Synchronisatie en ondertiteling: Kenneth M
Zomer 1942. De wereld is in oorlog.
Na de val van Frankrijk is het land in twee verdeeld.
Parijs en het noorden staan onder Duits bewind.
Deportaties beginnen...
Alsjeblieft! Alsjeblieft!
Doe open.
Alsjeblieft.
- Alsjeblieft. - De deur... De deur...
Onhoud het, grootmoeders huis.
Alsjeblieft, papa, Nee.
Papa, ik wil niet gaan.
Alsjeblieft, papa, Nee.
Papa!
Het zuiden van Frankrijk blijft echter gespaard van Duitse inmenging.
In Lescun, een dorpje in de Pyreneeën, gaat het leven gewoon door.
Opgroeien is voor iedereen verschillend.
Voor zij die geluk hebben, is het een kwestie van tijd.
Anderen krijgen die keuze niet.
Dit is mijn verhaal.
Het verhaal toen de oorlog naar mijn dorp kwam.
Naar mijn vallei, mijn wereld.
Hoe ik een man werd.
Vader zei me steeds:, "Val nooit in slaap, Jo."
"Bewerk een stok,"
"pluk bessen, lees strips als je wil,"
"maar sluit je ogen niet. Zelfs niet voor één seconde."
Maar vader werd niet meer wakker om de schapen te melken.
In ieder geval, lezen is vermoeiend.
Zelfs als ik enkel naar de tekeningen keek.
Oh.
Wat is er?
Nee!
Beer! Beer! Er zit een beer in het bos!
Alles in orde, Jo?
- Uit mijn weg! - Ben je gewond?
Rouf, Mama. Hij is er nog steeds!
De schapen, Jo. Wat met de schapen?
Ik weet het niet, opa.
Ik vluchtte.
Jo? Jo, je bent te jong om te gaan.
Kom me helpen in de keuken, alsjeblieft.
Hallo.
Alles goed?
We gaan. We gaan.
Ik denk dat het klaar is.
Mooi zo.
Ja.
Je mag gaan.
Lachen!
Opa, waar is Rouf?
Heb je hem gevonden?
Mijn zoon denkt dat hij een beer is.
Rustig iedereen. Jij ook, Hubert.
Ik wil Jo Lalande bedanken voor wat hij deed vandaag.
Zonder hem, was er geen beer.
Wie weet welke schade hij had toegebracht aan onze kuddes.
Vooral één zo ver naar beneden kwam.
Dus,
deze is voor Jo. En voor de beer.
En weg met de moffen!
Weg met de moffen!
- Lang leve de beer. - Lang leve de beer.
Rouf!
Ik dacht dat ik je kwijt was.
Je kwam terug voor je hond?
Moedig van je.
Na al het schieten.
Het bloeden is gestopt.
Hier, jongen. Kom, Rouf.
- Laten we gaan. - Praat stiller.
Ik wil niet dat je nog meer beren doet schrikken vandaag.
Ik heb alles gezien, weet je.
De beer, de schapen die vluchtten,
jij die vluchtte.
Rustig, het is brood.
Hoe heet je, jongen?
Jo Lalande.
Aangenaam, Jo Lalande.
- Ze kon weg zijn geraakt. - Wie?
De beer.
Moeder beer. Ze lokte hen weg van haar welp.
Hij zal de melk snel ruiken.
Hij zal het niet kunnen weerstaan.
Ze lokte hen naar de vallei,
allemaal voor deze kleine.
Hij zal hier sterven zonder zijn moeder, toch?
Je hebt gelijk, Jo.
Daarom komt hij met ons mee.
Hoe heet jij?
Wat wil je met mijn naam?
Ik vertelde je de mijne.
Ik vraag het wel in het dorp.
Dat doe je niet.
Waarom niet?
Omdat ik anders het hele dorp vertel over je dutje.
Ik zei het al. Ik heb alles gezien.
Dus we houden dit geheim, toch?
Ons geheim.
Akkoord?
We kunnen beter gaan.
Wees niet te hard voor jezelf over wat vandaag gebeurde.
Jij had een taak, net als de moederbeer.
Trouwens...
was dit niet gebeurd...
dan hadden we hem niet ontmoet.
Wij hebben elkaar nog niet leren kennen.
Nee, dat klopt.
Tot ziens.
Je bent een idioot.
Alice...
Je hebt me beloofd enkel 's nachts buiten te gaan.
Je beloofde het.
De jongen weet niet wie ik ben, wat ik ben, en waar we vandaan komen.
- Het komt wel goed. - Nee!
Het komt niet goed. Niets komt goed.
Wat gaat er gebeuren als hij naar huis gaat en iedereen vertelt
over de vreemdeling in het bos?
Ze zijn van het platteland, maar niet dom!
Je kan me hier niet voor altijd opsluiten.
Ik wou je hier niet.
Daar twijfel ik niet aan. Maar Florence wel.
Zij wou me hier.
Ja, dat wou ze.
Als ze hier was, zou ze het wel aan je verstand brengen.
Alice, de jongen gaat niks zeggen.
Ik overtuigde hem het geheim te houden.
Jij bent alles wat ik nog heb, Benjamin.
En Anya.
Voor zover we weten, kan ze elke seconde binnenwandelen.
Tot dan, wachten en bidden we.
Ik ga beter kijken bij de varkens.
Rouf, kom. Laten we gaan.
In Frankrijk heeft het Duitse Rijk
als bezetter alle macht in handen.
De Franse lokale overheden...
hebben zich voorgenomen om...
de wetten van het Duitse Rijk overal in te voeren...
Deze wetten worden ingevoerd...
met de medewerking van de Franse regering...
- Meneer, de Duitsers zijn hier. - De Franse regering...
werd aangesteld voor het dagelijks bestuur
en administratieve taken in het bezette land...
