GEBASEERD OP HET SENAATSONDERZOEK
NAAR DE DETENTIE- EN VERHOORMETHODEN VAN DE CIA
Hoelang werk je al aan dit project, Dan?
Vijf jaar.
Vijf jaar, jeetje.
Elke dag? Ook 's avonds en in het weekend?
Het kost erg veel tijd.
Heb je een relatie? Een gezin? Ik wil een beter beeld van je krijgen.
Ik had een relatie, maar door de aard van het werk en de lange uren...
...was ik geen goede partner.
Vijf jaar. Straks was het allemaal voor niets.
Als gevolg van deze aantijgingen.
Ik kan me voorstellen dat een ambitieuze jongeman...
...na jaren onderzoek naar iets akeligs gefrustreerd raakt door het hele proces.
Hij wil de waarheid naar buiten brengen en gaat over de schreef.
Dit is vast... - Ik heb het niet gedaan.
Heeft een senator je hiertoe aangezet? Je kunt het maar beter vertellen.
Ik heb alles uit mezelf gedaan.
Helemaal alleen.
Slaap jij ooit? - Vroeger wel. Dat hield het werk op.
Bevat die tas de echte namen van CIA-agenten of medewerkers...
...of info die in strijd is...
...met de overeenkomst tussen de CIA en de Senaat?
Fijne avond. - Jij ook.
Dus je hebt het document gestolen? - Verplaatst.
Gewoon een ander woord. Taal zaait tweestrijd.
Waarom heb je het verplaatst?
Straks ga je de cel in.
Laat ik bij het begin beginnen.
ALLEEN VOOR SENATOREN
Dan Jones? Denis McDonough. Kom binnen. Geen enkel probleem.
Fijn dat je er bent. Vertel maar.
Op 9/11 was ik op weg naar college en toen hield alles ineens op.
Ik ben daarna colleges Nationale Veiligheid gaan volgen.
Heel goed. Wat is het plan, wil je over een jaar of tien de politiek in?
Nee, ik werk liever achter de schermen. Daar kan ik nuttiger werk doen.
Wat voerde je uit voordat je naar Harvard ging?
Ik heb drie jaar lesgegeven voor Teach for America.
U hebt Spaans gegeven op 'n high school na uw afstuderen?
En LBJ heeft Mexicanen lesgegeven in Zuid-Texas.
In Washington is het handig als je met kinderen overweg kunt.
Maar als ik jou was, zou ik wachten tot hier 'n omslag heeft plaatsgevonden.
Daschle zal het met me eens zijn.
Doe eerst wat praktijkervaring op met terrorismebestrijding.
Probeer het bij de CIA en de FBI. Daar leer je meer dan op college.
Daarna kun je hier rechtzetten wat Bush en Cheney aanrichten.
McDonough.
Ja, senator. Eén moment.
De baas. Alsjeblieft, hou me op de hoogte.
Heel erg bedankt.
Die informatie heb ik hier niet, maar ik kan het zo voor u regelen.
In Duitsland zijn drie verdachten opgepakt...
...met 3000 kilo waterstofperoxide en 26 professionele ontstekers.
De CIA verdenkt de Islamic Jihad Union...
Heb je even, Dan? Een senator wil je spreken.
Ja, natuurlijk.
Goedemorgen, Dan. - Senator.
Heb je dat stuk in The Times gelezen? - Nee, nog niet.
De CIA heeft opnamen vernietigd van verhoorsessies met Al Qaida-leden.
Wist de commissie dat die bestonden? - Nee, ik wist van niets.
Ik wil weten wat erop stond en waarom ze vernietigd zijn.
Jij moet het onderzoek leiden, Dan.
Als die opnamen vernietigd zijn... - Er zijn transcripties. Hele stapels.
Zoek uit wat ze precies hebben en lees alles van begin tot eind door.
Aan het rapport over die vernietigde CIA-opnamen is twee jaar lang gewerkt.
De bevindingen zijn verontrustend, maar worden niet openbaar gemaakt.
Op grond hiervan...
...lijkt een onderzoek naar de detentie- en verhoorpraktijken van de CIA...
...meer dan gewenst.
Wie stemt er voor zo'n onderzoek?
Mr Whitehouse? - Ja.
Mr Burr? - Ja.
Mr Rockefeller? - Ja.
Mr Chambliss? - Nee.
Mr Rish? - Dit is zonde van de tijd.
Jij hebt tegen gestemd... - Die opnamen zijn al onderzocht.
Jij bent als enige tegen verder onderzoek.
Wij zijn er om toezicht te houden.
Tijdens de hele campagne heeft kandidaat Obama gezegd...
...dat hij de partijen wil verenigen.
Saxby, je kent me toch.
Het rapport komt van de commissie, niet alleen van de Democraten.
Wie moet het onderzoek leiden? - Ik dacht aan Dan Jones.
Vier jaar terrorismebestrijding bij de FBI en hij heeft de juiste bevoegdheden.
De regels zijn hetzelfde als bij het vorige onderzoek.
Geen politiek, geen vooroordelen. De senator wil alleen de harde feiten.
Afgaand op je vorige bevindingen zou dit heel akelig kunnen worden.
Hou je mening voor je, daar duiken de Republikeinen meteen op.
Je praat niet met de pers, je vriendin of je familie.
Alleen met commissieleden.
Je werkt met drie Republikeinen en drie Democraten.
Er mogen geen partijgebonden meningen in het rapport staan.
Hoelang hebben we? - We hopen dat het binnen een jaar kan.
Hou de senatoren op de hoogte. We willen geen verrassingen.
Er is een geheim CIA-kantoor in Virginia. Je begint morgen.
Jones? - Sean?
Zeg maar Dan. - Sean Murphy, CIA.
Kom mee naar binnen.
Legitimatie, heren?
Je krijgt een SCIF-ruimte. Geen bereik, en je mag geen foto's maken.
Loden muren en zo.
En alleen commissiemedewerkers mogen naar binnen?
Jij bepaalt wie er binnenkomt.
En de computers? - Hier.
Eigen server, gesloten netwerk.
De database wordt voortdurend bijgewerkt, alles komt hierop.
We willen zo snel mogelijk alle documenten.
Alles moet eerst goedgekeurd worden.
Directeur Panetta heeft al toegestemd. Wie moet het nog goedkeuren?
Het is een grote organisatie. Er mogen geen geheime stukken tussen zitten.
Doe of je thuis bent.
Is er geen printer? Geen papier?
Documenten mogen hier niet zonder toestemming weg.
Papieren documenten leiden bij ons vaak tot problemen.
We zullen toch een printer en papier nodig hebben.
Bij ons worden wetten op papieren documenten vastgelegd.
Goed dan.
CENTRUM VOOR TERRORISMEBESTRIJDING (CTC)
Hier ga je niet blij van worden.
Er zijn wat namen bevestigd. - Van de kapers?
Die van de opleiding in San Diego. Ze hebben vlucht 77 neergehaald...
...boven het Pentagon.
Attentie. Er is reden om aan te nemen dat dit centrum mogelijk een doelwit is.
Al het personeel wordt direct geëvacueerd.
We moeten ons verdiepen in de duistere kant...
...de schaduwzijde van de inlichtingenwereld.
Veel van wat er moet gebeuren zal in het geheim plaatsvinden...
Ik heb ze gewaarschuwd. 6 augustus: 'Bin Laden heeft het op de VS gemunt.'
Overal alarmbellen. - En wat hadden we eerder al gezegd?
"De komende tijd zullen er terroristische aanslagen plaatsvinden in de VS."
Het is niet jouw schuld. -Het is een smerig wereldje...
...waar we ons in begeven.
We moeten onze inlichtingendiensten de vrije hand geven.
Directeur Black van het CTC en ik hebben president Bush gesproken.
Hij heeft me verzekerd dat de leiding van de CIA in dezelfde handen blijft.
We moeten nu vooruitkijken, en ons niet blindstaren op de schuldvraag.
Wij vormen straks de speerpunt in de strijd tegen Al Qaida.
Ik heb gezegd dat we Al Qaida binnen twee weken zullen uitroeien.
Raadsman Rizzo zal de juridische aspecten toelichten.
De president heeft een memorandum uitgevaardigd...
...waarmee de CIA gemachtigd is om terreurverdachten te detineren.
Waar moeten we die detineren? Ergens in de VS?
Daar hebben we geen ervaring mee bij Terrorismebestrijding.
