SERIAL NETFLIX
Nad brzegiem Dniestru
w Republice Mołdawii znajduje się więzienie Rezina.
Zakład karny numer 17.
Stare, rozpadające się sowieckie więzienie o zaostrzonym rygorze.
Ściany zaczynają się zbliżać.
Serce wali mi jak szalone.
Przebywają tu najgroźniejsi przestępcy Mołdawii.
Dziewczyna została uduszona.
Czemu to zrobiłeś, Lilian?
Jedna trzecia jest skazana na dożywocie bez szans na zwolnienie.
Jak długo jesteś w tym więzieniu?
Dwadzieścia sześć lat.
Tu pojawia się pytanie.
Jaki jest cel karania?
Tylko taki, żeby ktoś umarł w więzieniu?
Surowe warunki przypominają sowiecki reżim.
Trzydzieści dwa.
Właśnie tyle kroków tu robię.
Tylko 32.
Kiedy ostatnio opuściłeś ten teren?
Nie pamiętam.
Teraz patrzą w otchłań. Nie mają nadziei.
Wrzucili mnie do więzienia i tyle.
Nazywam się Raphael Rowe.
W Wielkiej Brytanii skazano mnie za morderstwo, którego nie popełniłem.
Dostałem wyrok dożywocia.
Oczyszczenie z zarzutów zajęło mi 12 lat.
Teraz podróżuję po świecie, by zobaczyć, jak naprawdę wygląda życie
w najcięższych więzieniach świata.
Mołdawia, Europa Wschodnia.
Ten postradziecki kraj jest najbiedniejszym w Europie.
Przeciętnie zarabia się tu tylko 12 dolarów dziennie.
Życie jest ciężkie, a wskaźnik zabójstw jest jednym z najwyższych w Europie.
Państwo ostro walczy z przestępcami.
Wyroki pozbawienia wolności są tu aż siedmiokrotnie dłuższe
od europejskiej średniej.
Winni morderstwa odsiadują minimum 30 lat.
Skazani na dożywocie są odsyłani do położonego na uboczu więzienia Rezina.
Właśnie tam się wybieram.
DZIEŃ PIERWSZY
Jadę do zakładu karnego numer 17 w Mołdawii.
W tym więzieniu
spędzę czas z całym mnóstwem facetów
odsiadujących bardzo długie wyroki.
Ci ludzie nie mają nadziei na wyjście.
Oficjalnie dożywocie w Mołdawii to 30 lat.
W rzeczywistości nikt nigdy nie został wypuszczony.
Część z tych gości nie widziało społeczeństwa,
które tworzy teraz ten kraj, nie widziała zachodniego życia.
Nie wiem, jak na mnie zareagują, ale dlatego tu jestem.
Więzienie Rezina ma przytłaczającą reputację.
Wybudowano je w czasach Stalina,
a dziś siedzi tu ponad 300 przestępców.
Sto sześć osób odsiaduje dożywocie.
To z nimi spędzę przyszły tydzień.
- Raphael. - Tak.
Rok urodzenia?
1968.
Idziemy.
Mam wrażenie, że cofnąłem się w czasie.
Tortury i łamanie praw człowieka to może przeszłość,
ale jak wiele się zmieniło od czasów radzieckich?
Ściany zaczynają się zbliżać.
Serce wali mi jak szalone.
Zanim trafię do celi…
Tutaj.
…muszę przejść badanie.
Pokaż nogi i twarz.
W którym roku to się stało?
W 1988.
Pocięli mi twarz.
Każda moja blizna jest dokładnie udokumentowana.
Piętnaście centymetrów.
Co to za uraz?
Rana kłuta.
Nie chcę, żeby mieli mnie tu za twardziela,
bo ktoś może chcieć się sprawdzić.
Tak charakterystyczna blizna na boku twarzy
nie da mi w więzieniu spokoju.
Vasea, otwieraj. Szybko.
Idź do szefa.
Na górę.