Ga weg! Weg!
...de autoriteit van het Duitse leger...
Dat is wat ze zeiden. De Duitsers zijn hier.
W-I-N-T-E-R-R-U-S-T
Winterrust. Geen winterslaap, zoals velen denken.
Beren worden nog wakker om hun welpen te voeden en beschermen.
Winterrust is als een diepe slaap.
Zoals bij velen van jullie, elke ochtend.
Eten ze mensen, juf?
Enkel als ze erg hongerig zijn.
Pssst.
Ze drinken melk.
- Wie was die vrouw? - Blijf weg van haar!
Hoor je mij?
Wat opa ook over haar zegt.
Waarom vind je haar niet leuk, mama?
Omdat zij ons niet leuk vindt.
En ze heeft al genoeg onrust veroorzaakt in het dorp.
Ik ga naar Hubert.
Terug voor het donker! Hoor je mij?
Jo!
Dat is van mij.
We moeten praten, Joseph Lalande.
Eet, jongen.
Anders geef ik het aan de varkens. Ze zijn hongerig.
Vertel eens...
wat zag je in de schuur?
Niets, mevrouw.
Niets?
Ik ken je vader.
Hij is een hardwerkende herder, als hij niet weg is als soldaat.
Hij lijkt op zijn vader, jouw grootvader.
Maar misschien is het beter niet over hem te praten.
Ik vraag het nog één keer.
Wat zag je in de schuur?
Ik... Ik zocht de berenwelp.
Je antwoordt niet op de vraag.
Nee.
Vertel je altijd de waarheid?
Nee, mevrouw.
Het is zeldzaam, een eerlijke jongen.
Weet je, mensen neigen naar de waarheid.
Wat niet betekent dat ze te vertrouwen zijn.
Ik weet al weken over hem...
en ik vertelde het nog niemand.
Wat houd je tegen?
Ik zou het nooit doen. Ik beloof het.
Ik ben een jood. Weet je wat dat betekent?
Staan ze niet in de Bijbel?
Klopt, we staan in de Bijbel.
Maar volgens velen had het niet meer dan dat mogen zijn.
Weet je wat de Duitsers met joden doen?
De Duitsers dwongen ons te vluchten richting Parijs.
Ik dacht dat we daar veilig waren.
Mijn kleine Anya en ik.
Ik zat fout.
Papa.
Als we ooit gescheiden werden,
zouden we naar grootmoeders huis komen.
Ik ben hier.
En ik blijf tot Anya komt.
En het kleine meisje?
Het meisje in de schuur is Leah. Er zijn er nog vier onderweg.
Nog vier...?
Kinderen... Joodse kinderen.
Sommigen verzamelen munten... of postzegels...
Wij verzamelen vijanden van het Rijk.
Ze worden door Frankrijk gesmokkeld.
Eens ze hier zijn, zorgt Benjamin voor ze...
en smokkelt ze via de bergen naar Spanje.
Daar zijn ze veilig.
Als Leah van Warschau tot hier geraakt, kan Anya het ook.
Dat is waarom ik nooit de hoop opgeef.
Ooit zal Anya één van die kinderen zijn.
Tot die dag, zal God haar beschermen
- in Jezus' naam. Amen. - Bonjour.
Leah. Leah.
Benjamin.
Laat me je helpen.
Wees gerust, Alice.
Ze zal blijven zitten als de anderen komen.
Zorg er maar voor dat ze verborgen blijft.
En jij.
Ik dacht je te bezweren om het geheim te houden.
Een bloedeed, zo nodig.
Nee. Nee, mevrouw.
Ga dan. En jongen,...
denk er niet aan terug te komen.
Wat is er gebeurd met de berenwelp?
Een week geleden heb ik hem in de bergen achtergelaten.
Hij was groot genoeg om voor zichzelf te zorgen.
Ik heb hem niet meer gezien.
Mijn gedachten stonden niet stil op weg naar huis.
Ik dacht aan het welpje
en of hij zijn moeder miste.
Aan Anya en waar ze kon zijn.
En dan was er nog het mysterie, van de voertuigen
die de berg omhoog slingerden. riching ons dorp
Ik had nog nooit Duits geschrift gezien.
Mijn Frans was niet veel beter
maar ik kon de naam van drie mensen herkennen
uit het nabijgelegen dorp.
Pierre, Marie, Baptiste, en...
las ik het woord "geexecuteerd".
Stilte alstublieft!
Stil, iedereen!
Zoals velen onder jullie al weten,...
zijn op bevel van de Vichy regering,...
drie vijanden van het Rijk geexecuteerd in Bedous.
Ik en mijn mannen zijn hier in Lescun gestationeerd.
om ervoor te zorgen dat zoiets hier niet gebeurt.
Vanaf vanavond om 9:30 uur, zal een avondklok ingaan.
Men moet steeds drager zijn van identiteitsdocumenten
en aan de grens zal continu gepatrouilleerd worden
om ervoor te zorgen dat geen Fransman, noch jood
de bergen oversteekt naar Spanje.
De parochie zal zorgen voor onderkomen voor het garnizoen,
en als iemand van jullie informatie heeft...
Onze deur staat altijd open.
Voor diegene met geheimen,
wees maar zeker,
dat we aan jouw deur komen.
Als iemand in Lescun
vijanden van het Rijk helpt
zullen ze hetzelfde lot ondergaan als de verraders in Bedous.
Hubert! Hubert!
- Nee. Nee. - Alstublieft...
Mijn zoon... het is een grapje. Hij zal u geen kwaad doen.
Als hij zo onschadelijk is, laat hem los.
Nee. Nee.
Nee
Hubert!
Nee, alstublieft. Nee, alstublieft.
Pang!
Je hebt gelijk.
Hij is grappig.
