
a potem...
tym samym C-46 do El-Aden, brytyjskiej bazy...
potem na północ, przez Ateny, Rzym i Neapol.
A potem, nie uwierzysz,
przenieśli nas do osobistego B-24 Liberatora Winstona Churchilla,
serio,
na lot do St Mawgan.
A jak u ciebie?
Jak Jean?
Jest w ciąży.
Będę ojcem.
Żartujesz?
Croz.
Croz, gratulacje!
Boże, ale cieszę.
To... To dobrze, prawda?
- Tak. - Właśnie.
Jesteś pewien?
Tak. No wiesz...
Nie wiem, po prostu...
No wiesz, całe to zabijanie,
dzień w dzień...
coś z nami robi.
Jakoś nas...
zmienia...
nie na lepsze.
Wiesz, czasem się budzę...
i nawet nie poznaję się w lustrze.
Przypomina mi się, co czytałem na studiach u Nietzschego.
Napisał...
„Kto walczy z potworami...
niechaj baczy, by sam przy tym nie stał się potworem.
Bo kiedy spoglądamy w otchłań...
otchłań spogląda również w nas”.
Walczymy tu z potworami, Croz.
Tak.
To prawda.
Robiliśmy trudne rzeczy.
Ale musieliśmy.
Inaczej się nie da.
Za to, do czego są zdolni...
Zasłużyli na to.
Wierz mi.
Zasłużyli na to.
BAWARSKIE TERENY WIEJSKIE NA POŁUDNIE OD NORYMBERGI
Stać!
- Hej! Amerykanie! - Jesteśmy Amerykanami!
Jesteśmy amerykańskimi lotnikami!
Ręce w górze!
Mamy tu dwóch. Mówią, że są nasi.
- Wyglądają na jeńców. - Przyprowadź ich.
Spokojnie.
STALAG VII MOOSBURG, NIEMCY
Bob, znajdź im jakieś miejsce pod dachem.
Tak jest.
Chyba nas nie zakwaterują.
Raczej nie.
Chodźmy.
Dzięki za transport.
Majorze, witamy.
Wciąż siedzisz w tej dziurze?
Ano.
- Majorze. - Rosie.
- Dobrze, że wróciłeś! - Witamy!
Lemmons.
- Panowie. - Świetnie.
Masz swój chlebak?
Zostawiłem go w apartamencie w stalagu.
Mam to, co widzisz.
Muszę podziękować dowódcy, że Hank odebrał mnie z Paryża.
Mieliśmy parę misji transportowych.
A to po co?
Holendrzy głodują,
więc alianci zrzucają jedzenie na zachód i południowy zachód od Zuiderzee.
Mamy mieć rozejm z Niemcami, więc bez ostrzału i dział.
Na razie odmówili, ale i tak latamy.
Egan nie dał tego wysłać do twoich rodziców.
Powtarzał, że na ciebie czeka.
„Zaginął tylko w akcji”.
Majorze,
operacyjni mieli nadzieję, że polecisz na tę misję humanitarną, o której mówiłem.
Powinna być rutynowa, ale nie wiemy na pewno, co zrobią Niemcy.
Miło będzie znów polatać.
Więc Bucky’emu nie dało się uciec?
Nie, Bucky musiał zostać z innymi.
Ale nic mu nie jest?
A kiedy mu coś było?
Kiedy to się skończy, Alex,
pewnie wyślą nas do domu z Marsylii albo Hawru.
Bo raczej nie ze starej Anglii.
Macon, to P-51.
To Jankesi!
To P-51.
Lecą!
Wraca.
Wraca!
Na ziemię!
Tak! Dawaj!
Wracamy do domu!
Świetnie!
Padnij!
Uciekać!
Chłopaki! Załatwcie wieżę!
Poddaj się!
Hej, macie flagę? Kto ma flagę?
Nie mamy.
- Macie tu flagę? - Nie!
- Nie ma flag? - Nie.
- Nie? - Weź naszą!
- Hej, macie flagę? - Ja mam! Trzymaj.
Majorze!
Tu jest.
Pomóżcie mi wejść!
- Nie strzelajcie. - Niby czemu?
Bądźcie rozsądni.
Wracamy do domu!
Wolność!
Jakie to uczucie?
Tak! Ściągnij to!
Dawaj, Bucky!
Porwijcie ją!
Tak! Porwijcie ją!
Dawaj, Bucky!
USA!
Panie pułkowniku, obóz i wioska są wasze.
Przekażę moich rozbrojonych ludzi za 30 minut.
Może pan odejść.
Zabierzmy ich stąd.
Rosie.
Majorze.
Guma, czekolada.
I pierwsze pomarańcze od miesięcy. Dla Holendrów pewnie od lat.