Vorige week hadden jullie een budget van 600 miljoen dollar.
Nu mogen jullie zelf het budget bepalen.
Als de klus maar geklaard wordt.
De juristen zeiden dat zo'n gevangenis aan alle richtlijnen moest voldoen.
Onderdirecteur Pavitt vond van niet.
Wie koos er voor geheime locaties? - Dat is vaag.
Waarschijnlijk heeft een officier bij het CTC of de Bin Laden-eenheid...
...daartoe besloten.
Heeft de CIA bij BuZa gemeld...
...dat ze mensen in het buitenland wilden detineren?
Wat was de rol van minister Powell?
Ik heb een memo gevonden van de CIA-raadsman.
Hij zegt dat er was besloten om Powell niets te vertellen...
...omdat die...
...over de rooie zou gaan als hij te horen zou krijgen hoe het zat.
En wie had dat besloten? - Iemand binnen het Witte Huis.
Hoe zat het met de verhoren?
Het memorandum van Bush ging over de detentie, niet over het verhoren.
Wie heeft de CIA er dan toestemming voor gegeven?
Officieel niemand. Waarschijnlijk de juristen van het CTC.
Zal ik senator McCain inlichten?
De Republikeinen hebben zich teruggetrokken.
Goedemorgen. - Waar is iedereen?
Holder van Justitie stelt een onderzoek in naar de CIA.
Nu wil de CIA niet meer meewerken aan ons rapport...
...en daarom hebben de Republikeinen zich teruggetrokken.
Houdt het op? Er is toch over gestemd? - We mogen gewoon doorgaan.
We mogen alleen niemand meer ondervragen.
CIA-medewerkers praten alleen nog met Justitie.
Gaat Justitie die informatie met ons delen?
Ik heb het gevraagd, ik hoor het nog.
Hoe moeten we dit onderzoek doen zonder iemand te spreken?
We hebben alle dossiers, e-mails, telegrammen en memo's.
Daaruit moeten we alles herleiden.
Weet je wel hoe moeilijk dat wordt?
Dat onderzoek naar die opnamen duurde twee jaar. Dit gaat veel verder.
We weten niet eens wat we onderzoeken.
Maar we weten bij wie we moeten beginnen.
Eén gedetineerde tegelijk.
DETENTIELOCATIE GROEN MAART 2002
Spreek je Engels?
Ik ben Ali Soufan van de FBI. Je bent gearresteerd. Begrijp je me?
Waar ga ik naartoe?
De wond is ontstoken, maar wij zorgen dat het goed komt.
Ik wil je iets laten zien.
Hij praat tegen iemand buiten beeld.
Hij noemt hem mukhtar. Weet je wie dat is?
De man wiens brein wegvloog. Als een vliegtuig.
De man die gek werd?
Is hij het? - Nee, niet hij.
Hij dan? - Nee.
Khalid Sheikh Mohammed?
De dokter komt zo bij je.
Daarna gaan wij nog even verder praten.
Pepsi?
Blijf ik in leven?
Als God het wil.
Volgens Abu Zubaydah heeft KSM de leiding over alle Al Qaida-operaties.
Hij is het brein achter de aanslag.
Geweldig. Petje af voor de Bin Laden-eenheid.
Ik wil de ondervrager persoonlijk feliciteren. Wie was het?
Niet een van onze mensen. - Wat? Wie dan?
De FBI ondervraagt Zubaydah.
Iemand van de FBI dus? - Ja, Ali Soufan.
Ze hebben hem eerder ingezet, hij spreekt Arabisch.
Dat boeit me niet.
We proberen tijdens dit onderzoek informatie te vergaren. Dat is onze taak.
De FBI kijkt terug op het verleden, wij moeten aanslagen voorkomen.
De CIA moet erbij zijn. Ik wil dat de CIA Zubaydah verhoort.
Wie moet het doen? De CIA werkt meestal met mensen die meewerken.
Zolang we hem niet uithoren, spelen we met vuur.
Onze mensen moeten erbij zijn. Wij moeten hem nu verhoren.
Iemand bij Techniek, ene Miriam, vertelde me laatst...
...over een stel psychologen met compleet nieuwe verhoortechnieken.
Jim Mitchell en Bruce Jessen.
Mitchell kan wonderen verrichten.
Zubaydah heeft ons niet alles verteld...
...omdat wij niet tot het uiterste zijn gegaan.
Een methode om speciale eenheden voor te bereiden op een verhoor.
Ik heb 40.000 uur besteed aan het observeren van die verhoortechnieken.
Bruce nog meer. - Observeren? In tegenstelling tot...
Ik heb ook een cursus verhoortechnieken gevolgd.
Ik heb ook simulaties uitgevoerd.
Wij kunnen hier reverse-engineering op toepassen...
...om hulpeloosheid te bewerkstelligen.
Kunt u dat reverse-engineering even uitleggen?
We gebruiken die technieken niet als bescherming...
...maar om te zorgen dat gedetineerden meewerken.
We evalueren iedere gedetineerde om een programma op te stellen...
...waarmee we zwakte, afhankelijkheid en angst bewerkstelligen.
Dat zijn de drie doelstellingen.
Is dit wetenschappelijk onderbouwd? - Jazeker.
Dr. Mitchell, kunt u meer vertellen over de technieken die u wilt gebruiken?
Absoluut.
De schrikmethode.
De muurmethode.
De gezichtsklem.
De klap in het gezicht, beledigend bedoeld.
Opsluiting in een kleine ruimte.
De muurstand.
Stress-posities.
Slaap-onthouding.
Waterboarding.
Insecten.
En begravings-simulatie.
Volgens mij zouden we hiermee een heel eind verder komen.
Directeur Rodriguez?
Als we aanslagen willen voorkomen...
...moeten we doorpakken en deze heren hun gang laten gaan.
Deze aanpak zal wel wat vragen oproepen bij Defensie.
We zijn hier niet bij Defensie, maar bij de CIA.
En SERE wordt ook op onze mensen toegepast, ik zie het probleem niet.
Vervolgens werd Zubaydah verplaatst naar een cel die altijd verlicht was.
Hij werd met lawaai uit z'n slaap gehouden.
En die man die hem aan de praat kreeg, die Ali Soufan?
Die is van de FBI, niet de CIA. Die mogen we toch wel wat vragen?
Geen probleem toch? - We kunnen het proberen.
Er is maar één techniek die werkt. Je moet een band opbouwen.
Contact maken, dan komen ze los. De CIA geloofde er niet in.
Kijk maar naar Abu Zubaydah. - Hoe kreeg u die aan de praat?
Ik liet hem een opname horen.
Het was een telefoongesprek, we luisterden z'n telefoon af.
Hij vergat op te hangen, dus we hoorden allemaal geluiden uit z'n huis.
M'n collega kwam binnen met een doos vol cassettebandjes.
Hij zei dat we z'n schuilplek hadden afgeluisterd.
We wisten alles, liegen had geen zin.
Hij keek naar die doos...
Allemaal lege cassettebandjes. - Ja, maar dat wist hij niet.
Dus heeft hij alles verteld.
En toen die psychologen langskwamen?
Wie is dat?
Dr. Mitchell heeft een nieuwe verhoormethode ontwikkeld.
Waar is dat voor nodig? - Hij houdt van alles achter.
Hij hoort bij de leiding van Al Qaida, hij weet wat hun volgende stap is.
Spreekt een van jullie Arabisch?
Niet nodig.
Mag ik vragen of je ooit eerder een extremist hebt verhoord?
Weet je veel over Al Qaida?
Heb je ooit een terrorist verhoord?
Of wat voor crimineel dan ook? - Nee.
Heb je ooit iemand verhoord? - Doet er niet toe.
Hij is een mens, ik ben psycholoog.
Hij heeft een geheim. Ik ga zorgen dat hij dat geheim aan Gary vertelt.
Wat ga je dan met hem doen? - Wat ik ga doen?
Wat gaat Jim doen? Jim gaat alles doen wat nodig is.
Vooruit, lafaard.
Schiet op, klootzak.
Help. Alsjeblieft, niet doen.
Je kunt 'n moslim niet zomaar scheren. Dan klapt hij helemaal dicht.
Je moet ze meteen vernederen. Daarom hebben we z'n kleren afgepakt.
En die harde muziek? - Die houdt hem uit z'n slaap.
Zodra hij praat, gaat de muziek uit. Dan mag hij slapen.
Vertelt hij de waarheid als hij moe is? - Hij is hulpeloos.
