Centralny Zakład Karny w Rove na Wyspach Salomona.
Dom najgroźniejszych przestępców seksualnych w kraju.
Chciałbym, żeby mi wybaczyli.
I zabójców.
Dlaczego zabiłeś swojego syna?
Nie kontroluję swojego gniewu.
Dwadzieścia razy tak ją pociąłem.
Więzienie jest mocno niedofinansowane.
Warunki są koszmarne.
Jest ciemno i brudno.
To nie jest właściwe dla ludzi.
Betonowa klatka. Tym jest to miejsce.
Polegają na Kościele, aby zreformować tych zatwardziałych przestępców.
Muszę rozróżnić, co jest dobre, a co złe.
Dziękuję, że jestem zbawiona w Tobie.
Spędzę tydzień w Rove,
by sprawdzić, czy religia jest odpowiedzią.
Ale to nie mój pierwszy raz za kratkami.
Nazywam się Raphael Rowe.
W Wielkiej Brytanii niesłusznie skazano mnie za morderstwo
na dożywocie bez możliwości zwolnienia warunkowego.
Oczyszczenie z zarzutów zajęło mi 12 lat.
Teraz podróżuję po świecie,
poznając prawdziwe życie
w najcięższych więzieniach świata.
JAK PRZEŻYĆ W NAJCIĘŻSZYCH WIĘZIENIACH ŚWIATA
Wyspy Salomona na Oceanie Spokojnym.
Dom dla ponad 700 000 ludzi,
którzy żyją za średnio sześć dolarów dziennie.
Jedyne więzienie o zaostrzonym rygorze w kraju
ma ambitny cel:
zreformować wyjątkowo groźnych przestępców,
dysponując małym budżetem.
Siedzę w więziennej furgonetce w drodze do zakładu karnego w Rove.
W tym więzieniu osadzani są najgroźniejsi przestępcy.
Morderstwa, rabunki, kradzieże.
Wysoki procent więźniów, jak mi powiedziano,
jest tam za brutalne przestępstwa seksualne
przeciw kobietom i młodym dziewczętom,
To coś, z czym trudno mi sobie poradzić.
Więzienie… próbuje resocjalizować przestępców,
jak usłyszałem, ale mają do tego
ograniczone środki finansowe.
Patrzę na zewnątrz
i widzę wiele skrajnej biedy. Jeśli nie inwestują w swoje społeczności,
jakie będzie więzienie?
DZIEŃ PIERWSZY
Wchodzę w paszczę lwa.
Zostaję przeszukany, gdy tylko docieram do więzienia.
Rozstaw nogi.
Sprawdzam, czy nie wnosisz kontrabandy albo jakiegoś ostrza.
Na przykład małego noża.
Znajdujecie noże?
- Ostrza. Tak. - Ostrza?
Zanim trafię na blok, dostaję podstawowe wyposażenie.
Zdejmę kajdanki.
Co za ulga, bo to naprawdę boli.
To moja mata do spania, tak?
Tak. To twoja mata.
- A to? - Twój koc.
- To mój koc. - Twój koc.
- To ręcznik. - Ręcznik.
- I poduszka. - Tak.
W 2008 roku Rove został przemianowany
z więzienia na zakład karny,
z nową filozofią reformowania, a nie karania.
Ale brak gotówki jest oczywisty
i zastanawiam się, ile tak naprawdę
jest tu resocjalizacji.
Udaję się właśnie… To chyba Skrzydło Echo.
Czuję okropny zapach.
To słodycz gorąca zmieszana z odorem moczu.
To miejsce wygląda
na dość zaniedbane.
Strażnik chce mnie szybko przeprowadzić.
To mroczne miejsce.
Będę dzielić celę z trzema innymi więźniami.
To skrzydło A.
- To skrzydło A? - Tak.
Cześć.
- Jak się masz? - Dobrze.
- Raphael. - Cześć. Jestem Frank.
- Frank? - Tak.
Miło mi. Gdzie mam to położyć?
Możesz położyć łóżko tutaj.
- Tutaj? - Tak.
To twoje miejsce.
Gdzie masz swoje miejsce?
To moja przestrzeń.
- Tam? - Tak.
To miejsce należy do pana Alessia.
Alessio. Dobra.
To miejsce należy do pana Juniora.
Dobra.
To cela dla czterech mężczyzn, w tym dla mnie, a to są łóżka?
To i to tutaj?
Tak.
O rany.
Długo się przyzwyczajałeś do spania na tym czymś?
Tak. Za pierwszym razem jest dość ciężko.
