DIT VERHAAL IS OP WAARHEID GEBASEERD. SOMMIGE ASPECTEN ZIJN FICTIEF.
DE BAKKER
GEÏNSPIREERD DOOR EEN WAARGEBEURD VERHAAL
OEGANDA, 1971
Attentie. Kom allemaal bij elkaar.
Ik wil een toost uitbrengen op Beatrice, mijn oudste dochter.
Van mijn 22 kinderen...
...is Beatrice de bijzonderste.
Rustig maar.
Ik hou van jullie allemaal, dat weten jullie.
Maar van Beatrice hou ik een klein beetje meer.
Toen Beatrice geboren werd...
...pakte haar moeder Yuliana mijn gezicht vast en liet ze me beloven...
...dat onze oudste dochter de beste scholing zou krijgen.
Indertijd was het niet moeilijk om haar dat te beloven.
Ik wist niet hoeveel brood ik ervoor moest bakken.
Ga staan, Beatrice.
Het heeft me minstens...
...10.000 kratten chapati's gekost.
Papa, je verzint maar wat.
Mijn dochter...
Ik heb er niet voor gekozen om bakker te worden.
Ik werd bakker omdat mijn vader bakker was.
Maar we geven jou de kans om zelf je levensweg te vinden.
Ga naar het buitenland.
Studeer hard en maak ons trots.
Verpruts het niet...
...uitverkorene.
Als ik rijk en beroemd ben, kom ik je halen.
Papa.
Het eten was heerlijk.
Mama.
Huil je?
Nee. Het is die rokerige oven.
Kom eens hier.
Dit is voor jou, ter ere van je reis naar Amerika.
Amerikaanse chocoladekoekjes.
Hoe kom je aan die chocolade?
Ik heb zo mijn contacten.
Lekker?
Ik ben nu al dol op Amerika.
Je gaat geweldige dingen doen.
Maar vergeet Oeganda niet.
Te zoet.
Gefeliciteerd met je scheiding.
Hij kan doodvallen.
Je bent eindelijk van die hufter af.
Godzijdank. O, god.
Mijn liedje.
Wat was dat laatste drankje? Sex on the beach?
Dat was niet slim.
Dat was er een te veel. -Long Island.
Rochelle, geef me de sleutels.
Dat het al zo laat is. -Sleutels.
Beatrice, wat zal je babysitter boos zijn.
Oké. -Doen we de deur open?
Rochelle, stil. Doe de deur open.
Je maakt te veel lawaai.
Wees stil. Brian slaapt.
Sorry, Eunice. -Sorry dat we zo laat zijn.
Sorry. We waren het aan het vieren.
Ik ga slapen.
Het is nacht. Je zou om 23.00 uur thuis zijn.
Wat ben je serieus. Ga volgende keer mee dansen.
Welterusten, huisgenoten.
Hopelijk is hij niet lastig geweest.
Je krijgt nog geld van de vorige keer.
Tien dollar, hè?
Hier...
Dat is één.
Ben je dronken?
Kom nou. Ik had dit echt nodig.
Ik moet straks naar de kerk. Door jou slaap ik niet.
En je betaalt me niet.
Je krijgt de rest morgen, als ik Brian breng.
Nee. Je bent me te veel schuldig.
Anderen betalen.
Alsjeblieft. Ik moet werken.
Had daaraan gedacht voor je ging dansen.
Zet je leven op de rails.
Mama?
Waarom ben je op? Het is midden in de nacht.
Ik ruik koekjes.
Mag ik er een?
Nee, die zijn voor mijn collega's.
Alsjeblieft. -Goed. Eén dan.
We delen hem. En dan ga je weer slapen.
Lekker?
Jammie.
Brian, waar is mama?
Hier. Ze slaapt nog.
Lieve hemel.
Hallo, mama.
Bea-Bea, sliep je?
Het is al bijna 11.00 uur.
Nee. Ik ben al uren op.
Pak mama's uniform en schoenen.
Je bent gisteren uit geweest.
