‎Nhà tù An ninh Tối đa Diavata, Hy Lạp.
‎Anh đã từng thế chưa? Đâm ai ở tù ấy?
‎Có, tôi đâm rồi.
‎Chật ních và xuống cấp.
‎Chưa từng nghĩ ‎có ngày dùng máy khoan trong tù đấy.
‎Là nơi giam giữ ‎nhiều tù nhân nguy hiểm nhất đất nước.
‎Vụ đó là không may. ‎Tôi đã lấy dao đâm anh ta.
‎Hiện tôi đang ngồi tù do thực hiện ‎một vụ cướp có vũ trang và đeo mặt nạ.
‎Cả ba đều là những tội phạm nghiêm trọng.
‎Và với một loại tội phạm mới: ‎Những kẻ buôn người.
‎Năm đứa bọn tôi mỗi đứa 55 năm.
‎Tôi bị tuyên án 109 năm tù ‎vì tội buôn người.
‎Đây là nơi tôi sẽ ở trong cả tuần tới.
‎Nhưng đây không phải lần đầu tôi ngồi tù.
‎Tôi là Rafael Rowe, từng bị kết án ở Anh ‎tội giết người mà tôi không hề mắc phải
‎và bị kết án chung thân không ân xá.
‎Tôi mất tới 12 năm mới được minh oan.
‎Giờ tôi đi khắp thế giới ‎để khám phá cuộc sống thực sự
‎bên trong những nhà tù ‎khốc liệt nhất thế giới.
‎Tôi đang trên đường ‎tới Nhà tù Diavata ở Bắc Hy Lạp.
‎Nhà tù này giam giữ ‎những kẻ sát nhân, kẻ trộm, kẻ cướp,
‎và đủ các loại tội phạm khác.
‎Mà có một loại tội phạm đang tăng ‎là những kẻ buôn người.
‎Trong thập kỷ qua, ‎sau các cuộc chiến ở Iraq, và rồi Syria,
‎hơn một triệu người di cư bất hợp pháp ‎đã tới Hy Lạp,
‎tìm kiếm một cuộc sống mới.
‎Nhưng ít nhất 20.000 người đã chết ‎trên hành trình nguy hiểm tới châu Âu
‎do những kẻ buôn người ‎đã mạo hiểm với mạng sống của họ.
‎Để ngăn chặn nạn buôn người hoạt động,
‎chính phủ đã đưa ra ‎những bản án cực kỳ dài.
‎Vài trường hợp lên tới hàng trăm năm.
‎Lũ buôn người hoạt động trong bóng tối. ‎Với nhiều người, chúng thực sự vô hình,
‎nhưng nhà tù này ‎lại có một số lượng rất lớn.
‎Liệu những kẻ đã phải ngồi tù ‎có thay tâm đổi tính?
‎NGÀY THỨ NHẤT
‎Tôi sẽ tìm hiểu xem.
‎Tôi lo lắng về những gì tôi sẽ tìm thấy ‎trong nhà tù an ninh tối đa này.
‎Nơi này toàn tội phạm sừng sỏ nhất Hy Lạp,
‎và lại còn chật ních nữa, nhờ số lượng lớn ‎những kẻ buôn người phải vào đây.
‎Kể cả trước khủng hoảng này, các nhà tù ‎Hy Lạp đã cạn vốn và nổi tiếng là bạo lực.
‎Ra đi.
‎Tới rồi.
‎Quay lại và nhìn tôi. ‎Anh có dùng ma túy không?
‎- Không, tôi không chơi ma túy. ‎- Mời anh cởi quần áo và để ở đó.
‎Mời anh mở miệng ra.
‎Mời anh quỳ xuống.
‎Cho tôi mẫu nước tiểu.
‎Anh có hay bắt gặp các tù nhân vào đây ‎mà dương tính với ma túy…
‎Có.
‎Khoảng 50%. Thường là thuốc lắc.
‎Và Heroin.
‎Tôi khá ngạc nhiên ‎khi anh ấy nói 50% số tù nhân
‎qua khu vực khám xét này ‎dương tính với ma túy.
‎Xét nghiệm của anh âm tính. ‎Nào, vào trong đi.
‎Tôi sẽ ở phòng giam được thiết kế ‎cho hai người nhưng cùng với ba gã nữa.
‎Hơn 100 kẻ buôn người đã bị nhốt vào đây
‎kể từ khi ‎cuộc khủng hoảng di cư xảy ra ở Hy Lạp.
‎Thật ra hầu hết tù nhân ‎đều là người nước ngoài.
‎Nhà tù sẽ không gặp phải vấn đề quá tải
‎nếu như chỉ có tù nhân Hy Lạp.
‎Phòng giam số một là của anh. Vào từ đây.
‎Theo yêu cầu của nhà tù,
‎không tù nhân nào được dùng tên thật.
‎Xin chào?
‎Dù tới từ đâu, phần lớn tù nhân ở đây ‎nói tiếng Hy Lạp hoặc tiếng Anh.
‎- Xin chào. ‎- Xin chào. Anh là…?
‎- Tôi là Nico. ‎- Nico.
‎- Nico, ừ. ‎- Hân hạnh, Nico.
‎- Ừ, Johnny. ‎- Hân hạnh, Johnny.
‎- Antonis. ‎- Antonis.
‎Raphael. Đây là nơi tôi sẽ ở cùng các anh.
‎- Phải. ‎- Vậy giường nào sẽ là của tôi?
‎- Đây. ‎- Đây là của tôi hả? Rồi.
‎Ba người này đã sống chung ‎phòng giam nhỏ bé này trong năm tháng qua.
‎Anh tới từ đâu?
‎- Tôi tới từ London. ‎- London.
‎- Từ nước Anh. ‎- Nước Anh.
‎Các anh đều quốc tịch khác nhau? ‎Không phải người Hy Lạp.
‎Tôi dân Hy Lạp.
‎- Anh dân Hy Lạp? ‎- Ừ.
‎Albania, Afghanistan.