A teraz?
Musimy trenować, by to zaakceptować.
Może przywykniesz do tego materaca.
Kto zrobił rysunki na ścianie?
Pan Alessio.
A co z zajęciami?
Wyglądasz na silnego. Jest tu siłownia?
Nie.
- Nie mają ciężarków? - Nic.
- W więzieniu nie ma zupełnie niczego? - Nie.
To wasza łazienka?
Tak. To jest łazienka.
Dobra.
Tak spuszczasz wodę.
Dobra.
A są tu prysznice…
Do tego potrzeba miejsca. Jest na zewnątrz.
Możesz mi to pokazać. Dobra.
Przekręć.
- Prysznic domowej roboty. - Tak.
Dobra.
Ostatnim przystankiem w skrzydle jest mała przestrzeń na zewnątrz.
To jest ładne. Przyjemne tło.
Przynajmniej trochę wolności, tak?
Pewnie.
To wszystko.
Tak właśnie żyjecie.
- Cela, korytarz… - Tak. Korytarz i to.
Więźniowie w moim skrzydle zabijają czas
podczas mijających godzin do wieczornego apelu.
Dobra. Dzień dobry.
Dziękuję.
- Raphael Rowe? - Tak jest.
- Alessio. - Tak jest.
- Frank Firimolea. - Tutaj.
Dobra. Przedstawi się.
Ten brat się przedstawi. To nasz przyjaciel.
Nazywam się Raphael Rowe.
Dziękuję za przyjęcie mnie.
Zmówimy modlitwę, dobrze?
- Wszyscy? - Tak. Wszyscy.
Nawet jeśli nie jesteś religijny?
Nie. Jeśli chcesz.
Około 90% Wysp Salomona to chrześcijanie,
a wiara wydaje się bardzo silna także tutaj, w więzieniu.
…i odpuść nam nasze winy, jako i my odpuszczamy naszym winowajcom.
Wszyscy więźniowie wydawali się mocno wierzący.
Mamy trzech liderów:
przedstawiciel skrzydła, szef i przywódca duchowy.
Dobra.
To on rozpoczął modlitwę.
To przywódca duchowy, jeśli chcesz go poznać.
Dobra. Dzień dobry.
Miło cię poznać. Jesteś tu przywódcą duchowym.
Jakie masz obowiązki jako przywódca duchowy?
Staram się, by chłopaki
zbliżyli się do Boga
i kontynuowali rozważania na temat Biblii.
Dzielę się z nimi.
Dlaczego bierzesz na siebie tę odpowiedzialność?
Wychowałem się w chrześcijańskiej rodzinie.
Co zrobiłeś, że wylądowałeś w więzieniu?
Złapano mnie za gwałt.
- Jeden gwałt. - Tak.
Ile za to dostałeś?
Trzy lata.
Masz wyrzuty sumienia?
- Żałujesz swojej zbrodni? - Tak.
Nie chciałem popełnić tej zbrodni.
To był wielki błąd.
- Pod wpływem alkoholu. - Alkoholu?
- Pierwszy raz? - To był mój pierwszy raz.
I trafiłem tutaj.
Staram się, jak mogę, by być nową osobą, gdy wyjdę.
Wszyscy przyjęli mnie z otwartymi ramionami,
ale to i tak zniechęcające miejsce.
Pierwsze wrażenie jest takie, że warunki są koszmarne.
Jest ciemno, brudno i śmierdzi.
Duchowy przywódca to gwałciciel.
Mówił otwarcie o zgwałceniu kobiety pod wpływem alkoholu.
To będzie ciężki tydzień.
Bez wątpienia.
DZIEŃ DRUGI
To mój pierwszy poranek w Rove.
- Pomożesz mi? - Dobra.
Mam patrzeć na siatkę?
Dobrze widzieć, że coś się tu w ogóle dzieje.
To bez wątpienia aut.
Gra w siatkówkę.
Jedenaście, pięć.
To dla nich szansa na uwolnienie części energii
po tylu godzinach zamknięcia w skrzydle.
W porządku. Tak.
Po meczu jeden z najdłużej służących tu strażników, Peter,
chce oprowadzić mnie po więzieniu.
W przeszłości prowadzono tu programy,
w których więźniowie uczyli się stolarstwa, pieczenia i szycia.
A co jest tutaj?
- Pierwszy to piekarnia. - Tak.
Drugi to klasa i pokój krawiecki.
Piekarnia się zepsuła.
Krawcy zamknęli interes podczas covidu
i jeszcze się nie otworzyli.
