Bộ phim dựa trên câu chuyện có thật.
Vào lúc Stephen và tôi tốt nghiệp năm 1973,
một nửa Nam Phi đã chìm trong biển lửa.
Cảnh sát bắn trẻ da đen như bắn lũ thỏ.
Trong khi đó nửa còn lại đang nhâm nhi cốc-tai Pina Colada
trên những bãi biển chỉ dành cho người da trắng.
Lớn lên dưới chế độ A-pac-thai
tức là lớn lên dưới sự phân biệt con người theo màu da.
Và phơi bày trước mắt chúng tôi,
là hiện thực trần trụi về chế độ A-pac-thai.
Tôi sinh ra đã như này!
Tôi không xấu hổ vì là người bản địa. Cứ hỏi trước mặt Đức Chúa Trời đi!
Chúng tôi chỉ biết chấp nhận, và giờ chúng tôi muốn bác bỏ.
Chúng tôi không muốn một cuộc sống được dựng lên từ sự dối trá và thờ ơ.
Chúng tôi muốn tham gia vào cuộc đấu tranh
cho một Nam Phi dân chủ và tự do,
không dựa trên sự phân biệt chủng tộc.
Nhưng nếu chúng tôi không bỏ lại đặc quyền da trắng
và làm gì đó, lời nói của chúng tôi là vô nghĩa.
Việc chúng tôi đã chọn có thể nói là hành động cấp tiến nhất
và chắc chắn bùng nổ nhất.
Chúng tôi gia nhập Đại hội Dân tộc Phi bị ngăn cấm
và làm những nhiệm vụ chống A-pac-thai
cùng những anh chị em người da đen và Châu Á,
lan truyền tin tức rằng tự do và bình đẳng cho mọi chủng tộc
cần được đấu tranh bằng mọi giá.
- Đi thôi! - Chúng ta không xem à?
Không, Stephen, chúng ta không có thời gian đâu.
Chúng ta hãy...
Họ đuổi đến gần rồi.
Anh kia! Đứng yên đấy!
Và cái giá phải trả lớn hơn chúng tôi tưởng tượng.
Em có tiền đây. Đừng để họ phát hiện trên người anh.
Họ sẽ bắt anh chịu 12 năm cuộc đời nữa.
- Anh đừng kháng cáo. - Không đâu.
Anh sẽ không cầu xin lũ thẩm phán phát xít
thương cảm chúng ta.
Đưa nó cho em.
Dù có chuyện gì xảy ra cũng đừng từ bỏ nhé.
Không đâu.
Đi đi. Anh yêu em.
Được rồi.
Tất cả đứng dậy.
Vụ án Cộng hòa Nam Phi khởi tố Timothy Jenkin và Stephen Lee.
Tôi có lời khen tới bên nguyên.
Một vụ án có chứng cớ rõ ràng.
Việc thu hồi 17 thiết bị tự chế
cho 26 vụ đánh bom riêng rẽ là chuyện không hề nhỏ.
Còn việc đưa ra những mặt nguy hại nhất
của tư tưởng Đại hội Dân tộc Phi này...
rằng mọi chủng tộc đều bình đẳng và những luận điệu tương tự
là phần vững chắc nhất của anh.
Và nếu tôi hiểu đúng,
một người bố của các bị cáo là một nhà dược lý kiệt xuất
và người kia là học giả ngành nhân văn.
Đất nước này đã nuôi dưỡng các anh.
Đã sinh ra các anh,
lo cái ăn cái mặc cho các anh.
Và các anh đền ơn đất nước như này à?
Nhà nước Nam Phi sẽ cho các anh biết
cái giá mà các anh phải hoàn trả.
Và như vậy,
bị cáo thứ nhất và là kẻ chủ mưu chế tạo bom, Timothy Jenkin,
anh bị tuyên án tù
tổng cộng 12 năm.
Và bị cáo thứ hai là đồng phạm, Stephen Lee,
anh bị tuyên án tù
tổng cộng 8 năm.
Bản án được thi hành
tại nhà tù chính trị Pretoria cho tù nhân nam da trắng.
Phiên tòa kết thúc.
Tất cả đứng dậy.
Ngồi!
Đừng bắn!
Hãy nói chuyện đã, được chứ?
Nói chuyện đi. Cho tôi thoá...
Ngồi trong đó ngậm mồm vào!
Rõ chưa!
- Thế nào? - Thế nào?
Cuối cùng thì, lũ đánh bom rải truyền đơn đã đến.
Sau mọi thủ đoạn màu mè,
chúng mày phải nhảy ra khỏi cửa sổ như lũ chuột cống à?
Ê!
Không ai bắt hai đứa bây phản bội đất nước và chủng tộc của mình!
Chúng mày là "Mandela da trắng".
Những kẻ ảo tưởng nhất trong số chúng.
Van der Merwe!