Ooit van dr. Martin Seligman gehoord?
Seligman deed een experiment met honden.
Ze zaten in een kooi met een afscheiding in het midden.
Eén kant van de kooi stond onder stroom.
De honden sprongen over de afscheiding om te vluchten.
Toen zette hij beide kanten onder stroom.
Vluchten kon niet meer.
De honden verloren alle hoop.
Hij zette de kooi open, maar ze bleven er gewoon in.
Aangeleerde hulpeloosheid. Je ziet het straks bij deze man.
Een doodskist? Ga je hem vermoorden?
Ik noem het een constrictie-kist. Ik heb ook nog een kleinere.
En daar gaat hij straks in? - Samen met deze jongens.
Het is me opgevallen dat hij daar een hekel aan heeft.
Ben je gestoord?
Dat doen we hier niet. Het is ook tegen de wet.
Er is van hogerhand mee ingestemd.
Hoe moeten we hem straks berechten?
Wie zegt dat hij berecht wordt?
Ik wou ze het liefst meteen arresteren.
Dat zei ik tegen de FBI. - En wat zeiden die?
Ze lichtten directeur Mueller in. Ik moest daar meteen weg.
Wanneer was dat? - Eind mei of zo.
Ik heb begrepen dat Mitchell vlak daarna is vertrokken, begin juni.
Voor wat vakantie en besprekingen bij de CIA.
We hadden daar één belangrijke gedetineerde: Abu Zubaydah.
Toen Mitchell weg was, hebben ze hem 47 dagen niet meer ondervraagd.
Dat meen je niet.
Er dreigde een volgende aanslag, waarom hebben ze hem niet verhoord?
Het slaat nergens op.
Wat die psychologen deden ook niet.
Volgens de CIA was Zubaydah bij alle grote Al Qaida-operaties betrokken.
Hij zou een van de kopstukken zijn. - Ja, dat had ik ook begrepen.
Daarom zei de CIA tegen Justitie dat ze hem hard moesten aanpakken.
Hij wist meer over de volgende aanslag. Maar ik heb dit ontdekt.
Het blijkt dat Zubaydah helemaal geen kopstuk binnen Al Qaida was.
Dat hadden ze van één informant en die gaf toe dat hij had gelogen.
Dus ze hebben z'n rol aangedikt bij de president en bij Justitie...
...om toestemming te krijgen voor die nieuwe verhoormethode?
Dat lijkt me zeker mogelijk. Ze zijn met hem begonnen.
DETENTIELOCATIE GROEN 4 AUGUSTUS 2002
Hebben jullie dit eerder gedaan?
Waterboarding doen ze bij de marine. Maar we hebben de video bekeken.
We hebben het op elkaar uitgeprobeerd om een idee te krijgen.
Is het veilig?
Wie werken er binnen de VS? -Dat weet ik niet.
Wanneer komt er weer een aanslag? - Dat weet ik niet.
Eén, twee, drie...
Wanneer is de volgende aanslag? Wie werken er binnen de VS?
Bevat die tas de echte namen van CIA-agenten of medewerkers...
...of iets wat in strijd is met 't verdrag tussen de CIA en de Senaat?
Allemaal oké. - Goed dan, fijne avond nog.
Dan Jones?
Ken ik jou? - Nee, maar ik kan je helpen.
Waarmee? - Je onderzoekt die verhoormethoden.
Ik wil zeker weten dat ik anoniem blijf. Ik zit nog bij de CIA.
Het feit dat ik met je praat, is al gevaarlijk.
Voor welke afdeling werkte je? - Medische afdeling, geheime locaties.
Dus je bent arts?
Arts-assistent, echte artsen kunnen hier niet aan meewerken.
Die hebben gezworen niemand kwaad te doen. Wij nog niet.
Ik heb die psychologen meegemaakt.
Er zijn transcripties van Zubaydahs verhoor, maar er ontbreekt een stuk.
Hij werd gewaterboard. Zubaydah raakte bewusteloos, hij verdronk.
Hij dacht het niet alleen, hij verdronk echt.
Waterboarding zou echt de laatste optie zijn.
Na een evaluatie van de gevangene...
Evaluatie? Ze hebben hem tegen de muur geduwd en gewaterboard.
Het is een andere aanpak, wetenschappelijk onderbouwd.
Heb je het bewijs gezien? - De gevangenen werken wel mee.
Zij bepalen wanneer het gebruikt wordt en zij bepalen of het werkt.
Dat is toch niet ethisch verantwoord? - En wat die gevangenen doen wel?
Wij moeten zorgen dat er nooit meer zoiets gebeurt.
Zij zijn voorbereid op de normale verhoortechnieken.
Wij moeten het anders aanpakken...
...voordat een van hun bommen weer een gebouw met de grond gelijkmaakt.
Wat gebeurt er als een van onze soldaten gepakt wordt?
Dan wil hij vanwege Genève menswaardig behandeld worden.
Denken zij dan niet terug aan wat wij met hun mensen gedaan hebben?
Waar doen we dit voor? - Heb jij kinderen?
Dit gaat ons niet weer overkomen.
Heb je je bedenkingen bij de leiding gemeld?
De directeur stuurde een telegram. We mochten niets op papier zetten.
Het mocht niet te achterhalen zijn.
Ik zei dat ik niets met die nieuwe technieken te maken wilde hebben.
Ik was niet de enige. Er werden echt mensen gesmoord.
Het staat in de e-mails.
In november 2001 stuurden CIA-juristen een memorandum rond...
...met een nieuw juridisch excuus voor eventuele martelingen.
De CIA noemde het ook echt marteling?
Ze wisten toch dat het verboden was?
Mitchell en Jessen hadden er een andere naam voor...
...maar de CIA had het er al over voordat er iemand gevangenzat.
Senator, hoe wist de CIA van tevoren dat ze gevangenen moesten martelen?
Dit kwam niet van Cheney? - Nee, andersom.
De CIA ging ermee naar John Yoo, raadsman in het Witte Huis.
Luister. Marteling wordt beschouwd als een misdrijf...
...als de verdachte, in dit geval de ondervrager...
...erop uit is om de verdachte pijn te doen.
Dat was hier niet het uitgangspunt. - Hij wilde levens redden.
Stel nou dat de ondervraagde desalniettemin pijn lijdt?
Wat doen we daarmee? - Het moet wel om ernstig lijden gaan.
Dat is niet wettelijk gedefinieerd.
Maar de gezondheidszorg definieert het als volgt:
Acute symptomen, die direct gevaar veroorzaken en niet te harden zijn.
Als je het over marteling hebt...
...moet het bijvoorbeeld wel leiden tot orgaanfalen...
...verminderd lichamelijk functioneren of de dood.
Dan doen we het dus verkeerd?
Als de president toestemming geeft om de ballen van een kind te pletten...
...als hij daarmee het leven van Amerikanen kan redden...
...is dat juridisch niet aan te vechten.
Dat argument blijft overeind als we een gevangene de ogen uitsteken.
Of als we hem met zuur overgieten.
Wij zien het zo: als het unieke informatie oplevert...
...die levens redt en geen blijvende schade veroorzaakt...
...dan is het geoorloofd.
Wat is unieke informatie?
Iets wat we niet op een andere manier kunnen inwinnen.
Ik neem aan dat u dit allemaal met het Witte Huis besproken hebt?
Wist Bush wat ze met Zubaydah gingen doen?
En veiligheidsadviseur Rice?
Die wist ervan, maar ze wist ook dat de president niet werd ingelicht.
Wie vertelt de veiligheidsadviseur dat de president niets mag weten?
Cheney en Addington.
Uit de CIA-dossiers blijkt dat Bush het pas in april 2006 te horen kreeg.
Vier jaar later.
Toen de president uiteindelijk op de hoogte werd gebracht...
...walgde hij bij het idee van een gevangene in kettingen...
...die z'n behoefte in een luier moet doen.
Wanneer ga je dit afronden, Dan? We moeten dit naar buiten brengen.
En deze? Gul Rahman.
Opgepakt in Pesjawar, november 2002. Niet in Gitmo, geen idee waar hij is.
Gul Rahman.
Nee, niet bekend bij de commissie. Gedetineerde nummer 24.
Ze zeggen dat hij weet wat Al Qaida gaat doen.
Hij gooit met eten en hij zegt dat hij z'n bewakers gaat afmaken.
Ik heb het hoofdkwartier gevraagd of we verder mogen gaan.