‎Kể tôi nghe qua ‎về cách thức hoạt động trong này đi.
‎Thông lệ hàng ngày ra sao.
‎Họ mở khóa cửa lúc 8:20 sáng.
‎Cho tới 12 rưỡi trưa.
‎Sau đó thức ăn được phát.
‎Vào lúc hai rưỡi chiều, họ mở cửa…
‎cho tới 8:40 tối.
‎Sau đó ta được cho ăn.
‎Ngày nào cũng vậy.
‎Có lẽ đây là câu hỏi quan trọng nhất: ‎Ai được chọn xem gì trên Tivi?
‎Người cao tuổi.
‎Không, tất… tất cả cùng chọn, bạn tôi à. ‎Ta là bạn ở đây mà, hiểu chứ?
‎Ta đều là bạn cả.
‎Rồi. Các anh ở tù bao lâu rồi, ‎tất cả các anh ấy?
‎Tôi đã ở đây mười năm vì tội giết người.
‎Tôi tới nhà tù này hai năm trước ‎vì nó có đơn vị cai nghiện.
‎Tôi từng dùng ma túy.
‎Thế còn anh, Johnny?
‎Đây là lần thứ hai tôi vào tù. ‎Lần đầu: Cần sa.
‎Lần thứ hai: Cần sa.
‎Vậy là sau khi đi tù lần đầu vì cần sa, ‎anh vẫn chưa rút ra bài học gì cả.
‎Kinh doanh. Doanh nhân. Doanh nhân đấy.
‎Giết người… buôn ma túy…
‎Phải.
‎Buôn người.
‎Buôn người à?
‎Tôi đang ở ngoài khu phòng giam.
‎Họ cho tôi chung phòng ‎với một kẻ giết người,
‎một kẻ buôn người và một kẻ buôn ma túy. ‎Cả ba đều là những tội phạm nghiêm trọng.
‎Dù có thế nào ‎thì đây vẫn là những tội ác nghiêm trọng.
‎Nhưng tôi không rõ chi tiết.
‎Và trông họ đều có vẻ tốt bụng.
‎Khu nhà sắp bị khóa lại qua đêm.
‎Bọn tôi có một bồn cầu xổm ‎trong phòng giam,
‎nhưng không có nước nóng.
‎Ồ, lạnh lắm.
‎Họ bảo đã hết nước nóng gần một tuần rồi.
‎Cảm giác rất ngột ngạt,
‎bốn người bọn tôi ‎chen chúc nhau trong vài mét vuông.
‎Đây là chỗ ngủ của tôi.
‎Trong phòng giam cũng có vài thứ: ‎Tivi, đồ uống.
‎Vậy là cũng có chút tiện nghi. ‎Mà phòng giam vẫn chỉ là phòng giam.
‎Vẫn là một không gian nhỏ.
‎Và bạn cảm nhận được điều đó. ‎Ngồi đây là cảm nhận được ngay.
‎NGÀY THỨ HAI
‎Đây là buổi sáng đầu tiên của tôi ‎trong Nhà tù Diavata.
‎Sao ngủ nổi với bốn gã gầm gừ ‎trong cùng một phòng giam chứ,
‎mà rõ ràng là Johnny vẫn ngủ tốt.
‎Johnny!
‎Đêm nào anh ấy cũng ngáy thế hả?
‎Thế còn êm chán, tin tôi đi.
‎Anh ngáy. Có mà. Anh có ngáy.
‎Đâu có.
‎Vậy sao?
‎Và anh ấy còn chả tin. ‎"Đâu, tôi đâu ngáy".
‎Tức là tôi là người đầu tiên ‎nói với anh ấy. Dễ đấm nhau nhỉ?
‎Vào lúc 8:20 sáng, ‎cửa phòng giam mở ra, đã tới giờ làm việc.
‎Rất thiếu tiền mặt kể từ cuộc khủng hoảng ‎tài chính ở Hy Lạp một thập kỷ trước,
‎vậy nên không có đủ tiền ‎để sửa chữa nhà tù.
‎Nay tôi được chỉ định làm ‎cùng người bạn Afghanistan Nico của tôi.
‎Anh thụ án chung thân vì giết người ‎và từng có vấn đề nặng với ma túy.
‎Nico.
‎Vì anh ấy có kỹ năng xây dựng,
‎họ đã yêu cầu anh ấy sửa đường nước nóng ‎và giao dụng cụ cần thiết cho anh ấy.
‎Vậy hôm nay ta làm gì ở đây?
‎Cần phải sửa một cái ống nước vỡ ở đây.
‎Như bọn tôi đang tính kế vượt ngục ấy. ‎Một mớ cao su, đất đá đào lên.
‎Gần một tuần rồi ‎tù nhân không có nước nóng.
‎Sao anh lại phải làm? ‎Sao không có người…
‎thợ xây từ bên ngoài vào ‎và làm mấy việc này?
‎Nếu là tù nhân có kỹ năng, ‎hoặc có tay nghề, anh có thể làm.
‎Làm việc trong tù ‎nghĩa là ta sẽ được thả sớm hơn.
‎Nhà tù Diavata đã nghĩ ra ‎một giải pháp sáng tạo
‎cho tình trạng thiếu tiền.
‎Họ khiến tù nhân bận rộn ‎với việc bảo trì nhà tù của chính họ.
‎Thay vì tiền, họ được thưởng ‎bằng cách giảm thời gian thi hành án.
‎Nếu biết mỗi ngày làm việc này,
‎tôi sẽ được giảm một ngày thi hành án, ‎tôi sẽ làm mỗi ngày.
‎Cái này hả?
‎- Ở đây à? ‎- Phải.
‎Chưa từng nghĩ ‎có ngày tôi dùng máy khoan trong tù đấy.
‎Nhà tù an ninh tối đa, ‎và tôi đang dùng khoan.
‎Ở gần bức tường ngoài nhất có thể rồi.
‎Anh không bị cám dỗ dùng nó ‎để đục bức tường này và trốn sao?
‎- Không. ‎- Không à?