Đọc đi!
Không bút mực, không radio, không báo giấy.
Không trao đổi chính trị.
Không gửi đồ lớn hơn kích thước phong bì 15cm x 10cm.
Thăm người thân một lần mỗi tháng, có khả năng sẽ bị khám xét.
Và cấm hoạt động tình dục dưới mọi hình thức
ở bất kỳ đâu trong nhà tù.
Đây! Đứng sát vạch.
Bước qua vạch.
Mở cửa sắt.
Đi.
Đến trước vạch.
Tiếp tục.
Đi.
Đi nhanh!
Vào.
Tù nhân số 39378.
Vào.
Quay người.
Tránh!
Được rồi, lũ chấy rận!
Tắt đèn lúc 11 giờ tối, chuông gọi dậy lúc 5 giờ sáng,
ăn sáng lúc 7 giờ rưỡi.
Ta muốn phòng giam sạch bóng.
Ghi nhớ điều đó, rồi tụi bây sẽ sống trường thọ và phồn vinh.
Bây giờ... Im lặng tuyệt đối!
Ngày thứ nhất
Đứng cách cửa sắt ra.
Bao năm rồi mới được ngon giấc.
Tôi có thể làm quen dần.
Tách ra!
Đồ đần.
Bước đi!
Được rồi các anh, tránh đường nào.
Được rồi, nhỏ tiếng thôi. Trật tự đi.
Bước đi.
Đi tiếp đi.
Ngồi.
Cảm ơn ông.
Đừng ngồi ở đó.
Chúng ta bị phân biệt, anh bạn ạ.
Chúng mặc áo xanh dương là có lý do cả đấy.
Trừ khi cậu muốn ngồi cạnh một tên sát nhân.
Không. Thế này là tốt rồi.
Kitson.
Được rồi, yên lặng đi.
Tôi ngồi cùng nhé các vị?
- Được không? - Xin mời.
Bọn tôi đã nghe kể về hai cậu.
- Bọn tôi cũng nghe kể về ông. - Ừ. Rất lấy làm vinh hạnh.
Bao nhiêu năm?
Tôi 8 năm. Anh ấy 12 năm.
Ừ, nhưng chúng tôi không định ở lâu đến thế.
Hãy ôm lấy cơn giận đó.
Nó nhắc nhở hai cậu rằng còn một thế giới khác ngoài những thứ này.
Không ai bảo đứng lại. Tránh!
Bình tĩnh đi.
Ái chà.
Các cô, chúng ta sẽ gọi thằng này là "Chó mực".
Một lần rớt bẩn là một gậy.
Lũ khốn chết tiệt!
Nào. Đẩy lại đằng kia đi.
Ngoan lắm.
Tôi nghĩ có thứ đang níu chân các cậu.
Các cậu có nhét đồ à?
Nhìn tư thế chạy là biết ít nhất hai cậu đã nhét
một chai bia và lọ thủy tinh dưới đó.
Ống xì gà. 360 rand Nam Phi.
Sở thích tốn kém thật.
Để tôi đưa các cậu đi tham quan.
Để các cậu khỏi thắc mắc, bức tường cao 6m.
Đều bọc dây thép gai nên chạm vào là mắc sâu vào da.
Đèn pha. Bật từ lúc Mặt Trời lặn đến lúc Mặt Trời mọc.
Chiếu rọi từng góc sân.
Đám Boer có vũ trang kia canh từ lúc khóa cửa tù đến sáng.
Chúng rất muốn đục lỗ trên người các cậu.
Và đường hầm, dù đào theo hướng nào
cũng quay lại khuôn viên nhà tù thôi.
Ngoài bức tường đó ra. Nó giáp với đường công cộng.
Tôi có biết một gã.
Dù đã cố gắng rất nhiều, nhưng hắn vẫn không thể lấy số tiền ra.
Rồi cả chỗ đó bị nhiễm trùng.
Điều tôi muốn làm rõ là, ai vào đây cũng cho là
chưa đến tuần sau mình sẽ vượt ngục được.
Chúng ta là tù nhân lương tâm.
Nên chúng ta khác họ.
Nhưng chúng ta là tù nhân chiến tranh.
Nói gì thì nói, tôi có một nơi cất giấu.
Tôi sẽ giữ nó an toàn cho các cậu.
Lấy nó ra trước khi nó làm thối rữa bên trong cậu.
Ông ấy toàn dội gáo nước lạnh vào bất kỳ tên khốn nào muốn đào tẩu.
Tôi không nói chuyện với ông ta.
Thế là đã có người thử đào tẩu?
Người thì nhích được một chút...
có người gần hơn chút nữa, nhưng chẳng ai ra được.
Việc gì cũng có lần đầu tiên.
Đúng ý tôi luôn.
Đây là trách nhiệm của chúng ta.
Tôi không làm theo cái "tù nhân lương tâm" vớ vẩn này.