Inne programy dla więźniów też zostały zawieszone.
Jest tu dużo resocjalizacji?
Niewiele, ale staramy się.
Staramy się, jak możemy.
Co to za blok?
To blok
dla źle zachowujących się więźniów i…
- To izolatka? - Tak.
- Trzymamy tam niezdrowych na umyśle. - Na umyśle.
Bez pieniędzy na opiekę zdrowotną
więźniowie chorzy psychicznie są przetrzymywani
razem z więźniami odbywającymi karę.
Jestem w miejscu, które nazywają blokiem segregacyjnym.
Więźniowie się tu
po prostu kręcą.
To bardzo brudne,
przygnębiające miejsce.
Z tego, co widzę,
nie ma tu zbyt wielu miejsc i pracowników,
którzy mogliby pomóc lub zająć się więźniami.
Powiesili pranie.
Mają swoje dywaniki, maty i koce.
Nie ma materacy.
Wydaje się, że w klatce
jest słaby ruch powietrza.
Betonowa klatka. Tym jest to miejsce.
Słyszałem, że to więzienie, w którym starają się ulepszyć
programy resocjalizacji, ale nie dostrzegam żadnej oznaki
resocjalizacji w tym bloku segregacyjnym.
Dla mnie, a widziałem wiele takich miejsc,
taka kara to prawdziwa kara. To trudne.
Wyspy Salomona mają jeden z najwyższych wskaźników
przemocy seksualnej na świecie,
ale w przeciwieństwie do wielu krajów,
przestępcy seksualni nie są tu trzymani z dala od ogółu więźniów.
Wciąż nie spytałem Frankiego, za co tu siedzi.
Nie pierwszy raz zostajesz skazany.
Popełniłeś inne zbrodnie.
Ostatnio skazano mnie na cztery lata
za napad z bronią w ręku.
Ile razy byłeś w więzieniu?
Nie pamiętam.
Nie pamiętasz, ile razy tu byłeś?
Ile miałeś lat, gdy po raz pierwszy siedziałeś?
Miałem 16 lat.
Szesnaście lat.
- A teraz masz ile? - Trzydzieści sześć.
Zamykają cię i wypuszczają od 20 lat.
Frankie dopiero co wyszedł z bloku segregacyjnego.
Spędził tam większość ostatnich dwóch lat.
To musiało być trudne.
Bardzo.
Jak widać, to nie jest właściwe dla ludzi.
Jest za ciemno i gorąco.
Prawie oszalałeś?
Tak.
To uczucia, których nigdy wcześniej nie doświadczyłem.
Mam żonę. Mam dwóch synów.
Ile lat mają twoi synowie?
Jeden ma siedem lat, a drugi trzy.
Więc ten trzylatek urodził się tuż przed twoim pójściem do więzienia.
Odwiedza cię z tym drugim?
Wciąż mnie nie odwiedza.
Nie widział cię od dwóch i pół roku?
Dwa i pół roku.
Od czasu, gdy mnie aresztowano, nikt mnie nie odwiedził.
- Nie? - Moja rodzina. Nikt.
Frankie trafił do izolatki,
bo udało mu się uciec z Rove.
- Ilu z was brało w tym udział? - Wielu.
Użyliśmy tych rzeczy.
- Śruby. - Wyciągnęliście je.
Zdjęliśmy je z tej kłódki,
a potem użyliśmy tego,
by zerwać kable.
Wszedłeś tam, rozwaliłeś to, a potem się wspiąłeś?
Przeskoczyliśmy przez drut kolczasty.
Na zewnątrz.
- A potem uciekliśmy. - Biegliście.
Po dwóch miesiącach aresztowali mnie
i zabrali prosto do bloku segregacyjnego.
Od czasu ucieczki zaostrzono ochronę,
a po swojej długiej odsiadce w izolacji Frankie więcej tego nie spróbuje.
Podczas gdy rozmawialiśmy, inni więźniowie zbierali się
na wieczorne nabożeństwo.
Chcę zobaczyć, ile to dla nich naprawdę znaczy.
Czas na modlitwę. Dobry wieczór.
- Dobry wieczór. - Bóg jest dobry.
- Cały czas. - Cały czas.
Bóg jest dobry.
Nie ma wątpliwości, że więźniowie są prawdziwie oddani wierze.
Ale zastanawiam się, czy to oznacza prawdziwą zmianę.
Gdy to oglądałem, wszyscy byli bardzo oddani Bogu.
- Bardzo oddani Chrystusowi. - Tak.
Wszyscy byli emocjonalnie poruszeni.