Ze hebben ja gezegd. - Mooi, wij krijgen er niets uit.
We hebben hem verrot geslagen, maar hij zegt niets.
We hebben ook short-shackling geprobeerd.
Met z'n handen vast aan de vloer en dan ook nog met z'n voeten.
Boeren doen het ook zo met vee. Maar hij heeft uiteindelijk iets bekend.
Hij heeft toegegeven dat hij Gul Rahman was.
Geef hem eerst het idee dat hij niets meer in de hand heeft.
Ik kan jullie laten zien welke technieken je daarvoor moet gebruiken.
Heel fijn, we hebben hier dertig van die jongens.
Je zei tegen de dokter dat je het koud had?
Senator, hebt u even tijd? - Jazeker. Kom binnen, Dan.
Er wordt zo gestemd in de Senaat. - Ze komt over vijf minuten.
Heb je wel geslapen, Dan?
Er is een gevangene overleden.
Gul Rahman.
Ze dachten dat hij meer wist over een aanslag.
Maar hij kon ze nog net vertellen hoe hij heette.
Ze gooiden koud water over hem heen, de volgende ochtend was hij dood.
Hoe kom je daaraan? - Het stond in het rapport.
De CIA heeft de dood van Gul Rahman zelf onderzocht.
De verantwoordelijke agent kreeg een bonus.
Hij is gepromoveerd, hij werkt nog voor de CIA.
Wil je de CIA van moord beschuldigen, Dan?
Zo klinkt het wel.
Er is bewijs dat de onderdirecteur het in de doofpot wilde stoppen.
Hij wilde niets op papier.
Hoezo? Ze hielden zich toch aan de regels?
Waarom hebben ze niets tegen de commissie gezegd, of tegen u?
Ik moet dit allemaal even doornemen. Dit is heel verontrustend.
Verontrustend? - Dan, je moet nu echt oppassen.
Je raakt er emotioneel bij betrokken.
Die man is dood en niemand draait ervoor op?
Was het een terrorist? We weten hooguit hoe hij heet.
Ik begrijp het best, maar haar naam komt op dat rapport te staan.
Zij moet herkozen worden, jij niet.
Geen blijvende schade, zeggen ze. Hoelang blijft Gul Rahman dood?
Zien jullie dat Panetta-rapport? Het komt net binnen.
Ik snap het niet. De CIA heeft zelf een onderzoek ingesteld.
Dit bevestigt al onze bevindingen.
En, wat ga je ermee doen?
Niets, hoop ik.
Speciaal aanklager Durham? Ik heb al wat berichten achtergelaten.
Dan Jones van de inlichtingencommissie. Alles goed?
Kan ik de speciaal aanklager spreken over het CIA-onderzoek?
Niet officieel, even alles naast elkaar leggen.
Ja, op dit nummer. Bedankt.
Direct na 9/11 hadden we geen idee wie erachter zat.
We hadden geen idee wie Khalid Sheikh Mohammed was.
Toen hebben we terroristen als Abu Zubaydah opgepakt.
Dankzij het verhoor door de CIA hebben we aanslagen voorkomen.
Het ging om ons consulaat in Pakistan en ons trainingskamp in Djibouti.
Goedemorgen. - KSM is aangeklaagd in New York...
...omdat hij vliegtuigen wilde opblazen in 1995.
De CIA wist al wie hij was voordat Zubaydah hem identificeerde.
Een CIA-agent in Islamabad had contact gelegd met informant X.
X beweerde dat hij KSM kende, maar de CIA wilde hem niet betalen.
Hoeveel vroeg hij? - Een paar duizend dollar.
Twee jaar later hebben ze hem uiteindelijk toch betaald.
Hij bleek op dat moment bij KSM te zijn. Het had niks te maken met waterboarden.
Goedemorgen trouwens.
DETENTIELOCATIE BLAUW MAART 2003
Met wie werk je samen in de VS?
We hebben je kinderen.
Het houdt op zodra je ons informatie geeft.
Waar vindt de volgende aanslag plaats? - Canary Wharf.
We weten dat er aanslagen gepland zijn op Heathrow en Canary Wharf.
En hij weet dat wij het weten.
We vroegen naar aanslagen in de VS. - Hij naait jullie.
Ik heb nog nooit iemand ontmoet die zoveel kon hebben.
Hij liegt om ervan af te zijn. - Hij geeft informatie die we al hebben.
Dat is dan weer een leermoment.
Dat heeft het waterboarden opgeleverd.
We weten nu dat hij liegt.
Het moest ons toch naar de waarheid leiden?
De waarheid is dat hij liegt.
We doen het nog een keer.
Ze gingen over tot rectale rehydratie bij KSM...
...puur en alleen om aan te geven dat ze hem in hun macht hadden.
Terwijl er nooit toestemming was gegeven voor rectale rehydratie.
Ze hadden hem allang in hun macht, moest er nou echt een slang in z'n reet?
We gaan zo lekker door tot jij ons de waarheid vertelt.
Toen werd hij weer gewaterboard. Toen de arts...
Waar? - Volgende pagina.
Toen de arts op z'n buik drukte, kwam er water uit z'n neus.
Hij nam dus al dat water op.
Het waterboarden ging steeds verder.
Ondervragers hielden met hun handen het water vast boven KSM's gezicht.
Wie zijn er werkzaam binnen de VS?
Issa al-Britani.
Waar vindt de volgende aanslag plaats? - In Montana.
We hebben wat.
KSM had Abu Issa al-Britani naar de VS gestuurd...
...om Afro-Amerikaanse moslims in Montana aan te zetten tot aanslagen.
Moslims in Montana? - De FBI vertrouwde het ook niet.
KSM zei later dat hij maar wat verzonnen had.
Heeft hij ze überhaupt iets verteld waarmee ze levens hebben gered?
Na 183 sessies besloten ze dat KSM toch nooit de waarheid zou vertellen.
Hij heeft ze alleen leugens verteld, en dingen die ze toch al wisten.
Vraag: als zo'n techniek werkt, waarom moet het dan 183 keer?
Dat zal iedereen zich afvragen als het rapport af is.
Zorg eerst dat het af komt. Daarna veranderen we de wereld wel.
Sorry dat ik laat ben. - Geeft niets.
Ik heb nauwelijks geslapen. - Koffie dan maar?
Kan ik je iets vragen? Droom jij ooit over dingen die in dat rapport staan?
Ik droom weleens dat ik verdrink, dat ik m'n armen en benen niet kan bewegen.
Ik droomde dat ik in zo'n kist zat en dat ze me daar gewoon lieten zitten.
Daniel Jones, toch? - Ken ik u?
Dat rapport slaat helemaal nergens op. - Pardon?
U was er niet bij. U hebt geen idee wat wij moesten bestrijden.
Wij wilden dit land beschermen tegen mensen het kapot wilden maken.
Misschien hebt u het niet door, maar dat is ook ons uitgangspunt.
Dat flutrapport wordt nooit gepubliceerd.
Speciaal aanklager Durham?
Met Dan Jones, het gaat weer over dat onderzoek naar de CIA.
Ik moet u echt even spreken.
Dat hebt u? En wat zijn hun bevindingen?
Niets.
Geen aanklachten.
Niet vanwege het vernietigen van die opnamen of het martelen zelf?
Niets vanwege het verspreiden van foutieve informatie?
Justitie zegt dat ze niet genoeg bewijzen hebben?
Die psychologen gaan vrijuit, de chef van het CDC schuift het af op de CIA...
...en de CIA-directeur schuift het weer af op het Witte Huis.
Heeft Justitie hun informatie gedeeld? - Nee.
Ze willen niets overdragen.
Wij zijn de enigen die dit onderzoeken.
Een CIA-agent heeft in 1978 getuigd over extreme verhoortechnieken.
Hij zei dat het foutieve informatie opleverde en verder geen nut had.
Ze hadden het ook in Vietnam gedaan. - Dan, ik kap met dit onderzoek.
Ik heb een baan aangeboden gekregen. Ik kan het niet afslaan, het spijt me.
Zie je niet hoe we hieronder lijden?
Mijn kinderen zitten thuis en ik zit hier.
Ik lees hier rapporten over hoe ze bij mensen hun arm uit de kom rukken.
Zo breng ik hier het weekend door, zo breng ik hier elke dag door.
Ik kan dit gewoon...
Na Thanksgiving ben ik weg.
Oké, ik begrijp het.