Nếu các anh đang lên kế hoạch, tôi sẽ tham gia.
Đến giờ!
Phòng giam là một ngôi mộ bê tông.
Lối thoát duy nhất là đi qua cửa sắt.
Khi nào nghĩ ra gì thì cho tôi biết.
Về phòng giam!
Mỗi nhà tù đều có người kỳ cựu,
với tù nhân chính trị chúng tôi thì đó là Denis Goldberg.
Ông ấy bị lãnh 4 án chung thân
vì tội cố gắng lật đổ chính quyền A-pac-thai
bằng bạo lực cách mạng...
trong cùng phiên tòa xét xử Mandela và Sisulu.
Ông ấy là nhân vật cấp cao.
Ngày thứ 23
Nhiều đêm liền, tôi ngồi trên giường và chăm chú nhìn ổ khóa.
Tôi thử một trăm ý tưởng trong đầu...
và rồi tôi thử thêm một trăm ý tưởng nữa.
Nó ngồi yên đó, nhìn lại tôi mỗi đêm.
Và rồi tôi chợt nhận ra.
Bạn không cần phải biết mọi thứ.
Bạn chỉ cần biết vừa đủ.
Giờ thì im lặng!
Bạn bắt đầu với những gì đã biết và lần ngược lại.
Này, chúng tôi có ý tưởng.
Liên quan đến đào bới thì thôi.
Không. Chúng ta làm chìa khóa.
Gì cơ?
Khoan. Nghe đã nào.
Tôi đã đo đạc ổ khóa bằng bút chì và giấy vẽ...
Anh muốn làm chìa khóa bằng bút chì và giấy vẽ?
Không. Bằng gỗ chứ.
Đồ điên này. Nó sẽ gãy.
Cắt ngang thớ gỗ thì sẽ không gãy.
Chìa khóa làm bằng kim loại là có lý do cả đấy.
Tôi tưởng việc gì cũng có lần đầu.
Được rồi.
Anh lấy gỗ từ chỗ nào?
- Từ xưởng gỗ. - Chú ý kìa.
Còn 3 phút.
Dọn đường đi, các anh.
Im lặng.
Hãy nhìn chùm chìa khóa khi hắn qua đây.
Quan sát kỹ vào.
Không! Mày mất trí rồi!
Mày nói cái gì thế?
- Chuyện gì đây? - Không có gì đâu, thưa ngài.
Không đánh nhau. Chỉ nói chuyện.
Chẳng mấy yên ổn và hòa thuận
giữa lũ "Mandela da trắng" chúng mày.
Không.
Thằng mọi đen sẽ làm.
Hai đứa bây bị nhốt trong phòng. Ngay!
Thật vớ vẩn.
Các anh sẽ lau dọn chứ?
Gã Mongo này sẽ trông nom anh à?
Anh ấy chẳng làm gì cả.
Mày muốn chơi với hắn à?
Thế thì nín đi!
"Chó mực"! Lôi cái mông đen to của mày lại đây ngay!
Lại đây!
Được rồi các anh, lượn đi.
Im lặng! không ồn ào!
Trật tự!
Mày dọn đi!
Tiếp! Xong thì lui!
Người tiếp theo!
Rồi, tù nhân kế tiếp! Nhanh lên!
Xong, tiếp!
Ngày thứ 74
Dọn dẹp!
Bực thật!
Đúng là đồ ngu.
Dừng tay!
Chỉ Lee nhặt thôi.
Những người còn lại dọn dẹp.
Xếp thành hàng!
Ở đây!
Trông mặt mày rất căng đấy, Jenkin.
Xin lỗi.
Là "xin lỗi, thưa ngài".
Xin lỗi, thưa ngài.
Vậy chúng ta chỉ cần làm một chiếc chìa khóa phức tạp...
Im lặng.
...làm một chiếc chìa khóa phức tạp,
rồi đưa nó vào ổ khóa bằng thép ở phía bên kia
của cánh cửa sắt dày hơn 7cm
mà chúng ta hoàn toàn không với tới?
Hết sức điên rồ.
Tôi thích ý tưởng đó.
Ngày thứ 100
Tuyệt!
Thế chứ!
Không!
Tim!
Có người đến. Mau lên!
Thôi nào, ra đi. Ra ngoài đi.
Tim!
Mau lên!
Con đã đấm một đứa ở trường.
Tại sao?
Vì nó gọi con là đứa con hoang
nó còn nói con không có bố...
nhưng điều đó không đúng.
Con xin lỗi.
Mình đã làm gì vậy?
Bố giận con ạ?
Không.
Bố không hề giận con.
Đây là ngày tuyệt vời nhất của bố
trong cả năm trời...
khi được nhìn thấy con.
Mẹ bảo khi nào họ thả bố ra,
con sẽ có một bộ râu và sẽ lên 23 tuổi.