Ale wszyscy są więźniami. Każdy z nich popełnił przestępstwo.
Każdy z nich zrobił to, czego Bóg i dobrzy chrześcijanie
nie powinni robić.
Tak. Gdy zaczęli przeżywać trudności,
zdali sobie sprawę, że to, co zrobili, jest złe.
Jeśli jesteś oddany temu,
to musisz zrobić to szczerze lub uczciwie.
Jestem nieco sceptyczny, ale chcę zobaczyć,
jak bardzo siła ich wiary
pomaga więźniom się zreformować.
DZIEŃ TRZECI
Dostałem dziś jedną z niewielu prac
dostępnych w więzieniu.
Kazano mi poszukać Mustina,
któremu mam dziś pomóc w kuchni.
Mustin?
Halo.
- Cześć. - Mustin? Cześć.
- Kazano mi dziś tobie pomóc. - Dobrze.
Praca w kuchni to nagroda za dobre zachowanie.
To na obiad.
- Dobrze. Może ja to zrobię? - Tak.
Czyli nie robicie tego na zewnątrz?
Nie. Nie gotowaliśmy na dworze.
To nasze żony gotują.
Wasze żony gotują. A faceci nie?
- Faceci nie gotują. - Czemu nie?
To nasza kultura. Kobiety zajmują się domem.
Nawet teraz?
Tak.
Jak wygląda twoje życie w więzieniu?
Jest ciężko. Patrzysz na siebie jak na nikogo.
Jak długo jesteś w więzieniu?
Czternaście lat, dziewięć miesięcy.
Zapewne za morderstwo.
Tak.
Pomóż mi. Podnosimy ten garnek.
Uważaj, przyjacielu.
Ciężkie, prawda?
Tak. Jesteś twardszy ode mnie.
- Gotowy? Teraz. - Tak.
Garnek tam.
Bardzo ciężki.
Tak chcesz mi pokazać, że jesteś silniejszy?
Tak.
- Na górę? - Tak.
- Tak. Dobra. - Chwila.
Ja pakuję. Ty zamykasz pudełka?
Dobrze.
Proszę.
Ile? I gdzie mam je kłaść? Układać tutaj?
- Układaj je tam. - Dobra.
Nie. Zostaw to dla mnie.
Kogo zabiłeś?
Własnego syna.
Ile miał lat?
Jakieś dziesięć czy jedenaście lat.
Układaj taki sam rozmiar po pięć.
Żeby nie zajmować za dużo miejsca.
Mustin.
Tak?
Dlaczego zabiłeś swojego 10-letniego syna?
Tak naprawdę ja…
nie chciałem go zabić, tylko zdyscyplinować.
Jak to ojciec syna.
Dyscyplinowałeś syna, ale go zabiłeś?
I…
przypadkowo
on… umarł.
Co zrobił?
Ukradł sąsiadowi arbuza.
To mnie bardzo zezłościło,
a ja nie mogę panować nad gniewem.
Twój syn ukradł sąsiadowi arbuza, a ty za karę go zabiłeś?
Uderzając go, przez co umarł.
Czym go biłeś? Ręką czy…
- Kijem. Tak. - Kijem?
Musiałeś wiedzieć…
albo widzieć, że posuwasz się za daleko.
Trudno to opisać.
To było straszne
i żałuję tego.
W więzieniu uczę się nowych rzeczy.
Zdaje się, że Mustin bardzo się zmienił
i wygląda na to, że pomogła mu w tym jego wiara,
a nie więzienne programy.
Gdy przyjąłem Chrystusa jako Pana i Zbawcę,
przeczytałem w Biblii
Pierwszy list św. Jana, rozdział 1, werset 9:
„Jeśli wyznasz swoje grzechy, wierzę,
że przebaczy ci grzechy
i oczyści cię od wszelkiej nieprawości”.
To pokrzepiające przesłanie, które daje mi nadzieję.
To zmieniło mój sposób myślenia.
Co zrobisz, gdy cię wypuszczą?
Chciałbym pomóc mojej społeczności.
Myślisz, że przyjmą cię z powrotem po tym, co zrobiłeś?
- Zrobią to? - Tak.
Już są gotowi mnie przyjąć.
W naszej kulturze i w chrześcijańskim nauczaniu.
Mamy sposoby na rozwiązanie każdego problemu.
Zaakceptować siebie nawzajem. Wybaczać sobie i wzajemnie kochać.
W ten sposób zaczynamy nowe życie
z naszymi rodzinami i społecznością.