‎Tôi chả ở thế giới bên ngoài mười năm rồi, ‎giờ tôi cũng chưa định ra đó. Tiếp thôi.
‎Tuyệt. Ta đục được xuyên qua rồi.
‎Mãi cũng tới đường ống.
‎Anh mệt rồi.
‎Anh muốn nghỉ tí không?
‎Ừ. Nghỉ tí đi.
‎Quay về khu phòng giam, ‎tới giờ ăn trưa rồi.
‎Bữa ăn của bọn tôi do tù nhân nấu,
‎và tôi ngạc nhiên khi biết rằng, ‎dù cho đang thiếu tiền mặt,
‎đồ ăn, theo tiêu chuẩn nhà tù, ‎vẫn rất ngon.
‎Ta có món cá,
‎khoai tây nghiền,
‎củ cải đường.
‎Họ không hề cắt xén, ‎khẩu phần ăn rất hào phóng.
‎Ngon quá đi. Johnny, sao không ăn vậy?
‎Tôi không đói, tôi ăn ngũ cốc ‎lúc 11 giờ trưa rồi. Tôi ổn.
‎Anh có cả đống đồ dự trữ.
‎Ừ, tôi ổn.
‎Sáng nay tôi lấy sữa cho anh ấy lúc anh ấy ‎ngủ. Anh ấy già rồi, tôi chăm anh ấy ăn.
‎Anh ấy cũng có tuổi rồi, ‎phải công nhận đi.
‎Bọn tôi tôn trọng anh ấy, già hơn mà.
‎Ngũ cốc.
‎Một lít sữa với ngũ cốc.
‎Đến giờ mở khóa buổi chiều, ‎và cửa được mở bằng điện tử,
‎rồi các tù nhân lại ra khỏi phòng giam ‎để giao tiếp,
‎đi làm, gọi điện thoại.
‎Có người ra, có người không, ‎vì ở đây theo chế độ tự do.
‎Nó thoải mái hơn chút ít ‎nếu so với nhiều nơi khác.
‎Trước khi Nico và tôi quay lại làm việc,
‎tôi muốn hỏi vì sao hành trình tới châu Âu ‎của anh ấy lại thành anh ấy giết người.
‎Nico đến từ Afghanistan.
‎Anh ấy được buôn tới đây, khi mới 17,
‎trong thời kỳ cuộc chiến giữa Taliban ‎và lực lượng do Mỹ dẫn đầu.
‎Anh lớn lên ở đâu?
‎Mazar-i-Sharif.
‎Bố tôi mất trước khi tôi ra đời.
‎Tôi là một trong năm anh em,
‎nên tôi phải làm việc để hỗ trợ mẹ tôi.
‎Nhà tôi rất nghèo.
‎Nhiều lúc nhà tôi không có gì bỏ miệng.
‎Sao anh tới được Hy Lạp?
‎Tôi đã vượt biên qua Iran, rồi Thổ Nhĩ Kỳ.
‎Có 120 người bọn tôi trong một cái xe tải.
‎Tôi đã trả cho tên buôn người 500 đô. ‎Bọn tôi đã lái xe 13 tiếng không nghỉ.
‎Rồi đổi xe, ‎và ở lại trên núi suốt nhiều đêm.
‎Tôi ở một đêm ở Thổ Nhĩ Kỳ ‎rồi trả thêm 1.200 euro,
‎và hôm sau là tôi tới Hy Lạp.
‎Bao nhiêu người trong số 120 người ‎đi cùng anh đã tới được đây?
‎Ít lắm, những người không có tiền ‎bị nhốt lại…
‎cho tới khi trả được tiền.
‎Họ bị đối xử như nô lệ.
‎Một số thì chết đói, một số thì chết khát.
‎Nhiều người bị cảnh sát bắt giữ ở Iran.
‎Nếu bị phát hiện trên núi, ‎thì họ bị bắn chết.
‎Anh vào được Hy Lạp, ‎giờ anh là dân nhập cư trái phép.
‎Sao anh sống sót? Anh làm gì?
‎Tôi chỉ có thể làm thuê cho một nông dân.
‎Tôi làm khoảng năm tới bảy tháng.
‎Tôi kiên nhẫn hỏi về tiền lương ‎và ông ta cứ lờ tôi đi.
‎Vậy anh đã làm gì?
‎Tôi đã nói với ông ta: ‎"Nếu không trả tiền, tôi sẽ làm hại ông".
‎Tôi vớ con dao và đâm ông ta.
‎Anh đâm ông ta chỉ một nhát à?
‎Ừ, chỉ một nhát thôi, ‎nhưng không may lại là nhát chí mạng.
‎Tôi đâm ông ta vào đây.
‎Ồ, anh đâm ông ta…
‎Tôi không định giết ông ta. ‎Nó không hề được lên kế hoạch trước.
‎Anh dính vào ma túy trong tù à? Anh dùng ‎ma túy để trốn tránh thực tại trong tù à?
‎Sau khi mẹ tôi mất, ‎tôi đã chơi Heroin suốt sáu tháng.
‎Nó như một án tử hình vậy.
‎Tôi không còn muốn sống nữa.
‎Đã đến lúc tôi và Nico ‎quay lại sửa ống dẫn nước nóng.
‎Nico rõ ràng là một người đầy rắc rối ‎và dễ nóng giận,
‎và anh ấy còn nhiều chuyện để kể ‎về lịch sử bạo lực của mình.
‎Tôi chọn làm việc này vì
‎nó khiến tôi quên đi bản án của mình.
‎Để tôi không còn thời gian ‎nghĩ ngợi linh tinh,
‎như đâm ai đó, hay kiếm ma túy.
‎Anh đã từng thế chưa? Đâm ai ở tù ấy?
‎Tôi đâm rồi.
‎Có chết không?
‎Không chết. Chỉ bị thương nặng thôi.
‎Sao anh lại đâm người đó?
‎Vì gã nợ tôi tiền.
‎Anh đã đâm anh ta bao nhiêu nhát?