Avondklok om 9:30 uur.
Wij hebben werk te doen... en we zullen het doen!
Ja?
Hij kon dood zijn geweest, je vriend Hubert.
Zo doe je niet tegen de Duitsers, het is geen spel.
Luister je, Jo?
Ik zei dat hij dood kon geweest zijn.
Hij deed enkel wat wij dachten.
Wat goeds zou dat brengen?
We hebben geen nood aan een martelaar.
Er staan al te veel namen van goede jonge mannen
op dat monument.
En nu nog drie uit Bedous.
We betalen altijd een prijs..
Hoe kan je dat zeggen?
Dit dorp heeft al genoeg geleden.
En dit gezin betaalt nog steeds de prijs. En voor wat?
Jij hebt misschien een doodswens, Henri. Maar ik niet!
Mama... Ik kan niet slapen.
Geef me de kracht, alstublieft.
Jo, stop haar terug in.
Mama.
Kom Christine, terug naar bed.
Hij komt terug, Lise. Ik beloof het.
Maak geen beloften die je niet kan houden.
Mevrouw! Mevrouw!
Was ik niet duidelijk?
Ik moest komen. Ik moet het je vertellen.
Duitse soldaten. Ze zijn in het dorp.
En ze patrouileren in de bergen.
Waar is Benjamin?
Hij ging deze nacht weg met Leah.
Welke weg neemt hij?
Welke weg?
Hij gaat via Col de Laraille.
God zegene jou! God zegene jou, jongen!
Benjamin!
Stop met roepen.
Benjamin?
Praat zachter.
Raak ik ooit van jou af?
Wat is er gebeurd?
Er zijn overal soldaten. Ik moest Leah dragen.
Het is verstuikt.
We moeten je terug krijgen.
Wat met de soldaten?
Ik zag ze weggaan.
Ze weten dat niemand over de bergen kan in dit weer.
Neem Leah mee. Je kan ons niet allebei meenemen.
Ik kan haar niet verliezen. Ik kan het niet.
Niet opnieuw.
Je kan het halen.
Je hebt ons gered.
Oh, Jo. Bedankt.
Daar ben je, mijn liefste.
Lukt het, Amelie?
Goed, onthoud dat...
planten als mensen zijn.
Ze geven koolstofdioxide af...
Zijn er vragen?
Niemand?
Ik veronderstel dat ik het goed gedaan heb.
Ik ben onder de indruk. Dit is mooi werk.
Je handschrift is veel verbeterd.
- Naam, alstublieft. - Is dit uw enige geweer?
Alsof ze ons nog niet genoeg vernederd hebben.
Goeiedag, Hubert.
Het laatste wat we willen
is dat ze zich hier thuis voelen.
Ze zijn bezetters. Vergeet dat niet.
En als ze wapens willen,
zullen ze wapens krijgen.
Neem dit.
Als de tijd komt...
Als mijn tijd komt, neem ik zeker één van hen mee.
Help even. Duw.
Ga naar de andere kant.
Hubert, geef het aan mij.
Geef mij de oude.
Heb er enkele van jullie mee gedood tijdens de slag om Verdun.
Olie het in.
Verdun, zei je?
Klopt.
Verdun.
Misschien schoot je naar mij toen.
Jij was niet in Verdun.
Je moet nog een kind zijn geweest.
Zestien.
Maar nog niet lang.
Alice.
Je ziet er beter dan ooit uit.
Oude snoeper.
Sta me toe.
Goed.
Neem dit.
Je ziet er zelfvoldaan uit.
Ik realiseerde me net
dat mijn genialiteit geen grenzen kent.
En hoe kwam je tot die conclusie?
Het is ons geheimpje. Niet, jongens?
We hebben allemaal recht op geheimpjes.
Goeiedag, Hubert.
- Ah zo. - Kan hij dat aan?
Het is een sterke jongen.
Van goede afkomst, weet je.
Leen hem uit aan me.
Waarom?
Hij kan mijn boodschappen doen.
Ik weet het niet, Alice. Met zijn vader die weg is...
Ik heb de schapen.
Ik doe de trektocht met de kudde dit jaar.
Je bent te jong om de hele zomer met de schapen in de bergen te zijn, Jo.
Ik zal hem betalen.
Een halve kilo honing... per week.
Wanneer mag hij beginnen?
Nu.
Kom mee, jongen. Ik bijt niet.
Mijn moeder krijgt nooit zoveel met haar rantsoenbonnen.
Mevrouw Jollet is een echte kapitalist.
Zo geeft meer als je betaalt.
Is het voldoende voor Leah en de anderen?
Nauwelijks.
En er komen binnenkort nog drie kinderen.
Wanneer kan Benjamin ze meenemen?
Nog niet. Het duurt nog maanden met die enkel.
En dan nog... Ze komen nooit voorbij de patrouilles.
Die kinderen kunnen niet terug
waar ze vandaan komen...
en we kunnen ze ook niet brengen waar ze veilig zijn.
Sorry, Jo. Jij bent de enige die ik het kan vragen.
Elke week werd de boodschappenlijst van de weduwe langer.
En de tassen werden zwaarder.
Het was niet toegestaan om de kinderen te zien,
maar ik wist dat er steeds meer kwamen.
Met de Duitsers die patrouilleerden in de bergen,
was er geen manier om hen naar Spanje te brengen.
En toen kwam de winter.
Iedereen in de vallei wist dat het te gevaarlijk was
om de oversteek te wagen in de winter.
Maar de Duitsers bleven patrouilleren,
ondanks de weersomstandigheden.
Net zoals ik.
Ik maakte de reis
naar weduwe Horcada elke week.
Door regen en zonneschijn.
Hey!
Hoeveel keer nog? Geef mij de boodschappenlijst.
Zeg haar dat de prijs verdubbelt volgende week.