Có đúng không ạ?
Bố hứa với con...
Bố sẽ không ở đây lâu nữa đâu.
Lùi lại!
Ông bị sao vậy? Ông làm nó sợ đấy!
Ngồi yên và ngả ra sau, không thì tao cúp thằng bé.
Mấy người bị cái quái gì vậy?
Được. Buổi thăm hỏi kết thúc. Đưa người phụ nữ vào đây.
Thôi. Tôi... tôi rất xin lỗi.
Đưa nó ra khỏi đây. Buổi thăm hỏi đã hết.
Đi nào Antoine!
Làm ơn. Thế này thì ít hơn 30 phút. Làm ơn đi.
- Không! Làm ơn! - Đi nào Antoine!
Visa của cô ấy thì thế nào?
Họ lại từ chối cấp visa. Chúng tôi sẽ kháng nghị.
- Đã xong rồi! - Cô ấy khỏe chứ?
Cô ấy thế nào?
Nó mong con "kỷ niệm ngày cưới thứ 5 vui vẻ".
Nói tiếng Pháp thế đủ rồi. Ra ngoài ngay!
Nó sẽ dọn đến Bordeaux.
- Mẹ xin lỗi. - Bố ơi!
- Mẹ xin lỗi, Leonard. - Bố ơi!
Đừng la nữa.
Bố ơi!
Bỏ tay...!
17 giây. Chạy!
Ngày thứ 142
15 giây.
Con trai anh thế nào?
Được rồi. Bắt đầu lại nào.
Chạy!
- Lần thăm gặp của anh ấy rất tệ. - Ừ, tôi có nghe rồi.
Anh thì sao? Bố anh thế nào?
Tôi không biết.
Ông ấy đang đổ bệnh.
Chúng ta cần ra khỏi nơi này.
Tôi nghĩ mình có một ý tưởng.
Antoine, thằng bé làm cho tôi một cái diều.
Nó có một con quay nhỏ được quấn sợi chỉ đen.
Tôi có thể buộc chìa khóa ở hai đầu, kéo ngang qua.
Thế là xong.
Tôi thích ý tưởng ròng rọc.
- Không được. - Sao?
Nếu không thể quay chìa thì hoàn toàn vô ích.
Hoàn toàn vô ích ư?
Thôi được.
Thế cái gì có thể đưa ta từ đây đến đây?
Để ta có thể với từ bên trong phòng giam.
Chính xác.
Thấy chưa? Thế nên dùng sợi dây là thông minh.
Ta có thể để nó lại đây và họ sẽ chẳng biết...
Xin chào, thưa ngài.
Tụi bây đang nói gì vậy?
Không có gì, thưa ngài. Bọn tôi chỉ tám chuyện.
- Vâng. - Cả quét dọn nữa.
Lau phòng và trải lòng, thưa ngài.
Có lẽ vậy.
- Hắn đi rồi. - Hắn đứng đó bao lâu rồi?
Hắn có nghe thấy gì không?
Ta không nói chuyện gì có thể buộc tội.
Thôi được rồi. Nếu hắn tra hỏi chúng ta,
thì bảo là chúng ta đã nói về dây dợ đi.
Để tìm cách treo cán chổi ấy.
- Chúng ta quên chuyện còn lại. - Từ từ đã.
Phải rồi. Đưa nó cho tôi.
Đúng rồi.
Đang với...
Đến chưa?
- Chưa hẳn. - Thêm được nữa không?
Ôi không.
Chết tiệt!
Tốt.
Thế nào?
Nhìn đi.
Tôi không ngủ cả đêm.
Nhưng thành công chứ?
- Ừ. Cả hai cánh cửa. - Thật ư?
Anh thật sự mở cả hai cửa?
Đúng rồi đấy.
Rất tốt.
Có rác à?
Làm tốt lắm.
Chà, chúng ta sẽ không thể thấy nó ra hoa.
Đó là đường phố bên ngoài.
Tiếng ồn quái quỷ gì vậy?
Chú ý.
Chết tiệt.
Hắn làm gì ở đây?
À, anh ấy nhặt rác trên vườn của tôi, thưa ngài.
Tao thấy rồi, thằng củ bựa. Hắn đâu có làm vườn.
Sao hắn lại nhặt từ chỗ mày? Sao không phải lão kia?
Từ giờ...
việc ai người nấy làm.
Vâng, thưa ngài.
Giám thị đã ra lệnh trừng trị thẳng tay.
Đó là lý do tất cả bọn họ đều lo sợ đến thế.
Nên làm gì thì làm, trước hết
hãy đảm bảo ra khỏi tầm ngắm bọn bắn tỉa kia.
- Bọn tôi đang tính. - Thế thì tính cẩn thận.
Một khi thất bại, may mắn thì cậu sẽ nhận thêm 25 năm.