Teraz czeka mnie spotkanie z oficerem ds. bezpieczeństwa.
On podejmie decyzję, z kim spędzę tydzień w maleńkiej celi.
Umieścimy cię w celi
z dwoma innymi więźniami.
Obaj odsiadują dożywocie.
Powinienem się ich obawiać?
Nie zadawaj pytań
i nie wszczynaj kłótni.
To więzienie, jak wiele z czasów sowieckich,
jest rządzone przez gang.
Wszyscy więźniowie doświadczają brutalnej hierarchii gangu.
Będę dzielić celę z dwoma mężczyznami, którzy postanowili nie dołączać do gangu.
Są w osobnej części więzienia z pozostałymi niepokornymi.
Cieszę się, że nie są w gangu,
ale moi współwięźniowie zostali skazani za najpoważniejsze z przestępstw.
Zaczynamy.
- Witam. - Cześć.
Mówicie po angielsku?
Trochę…
- Znasz trochę angielskiego. - Ale on nie rozumie.
Nie rozumie. Będziesz tłumaczyć.
- Usiądź. - Dziękuję.
Nazywam się Raphael.
- A ja Max. - Max.
Lilian.
Miło was poznać.
To wasza przestrzeń, ale natychmiast poczułem się tu dobrze.
Wystarczyło to, że się uśmiechasz.
Uspokoiłem się, bo gdy czekałem przed drzwiami,
serce mi waliło.
Kim oni są? Jak wyglądają?
Ile mają lat? Czy mnie zaakceptują?
Przywitają mnie?
Co sądzicie o tym, że wchodzę w waszą przestrzeń?
Musimy być do siebie podobni, to dla nas istotne.
Spędzamy tu dużo czasu.
Aż 22 godziny.
Mamy tylko dwie godziny na wyjścia na zewnątrz.
Dobra relacja z innymi osadzonymi jest bardzo istotna.
To duża rzecz.
Co muszę wiedzieć,
żeby sobie poradzić i przetrwać?
Ja bym radził,
żeby był sobą.
Powiedz mu.
Zachowuj się jak na co dzień.
Spróbujemy cię poprowadzić.
Od kiedy tu jesteś?
- Od 2005. - Dobra.
Siedzisz w więzieniu 16 lat?
Tak. On trochę dłużej.
Około 17.
Kiedy kończycie dzień?
Drzwi są zamknięte na stałe,
otwierają je, gdy jest to niezbędne.
Raphael!
Czuję ulgę, bo Maxim i Lilian sprawili, że czuję się bezpiecznie.
Pomogę ci.
W więzieniu szacunek dla współwięźniów jest kluczowy,
zwłaszcza jeśli spędzasz z nimi 22 godziny dziennie.
Muszą poprowadzić mnie przez nieoficjalne zasady tego więzienia.
- Potrzymasz ten róg? - Dobra.
Ale najpierw potrzebuję pomocy z pościelą.
To tutaj. Nie dasz sobie rady?
Trzech mężczyzn nie da rady.
Pierwszy róg, tak?
A to drugi.
Tak jest.
Powiedz mu, że tak wygląda szacunek.
Pomoc się przydaje.
I jest.
A to tam.
Nawet pościel ma bielutką, choć to pierwsza noc!
Aż za dobrze!
Sprawdzę materac.
- Połóż się. - Twardy.
- Dzień dobry. - Dzień dobry.
Chrapiesz?
Nie. Lilianowi się zdarza.
- Mnie nie. - Nie chrapiesz.
Koniec mojego pierwszego dnia w Rezinie.
Czas na skorzystanie z łazienki w celi.
Dali mi tylko kostkę mydła.
Każdy mężczyzna wie, że to nie jest najlepsza maszynka świata.
Kobiety pewnie też to wiedzą.
Dają też szczoteczkę.
Nie jest zła.
Pasta do zębów wrażliwych, to dobrze.
Porządna ilość.
I rolka papieru toaletowego.
Wolę biały, ale brązowy da radę.