En hou je handen thuis.
Goedemorgen.
Goeiedag
Korporaal Hoffman. Sigaretten?
De jongen was hier eerst.
Maar korporaal...
Ik sta erop.
Heb je een groot gezin?
Het is voor de weduwe Horcada, korporaal.
Jo doet haar boodschappen.
Weduwe Horcada.
Ik hou wel van vrouwen met een goede eetlust.
Ik kan het ook niet geloven.
Misschien heeft ze gasten waar we niks van weten.
Alstublieft, meneer. U wil enkel sigaretten kopen.
Ik wacht wel.
Vertel mij, mevrouw. Zijn de rantsoenen groter geworden?
Ik denk dat u dat beter weet, korporaal.
Ik weet enkel dat handel op de zwarte markt verboden is.
Dit is niet de zwarte markt.
Dit is een vriend die een vriend helpt.
Dat ziet er zwaar uit.
Het lukt wel, dank u..
Laat mij je helpen.
Die weduwe... waar woont ze?
Diep in de vallei. Het lukt me wel.
Hoe ver?
Drie... Vijf kilometer.
Dat is niks.
Trouwens, een wandeling zal me goed doen.
Waar ik woon, Jo... Het is Jo, toch?
Wonen we ook tussen bergen en bossen.
Dus dit is als thuis.
Als ze jou ziet helpen, krijg ik geen honing.
Honing?
De weduwe, ze betaalt mij ermee.
Als ze jou tassen ziet dragen, zal ik er geen krijgen.
Ik heb geen honing meer gehad sinds thuis.
Appelbloesem honing.
Dat maakte mijn vrouw.
En mijn dochters... Ik heb drie dochters...
Ze eten hem zo snel op...
Enkel als ik geluk heb...
laten ze mij nog de lepel om af te likken.
Zeker mijn oudste, Anna.
Zij is de slimste.
Zij werkt in Berlijn in de telefooncentrale.
Geen honing voor mij vandaag.
Maar op een dag, zal ik hem proeven.
Ik ben als een beer, Jo.
Ik hou van honing en van bergen.
In de bergen thuis zijn er beren...
- en arenden. - Hier zijn ook arenden.
Wel, misschien moeten we er eens samen op uit trekken.
Jij en ik. Arenden bekijken
met mijn verrekijker.
Zou je dat leuk vinden?
Dat is een belofte.
Auf wiedersehen, Jo.
Weet je wat dat betekent?
Tot ziens.
Wat?
Je moet je opa naar hier brengen.
Wat? Waarom?
Er zijn zes kinderen in de schuur.
De koe geeft geen melk meer
en dit is de laatste pot honing.
Binnen een week hebben we niks meer.
De varkens moeten dus weg.
Met het geld dat we krijgen,
kunnen we misschien overleven voor enkele maanden.
En Benjamin dan?
Ik zal weg zijn...
en de kinderen ook.
Wat niet weet, wat niet deert.
Opa zal de varkens niet kopen. Hij is een herder.
Hij kan niet tegen hun geur.
Maak je geen zorgen!
Breng je opa naar hier.
Ik kon het niet geloven toen opa de varkens kocht.
Niemand kon het geloven.
Ze praatten erover in het dorp,
meer dan de Duitsers, waarvan het moeilijk was om ze te haten.
Ik deed mijn best... in het belang van mijn vader.
Maar ze kwamen naar de mis, deelden snoep uit,
speelden kaatsbal.
Je vergat gemakkelijk waarom ze hier waren.
"Ze kon geen eerlijke oude vrouw zijn..."
"Eerste keek ze door het raam...",
"en daara door het sleutelgat..."
"Toen ze niemand zag, voelde ze aan de deurklink..."
"De deur was niet op slot..."
"Omdat de beren, goede beren waren..."
"en niemand kwaad deden..."
Wat denk jij te doen?
Uit mijn weg!
Wat gebeurt er?
- Mama! - Wat is er gaande?
We doorzoeken alle huizen.
Wat zoekt u, in hemelsnaam? We hebben niks te verbergen.
Op bevel van luitenant Weissmann.
Raak dat niet aan! Ze zijn persoonlijk!
Excuseer.
Vanuit een werkkamp. Uw echtgenoot?
Hij is krijgsgevangene.
Hij koos ervoor te vechten tegen de Duitsers, mevrouw.
Is dat een brief van papa?
Misschien wil zijn zoon ook vechten tegen de Duitsers?
Wie weet.
Waarom vertelde je het niet, mama?
Het zijn niet zijn woorden.
- De bewakers schrijven de brieven. - Ik wil ze lezen!
- Hou op, Jo! - Ik wil ze lezen.
Opa?
- Wat doe je hier, in godsnaam? - Soldaten doorzoeken de huizen!
- Wanneer zijn ze hier? - Ik weet het niet... Snel!
Henri, je waarschuwde me dat deze dag zou komen.
Voor de eerste keer in mijn leven, wou ik dat ik fout zat.
- Je moet gaan. - Ik laat je niet achter.
Ik heb Jo om me veilig te houden.
Jo, neem wat brood.
Je moet eten Jongens zijn altijd aan het eten.
Wat met Benjamin en de kinderen?
Ik zorg wel voor ze.
Sorry, mevrouw. Het kwam er gewoon uit.
Maak je maar geen zorgen.
Je opa is wel oud,
maar het is moeilijk om tegen hem te liegen.
Weet hij het?
Eerlijke mannen zijn zeldzaam.
Eet maar.
- Waarom was hij enkel gekleed in... - Eet, Jo!
Mevrouw.
Doorzoek het huis van onder tot boven.
Begrepen, luitenant.
Is dat uw kleinzoon?
Hij doet mijn boodschappen.
Vuur?
Zoals u kan zien, is hij erg nuttig.