Còn xui thì ăn một viên đạn vào đầu.
Tay bắn tỉa đi lại trên kia là tên hoàn toàn tâm thần.
Tôi nghe kể hắn đã bắn vài đứa trẻ ở Joburg
và bị chuyển đến gác ở đây để hạ hỏa.
Tôi sẽ tiếp tục trông chừng cho cậu.
Nhưng toàn bộ kế hoạch của các cậu đã định sẵn thất bại rồi.
Đến một sáng nào đó,
tôi hy vọng cậu sẽ thức tỉnh và nhận ra.
Cậu còn trẻ. Và tôi thích cậu.
Nhưng giờ cậu là một phần của phong trào rồi.
Những gì cậu làm ảnh hưởng đến mọi người.
Đúng, vậy giúp bọn tôi đi.
Nhưng nếu ta mở được 3 cửa thì có thể mở 20...
Anh còn chẳng biết có bao nhiêu cửa.
Dù là trăm cửa cũng không sao.
Chúng có khóa, chúng ta có chìa.
Thế đường phố bên ngoài thì sao?
Ta cần quần áo thường dân. Nơi trú ẩn gần kề.
Ta ra khỏi đất nước kiểu gì?
Đừng gấp. Việc nào xong việc đấy.
Có quá nhiều ẩn số!
Bọn tôi sẽ tính. Hãy kiên nhẫn.
Các anh mới cần kiên nhẫn với bọn tôi.
Lấy sự nhẫn nại từ người khác ấy. Tôi không có đâu.
Tôi đã ở đây 20 năm!
Và mỗi năm, chúng cho tôi có 30 phút.
30 phút, được một mình với con trai tôi.
Chúng muốn ta gục ngã.
Không nhẫn nại nữa.
Chúng ta sẽ đáp trả!
Anh ta đang bất ổn.
Anh ấy đã lựa chọn. Các anh thì sao?
- Các anh... - Được rồi, nghe đây!
Tất cả chúng ta đều cùng một phe.
Ngày thứ 206
Trong tù, chẳng có gì giữ nguyên,
và cũng chẳng có gì thay đổi.
Công việc thường ngày là thứ duy nhất khiến thời gian trở nên có ý nghĩa.
Nên hãy tận dụng nó.
Sử dụng mọi thứ.
Bạn tìm những kẽ nứt trong bộ giáp của chúng
rồi triệt để khai thác chúng
từ ngày này qua ngày khác.
Và qua những kẽ nứt đó,
trong những ghi chú vô nghĩa về cuộc sống ngục tù...
chiến thắng sẽ đến.
Đó là cách bạn đánh bại những kẻ phát xít
qua từng hành động kháng cự nối tiếp nhau.
- Kitson. - Thế nào rồi?
Anh vẫn phụ trách tủ buồng à?
Tôi sẽ đến đó tối nay.
Lúc nào thì họ cho anh cầm chìa khóa?
Ngày thứ 296
Đồ mày yêu cầu.
Vâng, giờ tôi có thể nhìn rõ rồi.
Thằng chết bằm.
À! "Chó mực".
Con chuột cống mọi đen mà mày từng nói chuyện cùng.
Bị treo cổ ba ngày trước.
Tao nghe nói họ phải kéo hắn lên hai lần.
Người co giật, miệng sủi bọt.
Phạm tội trộm cắp có vũ khí,
mà hắn còn được giáo dục miễn phí và chôn cất hợp pháp.
Được ban phát nhiều hơn so với đám bản địa cho hắn đấy nhỉ.
Tận hưởng cặp kính đi.
Anh sẽ không bỏ cuộc.
Nhanh lên. Mau vào trong.
Không!
Được rồi.
- Ta thử đi. - Được được.
Cẩn thận không gãy.
- Thế là đủ rồi. - Từ từ đã!
Thế là đủ rồi. Đi thôi.
Quỷ tha ma bắt!
Bỏ đi. Mau lên.
Chuồn nhanh.
Bước ra ngoài phòng giam.
Mày bị ốm à, Jenkin?
Không, thưa Giám thị.
Mày có vấn đề về thính giác à?
Nhiễm trùng hay làm sao ư?
Không, thưa Giám thị.
Được.
Thế chuông reo và mày nghe thấy.
Sao mày không dậy?
Tôi xin lỗi, thưa Giám thị.
Xin lỗi à? Chà, tao cảm động quá.
Để tao nói mày nghe.
Khi nào mày nghe chuông báo ăn trưa hôm nay
và chuông báo ăn tối hôm nay,
mày sẽ ngồi trong phòng giam
và tao sẽ không cho mày ăn uống gì.
Nghe có bùi tai không?
Tôi vô cùng xin lỗi, thưa Giám thị.
Ồ, giờ là vô cùng xin lỗi à?