Waarom bel je me als je alles aan Eunice kunt vragen?
Als mijn dochter met me praatte...
...hoefde ik Eunice niet te bellen.
Mam, ik moet naar mijn werk.
Een bul in mariene wetenschappen en je verkoopt frites.
Maar goed dat papa dit niet meer mee hoeft te maken.
Je bent gescheiden...
...slaapt bij je vriendin op de bank...
Wat voor leven wil je voor Brian?
Kom naar huis.
Je bent een verwende Amerikaan geworden.
Oké, mama.
Lieverd.
Je bent de eerste vrouw in de familie die gestudeerd heeft.
Waarom gooi je je opleiding weg?
Ik moet naar mijn werk. Dag.
Wacht. -Kom mee.
Is Frank er? -Hij krijgt dialyse.
Oké. -O, nee.
Ik weet het. Kom mee.
Ga daar zitten. Beweeg je niet.
Ik geef je waskrijtjes. Eet ze niet meer op.
Wat doe je als Frank komt?
Me verstoppen.
Hallo. -Ze hebben er chili's in gedaan.
Klojo's. Ik vraag Mike om een nieuwe.
Intussen...
We komen hier alleen voor je koekjes.
Wanneer mogen wij jou te eten geven?
Als pizza eetbaar wordt.
Je bent gek. Iedereen is dol op pizza.
Er is niet over nagedacht.
Zet dat neer. Hou op. Waarom doe je dat?
Ik verveel me.
Ik haal wat lekkers.
Hallo, meid. Hoe gaat het?
Wat doet hij hier?
Hij wilde je zien omdat je dialyse hebt gehad.
Hoe gaat het?
Niet zo goed. Met mijn nieren niet zo goed.
Het is alleen voor vandaag.
Dat zeg je altijd.
Gisteren ook. En morgen zeg je het weer.
Verdomme.
Nu is het genoeg. Ik kan hier geen kind gebruiken.
Mijn babysitter is weg.
Wees niet zo streng voor haar.
Ik ben de slechterik niet. Ik laat je hier je koekjes verkopen.
Jij verdient erop.
Omdat het mijn zaak is.
Ik had je gewaarschuwd. Zonder babysitter kun je hier niet werken.
Wegwezen.
Ik moet mijn kind onderhouden. Ik heb dit werk nodig.
Je bent ontslagen.
Ik neem mijn koekjes mee. Kom mee.
Je gebak is smerig. -Jouw koekjes...
Die zijn lekker.
Ik ben moe. -We zijn bijna thuis.
Loop nou gewoon. Je bent toch al een grote jongen?
Ik wil niet. -Mijn armen zijn moe.
Draag me. -Alsjeblieft.
Draag me. -Brian, hou op.
Lastige leeftijd, hè?
Bent u tevreden over uw lippenstift?
Ik introduceer een nieuwe cosmeticalijn voor werkende vrouwen.
Ik ben net ontslagen.
Ik was ook werkloos, tot Avon mijn leven redde.
Nu ben ik mijn eigen baas.
Hier heb je een gratis monster.
Fijne dag nog.
Geen zorgen. Mama zorgt dat het goed komt.
Pardon.
Kan ik u helpen?
Ik zoek een damespak.
Wat voor pak?
Een succesvol zakenpak.
Zoiets als Connie Chung of Dynasty?
Waarom vraag ik dat? We hebben er maar één.
Het kost vier dollar en het is groen. Hier.
Hoe vindt u dit?
Hallo. Ik introduceer een nieuwe koekjeslijn in de buurt.
Nee, bedankt.
Ik laat u kennismaken met een heerlijke koekjeslijn.
Wilt u een heerlijk koekje kopen?
Sorry, ik heb al Oreos gekocht.
Deze zijn lekkerder.
We moeten ze aanspreken voor ze naar binnen gaan.
Pardon. Wilt u een koekje kopen?
Is dit voor het goede doel? Redden jullie de walvissen?
Ze zijn om te eten.
Ik geef niks om zoetigheid, maar hier.