Bez względu na to, jak to osiągnął,
zdaje się, że Mustin pogodził się ze swoją zbrodnią,
a gdy nadejdzie czas, będzie gotowy na powrót do domu.
Przekażesz to następnemu…
- Tak, on zawiezie to na blok. - Dobra.
Następnie pracuję z innym więźniem.
Z Christopherem.
- Cześć. - Cześć.
Gdzie to idzie?
Kieruj się znakami.
Druga część mojej pracy
to rozdawanie jedzenia w pojemnikach.
Nie wiem, jak to smakuje, bo nie miałem okazji spróbować,
ale te pudełka są naprawdę gorące.
- Cześć. - Cześć.
Proszę.
Ryż, makaron i kapusta?
Tak.
Czuję też zapach ryby.
Tak.
Czternaście.
Piętnaście.
Codziennie robisz to samo?
- Tak. - Codziennie?
Tak, codziennie.
Ostatnie dwie.
Tak.
- Dziękuję. - Tak.
Robimy to teraz?
To więzienie to mała społeczność,
a jeśli masz wrogów, trudno ich uniknąć.
Christopher wydaje się spięty.
Wyglądasz na zdenerwowanego.
Dla mnie to bardzo trudne.
W jaki sposób?
Niektórzy tutaj chcą walczyć.
- Tak. - Przez co trafiłeś do więzienia?
Co zrobiłeś, czego ludzie nie lubią?
Morderstwo.
Dlatego tu jestem.
Niektórzy krewni osoby, która umarła,
też są w tym więzieniu.
Opowiedz mi o tym. Co się stało?
Pięciu mężczyzn z ich wioski
zgwałciło moją córkę.
Zgwałcili córkę?
Tak.
Ile lat miała twoja córka?
Piętnaście.
Była moją pierwszą córką i bardzo ją kochałem.
Christopher zemścił się na niewinnej,
także 15-letniej, uczennicy,
która pochodziła z tej samej wioski, co sprawcy gwałtu.
Ogarnęła mnie złość.
Dlatego zabiłem.
Pociąłem jej obie nogi.
Założyłem jej linę na szyję
i powiesiłem na czubku drzewa.
Zabita osoba to krewna kilku z gości, którzy tu siedzą?
Tak.
Oni boją się ciebie czy ty boisz się ich?
Ja boję się ich.
On się boi ich.
Przysięgli, że mnie zabiją.
Jeśli nikogo nie będzie, a oni przyjdą, zabiją mnie.
Zdaje się, że ta tragiczna historia jeszcze się nie skończyła.
DZIEŃ CZWARTY
Przestępstwa popełniane przez kobiety na Wyspach Salomona są niezwykle rzadkie.
W całym kraju za kratkami jest tylko sześć kobiet,
a wszystkie są trzymane w Rove w osobnym bloku.
Ciekawi mnie, jakie mają warunki.
Wita mnie Elizabeth.
Dzień dobry!
Dzień dobry.
- Oprowadzisz mnie? - Tak.
Tu mamy cele.
To twoje miejsce do spania?
Moje jest tam.
Trochę prywatności. Mężczyźni tego nie mają.
- Naprawdę? - Nie.
I ładnie pachnie. Czuć, że jest tu czysto.
To druga cela.
- Dobra. A to cela numer trzy. - A to trzecia.
- Jest tu tylko jedna osoba? - Jedna.
Miała problem psychiczny…
Dlatego mieszka sama.
- Ma problemy psychiczne. Dobra. - Tak.
Bo zamordowała swoją babcię.
Zabiła własną babcię?
Tak. Pocięła ją na trzy części.
- Pocięła ją na trzy części? - Na trzy.
Odcięła ręce. Tutaj. Nogi.
I musisz z nią mieszkać,
nie wiedząc, kiedy może kogoś zaatakować?
- To straszne. - Tak.
- Boisz się? - Tak.
Ten blok jest podstawowy,
ale znacznie czystszy od męskiego.
Tu jest znacznie chłodniej.
Te kobiety są też bardziej zajęte niż mężczyźni.
Rety. Niesamowite.
Do czego to służy?
- To wycieraczka. - Bardzo ładna.
Elizabeth twierdzi, że jest tu tylko dlatego, że została zmuszona
do zbrodni przez mężczyznę.
Lecz nie mogę zweryfikować tego, co mi mówi.
Jak trafiłaś do więzienia?
Zajmuję się finansami.
- Finanse. - Tak.
- Oszustwo? - Tak.
Dlaczego to zrobiłaś?