To nie jest zwykła łazienka.
To przestrzeń prywatności,
bo nie znajdziesz jej nigdzie indziej w tym więzieniu.
Pomyśl o tym.
To więzienie jest bardzo przytłaczające.
Jest małe i ciasne.
Tak bardzo ściśnięte, że sam zaczynasz się spinać.
Przyglądnijcie się uważnie Maxowi.
To duży facet, a chodzi zgarbiony.
To kwestia więzienia.
Próbuje się dopasować do otoczenia,
które jest bardzo małe, będę to ciągle podkreślał.
Woda jest lodowata.
DZIEŃ DRUGI
Mój pierwszy poranek w skrzydle dożywotnim w Rezinie.
Max powiedział, że będziemy w tej małej celi
od pobudki aż do 13.00.
Potem wypuszczą nas na dwie cenne godziny ćwiczeń i rozmów.
Lilian nie je rano.
Pije kawę
i pali papierosa.
- To jego śniadanie. - Ja jem tylko trochę.
- Dobra. - Jemy to, co przyślą nam rodzice.
Nie jemy więziennego jedzenia,
bo nie jest smaczne.
Oprowadzisz mnie po waszej celi?
Opowiedz, gdzie jesteśmy i co widzimy.
To moje łóżko do końca życia.
To mój telewizor i moje książki.
A dokumenty?
Dokumenty ze sprawy? Uczysz się czegoś?
Nauka, sprawa, praca.
Listy do prezydenta,
premiera i różnych ministrów, wszystko razem.
Walczysz o poprawę warunków życia?
- Tak. - Jasne.
Maxim brał udział w napadzie, w którym zginął policjant.
Twierdzi, że nie on strzelał,
ale został skazany na dożywocie za morderstwo.
Jest tu od 16 lat i w tym czasie
stał się w Rezinie głównym zwolennikiem reformy więziennictwa.
Jednym z jego sukcesów było zdobycie przez więźniów prawa
do posiadania komputerów w celach.
O to urządzenie walczyliśmy 14 lat.
Sędzia postanowił udostępnić je bez dostępu do internetu.
Potem były lodówki w celach,
żeby więźniowie mogli trzymać swoje cenne jedzenie.
Potem każdy z nas,
każdy z 6000 więźniów, dostał dostęp do lodówki,
ale też do innych rzeczy.
Widzę czajnik.
- Odtwarzacze MP3 i inne. - No tak.
Więźniowie sami płacą za te luksusy.
Prawie wszystko w tej celi
zostało zbudowane przez Maxa i Liliana i opłacone przez ich rodziny.
A ten obszar?
Zbudowaliśmy go.
- Całą celę? - Tak.
Lilian, dostanę kawę?
- Trochę… - Lilian.
Desperacko pragnę kawy.
Lilian, zrób kawę.
- Nie ma miejsca. - Przesunę się.
Wychodzę, bo…
Jest tu za mało miejsca dla nas trzech.
Jestem pod wrażeniem.
Odsiadują dożywocie, nigdy nie wyjdą,
więc samodzielnie sprawili, że cela,
w której spędzą resztę swoich dni, jest bardziej przydatna do życia.
Wyłożyli podłogę płytkami,
pomalowali ściany, zrobili elektrykę.
Zbudowali kuchenkę. Nigdy czegoś takiego nie widziałem.
Max i Lilian od lat dzielą tę malutką celę.
Ty specjalizujesz się w robieniu kawy.
Tak.
Czym mam się zajmować? Mam pozmywać?
Ty robisz kawę, Maxim zrobił owsiankę.
Po posiłku ja sprzątam stół, a Maxim zmywa naczynia.
Tak tu działamy.
Tak się dogadujemy. Od zawsze tak to wygląda.
Równo o 13.00 strażnik otwiera drzwi.
Potem odprowadza nas na dach,
gdzie Max przedstawia mnie małej grupie więźniów,
którzy również żyją poza gangiem.