‎Tôi đâm gã ba nhát. ‎Họ phạt tôi thêm mười năm nữa.
‎Tôi đã sai lầm, đã đi tù và trả giá đắt. ‎Đời là thế, làm gì sai thì trả giá thôi.
‎Tôi vẫn đang cố để hiểu Nico.
‎Anh ấy là dấu hỏi lớn với tôi,
‎vì đời anh ấy đã trải qua việc
‎bị buôn từ nước này qua nước khác ‎nhằm cố cải thiện cuộc sống
‎và việc ấy ‎đã có ảnh hưởng lớn tới tâm trí anh ấy.
‎Anh ấy đã trải qua ‎một hành trình đáng buồn,
‎nhưng anh ấy ‎đã giết một người khác, vô cớ.
‎Anh ấy nói là vì tiền,
‎mà rồi anh ấy lại tiếp tục ‎làm điều tương tự trong tù.
‎Và việc đó, với nhà chức trách, ‎hẳn là một mối lo.
‎Điều quan trọng là anh ấy ‎đã ngồi tù mười năm của án chung thân rồi,
‎và vào thời gian đó, ‎anh ấy nói mình đã thay đổi.
‎Câu chuyện của Nico là một lời nhắc
‎rằng có rất nhiều nguy hiểm tiềm tàng ‎trong nhà tù này.
‎Trở lại khu, lính gác ‎đã chọn một phòng giam để khám xét
‎tìm điện thoại, ma túy, hoặc vũ khí.
‎Vậy ngày nào họ cũng làm việc này hả? ‎Khám xét phòng giam ấy?
‎Bọn tôi khám xét mỗi ngày, ‎mỗi ngày một tầng và một phòng khác nhau.
‎Đầu tiên, bọn tôi đưa tù nhân ‎ra khỏi phòng giam
‎và lục soát từng người một.
‎Rồi lính canh vào và khám xét phòng giam.
‎Có thể sẽ gặp rắc rối,
‎khi tù nhân khó chịu ‎vì bọn tôi lục soát nhà của họ.
‎Họ đang tìm gì thế?
‎Ma túy, rượu tự nấu, dao tự chế.
‎Lần này thì chả tìm ra gì. ‎Mà lính canh cấp cao Dimitri Petropoulos
‎kiên quyết cho tôi thấy ‎không phải lúc nào cũng vậy.
‎Tới và xem những thứ bọn tôi đã tìm thấy ‎và tịch thu trong những năm vừa qua đi.
‎Anh tìm thấy nó trong phòng giam ‎của tù nhân á? Nó là vũ khí nguy hiểm mà.
‎Tôi thấy vài món cũng thú vị phết đấy.
‎Bọn tôi không hay kiểm tra ‎những vật dụng tôn giáo,
‎mà chúng cũng có thể ‎rất nguy hiểm đấy nhé.
‎Dù cho các tù nhân có thân thiện thế nào, ‎bạn luôn luôn phải cảnh giác.
‎HÃY YÊU THƯƠNG NGƯỜI KHÁC ‎PHẢI KIỀM CHẾ CON TIM VÀ LINH HỒN TA
‎NGÀY THỨ BA
‎Đây là ngày thứ ba tôi làm tù nhân ‎tại Nhà tù Diavata ở Hy Lạp.
‎Lính gác vẫn chưa tới đây để cho ta ra. ‎Giờ ta phải làm việc.
‎Không có tay nắm cửa ‎ở mặt trong cửa phòng giam.
‎Đến chín giờ sáng, bạn cùng phòng tôi ‎đều đã chăm chỉ làm việc,
‎để mỗi ngày làm ‎là giảm một ngày thi hành án.
‎Nico vẫn đang cố ‎sửa ống nước nóng của nhà tù.
‎Johnny, người vào đây vì buôn ma túy, ‎đang ở cửa hàng trong tù.
‎Antonis, người bị kết án buôn người,
‎đã vớ được một công việc nhẹ nhàng: ‎Pha cà phê cho nhân viên nhà tù.
‎Anh ấy làm mọi ngày có thể ‎để giảm thời gian thụ án.
‎Cạn ly.
‎Được rồi.
‎Antonis đã đề nghị ‎chỉ cho tôi xem sân tập.
‎Đi từ trong ra ngoài mới chói mắt làm sao.
‎Nếu bạn muốn được nhắc rằng ta đang ở ‎một nhà tù an ninh tối đa ở Hy Lạp,
‎cứ nhìn lên tháp canh ‎với người lính gác đã sẵn sàng
‎với thứ trông như khẩu súng máy.
‎Antonis tận tâm làm việc để giảm án ‎tới mức anh ấy hầu như không ra ngoài.
‎Cũng lâu lắm rồi tôi mới ra đây.
‎Lần cuối anh ra ngoài là khi nào?
‎Tám tháng trước.
‎Chờ tí. Để tôi hiểu đã.
‎Anh đang nói với tôi là anh ‎không ra sân tập này suốt tám tháng rồi?
‎- Phải. ‎- Tại sao?
‎Vì công việc của tôi. ‎Tôi lúc nào cũng làm việc.
‎- Ồ, gì kia? Kia là tạ à? ‎- Ừ.
‎Ra ngoài rồi, đây là cơ hội ‎để xem phòng tập thể hình của nhà tù.
‎Đây là khu tập thể dục.
‎Không có tiền cho dụng cụ tập thể hình ‎tử tế, mà họ đã ứng biến.
‎Ôi trời. Nặng quá.
‎Chúng là mấy chai nước đựng đầy cát.
‎Rồi.
‎Tôi quyết định đọ sức với Kostas, ‎người trông như vận động viên cử tạ xịn.
‎Tôi lên trước.
‎- Được chứ? ‎- Được.
‎Cái này nhẹ.
‎Và Kostas cho tôi thấy ‎anh ấy có thể làm được gì.
‎Khoe mẽ. Rõ là đang khoe mẽ.
‎Nhưng anh ấy to con hơn tôi, nhỉ?