Nieźle.
- Pan major. - Majorze.
Croz.
- Lećmy nakarmić ludzi. - Tak jest. Dobrze.
Wybacz, ale zwykle siadam po lewej stronie.
W sumie to zawsze.
Zadzwonię do generała.
Nie, żartuję.
To zaszczyt.
Gotowy na kontrolę?
Jak nigdy.
Formularz 1A?
Jest.
Pulpit i fotele?
Są.
Ken?
Co ty tu robisz?
Zapewniam, że nie znajdziecie lepszego mechanika.
Poza tym uznałem,
że będzie miał frajdę, jak poleci taką maszyną.
- Jeszcze nie latałeś? - Nie.
- Nigdy? - Nigdy.
Przypłynąłem tu w ’43 i jakoś nie miałem powodu, żeby latać.
Włączam jeden.
Jak widok, Kenny?
Piękny.
To dopiero coś, nie?
HOLANDIA 1 MAJA 1945
Nawigator do pilota, skręcamy na 090, odbiór.
Pilot do nawigatora, przyjąłem.
Zbliżamy się.
Przygotujcie się.
Przed nami Valkenburg.
Możecie się pomodlić, żeby nie otworzyli ognia, jeśli chcecie.
Chyba jesteśmy bezpieczni.
Niemcy postanowili uhonorować rozejm.
Mądre szkopy.
Hej, patrzcie.
Widać ich.
Zrzucaj, kiedy chcesz, Doug.
Przyjąłem.
Otwieram pokrywę komory.
Zrzucam skrzynki.
I już. Gotowe.
Hej, patrzcie.
„Dziękujemy, Jankesi”.
DZIĘKUJEMY WAM, JANKESI
Patrzcie na to.
Wieża Clearup, tu Chowhound One, prosimy o instrukcję lądowania.
Chowhound One, możecie podchodzić.
Pas 281, pułap chmur: 365 metrów.
Wiatry na 330 z prędkością 22 km/h.
Wysokościomierz, 29,96. Odbiór.
Wieża Clearup, powtórz, proszę.
Słyszałeś, cholera, za pierwszym razem, Gale.
Niech mnie diabli.
Patrzcie, kto to.
Mój odcisk.
Wróciłem.
Jakie to uczucie znów latać?
Świetne.
Kto to wrócił?
- Harry. - John Egan.
- Jak się masz? Dobrze cię widzieć. - Wzajemnie.
- Już nie wymiotujesz? - Nie.
- Wrócił pan. - Kenny.
Rosie, miło cię widzieć. Jak się masz?
W ostatnich dniach wojny parę razy zrzucaliśmy zapasy.
A potem, pewnego dnia...
Wczoraj, o godzinie 2.41 rano
w sztabie generała Eisenhowera...
...skończyło się.
...generał Jodl,
przedstawiciel Naczelnego Dowództwa Niemiec
i wielkiego admirała Dönitza,
wyznaczonego na głowę państwa niemieckiego,
podpisał akt bezwarunkowej kapitulacji
wszystkich niemieckich sił lądowych, morskich i powietrznych w Europie
przed Alianckimi Siłami Ekspedycyjnymi
i jednocześnie przed Naczelnym Dowództwem ZSRR.
Działania wojenne oficjalnie zakończą się minutę po północy,
we wtorek 8 maja.
Ale żeby oszczędzić ludzkie życie, walki przerwano już wczoraj,
ogłaszając to wzdłuż całego frontu i na naszych drogich Wyspach Normandzkich.
- Hej, chodź tu! - Jeszcze jeden, proszę!
Pijcie, wracamy do domu.
Odpalaj!
Tak! Wracamy do domu!
Udało się!
Zamknijcie to.
Chodźmy.
Na początku to się wydawało nieprawdziwe, niemożliwe, niewyobrażalne.
A potem nieuniknione.
Wracaliśmy do domu.
Transport czeka, majorze.
Wszyscy.
Czekała na mnie żona.
Dzięki, stary.
Syn.
Początek życia.
Będę czekał w Minton’s po powrocie.
Przyjdę.
Możesz zabrać małego.
Mam wziąć niemowlę do klubu jazzowego?
Nigdy nie jest za wcześnie.
Będziesz świetnym ojcem.
Myślisz?
Wiem.
Wygrali!
No i już.
Gotowy na powrót?
Gotowy zobaczyć Marge?
Nie wątpię.
Formularz 1A?
Jest.
Pulpit i fotele?
- Są. - Zawory i przełącznik przepływu?
Wyłączone.
Straciliśmy wielu dobrych ludzi.
Wielu odważnych.
Tak.
Wymienniki ciepła zimne.