- Witajcie. - Cześć.
Ta grupa jest trzymana z dala od reszty osadzonych.
To jedyni inni więźniowie,
z którymi widują się Max i Lilian.
- Chodźmy. - Max.
Tutaj spacerujemy.
- Tak ćwiczycie? - Tu nie ma krat.
To wasze jedyne miejsce?
Tak.
Trudno uwierzyć, że więźniowie spędzają w celach 22 godziny dziennie,
a do ćwiczeń musi im wystarczyć ten malutki korytarz.
Pozbawili was widoku nieba i dotyku trawy.
To okrutne i nieludzkie.
Kiedy ostatnio byłeś na zewnątrz?
Nie pamiętam.
Staramy się chodzić. Ciągle chodzimy.
No tak, tylko tu możecie rozprostować nogi.
- Od dawna tu jesteś? - Dwadzieścia siedem.
Siedzi tu od 27 lat.
Wyprodukowano w ZSRR.
Policzyłem kroki. Jesteśmy w stanie przejść 32 kroki.
Każda runda to 32 kroki.
Jak wyjdziesz z domu, zrób 32 kroki.
Właśnie tyle przez lata mają do dyspozycji ci faceci.
Trzydzieści dwa kroki.
Dwadzieścia siedem lat.
Prawie oszalałem.
Ale dzięki Bogu zachowałem rozum.
Zakaz wyjścia na świeże powietrze to cena, którą ta grupa płaci
za odrzucenie zasad więziennych gangów.
Staramy się przestrzegać oficjalnych zasad.
I żyć zgodnie z Biblią.
Nie wspieramy gangów, nic z tych rzeczy.
Mogą nas pobić,
bo nie chcemy się do nich przyłączyć.
Nie chcecie już myśleć jak oni.
Gdybyśmy tam byli,
nie mógłbym pisać i walczyć o swoje prawa.
- Chyba że za zgodą szefa. - Tak.
Szef gangu w więzieniu dysponuje takimi możliwościami,
że grupa Maxa musiała błagać władze
o pozwolenie na życie poza rządami gangu.
Kiedy piszemy zgłoszenie,
mówimy, że nie chcemy być częścią tej grupy.
„Pomóżcie”.
Dyrektor więzienia postanowił,
że to my zostaniemy umieszczeni na osobności.
- No tak. - Nie oni.
- Dla waszego bezpieczeństwa. - Tak.
Teraz pytamy ich,
czemu nie możemy wyjść na zewnątrz
i grać w piłkę nożną, w siatkówkę albo porobić coś innego.
Odpowiadają: „Tam nie możemy was chronić”.
Max i inni z dożywociem nie chcą pozwolić się zepsuć.
Chcą też pracować i się kształcić.
Mówią, że to niemożliwe,
bo szefowie gangów, którzy są szalenie bogaci,
płacą za część dostępnych w więzieniu sprzętów,
więc mają kontrolę i wpływy.
Max i koledzy nie chcą w to wchodzić.
Z tego powodu są niemal karani podwójnie,
bo to oni są separowani od reszty.
Grupa Maxa spędza w celach więcej czasu niż inni skazani na dożywocie.
Długie godziny wpatrywania się w ściany
przypominają mi o moim pobycie w więzieniu
i o niekończącej się rozpaczy, którą wtedy czułem.
DZIEŃ TRZECI
To mój trzeci dzień w więzieniu Rezina.
Kolejny poranek mija bardzo powoli, a zegar wkrótce wskaże porę obiadową.
Więzienne jedzenie jest obrzydliwe.
Moi współlokatorzy rzadko je jedzą, ale Max ma koło ratunkowe.
Siedzę w celi i czekam na Maxa.
Poszedł odebrać paczkę.
W miejscach, gdzie brakuje środków,
przesyłki od rodziny są bardzo ważne.
Mam jedzenie.
Mnóstwo smakołyków.
Niespodzianki!
Dostałem jedzenie od rodziców.