‎Tôi biết Antonis phải nhận ‎một bản án rất dài vì tội buôn người,
‎hiện đang được Hy Lạp ‎khép vào tội đặc biệt nghiêm trọng
‎do đe dọa an ninh biên giới ‎và mạo hiểm tính mạng dân di cư.
‎Sao anh lại dính vào…
‎việc buôn người?
‎Lúc ấy, một người bạn của tôi ‎đang làm việc đó.
‎Tôi đã giúp anh ấy. ‎Tôi biết một gã khác cho thuê xe tải,
‎và tôi đã giới thiệu họ với nhau.
‎- Anh biết anh ta sẽ buôn người? ‎- Phải.
‎Rồi sao nữa?
‎Cảnh sát đã tiến hành bắt giữ.
‎Năm đứa bọn tôi mỗi đứa 55 năm.
‎Vậy anh phải đi 55 năm?
‎Và bị phạt 500.000 euro nữa.
‎Anh có nhận trách nhiệm ‎vì những việc đã xảy ra không?
‎Chỉ là lời giới thiệu thôi mà. Tôi đâu ‎chịu trách nhiệm cho việc đã xảy ra.
‎Tôi đã coi nhẹ chuyện đó. ‎Ai cũng có thể đã làm vậy mà.
‎Anh ấy nói tội mình nhẹ, ‎vậy mà vẫn phải đi 55 năm.
‎Anh ấy nói tôi là lúc đó ‎anh ấy không nghĩ việc mình làm là sai.
‎Dù câu chuyện của anh ấy thực hư ra sao,
‎Antonis là một trong số ‎hơn một trăm kẻ buôn người ở nhà tù này,
‎hơn một phần tư số tù nhân.
‎Ngoài vấn đề về nước nóng, có một ‎khủng hoảng mới trong tòa nhà cũ nát này.
‎Raphael. Anh có rảnh không?
‎Giờ, máy phát điện dự phòng bị hỏng.
‎Tôi đã được tuyển ‎để sửa nó cùng với Kostas,
‎người đã đẩy tạ thắng tôi sáng nay.
‎Kostas?
‎Nay cả hai cùng sửa máy phát điện.
‎Được rồi. Tạm biệt.
‎Rồi.
‎Ta sẽ sửa máy phát điện.
‎Ta sẽ chỉnh sửa lại phần ống xả.
‎Kostas là một tài xế xe tải 36 tuổi,
‎có vai trò thiết yếu ‎trong việc giữ nhà tù này hoạt động,
‎nhờ vào kỹ năng cơ khí của anh ấy.
‎Đưa tôi…
‎- Cái này? ‎- Vâng.
‎Miếng gỗ nữa.
‎Miếng gỗ nữa à?
‎Anh làm việc này bao lâu rồi?
‎Ba năm rồi.
‎Anh ở nhà tù này ngần ấy năm à?
‎Phải.
‎Hóa ra Kostas ‎cũng nằm trong cùng đường dây buôn người
‎với bạn cùng phòng Antonis của tôi.
‎Vậy kể tôi nghe ‎tội ác mà anh phạm phải đi.
‎Anh bị kết án tội buôn người.
‎Tôi có trách nhiệm vận chuyển họ.
‎Những người này tới biên giới Evros ‎rồi tôi vận chuyển họ,
‎đưa họ lên một xe tải ‎và đưa họ tới Thessaloniki.
‎Tôi muốn đặt mình vào vị trí của anh.
‎Và tôi đang nghĩ đến việc ‎ngồi sau tay lái xe tải.
‎Làm sao những người bị buôn ‎lên xe tải được?
‎Trên cao tốc.
‎Có nhiều chỗ ngoài đó, nhà vệ sinh ‎công cộng ở những điểm nhất định,
‎họ sẽ đợi ở đó và bọn tôi sẽ tới đón họ. ‎Có 99 người.
‎Những chiếc xe tải lớn lắm, ‎rất lớn, với rất nhiều chỗ trống.
‎Anh bị bắt như thế nào?
‎Tôi dừng ở một trạm xăng.
‎Đó là nơi cảnh sát chặn tôi lại.
‎Án của anh là gì?
‎Tôi bị tuyên án 109 năm tù ‎vì tội buôn người.
‎Một trăm lẻ chín năm?
‎Cách thức hệ thống ở Hy Lạp hoạt động là: ‎Bất kể anh lĩnh án gì,
‎anh chỉ phải thụ án tối đa 20 năm. ‎Đấy là tối đa đấy.
‎Hai mươi năm vẫn dài đấy chứ.
‎Sao làm thế?
‎Động cơ chính của tôi là tiền.
‎Vậy anh được trả bao nhiêu?
‎Dừng. Dừng đi mà.
‎Được rồi.
‎Tôi không ngạc nhiên vì anh ấy kín tiếng.
‎Dân di cư thường trả đám buôn người ‎hàng ngàn euro mỗi người.
‎Chỉ cần buôn 99 người là có thể đem về ‎cho băng của Kostas hơn nửa triệu euro.
‎Rồi, tiếp thôi.
‎Tôi không hại ai cả. Tôi không giết ai cả.
‎Cho tới vài năm trước, ‎buôn người vẫn chỉ là một tội nhẹ.
‎Giờ là tội hình sự rồi. ‎Tôi thấy nó không công bằng.
‎Tôi có thể là tội phạm, ‎mà việc tôi làm không phải tội ác.
‎Nghe anh ấy nói làm tôi nghĩ:
‎Phạt 109 năm vì cố giúp người bỏ chạy ‎khỏi các nước bị chiến tranh tàn phá
‎hoặc để tìm kiếm một cuộc sống tốt hơn ‎có công bằng không?
‎Ở trường hợp của Kostas, anh ấy làm ‎vì tiền. Đó là một ngành tài chính.
‎Nó cần tới rất nhiều tiền ‎để rất nhiều người cùng tham gia
‎trong hoạt động buôn người.
‎Mà tôi chả thể hình dung cảm giác ‎của những người đàn ông, phụ nữ, trẻ em
‎đã chạy trốn trong tuyệt vọng ‎để rồi chết trong thùng của các xe tải đó.