Na Thanksgiving, dan hebben we nog een paar maanden.
Dan, het is al november. Thanksgiving is volgende week.
We zijn al duizenden pagina's verder.
We weten niet eens of het ooit gepubliceerd wordt.
Het onderzoek naar die opnamen is ook nog geheim.
De CIA wist in 1978 dat het niet werkte en ze gaan er toch vrolijk mee door.
We zitten hier al twee jaar in deze kelder.
Niemand zit hierop te wachten.
...foto's waarop Amerikaanse soldaten gevangenen bij Bagdad mishandelen.
Er is een probleem.
De president en ik hebben verklaard dat er geen mensen gemarteld worden.
Maar hij komt bij de VN wel op voor de slachtoffers.
Wat zei hij precies?
De VS doet niet aan marteling.
Het is tegen de wet en het druist in tegen onze waarden.
Ik heb er geen toestemming voor gegeven, en dat zal ik ook nooit doen.
Ik heb geen idee waar we nu staan.
Dit is de stand van zaken.
Een nieuwe advocaat bij Justitie, Jack Goldsmith...
...zegt dat het memo van John Yoo juridisch niet klopt.
En in een officieel rapport wordt ook melding gemaakt van oorlogsmisdaden.
We kunnen het programma opdoeken. - Wat staat er precies?
Deze extreme verhoormethoden zijn in strijd...
...met de standpunten van de VS inzake mensenrechten, enzovoort.
Het programma wijkt sterk af van wat de CIA beschrijft, enzovoort.
Er is ook weinig bewijs dat waterboarding effectief zou zijn.
Directeur Tenet wil het programma stopzetten.
Ik ben een paar maanden voor 9/11 met pensioen gegaan bij de luchtmacht.
Tweeëntwintig jaar dienst.
Ik werd die ochtend wakker en ik zette het nieuws aan.
Even kijken wat er gebeurt.
Een heleboel mensen gingen gewoon verder met hun ontbijt.
Maar Jim wilde iets doen om mensen te beschermen.
Wij kloppen vandaag weer aan bij de NSC...
...om zoveel mogelijk technieken te laten goedkeuren.
We hebben een plan. - Dank u.
Jones. Ja, senator?
Voormalig minister Donald Rumsfeld en voormalig vicepresident Cheney...
...zeggen dat deze verhoortechnieken de val van Bin Laden hebben ingeleid.
Dat klopt niet, zo was het niet. Ik ga het uitzoeken.
Vooral waterboarding is omstreden.
De CIA zegt dat ze Bin Laden gepakt hebben door die verhoormethoden.
Ze beweren dat alles in gang is gezet in 2002...
...met het verhoor van Abu Zubaydah en ene Riyadh...
...die ze via Abu Ahmed al-Kuwaiti naar Bin Laden zou hebben geleid.
Maar de CIA had Abu Ahmed al-Kuwaiti op dat moment allang in beeld.
Lang voordat dat martelprogramma bestond.
Zubaydah zei dat al-Kuwaiti en KSM niets met Bin Laden te maken hadden.
Nu zegt voormalig CIA-directeur Hayden dat die verhoren essentieel waren.
Voormalig minister Mukasey zegt ook dat KSM na waterboarding doorsloeg.
Waar staat dat? - In The Wall Street Journal.
Maar ik heb een memo van een paar maanden geleden gevonden.
De PR-mensen van de CIA moesten de inval bij Bin Laden koppelen...
...aan die verhoren, voordat die hadden plaatsgevonden.
De CIA heeft Bin Laden gepakt, dus de rest doet er niet toe.
Het gaat erom dat er levens gered zijn.
Precies. Ze hebben tegen Bush gelogen, nu liegen ze tegen Obama.
Ze hebben Bin Laden niet gepakt door die verhoren. Dat klopt niet.
Zal ik het Witte Huis bellen?
Doe maar.
Het is duidelijk dat die verhoren niet naar Bin Laden hebben geleid.
De CIA verdraait de feiten, ik neem aan dat u dat ook inziet.
Ik snap het niet, senator. De missie was toch een groot succes?
Dit is een kantelpunt in onze geschiedenis.
Ik wil zeker weten dat de CIA hier geen misbruik van maakt...
...om hun eigen handelingen goed te praten.
Ik geef het door aan de Veiligheidsadviseur.
Dank u. - U bedankt, senator Feinstein.
Meer niet? Het boeit ze niet dat het niet klopt?
Op steun van het Witte Huis hoeven we niet te rekenen.
Wat was dat nou?
De CIA heeft ervoor gezorgd dat de president straks herkozen wordt.
Het was de grootste klopjacht aller tijden.
U dacht dat u wist hoe het zat. Ga er maar even voor zitten.
'Zero Dark Thirty' laat zien hoe Osama Bin Laden gepakt is...
...zoals nooit tevoren.
Dit is de laatste die we hebben.
Nummer 119, Muhammad Rahim. Gevangengenomen in juni 2007.
We hebben Rahim 138 uur lang wakker gehouden.
We hebben de schrikmethode gebruikt, de gezichtsklem, dieetmanipulatie...
Klappen, stress-posities. We hebben hem zelfs een handdoek aangeboden.
Er komt niets uit.
Hij zei dat hij gewoon wat verzon, alleen maar om ervan af te zijn.
Toen zei hij dat we hem moesten afmaken als we daar zin in hadden.
Zonder waterboard heeft dit toch geen zin? Net honkbal zonder knuppel.
We zijn al zestig dagen bezig en het schiet niet op.
We hebben gewoon geen informatie waarover we hem kunnen ondervragen.
We hebben geen overwicht.
Jullie zouden informatie loskrijgen, nu moeten wij informatie geven?
We moeten hem een week of twee beter behandelen.
Dan krijgt hij weer hoop.
Dan gaan we er weer hard in, zodat hij zich weer hulpeloos voelt.
We kunnen ook proberen om hem over te laten lopen naar de CIA.
Zo doet de FBI het ook. - Maar wij niet.
Het is wetenschappelijk bewezen. We krijgen pas informatie los als we...
Als je wat?
Waarom liegen ze nadat jullie ze onder handen hebben genomen?
Jullie konden toch wonderen verrichten?
We kunnen dit alleen juridisch goedpraten als het werkt.
Het verhoor van Rahim door de CIA heeft niets opgeleverd.
Op 21 april 2008 heeft de CIA het verhoor geëvalueerd.
Dat was de eerste keer dat de CIA de effectiviteit beoordeelde.
De conclusie was dat de ondervragers beter contact konden leggen.
Er werd zelfs voorgesteld om bij andere landen te informeren...
...naar effectieve verhoormethoden.
Juist.
Dus ik krijg hier al zes jaar CIA-mensen over de vloer...
...directeurs, onderdirecteurs, analisten...
...die beweren dat die verhoormethoden een enorm succes zijn.
En dat hebben ze allemaal achtergehouden?
Hoeveel gevangenen zijn er in totaal op die manier verhoord?
In elk geval 119.
Volgens de CIA zat een kwart van hen onterecht vast.
Die verhoormethoden hebben nooit gewerkt. Bij niemand.
We zijn hier bijeen om goedkeuring te verlenen...
...aan het rapport over de detentie- en verhoormethoden van de CIA.
Ik wil Daniel Jones en z'n medewerkers bedanken voor dit onderzoek.
Wilt u de meningen peilen?
Mr Udall? - Ja.
Mr Rubio? - Nee.
Mr Rockefeller? - Ja.
Mr Warner? - Ja.
Mr Blunt? - Nee.
Mr Conrad? - Ja.
Mr Coats? - Nee.
Mr Nelson? - Ja.
Mr Risch? - Nee.
Ms Mikulski? - Ja.
Mr Burr? - Nee.
Mr Wyden? - Ja.
Ms Snowe? - Ja.
Mr Chambliss? - Nee.
Ms Feinstein?
Ja.
Motie goedgekeurd. Het rapport gaat naar de CIA, zodat zij kunnen reageren.
Ik, John Owen Brennan, zweer de waarheid te zullen vertellen.
Dank u, Mr Brennan. Ik verheug me op uw getuigenis.
Ik ben zeer vereerd dat de president mij voordraagt als directeur van de CIA.
Ik wil hierbij meteen zeggen dat ik de waarde van eerlijkheid...
...al in m'n jeugd in New Jersey heb meegekregen van m'n ouders.
Wij zijn geen van allen perfect, ik zeker ook niet.