Przyszło dzisiaj, czy trzymali je parę dni?
Wysyłają mi paczki pocztą.
Zwykle wysyłają w poniedziałek
i jest do odbioru we wtorek.
Mówisz im, co mają wysłać?
Długo tak robiłem, ale teraz wiedzą, czego potrzebuję.
Paczka może być dowolnej wielkości?
Możesz dostać taką albo taką.
No dobrze.
Jedna paczka od jednej osoby na tydzień.
Mama i siostra mogą wysłać osobne paczki.
Tak.
Ależ jestem rozpieszczany.
Moi rodzice są starzy.
Ojciec ma 81 lat, a matka 71.
Są na emeryturze.
Tak, ale i tak pomagają, jak tylko potrafią.
Skazani na dożywocie nie mogą pracować zarobkowo w więzieniu.
W kwestii zaopatrzenia są uzależnieni od rodzin.
Teraz walczy o prawo do pracy,
żeby móc sobie pozwolić na jedzenie,
gdy rodzice nie będą już mogli go wspierać.
DZIEŃ CZWARTY
Po kilku dniach w więzieniu Rezina
czuję presję związaną z życiem w zamkniętej przestrzeni.
Nasi więźniowie nie mogą grać w piłkę na zewnątrz.
Jeśli więzienie wyrazi zgodę, możemy grać w środku w coś innego.
Wyciągnęli mnie z celi, idziemy do sali rekreacyjnej.
Podobno tam zagram w ping ponga
z innymi więźniami.
Rozejrzyjcie się.
W tym korytarzu żyje część osadzonych.
Tu mają swoje cele.
To jest wszystko. To jest szerokość korytarza.
Jak się masz?
Nie poznałem cię bez czapki.
To nasz mistrz ping ponga.
Zagraj z nim.
Dobra, lecimy.
- Czeka na ciebie. - Czeka na mnie.
Celuję w trzy z jedenastu.
On gra od 27 lat.
Ja też grałem w więzieniu. Dwanaście lat.
On ma 27 lat doświadczenia, może zdobędę trzy punkty.
Anglia, Mołdawia. Poddaj się!
Rozumiem. W piłkę nas nie pokonacie.
Chyba gram z miejscowym mistrzem.
Zlituj się nad nim!
To było agresywne.
Jak często gracie tu w ping ponga?
Dwa razy w tygodniu.
- Dobra. - Trzy godziny.
To takie bolesne.
Jeden! Jeden punkt!
Stół jest kiepski.
Dlatego przegrywam.
Jedna rzecz jest większa od ping ponga.
Wszyscy się uśmiechają.
W tym miejscu to rzadkość.
Oj nie.
Odrobina eskapizmu.
W tej chwili zapominają o tym, co ich otacza.
Właśnie tak pożytkują energię, tak pozbywają się frustracji i stresu.
Skazani na dożywocie wiedzą, że system prawny Mołdawii
czyni wyjście na wolność mało prawdopodobnym
niezależnie od resocjalizacji.
Największym wyzwaniem dla Maxa jest zmiana zasad orzekania.
Przedstawia mnie Siergiejowi,
który siedzi w więzieniu od 20 lat.
Ile miałeś lat, gdy tu trafiłeś?
Dziewiętnaście.
Dożywocie za morderstwo?
- Tak. - Tak.
Nie brałem udziału bezpośrednio.
Uczestniczył w przestępstwie.
Było tam trzech gości, on prowadził auto.
- Był kierowcą? - Tak.
Ale nie brał udziału w morderstwie.
Sędziowie i politycy nie mówią:
„Siergieju, musisz odsiedzieć 25 lat,
zanim rozważymy koniec wyroku?”.
- Albo 20? - Nie.
- Nie? - Tylko 30 dla nas wszystkich.
- Dożywocie to minimum 30 lat? - Tak.
Tak, minimum.
Nikt skazany na dożywocie
nie został jeszcze nigdy wypuszczony.