‎Bạn biết đó, chen chúc như cá mòi,
‎trả mọi thứ họ có ‎để tới được nơi họ cần đến,
‎hy vọng sẽ có một cuộc sống tốt hơn.
‎NGÀY THỨ TƯ
‎Cả hai kẻ buôn người tôi đã gặp
‎đã nói giảm mức độ nghiêm trọng ‎của những việc họ đã nhúng tay vào,
‎nhưng tôi được nghe rằng ‎cách nhà tù không tới năm cây,
‎có một trại tị nạn ‎cho những người đã bị buôn vào Hy Lạp.
‎Nên hôm nay, ‎tôi được thả một ngày khỏi nhà tù
‎để tới nghe câu chuyện từ phía họ.
‎Đây là một trong nhiều trại tị nạn ‎ở Hy Lạp
‎nơi dân di cư và tị nạn tới để cư trú.
‎Với nhiều người, đây sẽ là ‎sự nhẹ nhõm sau hành trình họ đã đi
‎và những rủi ro họ trải qua để tới đây.
‎Có hàng tá trại như thế này khắp Hy Lạp.
‎Riêng trại này đã có 700 người.
‎Anh Ahmed?
‎Ahmed Haji đến từ miền Bắc Iraq.
‎Anh và đại gia đình ‎đã trốn khỏi cuộc xung đột gay gắt ở đó.
‎Họ đã thuê một kẻ buôn người,
‎kẻ đã hứa sẽ đem họ tới Tây Âu ‎cùng một tương lai tốt đẹp hơn.
‎Mà thực tế, họ đã bị mắc kẹt ở Hy Lạp,
‎sống trong cái thùng kim loại này ‎đã ba năm rưỡi.
‎Anh đã hoàn thành chuyến đi thế nào vậy?
‎Tôi tới Thổ Nhĩ Kỳ rồi Istanbul. ‎Tôi tìm thấy một kẻ buôn người ở đó.
‎Tôi trả cho hắn gần 80.000 đô.
‎Bọn tôi ở trong một chiếc xe ‎trong gần hai giờ liền,
‎rồi bọn tôi đi bộ bảy giờ đồng hồ ‎để tới biên giới.
‎Ở đó có nước, có sông.
‎Đó là một chiếc thuyền nhỏ.
‎Nó để chở 20 hoặc 14 người, ‎nhưng bọn tôi có tận 47 người tất cả.
‎Chúng đã ném hành lý và mọi thứ ‎của bọn tôi để có thêm chỗ ngồi.
‎Bọn tôi phải đặt lũ trẻ nhỏ ‎dưới chân mình.
‎Nước lớn lắm… con sông lớn. ‎Chẳng dễ chịu chút nào.
‎Rồi tới một lúc, gia đình tôi ‎và bốn đứa con trai bị nước cuốn đi.
‎Bọn tôi bị cuốn đi 100 mét, ‎tưởng thế là hết!
‎Ahmed và gia đình anh ấy ‎là những người may mắn.
‎Có một người tôi biết.
‎Anh ấy bỏ nhà vài tháng trước bọn tôi.
‎Anh ấy ngã xuống nước, ‎vợ và hai đứa con anh ấy thì chết đuối.
‎Thi thể của họ ‎không bao giờ được tìm thấy.
‎Mỗi năm có hơn một ngàn người di cư ‎mất mạng khi cố tới châu Âu.
‎Khi anh gặp mấy kẻ buôn người này, ‎họ đã hứa gì với anh?
‎Kế hoạch là đi thẳng xuyên qua Bulgaria.
‎Vì thế bọn tôi mới trả nhiều tiền vậy.
‎Nhưng chúng đã lừa tôi và đem tôi tới đây.
‎Ở vài tuyến đường buôn người, những kẻ ‎buôn người khác còn cướp của người ta.
‎Đây có phải điều anh mong ‎khi chạy khỏi Iraq
‎và trả họ… đám buôn người một mớ tiền? ‎Để rồi phải vào trại tị nạn?
‎Buôn người chỉ toàn là dối trá. ‎Chẳng có gì là thật cả.
‎Một tình trạng thật gây căm phẫn.
‎Cảm ơn đã chia sẻ câu chuyện của anh ‎với bọn tôi.
‎Hơn một nửa đơn xin tị nạn ‎bị các nhà chức trách Hy Lạp từ chối.
‎Ahmed và gia đình của anh ấy, ‎và hàng trăm ngàn người như họ,
‎đã mạo hiểm tính mạng ‎và bỏ đi khoản tiết kiệm của mình
‎vì một tương lai rất không chắc chắn.
‎Anh ấy đã kể một câu chuyện rất khác ‎về trách nhiệm của những kẻ buôn người
‎trong việc vận chuyển ‎những người như anh ấy và gia đình anh ấy
‎từ nơi này tới nơi khác.
‎Anh ấy nói họ xấu xa.
‎Họ thao túng, họ dối trá, ‎và họ làm nhiều việc chỉ vì tiền,
‎và làm thế, họ đã đặt anh ấy và những ‎gia đình như của anh ấy vào nguy hiểm,.
‎Mà chừng nào người ta còn muốn ‎thoát khỏi nghèo đói, chiến tranh,
‎dân di cư vẫn sẽ còn tới, ‎và những kẻ buôn người vẫn sẽ kiếm bộn.
‎Trở lại Nhà tù Diavata, ‎tôi sẽ đi tìm Kostas,
‎kẻ buôn người, bị kết án 109 năm.
‎Anh ấy đã kể tôi về tội mà mình bị kết án,
‎mà tôi còn nhiều câu hỏi cho anh ấy.
‎Anh còn vụ án nào chưa giải quyết không?
‎Có, còn những vụ khác chưa xử.
‎Nhiều người bị buôn thực sự đã mất mạng.
‎Và họ đã mất mạng vì những người như anh
‎đang sẵn sàng ở đầu kia để vận chuyển họ.
