U hebt de goddeloze omgebracht,
Gij hebt hun naam uitgedelgd, tot in eeuwigheid en altoos.
O vijand, zijn de verwoestingen voleind in eeuwigheid...
en hebt gij de steden uitgeroeid? Hunlieder gedachtenis is met hen vergaan.
HET OOSTFRONT
We zijn te laat.
Pekka. Haal sergeant Bauer.
Korporaal.
Verdomme. De luitenant wilde de priesters levend.
Myllykoski en Walter bestormen het gebouw.
Lahtinen en Koivisto lopen rechtsom.
Geen gevangenen. De lijken van de priesters grondig doorzoeken en dan snel wegwezen.
Blijf achter mij.
Onze Vader, die in de hemel zijt, Uw Naam worde geheiligd...
Veikko.
Jullie twee.
Doorzoeken.
Naar voren.
Nu is Veikkos been verbonden.
Goed. Ik neem de eerste wacht. Morgen vertrekken we.
Majoor Collan, kapitein von Ballack. De missie is mislukt.
De NKVD was getipt. Ze hadden de priesters geëxecuteerd...
Heb je alle plaatsen gecontroleerd?
Kapitein. Informeer de bisschop.
Sergeant Bauer is gevallen. Hij...
Kom binnen.
De Finnen worden teruggetrokken. Jullie worden via Duitsland naar Finland vervoerd.
Informeer de eenheid.
Luitenant... - En gefeliciteerd.
Je bent nu sergeant.
Je kunt gaan.
We zijn verraden. De heilige graal moet veilig worden bewaard. We moeten ons verspreiden.
Vader Kazakov reist naar Luga. De Metropoliet schuilt in het klooster van St. Meinhard.
Wij moeten hier blijven en sterven als martelaren, maar de graal is veilig.
De keizer vertelde over een visioen waarin de heilige Maria de graal aanraakte.
De Byzantijnse keizer Basilius II zou sterven nadat hij van de graal dronk. Broederschap...
Kijk jongens. Onze nieuwe sergeant. Hij zit hier helemaal alleen.
Serveerster.
Maar... echte oorlog. Echte oorlog.
Als één Duitser twee Russen waard is, dan is één van ons vijf Duitsers waard...
Nietwaar?
De natuur roept.
Nietwaar?
De priesters in Oekraïne hebben geen graal.
De Teutoonse Ridder kreeg hem...
in 1204, maar verloor hem in de strijd...
Pekka. Bek dicht.
Nou. Tijd voor een biertje. Ik trakteer.
Soldaat Koivisto.
Kapitein.
Weten jullie waar jullie eenheid zich nu bevindt?
Ze gingen Myllykoski's bevordering vieren.
Juist. Hoe gaat het met je been?
Het geneest. Het was maar een schram.
Je krijgt in ieder geval ziekteverlof. Ter plaatse rust.
Hebben de papieren blootgelegd waar de Russen op uit waren?
Welke papieren?
Die Myllykoski vond...
Hebben de jongens souvenirs meegenomen uit Oost-Oekraïne?
Wat bedoelt u, kapitein?
Je hebt daar papieren die ons toebehoren.
Ik vond ze in de zak van een NKVD-officier na een recente verkenningsmissie.
Waarom heb je dat niet gemeld?
Ik ging ze aan u geven.
Geef hier.
Heb je ze gelezen?
Jawel, kapitein.
Deze informatie is strikt vertrouwelijk.
Moeten we er iets aan doen?
Berlin heeft me bevolen de zoektocht voort te zetten.
Uitstekend. We hebben goede aanwijzingen.
Stalins NKVD wil die orthodoxe priester vermoorden die de graal verbergt...
dus schiet op.
Ik zal majoor Collan in zijn functie herstellen.
Doe wat u het beste lijkt.
Ik zal ook von Ballack proberen te vervangen.
Dat zouden we erg jammer vinden.
De kapitein is vanaf 't begin bij de missie. Hij is mijn beste vriend.
Wij vinden het belangrijk ware gelovigen bij de zoektocht te betrekken.
Hij kan de kapiteins ordonnans zijn. Hij heeft een militaire achtergrond.
Parachutistendivisie 185 als ik het me goed herinner?
Vader Stefano Lombardus, tot uw dienst.
Kun je binnen twee weken vertrekken?