U woont hier alleen?
Enkel met de varkens?
Mijn man sneuvelde in de Grote Oorlog.
"De Grote Oorlog."
Vreemd dat in mijn vaderland,
die oorlog zo geen positieve bijklank heeft.
Mag ik u iets te drinken aanbieden, luitenant?
Koffie, graag.
Inderdaad... Heel nuttig.
Vertel me waar ik er één kan krijgen.
Ik wil echter iemand met een vaste hand.
Zoals ik.
Duitse degelijkheid.
Waarom doorzoekt u onze huizen?
De boodschappenjongen stelt goede vragen.
Er is een diefstal gepleegd uit de barakken.
Er werd munitie gestolen.
Explosieven die, in de verkeerde handen,
tegen ons gebruikt kunnen worden.
We hebben de inwoners van Lescun rechtvaardig behandeld,
dus het zou een mes in onze rug zijn, als het dorp zich tegen ons keert.
Dus hoe sneller we vinden wat werd gestolen,
hoe sneller ik de daders tegen de muur kan zetten.
Dan kan iedereen
terug vrienden worden.
Ja?
- Doorzoek de schuur. - Begrepen.
Na u, mevrouw. Alstublieft.
Weet je, ik hou niet van boerderijen.
Ze stinken.
Ze ruiken naar stront.
Het verbaast me hoeveel mensen samenleven met stinkende dieren.
Maar als ik iets te verbergen had,
zou ik het verstoppen waar het stinkt.
Slim bedacht, is het niet? Boodschappenjongen.
Jo.
Jo?
Ik heet Jo, meneer.
Jo! Goed.
Alstublieft, het is een kind. Hij is onschuldig.
Ik begrijp het.
Hij zorgt voor je levensbehoud.
Door elke week, boodschappen te doen.
Regen of zon.
Je bent beschermend.
Daarom brei je hem die trui.
Het is voor hem, veronderstel ik.
Ik hoop dat hij past, Jo.
- We gaan! - Ja, luitenant!
Dat is van mij.
Geef de jongen zijn boek.
Lees eens wat voor.
Een jongen met een boek kan lezen, toch?
"Er was eens een plek in het bos..."
"dichtbij een dorp...",
"waar drie beren woonden..."
"Een grote papa beer..."
"een kleinere mama beer..."
"en een heel klein welpje..."
Een geschoolde boodschappenjongen!
Ik moet mij echt één aanschaffen.
Mevrouw.
Waar zijn ze, mevrouw?
Wie is het?
Dag Luc. Gaat het?
Opa?
Leah!
Hallo, Leah!
Hoe lang ben je hier al?
Bijna een maand.
Het was je opa's idee.
De oude drankwinkel van mijn vader.
Je overgrootvader smokkelde soms,
toen ik jouw leeftijd was.
Perfect om zaken te verbergen.
Het is nu nog veilig.
Maar vandaag was een waarschuwing, Alice.
We moeten de kinderen over de grens krijgen.
Nee. We moeten geduld hebben.
We wachten onze tijd af, zoals afgesproken.
Alleen kan je het halen, Henri,
maar niet met kinderen erbij.
We moeten wachten.
Dat is alles wat we kunnen doen.
Ik was nooit is staat die vrouw te overtuigen
van mijn manier van denken.
- Waarom heb je het niet verteld? - Wat vertellen?
Omdat ze me vroeg het niet te doen.
En omdat het soms beter is iets niet te weten.
En waarom vertelde jij het niet?
Zelfde reden.
- En onthoud... - Geen woord tegen mama.
Zelfs niet met honderd blatende schapen rond ons.
Ha!
Hallo, Hubert. Hallo, Jo.
Ik heb jullie de voorbije weken niet gezien.
Druk bezig met de lammeren?
Opa doet het meeste werk.
De oude man met de pasgeborenen?
En jullie hier? Slingeren met de hamer?
Spreid je benen voor meer kracht.
Ik heb je hulp niet nodig.
- Wil je kijken? - Ja.
Ik vertelde je dat ik elke vrijdag wat tijd heb.
Ik ben mijn belofte niet vergeten.
Welke belofte?
De arenden.
Neem Hubert mee.
Zoals je wenst.
Hubert, wil je mee? Arenden zoeken?
Laten we gaan.
Opa vertelde me steeds
dat hard werk goed is voor de ziel.
Maar hoe hard ik de hamer ook slingerde,
mijn woede bleef.
Ik kon de korporaal niet vergeven voor waar hij deel van uitmaakte.
Jo! Jo!
Arend! Arend!
Waar haalt hij de energie? Ik ben uitgeput.
- Arend! - Zag je een arend?
Arend.
Hubert zag hem eerst.
Hij zat op de grond. Trots.
Op een rots, alles overziend.
Hij vloog weg toen we dichter kwamen.
Dus volgden we hem tot in de bergen.
Tot aan het nest.
Je vond het nest?
Ja, inderdaad.
En de jongen? Zag je kuikens?
Deze keer niet.
Misschien volgende week.
Auf wiedersehen.
Wiedersehen, Jo.
Arend. Arendnest.
Ja.
Heb je gehoord dat de geallieerden Berlijn bombardeerden?
Zijn dochter was daar.
Ze maakte geen enkele kans.
Het spijt me voor wat je dochter overkwam.
Hou je van gedichten, Jo?
Domme vraag. Ik ook niet.
Maar er is één gedicht...
Een Duits gedicht over de bergen.
"Over alle bergen heen komt vrede..."
"De bossen helemaal door..."
"De vogels, in stilte voor heel even..."
"Wacht geduldig en aanhoor..."
"de vrede in jouw leven."
- Het is... - Het is een leugen.
Sommige dingen, kunnen zelf de bergen niet oplossen.