Mój chłopak
ciągle prosi o pieniądze,
ale nie mam dość, by mu je dać.
Jeśli nie dam mu pieniędzy, uderzy mnie.
- Uderzył cię wcześniej dla pieniędzy? - Tak.
Widzisz te wszystkie blizny?
- On to zrobił? - Tak.
Rzucił we mnie kamieniem.
Dysfunkcyjne relacje między mężczyznami i kobietami
na Wyspach Salomona
wydają się przyczyną wielu zbrodni.
Wiem, że duża część mężczyzn
jest tu za przestępstwa seksualne.
Dlaczego jest to problemem w tym kraju?
Nie jesteśmy ważne.
Dlatego mogą robić, co chcą,
napadać na kobiety, molestować seksualnie.
Wiedzą, że to wbrew prawu,
ale wciąż to robią.
Dlaczego jest częścią kultury,
że mężczyźni sądzą, że mogą to robić i ujdzie im to na sucho?
Może niektórzy z nich nie mają wykształcenia.
I zwykle robią to, gdy są pijani.
A co z kobietami? Jak możecie się bronić?
Kobiety mogą tylko
szanować mężczyzn,
ale mężczyźni też muszą szanować nas.
Zanim wyjdę,
kobiety kończą nasze spotkanie modlitwą.
Dziękuję, że jestem zbawiona w imię Jezusa.
Modlę się. Amen.
Pomóż mi
Tak, wołam do ciebie
Jezu, poddaję się
Poddaję się
Ty jesteś słońcem, które widzę
Wiara to naprawdę jedyna rzecz, której więźniowie,
zarówno mężczyźni, jak i kobiety, mogą się tu trzymać.
W moim skrzydle
przyjaciele Frankiego śpiewają własne nabożne pieśni
o pomyślnej przyszłości poza więzieniem.
To nasz język pidgin.
- Dobra. - Jak łamana angielszczyzna.
To taka pieśń chrześcijańska.
Dobra.
Mówi o wolności duchowej.
Jestem wolny dzięki twojej miłości.
To właśnie…
- Wolni w umyśle? - Tak.
DZIEŃ PIĄTY
Więzienie nie ma pieniędzy
na programy resocjalizacyjne dla wszystkich osadzonych,
ale zaprosiło Kościół na 12-tygodniowy kurs,
na który wszyscy przestępcy seksualni muszą przyjść.
Podobno John,
to nie jego prawdziwe imię, bierze udział w kursie.
Został skazany za poważne przestępstwa seksualne
z wieloma ofiarami,
więc chcę się dowiedzieć, jakie robi postępy.
To moja cela.
- Usiądź tam, proszę. - Pewnie.
Chyba chce zamknąć drzwi.
Czuję się niepewnie.
- Tak? - Ludzie się na mnie gapią.
Mogą mieć jakieś negatywne plany,
ukryte pułapki. Chcą mnie zabić.
Coś mi zrobić.
Za co zostałeś oskarżony i skazany?
Cztery zarzuty.
Czyn lubieżny.
Jak się teraz czujesz?
Z tym, co zrobiłeś?
Chciałbym, żeby mi wybaczyli.
Przyznałem się do winy i biorę za to odpowiedzialność.
Wielu ludzi, ale co ważniejsze, ofiary,
bardzo przeżyły to, co zrobiłeś.
To, co zrobiłeś, było nikczemne.
Nie mam nic na swoją obronę.
Zgadza się.
John wydaje się okazywać prawdziwą skruchę,
ale jego ton zmienia się, gdy omawiamy wyrok,
jaki otrzymał za swoje zbrodnie.
Na jak długo cię skazano?
Sześć lat pozbawienia wolności, ale dziwi mnie to.
Nie powinno tak być.
Uważasz, że wyrok jest za długi?
W porównaniu z innymi,
którzy uprawiają seks z penetracją ze swoimi córkami.
Skazują ich na pięć lat.
John zaprasza mnie na spotkanie
z pastorem, który pracuje z przestępcami seksualnymi w więzieniu.
Nazywamy to opartym na wierze programem dla przestępców seksualnych.
Dzień dobry.
- To pastor Titus Rory. - Dzień dobry.
Dzień dobry, pastorze. To Raphael. Dołączy do nas dziś rano.
Czego nauczyłeś się na tych spotkaniach?
Pomagają mi w stworzeniu…
nowego myślenia, nowej mentalności.
- Kobiety. - Tak.
Powinieneś traktować je równo i szanować je.
- Jak odnosić się do kobiet. - Tak.