Maar ik zal eerlijk zijn tegenover deze commissie...
...zodat u uw taak naar behoren kunt vervullen.
Mr Brennan, ik vind dat de overheid tegenover de bevolking...
...uit moet komen voor eventuele fouten.
Om aan te geven wat er mis is gegaan en om die fouten te herstellen.
Deze verhoormethoden waren mensonterend...
...en ze hebben niets opgeleverd.
De CIA moet foutieve informatie corrigeren die zij verstrekt heeft...
...aan het Witte Huis, Justitie, het Congres en het volk.
Vandaar deze vraag:
Vindt u dat de CIA daartoe verplicht is? Graag alleen antwoorden met ja of nee.
Ja, senator. Absoluut.
Kantoor van de stafchef. Mr McDonough is in vergadering.
De approval rating van de president staat nu op 44 procent...
...drie procent hoger...
Neem me niet kwalijk, Mr McDonough. Directeur Brennan is er.
Daar zul je hem hebben. Gefeliciteerd, directeur. Kom binnen.
Met dank aan president Obama. - Nu we het toch over hem hebben...
Hij wil weten of er informatie is over die drone-aanvallen op 29 april.
We kunnen bevestigen dat daarbij...
...Abu Sulayman al-Jazairi om het leven is gekomen.
Helaas vallen er ook vijf à tien burgerslachtoffers te betreuren.
Ik geef het door aan de president. Hoe zit het met dat rapport?
Daar moeten we het even over hebben.
De CIA kon tot februari reageren, het is inmiddels mei.
Senator Feinstein belt om de haverklap.
Ik wil niet zeuren, maar de president wil ervan af zijn.
En?
Het detentie- en verhoorprogramma is inderdaad niet perfect.
De CIA heeft fouten gemaakt.
Die fouten zijn gemaakt omdat we niet wisten waar we aan begonnen.
We zijn het wel op een aantal hoofdpunten oneens.
Volgens ons eigen onderzoek wijst alles erop...
...dat het inzetten van extreme verhoortechnieken bij gevangenen...
...unieke inlichtingen heeft opgeleverd.
Zo hebben we aanslagen voorkomen, terroristen opgepakt en levens gered.
Die informatie heeft ons uiteindelijk ook geleid naar Bin Laden.
U bent 't niet eens met het programma, dat is een ander verhaal...
...maar u kunt niet beweren dat het niet werkt.
Directeur, dit rapport is gebaseerd op CIA-dossiers.
CIA-medewerkers zeggen zelf dat het programma niet werkt.
Jij hebt toch geen CIA-medewerkers gesproken?
Dat mocht niet van uw advocaten...
...vanwege het strafrechtelijk onderzoek van Justitie.
We zijn het ook niet eens met de beschrijving...
...van hoe de CIA het Congres, het Witte Huis en de pers informeerde.
We hebben documenten... - Wat voor documenten?
Die hebben we nooit gekregen. Dat was dan in strijd met de afspraak.
We zouden alles krijgen...
Hadden jullie toegang gewild tot het hele computersysteem van de CIA?
Alle e-mails, alle documenten?
Alle relevante documenten en mailtjes, ja.
Ik heb de inlichtingendiensten altijd gesteund.
Ik heb tegen de wil van mijn partij het drone-programma gesteund.
Uit dit rapport blijkt dat er behoefte is aan toezicht en toerekenbaarheid.
Je vroeg om een reactie en we zijn bij onszelf te rade gegaan.
We hebben fouten gemaakt.
Er zijn mensen mishandeld en daar is inmiddels over gesproken.
Maar ik ben het niet eens met de teneur van dit hele verhaal.
Iedere context ontbreekt, en het geeft geen goed beeld van hoe het zat.
Kom, we gaan.
John Brennan staat zelf in het rapport.
Hij was stafchef en onderdirecteur toen ze met dat programma begonnen.
Hij zegt dat hij ook bezwaren had.
Ik heb in vijf jaar geen enkel mailtje gevonden waaruit dat blijkt.
We wisten van tevoren dat ze zouden vasthouden aan hun eigen versie.
Misschien kunnen we een compromis sluiten.
Wij houden toezicht, we sluiten geen compromissen.
Ik heb een vraag voor je: werk je voor mij, of voor het rapport?
Denk even goed na voordat je daar antwoord op geeft.
Dan Jones, daar zul je hem hebben.
Leider van het grootste onderzoek dat de Senaat ooit heeft ingesteld.
Goed dat je een beetje frisse lucht krijgt.
Ik dacht laatst nog aan die keer dat je langskwam. Je was net afgestudeerd.
Ik moest praktijkervaring opdoen. - En moet je nu eens zien.
Je werkt voor Dianne Feinstein. Je wou iets nuttigs doen, ik hoop dat het lukt.
Wat bedoel je daarmee?
Dan, zorg dat de senator zich niet meer bemoeit met de CIA.
Hier krijg je gedoe mee. - Heb je het rapport gelezen?
Het zijn zevenduizend pagina's.
De Bijbel is korter, en beschrijft de geschiedenis van de mensheid.
Moet je horen, ik ga een gesprek met de CIA voor je regelen.
Dan kunnen zij ook hun verhaal doen. Het zou fijn zijn als je luisterde.
Het rapport gaat vooral in de fout waar het de lezer wil wijsmaken...
...dat de CIA informatie voor het Congres heeft achtergehouden.
Dat willen we graag uit het rapport hebben.
Na die Abu Ghraib-foto's verklaarde de onderdirecteur voor het Congres...
...dat de CIA geen toestemming had voor dat soort dingen.
Maar ze gingen verder. In 2005 vroeg senator Rockefeller om een evaluatie.
Daar was de onderdirecteur van het CTC niet gerust op.
Hij zei tegen de leiding dat de situatie in de hand moest worden gehouden.
"We moeten hiermee ophouden, of we zijn de klos.
Als het Congres dit hoort, worden we zwaar gekort op het budget.
We moeten zorgen dat dit een positieve indruk maakt."
Aldus de onderdirecteur van het CTC.
Dat blijft er allemaal in.
We zijn het niet eens met de suggestie dat het programma slecht geleid werd.
Dat onopgeleide medewerkers ongeoorloofde methoden gebruikten...
...zonder represailles.
En die Mitchell en Jessen?
Mitchells proefschrift ging over dieet en beweging bij hoge bloeddruk.
Dat van Jessen over gezinstherapie. Iets met poppetjes van klei.
Ze hadden geen ervaring met verhoren en geen bewijs voor hun theorieën.
Ze mochten hun methode evalueren zonder wetenschappelijke basis.
Hoeveel heeft de belastingbetaler geïnvesteerd in hun werk?
Ruim tachtig miljoen dollar.
We zijn het er ook niet mee eens dat deze verhoormethoden...
...geen unieke informatie hebben opgeleverd, waarmee levens gered zijn.
Zo hebben we de identiteit vastgesteld van José Padilla, de "dirty bomber".
Als we Padilla niet hadden gepakt, was dit hele gebied nu radioactief.
José Padilla had het schema voor die bom online gevonden...
...in een artikel getiteld: Amerikanen hebben behoefte aan 'n waterstofbom.
"Vul twee emmers met uranium en zwaai ermee boven je hoofd."
Het was een grap.
Die verhoormethoden hebben niets nieuws opgeleverd.
Ze hadden alles al van andere bronnen meegekregen.
Ze hebben ervoor gezorgd dat mensen als KSM niet vervolgd kunnen worden.
Als naar buiten komt wat we met hem gedaan hebben, is het over en uit.
Hij heeft 9/11 gepland, maar hij krijgt straks geen levenslang.
Dankzij de CIA komen er alleen maar meer terroristen bij.
Je moet niet meer met ze praten.
Je hebt echt een opmerkelijk document samengesteld.
Het geeft een blijvend tijdsbeeld, ook als het nooit naar buiten komt.
Wat bedoelt ze daarmee? Komt het niet naar buiten?
We zijn hier al vijf jaar mee bezig. - Ja, en zij ontkennen nog steeds alles.
Ze heeft meer nodig.
Met Jones. - Dan, met Evan Tanner.
Ik hoor dat het rapport niet uitkomt, omdat de CIA het er niet mee eens is.
Hoe kom je daaraan?
Dan, ik doe Nationale Veiligheid voor The Times. Kun jij iets bijdragen?
Ik kan niet ingaan op geruchten. - Snap ik, maar een reactie zou fijn zijn.
Het mag ook anoniem.