Kilka lat temu ci więźniowie sądzili, że rzucono im koło ratunkowe.
W 2016 roku
politycy wprowadzili prawo europejskie,
które w przypadku nastolatków,
którzy popełnili przestępstwa
między 18 a 21 rokiem życia,
umożliwiało obniżenie wyroku.
- Prawo dla wszystkich. - Jasne.
Sędzia powiedział nam wszystkim:
„To nie dotyczy skazanych na dożywocie”.
To bardzo dziwne.
Działa dla wszystkich, ale nie dla nas.
Mam pytanie:
jaki jest cel karania?
Tylko taki, żeby ktoś umarł w więzieniu?
To bardzo dziwne.
Max i Siergiej walczą ze swoimi wyrokami dożywocia,
ale jak dotąd ich apelacje zostały odrzucone,
więc istnieje możliwość, że resztę życia spędzą w Rezinie
zamknięci przez 22 godziny dziennie.
Po ping pongu mijamy jedyne okno,
z którego skazani na dożywocie mogą zobaczyć świat.
Tak blisko, a tak daleko. Wolność.
Na początku to było bolesne.
Ale wiem, że mam dożywocie.
Rozumiem to.
Co masz na myśli?
Gdy odsiadujesz lata,
istnieje realna szansa na wyjście.
Dożywocie tej szansy nie daje.
Szansa jest maleńka,
moim zdaniem wręcz nierealna.
W oczach tych mężczyzn nie ma nadziei.
Znam to uczucie,
wiem, co czuje ktoś, kto nie wierzy, że kiedyś wyjdzie.
Żaden człowiek na świecie nie powinien żyć pozbawiony nadziei.
A oni jej nie mają.
Muszą usłyszeć: „Pewnego dnia może cię wypuszczą”.
Teraz patrzą w otchłań. Nie mają nadziei.
DZIEŃ PIĄTY
Kampania Maxa nadała jego życiu sens.
Dziś spotkam się z dwoma przedsiębiorczymi skazanymi,
ze strefy kontrolowanej przez gangi,
którzy też mają sposób na przetrwanie.
Jak wszyscy z dożywociem, nie mogą oficjalnie zarabiać,
ale wykorzystując własny sprzęt i zasoby
zbudowali od podstaw stolarnię.
Widzę stąd podwórko,
na którym więźniowie słuchający gangów mogą grać w piłkę nożną.
Anatol.
- Raphael. - Anatol, tak.
- A to? - Dema.
Dema.
Tym narzędziem nadajemy drewnu kształt.
Tym je przecinamy.
Boję się, że wyleci w górę i uderzy mnie lub jego w twarz.
Nie nosi sprzętu ochronnego, więc musi ufać swoim umiejętnościom.
Więzienie nie zapewnia takich możliwości, więc ci goście
przejęli inicjatywę
i zmontowali warsztat,
do którego mogą uciekać z celi.
Robimy szkatułkę na biżuterię.
Pokaż, co mam zrobić. Spróbuję.
Właśnie tak.
Tak się robi środek.
No dobra.
Jasne.
O tak.
Tak? Dobra.
Trzeba użyć mięśni, nie jest łatwo.
Co z nimi zrobisz, gdy skończysz?
Przed pandemią
więzienie wystawiło je za nas na aukcję.
Dali nam 50% przychodów i przelali na nasze konta więzienne.
Nie, musisz stąd. Właśnie tak.
Rozumiem.
Musi być takie samo.
Czyli to jest tak…
Co robicie ze swoją połową?
Płacimy rachunek za prąd
i kupujemy rzeczy ze sklepu.
Potrzebujemy pieniędzy.
Moje ręce są…
Już jest czerwona.
Masz twarde dłonie.
Dema w młodości został skazany za podwójne morderstwo.
Jak długo jesteś w więzieniu?
Dwadzieścia sześć lat.
Siedzisz w więzieniu od 26 lat.
Dwadzieścia lat w Rezinie.
Jestem tu pięć dni w tygodniu.