Voor uw kind.
U vergeet uw koekje.
Hij wil het niet.
Pardon, wilt u kennismaken met een nieuwe...
U mag hier niks verkopen.
Maar hier worden vaker koekjes verkocht.
Ja. Door de Gidsen.
We willen geen bedelaars.
Ik bedel niet. Ik verkoop koekjes.
Doe dat ergens anders. Bedankt.
Ik doe daar nooit meer boodschappen.
Waag het niet om op te nemen.
Je begint je net wat beter te voelen.
Dan blijft ze bellen.
Als je opneemt, voel je je rot.
Ik voel me toch al rot.
Ik kan je geen huur betalen. Ik ben gescheiden.
Ik zou twee weken blijven, geen acht maanden.
Dat is niet erg.
Dat vinden we gezellig.
En ik ben net ontslagen door iemand die limoentaart met citroenen maakt.
Weet je moeder dat je ontslagen bent?
Nee. Stel je voor.
'O, god. Bea-Bea.
Je hebt gestudeerd, maar zelfs in een eettent hou je het niet vol.
En nu sta je op straat koekjes te verkopen.
Koekjes. Wie wil er een koekje?'
O, mijn god.
Dat is een superkracht.
Ik weet dat ik dronken ben, maar als je zo koekjes verkoopt...
Serieus. Dan word je beroemd.
Ach, dat kan elke vrouw in Oeganda.
Maar dit is Louisville in Kentucky.
Koekjes. We verkopen koekjes.
Wie wil er koekjes?
Koekjes. Wilt u koekjes?
Lachen. -Nee.
De lekkerste koekjes in Louisville.
Nee, bedankt.
Koekjes.
Wat een gave kleren. Zo kleurrijk.
Waarom staat dat op uw hoofd?
Ik verkoop koekjes.
Vijftig cent per stuk, maar voor jullie is het twee voor één dollar.
Gaaf. We willen er een boel.
Een dozijn? Dan krijgen jullie korting.
Dat hebben we nodig.
Dat is 12.
Neem het geld aan.
Hoe blijft dat op uw hoofd staan?
Afrikaanse magie.
Koekjes.
Die auto ruikt raar. -Koekjes.
De lekkerste koekjes in Louisville.
Koekjes.
TE HUUR
ZELFGEBAKKEN KOEKJES 50 CENT
HUURGELD
Lieve hemel.
Dat je serveerster in een restaurant was, was al erg.
Maar nu ben je serveerster op de stoep.
Mama.
Dit is Oeganda niet. Hier is het geen schandelijk werk.
Ik verkoop koekjes. Papa was bakker.
Ik kan voor mijn zoon zorgen zoals papa voor ons zorgde.
Bea-Bea, lieverd.
Die koekjes hebben je brein aangetast.
Wat moet Brian wel niet denken als hij je op de stoep ziet bedelen?
Ik heb je broers gesproken.
We hebben geld bij elkaar gelegd voor je ticket.
Al ons spaargeld.
We geven het aan jou zodat je terug kunt.
Ik heb mijn ups en downs gehad...
...maar hier ben ik goed in.
En het lukt.
Jullie stuurden me hierheen om het te maken...
...en ik ga het maken.
Geen tegenspraak.
Bel me morgen, als je het geld hebt.
Geniet ervan.
Bedankt.
Zegt u het maar.
Twee koekjes voor de politie. Die krijgt u van mij.
Nee, dank u. Dit mag niet.
Jawel. Ik betaal belasting.
Toch mag u niet zomaar eten verkopen.
Zit ik in de problemen?
Hoe heet u?
Beatrice Mukasa.
Bea... Mukasta? Hoe schrijf je dat? -Mukasa.
-Hoe schrijf je dat? -M-U-K-A-S-A.
Wat is er?
U moet een vergunning en een winkelruimte hebben.
Een wat?
Hier. Dat kunt u in het stadhuis betalen.
Betalen?
Zo werkt dat in dit land.
'En 's nachts gaan alle dieren naar huis om te slapen.'