Sinds ik het vernam van mijn dochter, Jo,...
Elke dag stel ik mezelf vragen.
Dat is gemakkelijk. Ze beantwoorden echter niet.
"Wat doe je hier, Wilhelm?"
"Ik bewaak de grens."
"Waarom?"
"Simpel..."
"Zodat de joden niet kunnen ontsnappen."
"Waarom willen ze ontsnappen?"
"Omdat ze voor hun leven vrezen."
"En wie bedreigt hun leven?"
"Ik."
"Wat gebeurt als ze gevangen worden?"
"Concentratiekamp."
"Wat gebeurt daar, Wilhelm?"
Hoe beantwoord je zulke vraag, Jo?
We hebben tenminste iets bereikt vandaag.
Waarom straf je ons?
Je kan niet...
Stop ermee!
Waar is het voedsel?
Nee, alstublieft.
Neem het niet mee!
Het was niemand uit dit dorp.
Kom erin.
Jongens, ik vrees dat ik het druk heb.
Jullie moeten hier niet komen.
En we gaan geen arenden meer zoeken.
De luitenant verbood het.
Je kent mijn merk.
Dank u Hubert. Dat is vriendelijk.
Hubert wil dat je zo opent.
Ik heb geen zin in grapjes.
- Wat is dit? - Hij maakt ze.
Ga maar, jullie. Ik moet terug aan het werk.
Nee. Stop!
Laat het. Laat het!
Hier zijn geen verzetslieden.
Alstublieft, niet de groenten!
Hebben ze gezegd wanneer de lijn terug open gaat?
Niemand weet het. Zelfs de Duitsers niet.
Dus stelen ze ons voedsel en laten ons verhongeren.
Niemand gaat verhongeren.
We krijgen de kinderen in Spanje.
Wees niet naief, Benjamin.
Hoe doe je dat met een ziek kind?
Jo, kon je het medicijn kopen?
Het spijt me, Lukas.
Het spijt me echt.
Zie je, Jo,
ze groeien waar geen licht is.
Nog iets meer, en we hebben genoeg
om thee te maken voor Lukas.
Hij zal snel beter ademen.
- Wat heb je gedaan? - Ik?
Jullie. Waarom haten ze jullie?
Als de Tiber overstroomt,
zakt het waterpeil in de Nijl.
De roep is er steeds: "de christen en de leeuw"
Ze haten ons omdat ze het kunnen.
En haat jij hen?
Ik heb medelijden met hen.
"Op een dag, nadat ze pap maakten als ontbijt..."
"en het in hun kommen schepten..."
"Gingen ze wandelen in het bos..."
"terwijl hun pap afkoelde..."
Ik moet toegeven dat ik, op dat moment,
niet begreep wat Benjamin bedoelde
toen hij vertelde over de Nijl en de Tiber,
en de christenen en de leeuw.
"Ze kon geen goede, eerlijke vrouw zijn..."
Maar ik leerde snel om medelijden te hebben met een man vol haat.
toen er één terugkeerde naar huis.
Er is hier iemand voor je, Jo.
Papa!
Je herkent me gelukkig.
Vergeef Christine.
Ze was slechts twee toen je weg ging.
Laat me je bekijken.
Je bent zo gegroeid.
Kom hier.
Jo. Opa.
Het ziet er misschien uit als een kreupel hand,
Maar voor mij was het een ticket naar huis.
De Duitsers zonden hem naar huis omdat hij niet meer kon werken.
Bedtijd, Christine.
- Nee, nee, nee. - Nee.
Je gaat nu naar bed.
Luister naar je moeder, jongedame.
Laat haar nog even blijven, Lise.
Het is al laat. Het was een lange dag.
En het is een speciale gelegenheid.
Haar vader kwam thuis.
Jo trad in jouw voetsporen.
Je zou trots op hem zijn.
Hij heeft wel wat school gemist,
maar juffrouw Audap heeft er begrip voor.
- Wie? - Mijn leerkracht.
Ze verving meneer Balis nadat je weg ging.
En Hubert hielp hem, natuurlijk.
Herinner je Hubert?
Tuurlijk.
En ik zat ook niet stil de voorbije jaren.
Je deed meer dan schapen hoeden in de bergen, Henri.
Wat is dit?
Hofmakerij.
Hofmakerij? Wie?
Weduwe Horcada.
Alweer? Ongelooflijk.
- Waar ga je heen? - Uit.
Maar dat kan niet. Het is laat.
En je bent nog niet bekomen.
Er is een avondklok. Als de moffen je pakken...
Wat gaan ze doen, papa?
Me opsluiten? Neerschieten?
Vier jaar in dat kamp.
Ik word geen gevangene in mijn eigen huis.
Alsjeblieft, Georges!
Ik wil je niet terug verliezen.
Papa!
Georges!
Alstublieft. Ga verder.
Als de kerkdeuren open stonden
en het dorpsplein gevuld werd met muziek van Bach,
wisten we dat de zomer naderde.
Pastoor Lasalle's muziek liet het hele dorp
heropleven.
Iedereen, behalve de korporaal
die steeds aan het café zat,
verteerd door vragen,
terwijl mijn vader binnen dronk.
Drie bier, alsjeblieft.
Kijk wie hier is om mij welkom te heten.
Hmm?
Goedenavond.
Feest met ons mee.
Op de overwinning.
Op de vrede.
Verrekijker.
Niet nu, Hubert.
Waar haalde je die, Hubert?
- Waar haalde je die? - Papa!
- Wat? - De korporaal.
Is hij ook een vriend van jou?
Goede nacht.
Auf wiedersehen.
Het is goed.
Georges?
Kom terug naar bed, Georges.
Hilarisch!
Geef dat!
Ik heb dingen over jou gehoord, Jo.
Laat hem.