‎Anh cho họ hy vọng, ‎hy vọng mà đôi khi họ chả bao giờ với tới,
‎vì họ đã chết trên chuyến đi đó.
‎Anh nói gì về điều đó?
‎Những vụ đó không liên quan đến tôi.
‎Tôi chưa từng dính vào ‎vụ tai nạn nào như vậy cả.
‎Nó chưa bao giờ xảy ra với tôi.
‎Vậy anh không xấu hổ hay hối hận?
‎Không.
‎Anh có nghĩ án tù dài ‎cho những kẻ buôn người
‎là cách để ngăn chặn những người khác ‎bắt chước những việc anh đã làm?
‎Án tù dài vô ích thôi.
‎Bảy mươi phần trăm tù nhân ‎sẽ tái phạm kể cả khi họ không muốn,
‎vì ngoài đó chẳng còn gì cho họ.
‎Anh ấy không xấu hổ vì việc đã làm.
‎Anh ấy không nghĩ chính sách tăng án ‎của chính phủ đủ để ngăn chặn,
‎và có thể nó có dọa được vài người.
‎Mà tôi nghĩ nó chả dọa nổi Kostas.
‎NGÀY THỨ NĂM
‎Ngoài tất cả những kẻ buôn người ‎trong nhà tù này,
‎họ còn một thách thức lớn khác.
‎Khi tôi đến đây,
‎tôi được biết 50% tù nhân mới ‎có kết quả dương tính với ma túy.
‎Chính bạn cùng phòng Nico của tôi ‎từng nghiện Heroin.
‎- Cảm ơn bạn tôi. ‎- Cảm ơn nhiều.
‎Nhưng Diavata có ‎một đơn vị cai nghiện đặc biệt,
‎và với một nhà tù thì nó khá độc đáo.
‎Đơn vị này ‎ở trong khu an ninh của riêng nó.
‎Tù nhân phải nộp đơn để tham gia, ‎rồi nhà tù sẽ quyết xem ai đủ tư cách.
‎Nơi đây rất khác phải không, ‎so với nhà tù ấy?
‎Phải, nó khác hoàn toàn.
‎Nhiều lúc tôi thấy ‎mình chả ở trong tù nữa.
‎George, 35 tuổi,
‎là một trong 13 tù nhân đang trải qua ‎chương trình cai nghiện ở đây.
‎Bọn tôi đã vẽ Prometheus đánh cắp lửa.
‎Prometheus là tên cộng đồng của bọn tôi.
‎Kia là phương châm của bọn tôi,
‎và đây là câu bọn tôi hô ‎sau mỗi buổi trị liệu.
‎Ta ở bên nhau, gắn kết bởi tâm hồn, ‎sống vì mọi người, vì cuộc sống tốt hơn!
‎Ta là Prometheus!
‎Mười ba tù nhân này ‎biết mình là những người may mắn.
‎Đơn vị có đủ chỗ cho 84 người,
‎mà vì quá thiếu tiền,
‎họ chỉ có thể giúp một phần nhỏ ‎các tù nhân cần được điều trị.
‎Tôi ở chung ‎với một thành viên khác của cộng đồng.
‎Hiện giờ, George đã cai nghiện,
‎nhưng anh ấy cần đảm bảo ‎khi mình được thả ra vào hai năm nữa,
‎anh ấy sẽ cai được hẳn luôn.
‎Vì sao anh lại ở tù?
‎Hiện tôi đang ngồi tù do thực hiện ‎một vụ cướp có vũ trang và đeo mặt nạ.
‎Ngân hàng, bưu điện, cửa hàng cá cược.
‎Những nơi như thế.
‎Và anh dùng vũ khí gì?
‎Súng tự động, không phải súng côn quay. ‎Súng tự động.
‎- Anh đã bao giờ dùng súng với ai chưa? ‎- Tôi chưa từng bắn ai cả.
‎Tôi chỉ bắn chỉ thiên để dọa họ ‎và cướp tiền thôi.
‎Tôi đã phải làm mọi thứ để có ma túy.
‎Heroin, cocaine, cần sa…
‎- Đủ loại. ‎- Đủ loại.
‎Và đó là lý do anh ở đây ‎trong cộng đồng trị liệu này,
‎và vượt qua sự phụ thuộc vào ma túy, ‎thứ đã khiến anh phạm tội.
‎Từ khi tôi còn nhỏ,
‎tôi đã hình dung ra mình
‎là tội phạm, rằng trong tôi chả có gì ‎tốt đẹp cả, thực ra ngược lại hoàn toàn.
‎Ở đây, tôi đã tìm thấy những người đã cho ‎tôi thấy tình yêu thực sự và sự tôn trọng.
‎- Chào buổi sáng. ‎- Chào buổi sáng.
‎Nay ai bắt đầu chia sẻ suy nghĩ nào?
‎Mỗi ngày, họ trị liệu theo nhóm
‎để giúp nhau hiểu và kiểm soát cơn nghiện.
‎Chào buổi sáng cộng đồng.
‎Rất khó để tôi nói về vấn đề này, ‎nhưng tôi đang cố.
‎Chị tôi đã tới thăm tôi ‎sau một thời gian dài.
‎Cuối cùng bọn tôi đã nói chuyện ‎về những vấn đề với bố bọn tôi.
‎Tôi đã nói chuyện ‎với một trong số đứa con của mình.
‎Hai đứa còn lại thì tránh mặt tôi. ‎Giá mà chúng biết bố chúng
‎đã thay đổi rồi.
‎Tốt lắm. Ôm nhau nào.
‎Đó là một buổi khá cảm xúc.
‎Những người trưởng thành từng phạm tội ‎đã nói chuyện khá cởi mở
‎về những thử thách trong ngày ‎hoặc tuần của họ là gì.
‎Và đó là điều mà chương trình này, ‎cộng đồng trị liệu này,
‎đang cố làm… cung cấp cho ‎những người này phương tiện, công cụ,
‎và khả năng bước tiếp hành trình ‎để thay đổi đời họ.