Chowamy koła.
Czasem świat musi się ze sobą skonfrontować.
Pokazać nam, kim jesteśmy.
Wracałem do domu.
Szkoda, że nie wszyscy mogli.
Będziemy tęsknić. Pa, pa!
Na razie! Pa, pa!
- Dobra. - No to już.
Siedemdziesiąt.
Osiemdziesiąt.
Dziewięćdziesiąt.
Startujemy.
Chowam podwozie.
Moc wznoszenia.
Opuścił armię w 1945 jako podpułkownik i wrócił do Jean i syna, Steve’a.
Zrobił doktorat z literaturoznawstwa na Stanford w 1953.
Przez kilka lat wykładał na University of Iowa,
po czym przeniósł się do Massachusetts z żoną i czwórką dzieci.
Uczył na Uniwersytecie Bostońskim i Harvarda przez ponad 30 lat.
Harry i Jean prowadzili komitety rodzicielskie
każdej szkoły, do której chodziły ich dzieci.
Wspomnienia Harry’ego o doświadczeniach z II wojny światowej
wydano w 1993 roku. Harry zmarł w 2010 w wieku 91 lat.
Służył w Siłach Powietrznych
do grudnia 1947, kiedy to wstąpił do Rezerwy Sił Powietrznych.
W tym samym roku wrócił z żoną Adellą do Detroit
i został nauczycielem.
Pracował w szkołach publicznych przez ponad 30 lat.
Odszedł z Rezerwy Sił Powietrznych
jako podpułkownik.
Był członkiem-założycielem
sekcji z Detroit i sekcji krajowej Lotników z Tuskegee.
Alexander Jefferson zmarł w czerwcu 2022.
Miał 100 lat.
Awansowano go na kapitana po wyzwoleniu z Moosburga.
Opuścił armię w grudniu 1945.
Założył szkołę lotniczą w Birmingham w Alabamie.
Zdobył tytuł magistra matematyki na Uniwersytecie Indiany
i wrócił do Alabamy do pracy w Miles College.
W 1955 dołączył w Detroit do swojego przyjaciela Jeffersona
i zaczął pracę jako nauczyciel w szkole publicznej.
Richard Macon i Alexander Jefferson
przyjaźnili się do śmierci Macona w wieku 86 lat w 2007.
Kpt. Macona pochowano na Cmentarzu Narodowym w Arlington.
Zanim wysłano go w B-29 na Pacyfik,
Japonia skapitulowała w sierpniu 1945.
Po wojnie pomógł
skazać zbrodniarzy wojennych w procesach norymberskich.
Przesłuchiwał głównych oficerów Naczelnego Dowództwa Niemiec,
w tym feldmarszałka Hermanna Göringa, dowódcę Luftwaffe.
W drodze do Norymbergi poznał Phillis Heller, inną oskarżycielkę.
Niecałe dwa tygodnie później się pobrali. Mieli trójkę dzieci.
Za swoją służbę Robert Rosenthal otrzymał dwie Srebrne Gwiazdy,
dwa Zaszczytne Krzyże Lotnicze, dwa Purpurowe Serca,
brytyjski Krzyż Wybitnej Służby Lotniczej i francuski Krzyż Wojenny.
Podczas wojny latał w 52 misjach,
najwięcej z wszystkich członków 100. Grupy Bombowej.
Rosie zmarł w 2007. Miał 89 lat.
Pozostał w Siłach Powietrznych i służył podczas wojny koreańskiej i wietnamskiej.
Odszedł z armii jako pułkownik.
Cleven zdobył tytuł MBA na Harwardzie i doktorat na Uniwersytecie Georgetown.
Poślubił Marjorie Spencer w pierwszym miesiącu po powrocie
do Stanów Zjednoczonych po wojnie. John Egan był jego drużbą.
Marge zmarła niespodziewanie w 1953. Była żoną Gale’a przez osiem lat.
Jej zdjęcie stało na jego półce 53 lata później,
kiedy zmarł w wieku 87 lat.
Pozostał w Siłach Powietrznych po wojnie.
Pewnego wieczoru po powrocie do Manitowoc
spotkał koleżankę z liceum, Josephine Pitz,
wciąż w mundurze pilotki Kobiecych Sił Powietrznych.
Pobrali się po paru miesiącach.
Egan latał w misjach na wojnie koreańskiej.
Ostatecznie został dyrektorem operacyjnym Sił Powietrznych na Pacyfik.
Pracował w Pentagonie, kiedy zmarł na zawał w 1961.
Miał 45 lat. Josephine zmarła w 2006.
Oboje są pochowani na Cmentarzu Narodowym w Arlington.
Napisy: Marzena Falkowska