Kiedy je widzisz, to nie tylko przedmiot, z którego można skorzystać.
Ale są stworzone na obraz Boga.
Kobiety i mężczyźni są równi pod względem godności i wartości.
Mam problem.
W mojej duszy.
Gdy stąd wyjdę,
będę się starał… Nie, muszę.
- Z Bożą pomocą. - Tak.
Z Bożą pomocą muszę rozróżniać…
co jest dobre, a co złe.
Tak.
- Dziękuję. - Dziękuję.
Dziękuję. Miło cię znów widzieć.
Pastor Titus pracuje z przestępcami seksualnymi w Rove
od ośmiu lat.
Czy to trudne,
że musi pan radzić sobie z tak dużą liczbą więźniów
popełniających takie zbrodnie?
To jest bardzo trudne.
To ważne, by wzięli na siebie odpowiedzialność
za swoje zbrodnie.
Wtedy raczej więcej tego nie zrobią.
Skupia się pan na tych, którzy trafili do więzienia,
ale czy uważa to pan za większy problem?
Zdecydowanie.
Kłopoty sprawiają ci, którzy nie pracują.
Szatan znajduje pracę dla tych, którzy się nudzą.
Mogą powiedzieć: „Tak, chcę się zmienić”,
ale gdy wychodzą, to jest ich wyzwaniem.
Byłem na sesji z pastorem Tytusem.
Wydaje się, że motywem tych osadzonych jest to,
że wykorzystują swoje nowo odkryte oddanie religii,
by powiedzieć: „Nie zrobię tego więcej”. Dla mnie to za mało.
Te pragnienia, te pokusy, które nimi kierowały,
by zrobić to, co zrobili na zewnątrz…
gwałty na kobietach,
i dzieciach…
nie wierzę, że zostaną zredukowane
tylko przez przyjęcie Boga.
Ale w ostatecznym rozrachunku
jednak kogoś mają.
Przynajmniej ktoś w więzieniu
próbuje wczuć się w ich sposób myślenia,
by powiedzieć im, że zrobili źle.
A kiedy wyjdą, nie powinni tego więcej robić.
A czy naprawdę tak będzie, tylko czas pokaże.
DZIEŃ SZÓSTY
Dziś wychodzę z więzienia w Rove
z dwoma więźniami, którzy należą do szczęśliwców,
których wysłano na więzienną farmę Tetere, by tam dokończyli wyroki.
Tam więźniowie mogą zdobyć umiejętności zawodowe.
Jak długo byłeś w więzieniu?
Pięć lat.
To wyboista droga.
Jak się teraz czujesz w tej furgonetce?
- Jestem szczęśliwy. - Szczęśliwy?
Bardzo się cieszę, że opuszczam miejsce kary.
Jaką popełniłeś zbrodnię?
Gwałciciel.
- Skazano cię za gwałt? - Gwałt.
- A ty? - Kazirodztwo.
Kazirodztwo?
- Jeden zarzut kazirodztwa? - Dwa zarzuty.
Za każdym razem,
gdy pytam ich, za co byli w więzieniu,
prawie znam już odpowiedź.
To przestępstwo molestowania seksualnego
kobiet i dziewcząt.
Ale wciąż mnie to szokuje.
Gdy tylko widzę to więzienie,
czuję się jak w innym świecie.
Bardzo różni się od Rove.
Tu jest po prostu luźniej.
Więźniowie mają więcej swobody.
Wielu więźniów dostaje więcej możliwości,
bo są zaufanymi więźniami.
Obecnie jest tu tylko 36 osadzonych.
Wszyscy zasłużyli na swoje miejsce dzięki dobremu zachowaniu.
To chyba facet, z którym mam się spotkać.
- Joseph? Jestem Raphael. - Cześć.
- Dobra, Raphael. - Tak.
Joseph spędza całe dnie, opiekując się bydłem.
- Dzisiaj pracujemy tam? - Tak.
Moim zadaniem jest opieka nad świniami.
Karmienie ich.
Posprzątasz, dobrze?
Śmierdzi.
Dobra. Chodź.
- Co teraz robimy? - Tam i tam.
Dobra. Przesuń się.
Dobrze. Idź.
To gówniana robota.
Spójrz na tę ślicznotkę.
A ten jest jeszcze mniejsza.
Malutka świnka.
Tak, mała. Ma już dwa tygodnie.
- Dwa tygodnie. - Tak.
Teraz ty.
Dostajesz za to pieniądze?
Trzy dolary za jeden dzień.
- Dolary Wysp Salomona? - Tak.
To równowartość 35 centów dziennie.