Volgens mij kunnen we elkaar helpen.
Je weet dat ik niet kan reageren.
Caroline Krass werkt al twintig jaar voor de overheid, ook voor John Yoo.
Jongens, deze benoeming kunnen we niet meer tegenhouden.
Maar die hoorzitting is openbaar, die kans moeten we grijpen.
Waar dacht u aan, senator?
We moeten verder met dit onderzoek, we moeten die patstelling doorbreken.
Iemand een idee?
We hebben wel een document.
Slaap je ooit? - Vroeger wel. Dat hield het werk op.
Bevat die tas de echte namen van CIA-agenten of medewerkers...
...of info die in strijd is...
...met de overeenkomst tussen de CIA en de Senaat?
Fijne avond. - Jij ook.
Orde in de zaal.
Vandaag zijn we bijeen voor de benoeming...
...van Caroline Krass tot raadspersoon van de CIA.
Welkom, Ms Krass. - Het is een eer om hier te zitten.
Ik wil van de gelegenheid gebruik maken om m'n gezin te bedanken.
Even ter herinnering: we bespreken geen onderwerpen die geheim zijn...
...en stellen geen vragen die daarop betrekking hebben.
Ik geef het woord aan senator Udall.
Ms Krass, ik heb u vorige week gesproken...
...met betrekking tot het rapport over de verhoormethoden van de CIA.
U gaf aan dat het zware kost was.
Vorige week was het een jaar geleden dat het rapport werd goedgekeurd.
Maar de CIA houdt vol dat er grove fouten in staan.
Ik moet u eerlijk vertellen dat ik dat niet geloof.
Ik ben meer dan ooit overtuigd van de juistheid van het rapport.
Nogmaals: ik heb er meer vertrouwen in dan ooit.
De CIA heeft een onderzoek ingesteld, op instigatie van ex-directeur Panetta.
De bevindingen komen geheel overeen met wat er in ons rapport staat.
Vreemd genoeg wijkt de reactie van de CIA op het rapport daarvan af.
Waarom wijkt een intern rapport, waar het Congres niets van weet...
...zo sterk af van de reactie van de CIA op het rapport van de commissie?
Kunt u dat uitleggen?
Niet op dit moment.
Ik had dat Panetta-rapport liever zelf naar buiten gebracht.
De Republikeinen gaan Udall de mond snoeren.
Uit dat rapport blijkt ook dat de CIA niet wist waar ze moesten beginnen.
Ze wisten niets van verhoren. En ze hebben dat rapport zelf verstrekt.
Misschien per ongeluk, of via een klokkenluider.
Als het een klokkenluider was, dan staat die er nu gekleurd op.
Jij trouwens ook.
Hier hebben we wat.
Ik zit hier namens de directeur als juridisch raadsman.
Wat we vandaag moeten bespreken heeft verregaande gevolgen.
We hebben bewijs dat de commissie in het CIA-netwerk heeft ingebroken...
...op zoek naar een geheim document.
Wat voor bewijs? - Het stond op de pc van Daniel Jones.
Wij hebben het niet overgedragen. Hij moet ons wel gehackt hebben.
Jones en z'n team moeten tot de orde worden geroepen.
Ontslag op staande voet lijkt me wel het minste.
John, dan hebben jullie dus ingebroken in het netwerk van de Senaat?
Dat document was geheim, maar jullie hebben het naar buiten gebracht.
We hebben onze bevindingen overgedragen aan het Witte Huis.
Dat meen je niet.
Ik zou hebben ingebroken in het best beveiligde systeem ter wereld?
Brennan en Eastman kwamen langs. - Eastman wordt talloze keren genoemd.
Ze ondernemen juridische stappen. Ze willen je weg hebben.
Hoe heeft de CIA geconcludeerd dat ik een hacker ben?
Hoe komen ze in mijn computer? - Ze hebben een onderzoek ingesteld.
De commissie is in het leven geroepen om dat soort dingen te verhinderen.
De senator overlegt met Harry Reid... - Hebben ze daar gewoon ingebroken?
Dat weet ik niet.
Ik weet het niet.
De Republikeinen gaan dit aangrijpen om jou en het rapport zwart te maken.
Je moet een advocaat in de arm nemen.
Bij de CIA is het credo: alles ontkennen en zelf met aantijgingen komen.
De CIA onderzoekt... - Ze moeten zelf onderzocht worden.
Mr Jones? Mr Clifford is zover.
Ons systeem is niet eens aangesloten op het CIA-netwerk.
Ben ik dan zelf in Langley aan de slag gegaan?
Dat ligt niet voor de hand. Wat voor bewijzen hebben ze?
Een document.
Wat voor document?
Dat mag ik niet zeggen. - Hoezo, omdat het geheim is?
Ik moest een onderzoek leiden naar wat de CIA na 9/11 deed.
Extreme verhoortechnieken.
Ik neem aan dat je bevindingen nogal kritisch waren?
Veel mensen vonden dat de CIA alles mocht doen om ons te beschermen.
Vrienden van me zijn erdoor geraakt. - Veel mensen kijken naar 24.
Dan zegt Jack Bauer weer dat het om een uitzonderlijke situatie gaat.
En dan steekt hij iemand lek om iets los te krijgen. Zo werkt dat niet.
Churchill zei: Alleen de winnaars schrijven geschiedenis.
Dat citaat is van Hermann Göring.
En hij zei: We zullen herinnerd worden als toppolitici of topcriminelen.
En jouw rapport gaat uitmaken hoe de CIA herinnerd zal worden?
Hoelang werk je al aan dit project, Dan?
Vijf jaar.
En straks was het allemaal voor niets.
Als gevolg van deze aantijgingen.
Ik kan me voorstellen dat een ambitieuze jongeman...
...na jaren onderzoek naar iets akeligs gefrustreerd raakt door het hele proces.
Hij wil de waarheid naar buiten brengen en gaat over de schreef.
Dit is vast... - Ik heb het niet gedaan.
Heeft een senator je hiertoe aangezet? Je kunt het me maar beter vertellen.
Ik heb alles uit mezelf gedaan. Helemaal alleen.
Dus je hebt het document gestolen? - Verplaatst. Ze kunnen toch ook...
Gewoon een ander woord. Taal zaait tweestrijd.
Waarom heb je het verplaatst?
Er verdwenen documenten van de server.
In 2010 verdwenen er ruim 800 documenten zonder geldige reden.
Gedoe met computers dus. Wie wisten er wat er op die computers stond?
De CIA liet alles door Centra checken, maar CACI was er ook bij betrokken.
Wie zijn dat? - Jim Pavitt zit daar in het bestuur.
Dezelfde Jim Pavitt die onderdirecteur van de CIA was toen dit plaatsvond.
Staat hij in het rapport?
Dat mag je niet zeggen.
Dat document kunnen ze niet vernietigen, dus pakken ze jou.
Jij bent de fanaat. Alles wat je doet, is verdacht.
De CIA kan je zomaar van spionage beschuldigen.
Computerfraude en wie weet wat nog meer.
Hoelang ga ik daarvoor achter de tralies?
Twintig jaar, misschien wel meer.
Ik heb het CIA-netwerk niet gehackt.
M'n kennis van computers gaat niet verder dan Word.
Dat weten zij vast ook.
Wat verdien je als medewerker van de Senaat?
In mijn schaal ongeveer een ton. - Geen extra pensioen of eigen geld?
Even over mijn honorarium. - Hoeveel?
30.000 dollar. Tien keer zoveel als het tot een rechtszaak komt.
Ze zijn dolgelukkig als ze weten dat je hier zit.
Dat willen ze. Ze willen dat jij hier al je spaargeld aan uitgeeft.
Wil je wat gratis advies? Je hebt niet echt een juridisch probleem.
Je komt gewoon te weinig buiten.
Je kent vast mensen die je daarmee kunnen helpen.
Daniel Jones. Eindelijk dan. Weet je baas dat je met de pers praat?
Er is iets aan de hand waar jij eens naar moet kijken. Het gaat om de CIA.
Gaat het om dat rapport wat steeds maar niet verschijnt?
Het gaat om het hacken van computers.
Wiens computers?
Die van de Senaat.
Iemand heeft de Senaat gehackt?
Je meent het. Was 't een buitenlandse of een binnenlandse instantie?
Oké, sorry. Je zei al dat het de CIA was.
En wat moet de CIA met die senaatscomputers?
Evan, jij schrijft over Nationale Veiligheid. Je komt er wel achter.