W głowach jesteśmy wolni.
Jesteś sam na sam z narzędziem i zadaniem.
To przyjemność.
Na wolności i w więzieniu trzeba pracować. To czyni nas ludźmi.
Dobrze, że nawet w ciężkim więziennym rygorze
znajduje się miejsce na przedsiębiorczość i kreatywność.
Każdy z dożywociem potrzebuje czegoś, co go napędza.
Ja studiowałem prawo.
W celi Lilian pokazuje mi, jak radzi sobie ze swoim wyrokiem.
Mam całe zeszyty.
Piszę o swoim życiu, o przeszłości.
Piszę o teraźniejszości i przyszłości.
O wszystkim.
Coś jak pamiętnik?
Wkładam w nie serce i duszę.
Każde słowo jest napisane kroplą krwi.
Wspomnienie rodziny jest wszystkim.
Bardzo lubię muzykę.
Lilian zaczął pisać piosenki.
Czyli pod łóżkiem trzymasz sprzęt muzyczny.
Tak.
Używa go, gdy chce śpiewać.
Dołączasz czasem do niego?
Nie, ja nie śpiewam.
Nie mam głosu.
Uwierzycie, że jesteśmy teraz w skrzydle skazanych na dożywocie?
Ten człowiek nigdy stąd nie wyjdzie.
Nie chcę przeszkadzać innym więźniom, więc trochę ściszyłem.
Jest głos, który niesie wiatr
Słyszę twój głos, skarbie Twój szept
Zostawiłaś mnie dawno temu
Moją zranioną i smutną duszę
Zostawiłaś mnie dawno temu…
Jestem pod wrażeniem.
Chcę się dołączyć.
Moją zranioną i smutną duszę
Jest głos, który niesie wiatr
Słyszę twój głos, skarbie Twój szept
Słyszę twoją miłość w wietrze
Jest niczym twój szept
Świetnie!
Moje łzy już wyschły
Kiedyś płynęły tędy łzy miłości
To pomaga ci uciec myślami?
Nie wiem, czy cokolwiek mi pomaga.
Żyję z tym od 18 lat.
To mój wewnętrzny ból.
Moja udręka.
Właśnie z tym żyję. Moja nadzieja w Bogu.
Gdy byłem za kratami,
spotkałem zarówno więźniów, których męczyły ich przestępstwa,
jak i tych, którzy nie wykazywali skruchy.
Jak dotąd nie zapytałem Liliana, co zrobił
i co na ten temat teraz sądzi.
DZIEŃ SZÓSTY
Dziś mam pomóc Lilianowi z kolacją.
Dajesz mi trudniejsze zadania.
Tak? To najłatwiejsza rzecz, jaką możesz się zająć.
Mam je ciąć tak jak ty.
Lilian chce się upewnić, że nie zmarnuję ani kęsa.
- Martwi cię moja technika? - Mniejsze!
Czemu marnujesz jedzenie?
Powiesz mi, dlaczego siedzisz w więzieniu?
Chciałbym wiedzieć.
Zabiłem kobietę i jej siostrzenicę.
Pomagałem im w polu, rąbałem drewno.
Wszystko przez alkohol.
Ile wtedy miały lat?
Siostrzenica miała
siedemnaście albo osiemnaście lat.
A babcia…
Ona miała 60 albo 55, nie pamiętam.
Wiem, że byłeś wtedy pijany, ale jak je zabiłeś?
Co się stało?
Dziewczyna została uduszona,
a babcia uderzona w głowę kamieniem.
Właśnie tak.
Lilian, czemu to zrobiłeś?
Poznałem cię i nie wydajesz się kimś,
kto mógłby zrobić coś tak strasznego.
Wciąż nie umiem tego wytłumaczyć.
Miałem wszystko.
To alkohol!
To przyczyna największych problemów świata.
Poprosiłem strażnika, żeby wypuścił mnie na chwilę z celi.
Zaskoczył mnie.