Natuurlijk kan hij dat.
Prima. Jullie kunnen gaan.
De missie wordt toegewezen aan de Nordland Panzerdivisie.
U voert het bevel over een onderbemande compagnie van Estse en Noorse vrijwilligers.
Je weet wat te doen. Ik moet gaan.
Ik ga niet slijmen bij een paar Finnen.
Wat zijn je plannen na de oorlog?
Verhuizen naar Tampere. En studeren, als ik het kan betalen.
Wat ga jij doen, Matti?
Een gezin stichten. En werken in een kleine gemeente.
Dat zou bij je moeten passen.
Sergeant Myllykoski, soldaat Lahtinen, tast toe.
We willen jullie rekruteren in de Waffen-SS.
Om ons te helpen de schat te vinden vermeld in de Russische papieren.
In ruil voor een vette soldij.
Het gaat over de heilige Graal die in Constantinopel werd bewaard.
Elk van jullie krijgt 300 Duitse Mark als voorschot.
Mannen zoals jullie verkiezen het Duitse leger boven het Finse.
Jullie hoeven niet te heersen over...
Kapitein...
Mijn familie wacht op me in Finland.
En we hebben genoeg geld om te leven, zelfs zonder goudstaven.
Nee. Ik zeg niet dat jullie meteen moet beslissen.
Ik heb jullie allemaal een maand verlof toegekend.
Ga naar huis. Bezoek jullie families. Denk er rustig over na.
Geef jullie antwoord als jullie terug zijn.
Bedankt voor het verlof, kapitein, maar ik hoef niet na te denken.
Ik heb een boerderij en een vrouw en kinderen te onderhouden.
U studeert theologie, toch? Dit is, op z'n zachtst gezegd, Gods roeping.
U kunt later nog afstuderen.
Kom na uw verlof naar het wervingsbureau en vertel wat u besloten hebt.
Kaarina.
Hé.
Hoe is het met je?
Goed.
Laten we ergens naartoe gaan waar we rustig kunnen praten.
Kennisgeving van inbeslagneming van voertuigen ten voordele van het leger
...verplicht om alle militaire uitrusting in te leveren...
Wel godverdomme.
Is Kaarina hier nog?
Nee. Ze ging van de kerk naar huis.
Geen probleem.
Dan kunnen we even onder vier ogen praten.
Dat kunnen we.
Heb je gehoord dat mijn auto in beslag is genomen?
O ja? Ze zullen hem wel teruggeven...
Dat zal wel.
Je vader kwam langs.
Ja... hij is beginnen twijfelen of Kaarina wel zou trouwen.
De ouwe zeurpot. Hij is zo krom als een naaldboom in Mäkiharjun.
Hij dreigt alleen maar. Werk gewoon na de oorlog en spaar.
Na de oorlog is het te laat.
Ik was van plan de auto te verkopen om een huis te bouwen. Dat kan ik nu vergeten.
En nu heeft je vader Kaarina beloofd aan een belachelijke kapitein.
De ouwe bazelt maar wat.
De Duitsers hebben geld.
Matti. Matti.
Bewaar mij als de appel van het oog...
berg mij, in de schaduw van uw vleugelen, voor de goddelozen...
die mij overweldigen, voor mijn doodsvijanden die mij omsingelen.
Here, mijn steenrots, mijn vesting en mijn bevrijder...
mijn God, mijn Rots, bij wie ik schuil...
mijn schild, hoorn mijns heils, mijn burcht.
Want Gij doet mijn lamp lichten.
Pekka.
Matti gaat met de Duitsers mee.
Maar nee.
Ik zal op hem inpraten. - Hij heeft de papieren al getekend.
Waarom ga je niet mee om op hem te passen? Misschien is het voorbestemd...
Je begint al te praten zoals hem.
Nou, is er een schat daar?
Wat is er?
Heeft Matti een contract getekend bij de Duitsers?
Jawel.
Wees gegroet, Maria, vol van genade. De Heer is met U.
Gij zijt de gezegende onder de vrouwen, en gezegend is Jezus, de vrucht van Uw schoot.
Heilige Maria, Moeder van God, Bid voor ons, zondaars...
nu en in het uur van onze dood, Amen.
Kapitein?
Ja?
Overplaatsingsbevel voor Lahtinen.