Mày gia nhập một băng đảng khủng bố toàn lũ chó mọi bẩn thỉu,
rồi chúng cho mày ra bã
và giờ mày bị giữ lại đây với tao.
20 năm trong nghề này nói cho tao biết
mày ngủ quên cả chuông báo bởi vì mày mệt,
và mày mệt bởi vì mày không ngủ.
Tại sao mày không ngủ?
Tao hỏi mày đấy.
Tôi xin lỗi, thưa Giám thị.
"Tôi xin lỗi, thưa Giám thị" à?
"Tôi xin lỗi, thưa Giám thị".
Không không. Tao cảm thấy được.
Tôi xin lỗi, thưa Giám...
Đừng có ngủ quên cả chuông báo lần nữa!
Lần trước nghe rõ chưa, Jenkin?
- Rồi, thưa Giám thị. - Thế thì tốt.
Giờ thì ra ngoài. Đi đi.
Không, đứng ở đó.
Khi tao nói thì nhìn mặt tao.
Làm ơn. Đó là con trai tôi.
Khi tao nói thì nhìn mặt tao. Đứng ở đó!
- Xin ngài... - Đừng có di chuyển!
Đó là ảnh con tôi.
Tôi được phép giữ ảnh. Đó là con trai tôi.
Không. Đừng...
Đừng có mà động vào chúng!
- Đừng có động vào tao! - Quỳ xuống!
- Không! - Câm miệng!
Chúng là của tôi!
Của tôi! Đồ phát xít!
Lũ phát xít! Chúng là của tôi!
Đừng động vào! Chúng là của tôi!
Đừng có làm thế! Chúng là của tôi!
- Của tôi! - Câm miệng!
Vứt luôn cái thứ phân chó này đi!
Ê! Jenkin! Vào đây!
Không giữ đống phân chó đó. Đã rõ chưa?
Rõ, thưa Giám thị.
Tao không bao giờ hiểu tại sao cái loại chúng mày cứ ôm lấy
mấy tấm ảnh vớ vẩn này.
Tao nghe nói mày bị lỡ mất một lần đến thăm. Đúng không?
Vâng, thưa Giám thị. Do bị ốm.
Đó là điều họ nói với mày à?
Đây là cái gì?
Nó...
Nó là giá đỡ ảnh, thưa Giám thị.
Một ý tưởng cực kỳ ngu dốt.
Chà, mày khá là ra dáng bà nội trợ đấy, đúng không?
Đủ rồi.
Có vấn đề.
Có vấn đề, và tao sẽ tìm cho ra.
Giờ thì dọn đống rác đó đi.
Lại thằng nữa à?
Được rồi, đi thôi.
Tôi nuốt cơn giận vào trong hết sức có thể.
Nhưng những gì dồn nén phải được giải tỏa.
Những cơn hoảng loạn về đêm ngày càng dữ dội
với từng ngày trôi qua.
Tuy vậy, cái khó ló cái khôn.
Toàn bộ nhà tù trở thành nơi cất giấu.
Dưới tủ sách.
Sau vết nứt trong tường.
Xô chậu giặt đổ đầy bột xà phòng.
Chúng trở thành tay sai cho sự tự do.
Và khi một cánh cửa khép lại,
một cánh cửa khác mở ra.
Rất nhiều trong số đó đã có chìa để mở.
Tự do là một khái niệm rất đơn giản.
Cũng có lẽ đó là lý do nó có thể dễ dàng bị tước đi.
Ngày thứ 404
Được rồi.
Có vài chỗ sâu răng ở đây.
Cô chạm vào tận trong thì mới đau.
Anh ta sẽ phải đến phòng khám của tôi. Cần lấy nó ra.
Chết tiệt, lại nữa!
Yên đấy!
Loggie! Cửa điện!
Bọn tôi đang đứng ở đây!
Loggie! Mở cửa sắt ra! Bấm nút đi!
Mở cái cửa khốn nạn ra! Loggie! Tỉnh dậy!
Tốt lắm.
Đi!
Chết tiệt! Đứng dậy đi nào!
Suốt vài tháng qua, bọn tôi đã làm được 39 chìa khóa
cho 15 cánh cửa riêng biệt quanh nhà tù này.
Chúng tôi đã đi từ phòng giam, qua hành lang,
xuống cầu thang và vào khu quản lý,
404 ngày mà chưa bị phát hiện.
Chúng tôi muốn cho các anh biết tin này.
Sao các anh không theo?
Anh cũng nói rồi còn gì. Họ đang xây tháp súng bên ngoài.
- Vẫn chưa đi vào vận hành. - Đấy là anh nghĩ thế.
Nghe này, lăng xăng hí hoáy bên đống tủ chạn
và sống sót ngoài đó là hai việc rất khác nhau.
Chúng tôi không đi cùng vì chả có nơi nào để đi.
Ta có thể đến Mozambique, rồi từ đó tới Tanzania.