Patrzcie. Znowu zrobiłaś kupę.
Idźcie.
Wymieszaj to.
Hałasują, bo czują zapach jedzenia?
- Czują to. - Wiedzą, że je dostaną.
Tak.
- Beton jest czysty, więc dajemy im… - Dobra.
- Wystarczy? - Tak, wystarczy.
Czemu ja robię wszystko?
Dziś odpoczywasz.
- Ja pracuję za ciebie. - Tak.
Chcę jednego dolara z twoich trzech.
Tak.
Joseph jest w więzieniu od 15 lat
i mówi, że odsiaduje karę dożywocia za zabójstwo żony.
Tej nocy spaliśmy i miałem sen.
Co to był za sen?
Śnił mi się mój ojciec i dwóch innych mężczyzn.
Myślałam, że te dwie osoby
chciały mnie otruć.
Więc się wkurzyłem,
wziąłem nóż i ją dźgnąłem.
Chyba dwadzieścia razy tak ją pociąłem.
Myślisz, że odsiadka w więzieniu
zmieniła cię w jakiś sposób? Myślisz inaczej?
Tak. Nauczyłam się, jak pozbyć się wybuchowości
i mojego gniewu.
Bóg chce, byśmy się wzajemnie kochali.
Co widzisz dla siebie
w przyszłości?
Zrobię ten budynek dla świń i drobiu.
I będę uprawiać warzywa.
Może za kilka miesięcy wyjdzie na wolność
i mam nadzieję, że zacznie nowe życie jako rolnik.
Farma więzienna Tetere daje mu taką szansę.
W porównaniu z Rove to miejsce daje wiele możliwości.
Chłopaki rozwijają umiejętności, dzięki którym będą mogli szukać pracy.
To miejsce ma więcej do zaoferowania więźniom niż Rove.
Powrót do mojego skrzydła w Rove
jest bardzo przygnębiający.
DZIEŃ SIÓDMY
Dobra, jeden. Dalej.
Liczę. Jeden.
Dwa.
To mój ostatni dzień w Centralnym Zakładzie Karnym w Rove.
Wszystko gra?
- Nic mi nie jest. - Dosyć.
Przyszedłem się pożegnać, bo mnie wypuszczają.
- Mój czas się skończył. - Dobra.
Nadszedł twój czas.
Wielka radość.
Powodzenia. Tyle mogę rzec. Powodzenia w przyszłości.
Ale liczę, że już tu nie wrócicie.
- Tak. - Tak.
- Dziękuję. - Dzięki.
Zanim wyjdę, chcę porozmawiać z dyrektorką, komendant Needy.
W porządku?
Pierwsza kobieta na stanowisku
miała tylko dwa miesiące, by spróbować coś zmienić.
Pierwsze, co mnie uderzyło,
gdy tu przyjechałem, to stan tego więzienia.
Zapach ścieków, wszechobecne śmieci.
Widziałem szczury, karaluchy i inne owady.
Od rządu zależy, czy dostaniemy pieniądze.
Rozumiem, że czyste środowisko
także dla personelu i służby
to bardzo ważny aspekt.
Informujemy o tym problemie władze na wyższym poziomie,
a oni wzięli pod uwagę wszystkie te kwestie.
Dobrze słyszeć, że ma pani intencje
albo rozpoznaje pani to, co tu dostrzegam.
Spotkałem się z pastorem Titusem
i rozmawiałem o programie religijnym, który prowadzi.
Co pani sądzi o wyzwaniach zajmowania się
różnymi przestępcami seksualnymi?
Myślę, że grupa pracująca nad obraźliwym zachowaniem
i zapewnione programy są bardzo pomocne.
Ale na dłuższą metę potrzebujemy tutaj
pomocy psychologicznej,
by wyleczyć zachowanie wewnętrzne.
To będzie długofalowe marzenie,
ale póki pracuję w służbie więziennej,
to właśnie chciałabym osiągnąć.
Komendant Needy i jej zespół mają ambitne plany.
Ale dopóki nie zdobędą odpowiednich środków na resocjalizację,
będą musieli polegać na Kościele i wierze mężczyzn, by coś zmienić.
W Rove i Tetere podjęto pewne pozytywne działania,
a zamykanie tych ludzi powstrzyma ich od popełniania przestępstw,
ale ich zasoby są ograniczone.
Dopóki nie nastąpią daleko idące zmiany społeczne,
zresocjalizowanie wielu z tych ludzi pozostanie ogromnym wyzwaniem.
Napisy: Grzegorz Marczyk