De paus vertrouwde deze heilige missie toe aan de Teutoonse Orde.
Iedereen moet de graal met zijn leven beschermen.
De eed was bedoeld om te duren tot de wederkomst van Christus.
Ik vond iets fascinerends in de archieven.
Jij, mijn vriend...
bent de erfgenaam van de Teutoonse krijgsheer Helmut...
in ongeveer de 30e generatie.
Je kunt de vloek van je familie verbreken en je eer herstellen.
Dit is jouw kans.
Jij bent echt een profeet van God.
Twijfel niet.
Voer deze heilige missie uit met alles wat je hebt.
Ik zal geen moeite sparen.
Mogen de gebeden van de heiligen je volgen.
Matti. Waarom zit daar een priester?
Volgens de luitenant is hij een vertegenwoordiger van de bisschop.
We nemen een pauze.
Nou, schrijft dat meisje je nog steeds?
Ja, het is hetzelfde...
Matti? - Ja?
Hoe is het om met een vrouw te zijn?
Kom op zeg.
En je koos een ongehuwde priester om dat te vragen?
Nou, Matti...
Gelukkige verjaardag.
Van mij ook.
Nou, bedankt. Een matroesjka.
Russische kaarten zijn altijd verkeerd. Nog een geluk...
dat jullie de omgeving kennen...
Luitenant.
Dit is korporaal Saar, nieuw viceleider van jouw eenheid.
Sergeant.
Welkom.
Lahtinen, breng Saar naar de eenheid. Ingerukt.
We zijn getipt over een verdachte activiteit in het dorp Luga.
Daar verstopt een priester zich die genoemd werd in de papieren.
De graal is daar.
Luitenant.
Ga in de rij staan.
LUGA, SOVJET-UNIE
We zijn geïnteresseerd in... een vaas.
Vader Vasilij Kazakov heeft er ons een achtergelaten.
Breng ze hier.
Kom daaruit. Haast jullie.
Zijn er hier paarden?
Andere mensen?
Zijn die er?
Verdomme.
Houden jullie me voor de gek?
Wat?
Ik begrijp het niet.
Stel ze op in een rij...
Rustig aan.
Wat willen jullie?
Vertel op. Waar is de echte vaas?
Dat is de enige.
Sergeant. Schiet iedereen dood die zich verzet..
of niet praat.
Matti. Verdomme, doe iets.
Luitenant.
Wat doet u nou?
Alleen het Rode Leger en partizanen hebben paarden.
Trek de troepen terug.
Brigade Houser. Klaarmaken om te vertrekken.
Majoor...
Een stem is in Rama gehoord, geklag, geween en veel gekerm...
Rachel beweende haar kinderen...
en wilde niet vertroost wezen...
omdat zij niet zijn.
Ontsteek u niet over de boosdoeners, benijd hen niet, die onrecht doen.
Want als gras zullen zij worden afgesneden en als groene grasscheutjes zullen zij afvallen.
De boosdoeners zullen uitgeroeid worden, maar die de Heer verwachten zullen de aarde bezitten.
Ik denk erover om een boerderij in Oostenrijk te kopen.
Kom me bezoeken met je gezin.
Kapitein. Zorg ervoor dat dit niet meer gebeurt.
De hele operatie was een regelrechte ramp.
En de bisschop hijgt in mijn nek.
De papieren vermelden 'Sint Meinhard'.
Dat is een aanwijzing die we nog zouden kunnen volgen.
Zoek het uit. Ik heb andere dingen te doen.
Ik zei het nog. De luitenant is een complete koekwaus.
Hij jaagt ons nog de dood in.
Pekka... aanroep geen onheil.
Wat gaan we nu doen?
Braaf wachten.
Ik zeg het je, niemand gaat hier weg met lege handen...
Sergeant Myllykoski.
Je krijgt twee weken verlof. Zoek uit wie 'Sint Meinhard' is.
Heb je toegang tot de universiteitsregisters? - Jawel, luitenant.
Nog vragen?
Hoe zit het met Koivisto en Lahtinen?
Pionnen.
Dat zullen we nog zien.
Lahtinen, schiet een konijn of een korhoen.
De bevoorrading heeft vertraging. Waren jullie geen jagers?
Boeren. - Dat is hetzelfde...
als een Rus neerschieten.
Kameraad majoor.
Ik ben kapitein Merkurov.