‎Và ta biết khi họ thay đổi đời họ,
‎nó cũng thay đổi cuộc đời ‎của một nạn nhân tiềm năng.
‎Với tôi, điều đó rất quan trọng.
‎Hôm nay, một thành viên của nhóm ‎sinh nhật tuổi 40.
‎Đây, để tôi giúp.
‎Tôi biết cách mặc tạp dề mà George.
‎Ồ, vậy anh đã chuẩn bị kem rồi.
‎Lấy kem và phết đều lên.
‎Tôi sẽ bắt đầu ở giữa.
‎Thấy ấn tượng không?
‎Anh khéo tay hơn tôi đấy.
‎Được rồi. Cảm giác đã cai nghiện thế nào?
‎Tôi từng không tin rằng ‎mình có thể sống thiếu ma túy.
‎Tôi từng không tin mình có thể làm việc, ‎chứ đừng nói là chuẩn bị chiếc bánh này.
‎Và anh có nhận ra ‎mình đã gây ra nhiều đau đớn thế nào
‎khi anh nổ súng để dọa người khác không?
‎Tôi có thể hiểu cảm giác của họ.
‎Tôi có thể đặt tôi ở vị trí của họ. ‎Tôi hiểu cảm giác của họ.
‎Tôi không thể làm gì với điều đó. ‎Tôi thấy tội lỗi và hối hận.
‎Tôi đã chấp nhận quá khứ của mình.
‎Chúc anh sống lâu, chúc anh già đi ‎Và tóc bạc trắng
‎Để trao mọi người ‎Ánh sáng của tri thức
‎Và ta phải nhất trí rằng ‎Đây là một người thông thái
‎Từ những gì tôi thấy hôm nay,
‎đơn vị này đang cho những tù nhân ‎sự giúp đỡ mà họ rất cần.
‎Thật đáng tiếc ‎là nó chỉ đang giúp được 13 người.
‎Tôi đã hứa với bạn tù Nico, ‎người vào tù do giết người,
‎một trận bóng rổ trước khi tôi rời nhà tù.
‎Nico đã từng được nhận vào ‎chương trình điều trị ma túy,
‎nhưng không chịu nổi cường độ ở đó, ‎và sớm bỏ cuộc.
‎Giờ anh ấy đang khao khát một cơ hội khác.
‎Khi tôi ở đó, chế độ, ‎cấu trúc đòi hỏi rất nhiều ở anh.
‎Ở nơi thế này, có thể rất khó đó.
‎Giờ anh đã sẵn sàng trở lại chưa?
‎Ở đó, anh phải đối mặt ‎với chính mình trong gương,
‎nhận ra mình là ai, mình đã làm gì.
‎Ở trong này, rất khó để đối mặt ‎với bản thân. Với ai cũng khó.
‎Sao anh nghĩ ‎đã sẵn sàng đối diện bản thân?
‎Tôi thấy giờ tôi đã đến tuổi ‎để bản thân có thể xử lý những việc này,
‎và nó là để tốt cho tôi mà.
‎Chẳng có bất lợi gì cả.
‎Đã đến lúc quyết định tôi muốn làm gì ‎với cuộc đời mình khi tôi ra tù…
‎Tôi phải sẵn sàng tái hòa nhập cộng đồng.
‎Tôi hy vọng sẽ được ra tù
‎và làm một người bình thường, quên đi ‎những gì đã trải qua suốt 15 năm qua.
‎NGÀY THỨ SÁU
‎Đây là buổi sáng cuối cùng của tôi ‎tại Nhà tù Diavata.
‎Mà cả ba người bạn tù của tôi có thể ở đây ‎thêm một thập kỷ hoặc lâu hơn nữa,
‎kể cả khi đã giảm án nhờ làm việc.
‎Vài năm tới, nhiều khả năng ‎sẽ có thêm nhiều kẻ buôn người gia nhập.
‎Và điều đó có thể tiếp tục giới hạn ‎điều nhà tù có thể làm
‎để giúp các tù nhân khác thay đổi.
‎Trước khi đi, ‎tôi muốn hỏi giám đốc nhà tù,
‎Anastasios Papadopoulos, ‎xem ông ấy sẽ làm gì với tình huống này.
‎Anh đang thực hiện ‎vài chương trình rất có ích ở đây.
‎Đơn vị cai nghiện ấy.
‎Mà chỉ có rất ít chỗ ‎để họ có thể tận dụng…
‎Thực tế là nguồn lực của bọn tôi ‎vô cùng giới hạn.
‎Nhà tù được thiết kế ‎để chứa khoảng 360 người.
‎Hiện giờ, thay vì 360, ‎bọn tôi đang chứa 440 tù nhân.
‎Đó là con số vượt xa khả năng của nhà tù.
‎Số lượng tù nhân ngày càng tăng,
‎không chỉ ở đây mà ở nhà tù khắp cả nước, ‎đều liên quan tới buôn người.
‎Vậy điều đó có cho thấy rằng ‎mức án rất dài mà họ phải nhận
‎đã không trở thành sự răn đe ‎giống như các nhà lập pháp đã hy vọng?
‎Điều anh nói là đúng,
‎nhưng một bản án nghiêm khắc hơn ‎vẫn có tác dụng răn đe.
‎Bên cạnh bản án, ‎bọn tôi cần phải giáo dục những người này
‎rằng những gì họ đã làm là tội ác.
‎Đặt mạng sống của con người vào nguy hiểm ‎là một tội ác lớn với tôi.
‎Mà từ cái tôi đã thấy và nghe,
‎loại tội phạm mới này ‎có thể là loại khó để cải tạo nhất.
‎Tôi đã thấy những sáng kiến tuyệt vời
‎đang thay đổi cuộc đời một số tù nhân ‎theo hướng tốt hơn.
‎Mà liệu tôi đã thấy một hệ thống ‎có thể cải tạo loại tù nhân mới:
‎Những kẻ buôn người? Tôi không chắc nữa.
‎Biên dịch: Nathalie Nguyen