To szok albo niespodzianka, sam nie wiem.
Zabił dwie osoby, starszą kobietę i młodą dziewczynę.
Jest takie powiedzenie „Nie oceniaj książki po okładce”.
Próbowałem to zrobić.
Poznałem ich, nie wiedziałem, co zrobili,
a po paru dniach poznaliśmy się trochę lepiej.
Pośmialiśmy się.
Rozmawialiśmy o panujących tu warunkach.
A potem spadła bomba.
Siedzi za podwójne morderstwo.
Brutalna rzecz, dwie bezbronne kobiety.
Muszę przyznać, że inaczej teraz patrzę na Liliana.
Nie mogę udawać, że nie wpłynęło na mnie to, co powiedział,
opis popełnionej zbrodni
i to, jak jej dokonał.
Zaczynam kwestionować własne zdanie na temat 30 lat i dożywocia.
Kolacja jest gotowa, więc wracam do celi.
Ja tutaj?
Usiądź tam.
Szukam krzesła.
Nie wiem, gdzie jest to małe.
Zapasowe dla gości.
Dobra robota.
Wysłuchałeś mnie.
Mam pytanie:
zasługuję na dożywocie w więzieniu?
Gdy wszedłem do twojej celi, nic o tobie nie wiedziałem.
Wiedziałem tylko, że odsiadujesz dożywocie,
że jesteś w tej celi od lat.
Uważam, że każdy zasługuje na drugą szansę.
To najważniejsze.
Raphael…
Jeszcze nie skończyłem.
Twoje przestępstwa mnie zszokowały,
ale mam szczęście, bo poznałem cię, zanim mi o nich powiedziałeś.
Poznałem człowieka, który jest tu,
a nie tamtego przestępcę.
Minęły lata…
Lata!
Nikt nie ocenia, czy się zmieniłem.
Wrzucili mnie do więzienia i tyle.
To wszystko!
DZIEŃ SIÓDMY
Mój pobyt w więzieniu Rezina dobiega końca.
Czas pożegnać się z Lilianem i Maxem.
Dzięki naszym rozmowom i poznanym tu ludziom zrozumiałem,
że nawet jeśli jest szansa, że nigdy nie wyjdziesz z więzienia,
wasza dwójka i reszta skazanych ma w sobie ogień,
który wygląda jak nadzieja.
Nawet w tych trudnych warunkach nie pozwalacie mu zgasnąć.
Mógłby bardzo łatwo zgasnąć.
Wy postanowiliście,
że macie przyszłość.
Nikt nie wie, kiedy to będzie. Oby coś się zmieniło.
Mówimy, że to wielka walka
o możliwość wyjścia z więzienia,
o udowodnienie, że jesteśmy ludźmi,
że zasługujemy na drugą szansę.
Najważniejsze jest to, że nadzieja umiera ostatnia.
Nie zapomnij o męce i cierpieniu.
Muszę się zbierać,
bo inaczej nigdy stąd nie wyjdę.
Przyjaciel. Jesteśmy przyjaciółmi.
- Przyjaciel. - Dobrze.
Szybko cię wypuścili.
Prawo wreszcie działa, jak powinno.
W końcu prawo działa.
Wychodzę, więc jest nadzieja. Trzymajcie ten ogień przy życiu.
Obyśmy spotkali się na wolności.
Pewnego dnia.
- Pewnego dnia. Pa. - Pa, pa.
Moim zdaniem ci więźniowie zasługują na szansę na uwolnienie.
Sytuacja w Mołdawii zaczyna się zmieniać,
ale w Rezinie
wszystko idzie boleśnie powoli.
To surowe, zniszczone więzienie. Jest opresyjne i klaustrofobiczne.
Wiele osób odsiaduje tu długie wyroki,
co tylko pogarsza ich sytuację.
Kodeks karny utrudnia życie więźniom, którzy zgodnie z obowiązującym prawem,
mogą nigdy nie wyjść na wolność.
Napisy: Jędrzej Kogut