Welkom.
Bedankt. Il wil ook melden...
dat de Duitsers in een nabijgelegen dorp op zoek waren naar een beker.
Hebben ze hem gevonden? - Nee.
Goed. We zullen de dorpelingen ondervragen.
Hoe was het daar?
Koud.
Open plekken en glooiende heuvels.
En de Kaukasus?
Mooi.
Nog andere dorpsproblemen?
Mama maakte zich zorgen om je.
Dat je niet genoeg eten en warmte aan het front had.
Is het waar wat ze zeggen, dat Duitsland aan het verliezen is?
Wie weet.
LUGA, SOVJET-UNIE
Pavel... De NKVD.
Wat? Wat er is gebeurd?
Ze zoeken jou. Ze zijn daar al.
Ga naar binnen en verstop jullie. Ze komen voor mij.
We zijn op zoek naar Kazakov en de graal.
De graal? Die gaven we aan de Duitsers.
Ik was het. Ik heb vader Vasilij verstopt.
Breng hem hier.
Hij is al weg.
Medelijden met verraders is wreedheid jegens het volk.
Stuur ze allemaal naar Siberië.
Ga weg daar.
Ik doe het wel. - Weg daar.
Kapitein. Myllykoski vraagt meer tijd.
Wat doet jullie afdeling? Vakantie vieren?
Jullie zitten al meerdere maanden in de reserve.
Ik wil niets meer horen over die graal.
Het Oostfront kan elk moment doorbroken worden.
Ik stel voor om de zoeking af te breken.
Helsinki, 11 december 1943.
Kapitein von Ballack. Ik vond de naam van Meinhard in de archieven.
Hij was de patroonheilige van het eerste klooster in Riga...
de bijlagen zijn kopieën van de pagina's.
Woensdag ga ik terug.
Doe de groeten aan mijn eenheid. SS-sergeant Myllykoski.
Kapitein von Ballack.
Uwe excellentie.
Ik hoop dat uw reis goed verlopen is.
Welkom. - Hallo.
Nou, Koivisto.
Geduld, geduld.
Vrolijk kerstfeest.
Kerstmis. Kerstmis, Kerstmis.
Wat is dit?
Vrolijk kerstfeest.
En... Vrolijk kerstfeest. - Bedankt.
Kijk nou eens... De Kerstman heeft je toch iets gebracht.
Wat had Lahtinen het liefst als kerstcadeau gehad?
Een treinkaartje naar Finland.
Zal ik het de luitenant vragen?
Ter plaatse rust.
Hebben de mannen eten en munitie?
Jawel, luitenant.
Is dat van een meisje?
Ja, luitenant.
Is de luitenant getrouwd?
Nee.
Dat is duur.
Door maar voort.
Matti, gezien jij een priester bent...
wil jij het kerstevangelie lezen?
Keizer Augustus kondigde 'n decreet af dat alle inwoners van het rijk zich moesten inschrijven.
Deze eerste volkstelling vond plaats tijdens het bewind van Quirinius over Syrië...
De Heere is mijn licht en mijn redder. Voor wie zou ik dan bang zijn?
De Here is mijn levenskracht. Zou ik dan nog angst voor iemand hebben?
Toen de misdadigers, mijn vijanden, kwamen om mij te vernietigen...
zijn zij zelf gestruikeld en gevallen.
Al komt een heel leger op mij af, ik word niet bang.
Al wordt er oorlog tegen mij gevoerd, ik blijf toch vertrouwen.
Ja, ja...
Wie schiet er?
Sergeant?
Want wanneer kwade tijden aanbreken, verbergt Hij mij in zijn hut.
Hij zet mij hoog op een rots. Daarom kan ik mijn hoofd opheffen.
Ik kijk over al mijn vijanden heen.
Daarom wil ik Hem offers brengen met luid trompetgeschal.
Uwe excellentie.
De nieuwe naam van...
Meinhards klooster is nu Heilige Drie-eenheid Lavra van Sint Sergius...
en ligt in Riga.
Metropoliet Sergei Voskresenski bevindt zich daar.
Hij weet van de graal.
We moeten de Metropoliet te pakken krijgen.
De Metropoliet vertrouwt de Duitsers niet.
Misschien kan een andere heilige man zijn vertrouwen winnen?
Goed idee. Vader Lombardus zou hem naar u toe kunnen lokken.