Zou je dat leuk vinden?
Naar een land heel ver weg.
Dan kun je je oma ontmoeten.
En je ooms. -Ja. En dieren.
Dan zien we misschien wel echte zebra's.
Ik wil erheen.
Als je wilt, leer ik je hoe je in de grond brood moet bakken.
In de grond?
Je opa groef vroeger een groot gat in de grond...
...en vulde dat met houtskool.
Heel hete houtskool.
Dan gaf hij me zacht deeg.
Dat mocht ik tussen het houtskool leggen...
...en dan wachtten we tot het rees.
Dan kreeg ik een stuk.
Het was zo heet, dat het je handen brandde.
Het lekkerste brood dat ik ooit gegeten heb.
REISBUREAU
Oeganda.
U moet drie vluchten nemen.
Van Louisville naar JFK, van JFK naar Gatwick en van Gatwick naar...
Entebbe.
Entebbe, juist.
$1800 als hij bij u op schoot zit.
Dat is goedkoop voor deze tijd van het jaar.
Zeg dat maar tegen mijn acht broers.
U kijkt er vast heel erg naar uit.
TE HUUR
Kan ik u helpen?
Je hebt mijn geld gestolen.
Het lijkt misschien idioot, maar ik moest het doen. Ik betaal je terug.
Zo hebben we je niet opgevoed.
Je bent een egoïstische Amerikaan.
Naar Amerika gaan was jullie droom, niet de mijne.
Het was mijn droom, ja.
Je hebt een enorme kans gekregen en die verknoeid.
En je bent een dief.
Jullie hebben op me gewed.
Nu wed ik op mezelf.
Je bent mijn dochter niet.
Mama.
Dat meen je niet.
Jawel.
Wacht, die is van mij. Waar brengen jullie die heen?
Naar de vrachtwagen.
Geen zorgen, Beatrice.
Over 15 minuten is het hier leeg.
Leeg? Waarom?
Alles gaat mee naar de andere kant van de stad.
Daar staat ons nieuwe restaurant.
En de oven?
Die moet ook mee.
O, nee. Dacht je dat je dat er allemaal bij huurde?
Het spijt me.
Eindelijk kom je een pizza eten.
Een gunst. Hoe laat sluiten jullie?
Om 22.00 uur. In het weekend om 23.00 uur. Waarom?
Vergeet niet het rolluik dicht te doen.
Bedankt. Ik betaal jullie terug zodra ik wat verdien.
Er is toch niemand.
Doe voor niemand open.
Soms komt er een zatte gek langs.
Houdt hij van koekjes?
Ik meen het.
Bedankt.
MUKASA'S KOEKJES
Gratis koekjes proeven.
Kom gratis proeven.
MUKASA'S KOEKJES OPENING
Hier, neem er maar twee.
KOEKJESDAME VEROVERT LOUISVILLE
Hallo?
Hallo, mama.
Brian.
Welkom, oma.
Mama zegt dat je zoveel van zebra's houdt.
Bedankt, oma.
Geef mij je tas maar.
Dit is mijn nieuwe huis.
Jij slaapt op mijn kamer.
Rust maar, ik kook wat voor je.
Ik ben blij dat je er bent, mama.
Bedankt dat je er bent.
Dag, koekjesdame.
Dag, jongens.
Mijn mama is de koekjesdame.
Jazeker.
Brian, kom bij me zitten.
Mama, kom eens hier.
Chocoladekoekjes.
Hoe is hij?
Heel zoet.
Dank je, mama.
Brian, welke wil jij?
Ik weet al welke je gaat kiezen. Kom hier.
Welke? -Kaneel.
Geef me geld.
IN 1989 GAF DE BURGEMEESTER HAAR DE SLEUTEL VAN DE STAD.
OVERAL TER WERELD WORDEN HAAR KOEKJES GEKOCHT.
NAAR DE SERIE 'LITTLE AMERICA' VAN EPIC MAGAZINE
Vertaling: Juliëtte van Gurp