Ik zei dat ik dingen gehoord heb...
die mij niet aanstaan, Jo!
Durf mijn jongen niet te beschuldigen.
Jouw jongen? Je mag hem hebben!
- Neem dat terug! - Bemoei je niet!
Michel, vertelde me dat je de bergen inging
met die Duitse korporaal.
Enkel om arenden te kijken.
Arenden? Mijn eigen zoon,
vrienden met die vuile mof?
Je bent een verrader.
- En jij bent een monster! - Wat?
Stop ermee, Georges! Denk je dat het makkelijk was voor ons?
- We moesten overleven. - Georges, genoeg.
Laat me je iets vertellen over je zoon.
- Nee, nee, nee! - Deze 'verrader'...
- Wat is er gaande? - Alsjeblieft. Niet doen.
Je weet dat Jo boodschappen doet voor Alice?
Wat dan nog?
Dat voedsel is niet voor Alice.
Het is voor zeven kinderen.
Zeven joodse kinderen,
verborgen in een grot, diep in de bossen.
Sommigen wachten al twee jaar,
om over de grens te worden gebracht.
Al die tijd,
heeft je zoon ze in leven gehouden.
Hij heeft ze niet enkel in leven gehouden,
hij hield ook zijn mond dicht!
Dus noem hem nooit meer
een verrader!
Ongelooflijk.
Hoe kon je dit verborgen houden voor mij?
Je zou hem enkel proberen tegenhouden!
Die arme kinderen.
Zijn ze nog steeds in de grot?
Een patrouille kan hen elk moment vinden.
Denk je dat we ze daar willen houden?
Het is gewoon onmogelijk om zeven kinderen
ongezien te verplaatsen.
Misschien hoeft dat niet.
Mensen zien enkel wat ze willen zien.
Ze zijn te lui om verder te kijken.
Een man die 's ochtends drinkt, is een dronkaard,
geen rouwende echtgenoot.
Een oude spinster in het zwart is een weduwe, geen heilige.
Een jongen die gaat winkelen is een boodschappenjongen,
geen held.
Wat bedoel je, Lise?
Wel...
Een kind...
dat schapen hoedt...
is een herder.
Geen jood.
Je bent gek!
Kinderen vermommen als herders?
Geen denken aan!
Mevrouw.
Er zijn zeker vijfhonderd schapen in het dorp.
De tocht naar de hoge weilanden is chaotisch.
Wie let op wat kinderen die mee de schapen hoeden?
Eens bij de kuddes,
ben je zo dicht bij Spanje, dat je erin kunt spugen.
Iedereen weet dat enkel mannen schapen hoeden.
De moffen niet.
Ze zijn hier twee jaar,
en weten niks over schapen hoeden.
Wat als iemand praat?
Het hele dorp zal betrokken zijn.
Er moet slechts één iemand in paniek slaan....
- Dat is een risico... - Nee!
We praten over het leven van kinderen.
Het is het risico niet waard. Het antwoord is nee!
Alice,
je moet ze laten gaan.
Henri,
wat als er iets gebeurt met hen?
We hebben lang genoeg gewacht.
Dit is onze kans!
Hoe krijgen we ze uit de grot?
Dit zal je niet graag horen.
"En Hij sprak:..."
"Ik ben de goede herder."
"De goede herder geeft zijn leven voor zijn schapen."
Johannes 10:11.
Drie zomermaanden lang,
verliest ons dorp zijn mannen aan de bergen.
Het is een tijd van eenzaamheid,
een tijd voor zelfreflectie,
en in het begin is het hard werk.
Dus... Binnen twee weken,
ter ere van de grote trektocht,
zullen juffrouw Audap en het schoolkoor
het beste van zichzelf geven,
en ik nodig jullie allen uit.
Een dorpsbijeenkomst.
Die uitnodiging
geldt ook voor onze gasten.
U bent een muziekliefhebber, luitenant,
en als het hele dorp aanwezig is,
waarom uw garnizoen niet?
Dank u, luitenant.
Het concert zal beginnen om 8 uur.
Vertel het voort.
Tijd om te gaan. Volg mij.
We gaan. Kom op.
Naar het dorp.
We gaan naar het dorp.
Kom op.
Ga
Stil! Ga!
Langs hier. Word wakker!
Kom binnen, snel!
Dank u, mevrouw!
Ik vrees dat het concert langer duurde dan verwacht.
Goedenacht, en God zegene u.
- Benjamin en Leah? - Op de hooizolder.
En de rest?
Verborgen,
voor de laatste klokslag.
Stil, Jo. Ze moet wat slapen.
Morgen zal je in Spanje zijn.
Nee.
Ik breng de kinderen naar de grens, en kom daarna terug.
Ze is onderweg.
Ik voel het.
Ik weet dat ik niet lang meer hoef te wachten op mijn Anya.
Maar als ze aankomt,
gaan jullie naar Spanje.
Allebei?
We doorkruisen de bergen een allerlaatste keer.
Misschien kopen we een boerderij in de heuvels.
Ergens waar we schapen, koeien en varkens kunnen houden.
Alice zou me nooit vergeven als we geen varkens hadden.
En dan halen we de verloren tijd in.
Wees gerust, Jo.
Ik ga nog nergens heen.
Ik wou dat jullie niet hoefden gaan.
Tot ziens, Leah.
Wanneer weten we het?
Bij zonsopgang, hopelijk.
Alice zal het berichten
als Benjamin terug is.
Hubert. Hubert. Hubert, wees stil.
Steile klim voor een oude man.
Misschien was je beter in het dorp gebleven.
Misschien... Hallo, jongens.
Goeiemorgen.
Mogen we onze flessen vullen?
Ik kan wel een slok gebruiken.
Wees snel.
Jij lust ook wel een slok, niet?
Zoals je ziet, kom ik ook uit de bergen.