Als hij de locatie van de graal onthult, kunt u hem een paspoort voor Argentinië beloven.
Eenheid Collan voert de ontvoering van Metropoliet Sergei uit...
Halt.
Zet u dwars over de weg.
De Panzerfausts bewaken de weg. De rest volgt mij.
Stop. Niet bewegen.
Handen omhoog. Gooi je wapen op de grond. Op de grond.
Handen omhoog.
Nu heeft het geluk toegeslagen.
Vertel me wat dit is, zwijn.
Majoor.
Een Duitse kapitein.
Bel de partizanen.
Bewaak hem.
Help me, alstublieft.
Wat is er?
Partizanen. Blijf liggen.
Eruit. Uit de auto. Zijn jullie doof?
Op jullie knieën.
Wie zijn jullie? Wat doen jullie hier?
Wat is dit? Een priester en een katholiek...
Wat bracht jullie samen?
Doorzoek hun zakken. Ogen op de grond gericht, allebei.
Oei, oei, oei... Wat heeft de vader hier?
Jij bent niet eens orthodox.
Een katholieke priester. Waar moet de majoor met jou?
We schieten jullie neer en laten jullie lichamen hier rotten.
Daar.
Wat was dat nou?
Wat doe je nou? Je gooit de Bijbel weg.
Idioot. Ik zei dat je hem moest houden.
Fascisten. - Laat ze niet ontsnappen.
Alarm.
Wat nou?
Wees gegroet, Maria, vol van genade...
Ik smeek u. Waar is de graal?
Als ik het u vertel, belooft u dan dat de partizanen me niet te pakken krijgen?
Beloofd.
In Estland. Bij Pater Afanasi Serov.
Dat is goed misgegaan.
Nordenstam. Beveilig de auto.
Waar waren jullie?
Myllykoski, Lahtinen. Links.
Kameraad majoor. - De Metropoliet?
Dood, maar we vonden dit op hem.
In Estland...
De missie is mislukt.
De partizanen lagen al in een hinderlaag vóór Ballacks eenheid.
Wat jammer.
Ik kon ontsnappen, maar de Russen kregen de Metropoliet te pakken. Hij is vast dood.
Moge hij in vrede rusten.
Ja. Maar we hadden de kans om in de auto te praten.
Hij zei dat de graal in Estland zou zijn, bij ene Afanasi Serov.
Heb je van hem gehoord?
Ik denk het.
Volgens de Estse contacten is er 'n apotheker bij Narva, een orthodoxe oud-priester...
Marten Lapin.
Begrepen. We gaan bij hem langs.
Kom binnen...
Marten Lapin?
Ja.
Kent u vader Serov?
Nou... laat me even nadenken.
Denk rustig na.
Weet u absoluut zeker dat u vader Serov niet kent?
Dus u kent hem wel.
Wijs op de kaart.
Majoor.
Alles hangt hiervan af.
Wij nemen geen gevangenen en ik denk zij ook niet.
Nog vragen?
Lahtinen, Koivisto. Ga die tank vernietigen.
Wij tweeën?
Vijandelijke tank achter de open plek, vernietig hem.
Kunnen we niet meer mannen hebben? - Niet tegenpruttelen, Lahtinen. Verdomme.
Verdomme...
Probeer erlangs te komen.
Vuursteun. Nu.
Machinegeweer in schietpositie. Links.
Achter het huis.
Russen.
Ga.
Veikko? Veikko.
Goed gedaan, Myllykoski.
Pekka. Pekka.
Lahtinen. Bedaar jezelf...
Lahtinen. Wist je dat je ter dood veroordeeld kunt worden voor insubordinatie?
Hij weet dat, luitenant.
Lahtinen. Dat is oorlog.
Korporaal. Pak wat burgers op voor verhoor.
Jawel, luitenant.
Vader Lombardus. Vannacht had ik een vreemde droom.
De Maagd Maria verscheen voor me en zei: geef mij de graal.
Godverdomme.
Luitenant. Ga iets eten. Wij nemen het wel over.
Soldaten. Het verhoor gaat binnen door.
Machinegeweer.
Horst.
Zou iemand het merken als de luitenant een ongelukje kreeg?
Artillerie alleen vooraan, om de graal niet te raken.
Informeer de artillerie. - Ja.