Anh không nghe chúng tôi.
Biết gì không? Tôi nghe thế là đủ rồi.
- Này! Tỏ ra tôn trọng chút đi! - Tại sao?
Thế là đủ rồi! Tôi thấy từ giờ...
Còn ông, bọn tôi đều biết ông muốn
giương cao lá cờ phía sau song sắt.
- Bọn tôi không đồng tình. - Giờ chúng tôi nên theo các cậu à?
- Hãy nghe theo lương tâm ông. - Các cậu là lương tâm của tôi?
Ừ. Nếu phải như vậy.
Bất cứ việc gì không phải đào tẩu chính là ký giao ước với quỷ.
Ông biết mà!
Chính quyền này đang băm nát
mọi thứ ta đứng lên bảo vệ,
khoanh tay đứng nhìn là tiếp tay cho chúng!
Còn ngồi ở đây là còn biện minh cho chế độ này.
Nhưng có lẽ cả đám da trắng Nam Phi các người đều giống nhau.
Các người chỉ dám nói, không dám làm.
Được rồi!
Thằng khốn vô học!
Phải nhớ rằng cậu đang nói với ai!
Tôi biết rõ mình đang nói với ai.
- Thế à? - Chính xác!
Không dám làm? Cậu đi mà nói mấy lời vớ vẩn đó với Mandela, hay Sisulu!
Hay bất kỳ ai trong chúng tôi ở Rivonia! Chúng tôi đã làm mọi thứ có thể hồi 1964!
Tôi rất tự hào khi được sát cánh cùng anh em tôi trên đảo Robben!
Bị bắt cùng nhau, bị kết án cùng nhau,
và nếu cần, chúng tôi nguyện chết cùng nhau.
Thật vớ vẩn!
Họ muốn trốn thoát, tất cả bọn họ!
Có điều họ không thể, vì họ không có thứ vũ khí mà chúng ta có.
Thứ chúng ta có là sự đoàn kết.
Hiện tại, họ sẽ thẩm vấn ta,
có khi tra tấn ta hàng tháng trời,
thậm chí hàng năm trong này vì các anh.
Vậy hãy đi cùng chúng tôi.
Nếu muốn chịu gấp đôi bản án thì đi đi,
chúng tôi sẽ không đi cùng lúc này.
Còn cậu, đừng có cả gan
đến địa bàn của tôi và dạy đời tôi!
Tôi đã ngồi tù từ trước khi cậu biết thế nào là A-pac-thai!
Tôi cũng phải nhìn đám con tôi lớn lên
qua khung cửa phòng thăm hỏi nhỏ hẹp đó.
Tôi mới thụ án 15 năm của 4 án chung thân.
Bản án không nhẹ hơn đâu.
Nhưng hạt giống phải mục nát dưới đất
trước khi ta được hưởng trái ngọt từ cây lớn.
Đó là cái giá chúng ta phải trả, tất cả chúng ta.
- Còn hơn là tháo chạy. - Chúng tôi không tháo chạy.
- Thế ở lại và đấu tranh đi. - Bọn tôi đấu tranh bằng cái này.
Tối nay tất cả có thể đi.
Thế khi bị bắt?
Khi bọn tôi bị bắt...
ông có thể trở về từ cõi chết
vì những người anh em mà ông đã nói kia.
Nhưng ông sẽ không làm thế.
Tôi nghĩ các ông sẽ nhìn lại vào chính lúc này
và các ông sẽ hối hận với quyết định này suốt quãng đời còn lại.
Đi thôi. Ta đã cố rồi.
Chúc mừng Giáng Sinh.
Cả các cậu nữa.
Vào.
Chết tiệt!
Tao nghĩ đã quá muộn
để cứu cái răng đen sâu của mày khỏi bị nhổ.
Hoặc dùng để trao đổi với lũ khỉ đột mọi kia.
Đưa chúng ra! Ngay!
Được rồi, tiên răng, ra!
Ra khỏi phòng của tao. Ra ngoài!
Thật vớ vẩn!
Mày phải biết, tao đang phí thời gian trong này!
Ôi tạ ơn Chúa!
Khóc như một đứa bé gái.
Chúc may mắn, các anh.
Vẫn chưa quá muộn để đi đâu.
Phải chắc chắn ra khỏi tầm ngắm đấy. Cậu nghe chưa?
Đi thôi.
Sao tìm nổi thứ gì trong này nhỉ?
Khoan.
Cái gì đây?
Vào mau.
Cái kẹp giấy đâu rồi?
- Nó đâu? - Chắc nó ở đâu đây.
Cứ kéo vào đi!
Thưa ngài! Tôi gọi ngài đấy!
Thưa ngài!
Rồi! Đủ rồi!
- Dừng lại. - Sao?
Tôi cần quay lại.
- Tại sao? - Để bấm nút mở.