Voor jou, de grote trektocht. Voor mij, de Alpentocht.
Ik denk dat het overal hetzelfde is.
Thuis hebben we koeien en paarden, geen schapen.
Koeien zijn als schapen,
maar paarden, zij hebben gouden manen.
We noemen ze halflingers.
Net zoals jullie,
brengen we ze naar hoge weilanden in de zomer.
Wij gaan echter niet allemaal samen.
Zo was het altijd.
Maar de vrouwen en kinderen,
hoeden toch geen dieren?
Weet je, in Beieren, zijn het enkel de mannen.
Maar jullie?
Jullie Duitsers stellen zoveel vragen.
We zijn grondig.
Dus...
jullie zijn hier alleen? Elke zomer?
Ja.
Je doet al het werk zelf?
Alles.
Wil je het uitleggen?
Ik...
Excuseer...
U zei...?
We brengen eens per week de kaas per ezel naar beneden.
Voorraad inslaan.
Dat moet hard werk zijn.
Hans.
We moeten gaan.
De jongens moeten terug voor de avondklok.
Je moet dat laten herstellen.
We gaan!
Stel dat ik 12 appels heb. Ik kan ze niet opeten...
Hopelijk komt bij zonsopgang, het bericht dat Benjamin terug is.
Begrijpt iedereen dat?
Jo?
Je bent er met je gedachten niet bij.
Hoewel je geen wiskundige bent, zou ik...
Jo!
- Jo! Jo! - Wat is er, Hubert?
Jo!
Jullie, blijf hier!
- Jullie zijn joden? - Ja.
Jullie worden door korporaal Hoffman naar het station gebracht.
Haal ze een paard.
Jullie hoorden de korporaal.
In godsnaam, moeten ze lopen?
Ze mogen mijn paard gebruiken.
Ga hem halen, wil je?
Nu alsjeblieft, Jo.
En daarna?
Niet mijn zorg.
Kolonne, voorwaarts.
Dank u.
De kinderen?
- Ze zijn veilig. - Wat is er gebeurd?
Wat is er gebeurd, papa?
Het meisje.
Zoiets zag ik nog nooit.
Ze hield hem vast alsof ze zou sterven als ze losliet.
Ik wil niet gaan!
Jo, we moesten haar terug meenemen.
We moesten terug naar de hut.
Benjamin was zo kalm.
De ezel begon te balken.
Zo luid dat zelfs doden zouden ontwaken.
Je vriend gaf geen krimp.
Hij gaf geen krimp toen de beer uit het bos kwam.
Hij keek hem aan.
Alsof hij wist dat hij niet zou aanvallen.
Hij wil enkel hallo zeggen.
Vandaag geen melk, oude vriend.
En het volgende moment, was de beer verdwenen.
Ik ging de ezel zoeken.
Toen ik terug kwam, waren ze omsingeld.
Iemand moet het Alice vertellen.
Ik weet niet of ik het durf.
We gaan samen.
Daarna gaan jullie terug de bergen in.
De schapen melken zichzelf niet.
- Goed. - Nee!
Ik ga.
Sommige dingen, kunnen zelfs de bergen niet oplossen.
Ik wou dat de korporaal fout zat.
Dus, zoals papa voor mij, en opa voor hem,
bleef ik de zomermaanden, op de hoge weilanden
alleen met mijn kudde en mijn gedachten.
Mijn eerste grote trektocht.
Tijdens mijn momenten thuis, ging elke gesprek over de oorlog.
De Amerikanen en Britten waren geland op de stranden,
de Russen vorderden vanuit het oosten.
Iedereen voelde dat de oorlog op z'n einde liep.
Maar voor mij, verloren de Duitsers de oorlog in ons dorp,
de dag dat ze Benjamin en Leah oppakten.
Plots zag iedereen enkel nog het uniform.
Hun lach werd genegeerd,
hun goede daden vergeten.
Geen hoop op overwinning.
Wees gerust, niemand ziet ons.
Gaf hij hem terug?
Maar het kopje dat hij maakte, zal ik altijd bewaren.
Ik neem het mee naar huis, om deze plek te herinneren.
En jou. En hem.
Ze werden naar een kamp gebracht, is het niet?
- Jo, ik heb geen antwoord. - Geen antwoord?
Of wil je niet denken aan het antwoord?
- Jo, ik... - Hij was mijn vriend.
Allebei.
Hij wachtte op zijn dochter,
om naar Spanje te vluchten.
Je wist het, niet?
Ik dacht dat er iets of iemand was
die ik niet mocht zien.
Er waren zeven kinderen.
En ze ontsnapten.
Allemaal, behalve Leah.
Wel, we hebben toch iets bereikt.
Meneer Sarthol, hebt u Hubert gezien?
- Wat is er, Jo? - Hubert!
Vraag hem te komen als je hem ziet.
Ik zag hem. Hij ging naar het kerkhof.
Rechter flank! De jongen... hij heeft een geweer!
Doe het niet, Hubert!
Nee, Hubert! Nee!
Word wakker, Hubert!
Hij bedoelde het niet zo!
Eén jaar later
Jo!
Ah, mijn liefste. Deze zijn voor oma.
Goed, mama.
Je bent een kanjer, Jo! Zet maar op tafel.
Er is ook post, mevrouw.
Wil je hem openen? En noem me geen 'mevrouw'.
Ik ben 'oma' nu.
Nog een brief van de burgemeester van Pau...
Stop maar in de prullenmand.
Verwacht je een telegram?
Nee.
Wat staat er?
"Ik ben onderweg."
Benjamin?
Anya.
Opa! Oma!
Anya!
Tijdens de Duitse bezetting waagden honderden Fransen hun leven om joden te helpen vluchten naar Spanje.
Hun offer redde meer dan 7500 joodse levens.