Waar is von Ballack?
Met pauze.
En waar... is vader Serov?
Ik weet niets.
Werkelijk?
Waar is vader Serov? Waar is Serov?
Pekka. Het is verboden de eenheid te verlaten zonder toestemming... Pekka.
Zoek dekking. Zoek dek...
De bosrand. Naar jullie posities.
Waar is Myllykoski?
Lahtinen zoeken, luitenant.
Saar. Gefeliciteerd. Je bent nu sergeant.
Verdedigen van hieruit en de stelling houden.
Begrepen. Breng de Panzerfausts.
Een dorpsmeisje weet waar de graal is.
Volg mij.
Wacht bij de Kübelwagen en maak je klaar om te vluchten.
Blijf hier.
Tank op 300. Vernietigen.
Ze proberen er echt doorheen te komen.
Nou?
Majoor, de vijand trekt zich terug.
Doorzoek het grijze huis. Ik zag daar Duitsers.
Het grijze huis. Vooruit.
Vertel me waar de graal is of ik dood u ter plekke.
Hoorde u mij?
Het is tragisch dat Lahtinen en de luitenant gevallen zijn.
Waarom schoot het meisje je niet dood?
Misschien ben je gezegend.
Kapitein. Pas op.
Stop.
Rennen.
Schakel dat voertuig uit.
Sta stil of ik schiet.
Schiet op...
Aansluiten bij de artillerie.
Hier ook niet...
Nou, hier ben je dan.
Wat hebben we hier?
Een scheermes? Voor...
Granaat.
Wat een...
Ze hebben het dorp teruggenomen. Terug naar het hoofdkantoor.
Heere, hoelang duurt het nog voordat er een einde komt aan deze wonderlijke dingen?
Hoe zal het einde van deze dingen eruitzien?
Neem deze beker van de wijn van de grimmigheid en geef die te drinken aan al de volken.
Zij zullen eruit drinken en wankelen...
dronken van angst door de dodelijke zwaardstoten waarmee Ik hen zal treffen.
Dus nam ik de beker met toorn uit de hand van de Heer en liet alle volken eruit drinken...
En als zij de beker weigeren aan te nemen, zeg dan tegen hen:
dit zegt de Heere van de hemelse legers:
Drinken zult u.
Hospik. Hier is er nog een.
De slachtoffers van de Heere zullen de aarde van het ene tot het andere eind vullen.
Niemand zal om hen treuren of de lijken oprapen...
om te begraven, zij zullen als mest op de aarde blijven liggen.
De Heere heeft gezworen zeggende: Indien niet, gelijk Ik gedacht heb, het alzo geschiede...
en gelijk Ik beraadslaagd heb, het bestaan zal.
Myllykoski.
De divisiecommandant heeft de missie van het bataljon afgebroken.
Daarmee zit uw dienst erop. Alstublieft.
Bedankt voor uw uitstekend werk voor het bataljon. Goede reis naar huis.
Dies prees ik de doden, die alrede gestorven waren...
boven de levenden, die tot nog toe levend zijn.
Ja, hij is beter dan die beiden, die nog niet geweest is...
die niet gezien heeft het boze werk, dat onder de zon geschiedt.
We laten deze echtgenoten en onszelf in uw handen.
Breng ons een keer naar het huis van de hemel.
Hoor ons doorheen uw zoon, Jezus Christus, onze Heer. Amen.
Ik heb de missie afgebroken.
De graal is heel belangrijk voor mij.
Dat zijn mijn zaken niet.
Als je me helpt, kan ik regelen dat je naar Argentinië gaat.
Ik ben niet jouw... nou...
Een Deense SS-divisie moet opgeofferd worden.
Bedankt. Moge God u zegenen, Generaal Schr...
De auto moet vanavond ingeleverd worden. Ga je daarvoor de planken halen in de stad?
Mm. - Vader legde geld in het handschoenenkastje.
Matti. Ga je nog voor vanavond naar de stad?
Ik ga zo.
Papa heeft zijn auto weer nodig.
Heer, wie mag wonen in uw tent, wie op uw heilge berg verkeren?
Hij, die onberispelijk wandelt en doet wat recht is en waarheid spreekt in zijn hart.
Heeft hij gezworen tot zijn schade, zijn eed verandert hij evenwel niet.
vertaling: Nordicflix 2022