Nút bấm mở cửa điện.
Tuyệt.
Tốt!
Mau lên!
Nhanh tới đi.
Được.
Xong. Đi.
Chìa khóa xưởng.
Đầu tròn.
Chỉ có chìa khóa xưởng thôi.
Phòng thăm người thân cũng đầu tròn.
Đó không phải chìa ta cần ngay lúc này.
- Nó là đầu tròn. - Các anh! Thử cả hai đi.
Không phải.
Thấy chưa?
Cảm ơn.
Không sao, tiếp tục đi.
Tránh ra.
Đi nào.
Anh phải đẩy chìa vào hết cỡ, anh bạn.
Cửa mở toang hoác.
Anh có thể thấy con phố.
Chúng ta làm được rồi.
Chúa tôi ơi.
Tôi sẽ không bao giờ quên giây phút này.
Cái tiếp theo.
Tiếp.
Tiếp theo.
- Anh đẩy hết vào chưa? - Rồi!
Tôi đang đẩy vào hết cỡ rồi.
Cứ đưa chìa khác cho tôi.
Hết rồi.
Đây là chìa cuối cùng rồi.
- Chúng ta làm gì đây? - Chúng ta phải quay lại.
Quay lại? Tôi thà bị bắn còn hơn.
Ta làm gì còn lựa chọn nào khác!
Các anh, cứ chờ đã nào.
Có khi được đấy.
- Gì? - Cái đục.
Có chuyện gì? Anh định làm gì?
Không!
Không! Dừng lại!
Leonard!
Thế này sẽ khiến ta bị bắt mất!
Họ sẽ biết chúng ta tẩu thoát!
Tuốc vít. Tôi cần khoét sâu hơn.
Ở hành lang cũng nghe thấy!
Đến lúc thử xem rồi.
Thấy chưa? Nó đang rời ra.
Ngày càng gần rồi.
Được rồi, đưa tôi cái tuốc vít.
Nào, tiếp tục đi.
Được rồi. Thế là đủ rồi.
Đã xong.
Được rồi, đi thôi.
Ổn chưa?
- Ừ. - Được.
À không. Khoan đã.
Cái gì...?
Rồi, đi thôi.
Các anh, tôi chỉ muốn nói,...
Tim, cứ mở cánh cửa chết dẫm ra!
Không! Chờ đã!
Rồi.
Thấy chưa?
- Trời ạ. - Để tôi xem.
Rồi, hắn đang...
...hắn đi rồi...
Đi.
Đưa tôi bản đồ.
Đi.
"Tôi luôn dùng xà bông Priss"
- Ổn rồi. - Đi thôi.
Ba người đến Joburg.
Người da trắng ở phía kia.
Thôi, loại này là được rồi.
Cũng tốt lắm rồi.
Nhanh nào.
Được.
Khóa không hoạt động nữa.
Tôi hiểu mà.
Lên đi.
Vào xe.
Không chở người da trắng
Thức dậy đi, các cô!
Dậy hết đi, các gái!
- Xin chào ông. - Chào buổi sáng, thưa ngài.
- Dậy! - Xin chào ngài.
Thưa ngài?
Ê! Tỉnh dậy!
Ê!
Ôi chết tiệt!
Không...
Bật chuông báo động!
Ôi trời...
Chúng ta đã làm được!
Đúng thế.
Cuộc truy bắt lớn nhất trong lịch sử Nam Phi được triển khai.
Họ đã vượt qua biên giới đến Mozambique, Tanzania và rồi đến Luân Đôn.
nơi họ tái tham gia Đại hội Dân tộc Phi và tiếp tục đấu tranh chống chế độ A-pac-thai.
Họ trở thành những kẻ đào tẩu cho tới khi được ân xá vào năm 1991.
Sau 22 năm trong tù, Denis Goldberg đã được thả vào năm 1985.
Ông được đoàn tụ với vợ là Esme cùng hai đứa con.
Bạn gái của Tim là Daphne bị bắt giữ trong 9 ngày sau cuộc chạy trốn.
Tim không gặp lại cô ấy lần nào nữa...
Cuộc đấu tranh toàn cầu chống lại áp bức và bất công
đã dẫn đến sự sụp đổ của chế độ A-pac-thai vào năm 1992.
Năm 1994, Nelson Mandela, lãnh tụ của Hội đồng Dân tộc Phi,
đã được bầu làm tổng thống Nam Phi.
VƯỢT NGỤC PRETORIA - Biên dịch: Overseer Biên tập: anhnguyentulsa© - PHUDEVIET.ORG
Daniel Radcliffe trong vai Tim Jenkin
Daniel Webber trong vai Stephen Lee
Ian Hart trong vai Denis Goldberg
Mark Leonard Winter trong vai Leonard
Lấy cảm hứng từ cuốn sách "Vượt ngục Pretoria" của Tim Jenkin