Goedemorgen, senator. U wou me spreken?
Weet jij hier iets van?
Computerinbraak in onderzoek naar detentiemethoden CIA.
Hoe komt dat in The Times terecht? - Ik heb het gelezen, het klopt wel.
McCain zegt dat de CIA op eigen initiatief werkt.
Hoe sta jij tegenover types als Edward Snowden?
Ik weet hoe u erover denkt. - Wat mij betreft is het een verrader.
Ik moet toezicht houden met de wettige middelen die ik heb. Niet via de pers.
Moet ik m'n ontslag indienen?
Nee.
Maar misschien moet je even een toespraak voor me schrijven.
Senator Feinstein heeft vandaag beweerd...
...dat de CIA senaatscomputers heeft gehackt...
...om een onderzoek te dwarsbomen.
Uw reactie?
Allereerst hebben we niet geprobeerd om dat rapport tegen te houden.
We willen dit afsluiten.
En nu zou de CIA het computersysteem van de Senaat gehackt hebben.
Daar is helemaal niets van waar, dat soort dingen doen we niet.
Het is te gek voor woorden.
Ik begrijp uw positie. En ik weet wat Brennan gezegd heeft.
Weet u wat Lindsey Graham zegt over de hackpraktijken van de CIA?
Hij wil de oorlog verklaren aan de CIA.
Er moeten koppen rollen. Hij wil celstraffen.
Wilt u ook dat er mensen de cel ingaan?
Die cellen zijn er niet voor niets.
Justitie heeft de CIA onderzocht en wil geen aanklacht indienen.
Het is hun beslissing, niet die van ons.
Toen deze regering aantrad, stond de economie op het punt om in te storten.
We moesten kiezen: een zondebok zoeken of het probleem oplossen.
Je kunt een probleem oplossen door mensen aansprakelijk te stellen.
Waarom herhaalt de geschiedenis zich? Omdat we de eerste keer niet opletten.
Senator, die CIA-medewerkers hebben ook gezinnen.
Kinderen die straks een ouder kwijtraken.
Jaren geleden...
...plaatste een radicale groepering een bom bij het raam van m'n dochter.
Hij ging niet af omdat het te koud was.
Ik ben degene die het lijk van Harvey Milk in z'n kantoor aantrof.
Ik ben me bewust van de gevaren in deze branche.
Obama heeft het martelprogramma drie dagen na z'n aantreden geschrapt.
Wat de CIA heeft uitgevoerd valt ons niet aan te rekenen.
Nee, dat is waar. Maar dat is niet de vraag die we ons nu stellen.
De vraag is: wie gaat de puinhoop opruimen?
Laten wij dat doen. Nadat directeur Brennan z'n excuses heeft gemaakt.
De inspecteur-generaal is er. Gaat u maar.
Wat betreft het doorzoeken van de senaatscomputers...
...hebben we na eigen onderzoek...
...Justitie aangeraden om een strafrechtelijk onderzoek in te stellen.
Wij ook. Dan Jones, die de leiding heeft over het onderzoek...
Niet naar de senaats-medewerkers, naar de CIA.
Naar ons? Beweert u dat ik en mijn staf de wet hebben overtreden?
Vijf van uw mensen zijn zonder toestemming die ruimte binnengegaan.
Op wiens bevel? Dit druist duidelijk in tegen de scheiding der machten.
De CIA mag het Congres van de VS niet bespioneren.
Ik moet een diepgaand onderzoek instellen naar het handelen van de CIA.
Ga ik naar de gevangenis? - Nee, je mag gewoon weer aan de slag.
Zorg dat je die samenvatting afkrijgt. Niet meer dan vierhonderd pagina's.
Ik ga de commissie vragen om hem vrij te geven.
Ze hebben gestemd, elf tegen drie. Ze willen een samenvatting vrijgeven.
Als dat gebeurt, lopen mijn mensen gevaar.
Ze doen gevaarlijk werk, zo zagen ze de poten onder hun stoel vandaan.
Alles wat gevaar oplevert voor uw mensen blijft geheim.
Als ze met een paar pagina's komen, duikt de pers erboven op...
...en dan wil iedereen meer pagina's zien.
De president wil toch zo graag dit hoofdstuk afsluiten?
Doe het hele boek dan dicht.
Feinstein heeft het Witte Huis gevraagd om eindredactie te plegen.
Ze wil ons erbij betrekken.
En? - En ik denk dat u dat ook wilt.
U hanteert de pen.
We verwijderen alles wat kan leiden tot vervolging van agenten...
...ook met terugwerkende kracht.
Als het vragen opwerpt, streep erdoor.
Heb je dit gezien?
Wat moet dit nou voorstellen?
Goedemiddag, waar is Marcy? - In de vergaderruimte.
Woensdag?
Dat lijkt me prima. Kun je de agenda voor me regelen? Dank je.
Stel je voor dat (...) op pagina 237 water in wijn verandert.
Dat (...) op pagina 71 een melaatse geneest.
En dat (...) op pagina 295 uit de dood opstaat.
Is het steeds dezelfde (...)?
De CIA zou pseudoniemen gebruiken. - Die zijn nu ook allemaal verdwenen.
En de data ook.
Het hele verhaal is weg.
Ik hoop dat je je sterk voelt.
Het gaat toch om de feiten, niet om de namen?
De echte namen stonden niet in het rapport.
Die zijn uit de pseudoniemen te herleiden.
Ik zag een foto van m'n man op een site, met een link naar mij.
Je kunt niets meer geheimhouden. - U hebt uw man zelf voorgesteld.
Het was op C-SPAN.
Sommige van die mensen zijn nog actief.
Klopt. Zo is er één agent die 41 keer in 500 bladzijden wordt genoemd.
In 1998 zag haar team twee aanslagen op ambassades over het hoofd.
In 1999 een aanslag op een Marriott-hotel.
In 2000 kreeg ze te horen dat er zich twee Al Qaida-leden in LA bevonden.
FBI-agenten vroegen toestemming om onderzoek te doen.
Zo doen we dat niet.
De CIA wist dat die twee in de VS waren. Ze grepen niet in.
Al-Mihdar speelde een rol bij de aanslag op de USS Cole...
...en bij de kaping van vlucht 77, die op het Pentagon neerstortte.
En u wilt z'n identiteit beschermen?
Dat geldt ook voor die twee psychologen.
Dr. Mitchell is al geciteerd in de New Yorker.
Hij vertelde collega's bij congressen dat hij voor de CIA werkte.
Als we CIA-medewerkers beschermen, geldt dat ook voor extern personeel.
De methode van Mitchell en Jessen werkte niet.
In hun contract stond ook een vrijwaringsclausule...
...die ook gold voor strafrechtelijke vervolging.
Ik heb die lap nog die we bij KSM gebruikt hebben.
Die moet je straks op eBay zetten. Dan loop je vet binnen.
In een intern CIA-memo stond later dat Mitchell en Jessen...
...alle ethische regels aan hun laars hadden gelapt.
De pseudoniemen van extern personeel blijven erin.
We zijn al maanden bezig. - En de geheime locaties?
Die landen hebben we geheimhouding beloofd. Die landsnamen gaan eruit.
Denk ook even aan het CIA-moreel. Straks zijn we de hele organisatie kwijt.
Hoe bedoel je dat?
En het moreel van de CIA-mensen die zich wel hebben verzet?
Mensen die per telegram vroegen om overplaatsing...
...omdat ze walgden van wat daar gebeurde.
Vooral Dan heeft z'n best gedaan om de waarheid te achterhalen.
We laten dit rapport niet onder het tapijt vegen.
Obama heeft het marteling genoemd. Bush en Cheney nooit.
Hij heeft het programma opgedoekt.
Stel je voor dat er weer zo'n terroristische aanslag plaatsvindt.
Dan komt er nooit meer een Democraat in het Witte Huis.
En dan de doorgehaalde informatie over KSM.
Republikein Cory Gardner wordt de nieuwe senator namens Colorado.
Hij verslaat Democraat Mark Udall. Een zege voor de Republikeinen.
Chris Frates is in Colorado.
Dit is belangrijk voor Colorado.
Ze krijgen een Republikeinse senator, dat is voor het eerst sinds 2002.
Dit is ook heel belangrijk voor de verdeling in de Senaat.
Ze verwacht jullie al.
Ik werd net gebeld door minister van BuZa Kerry.
Hij denkt dat door dit rapport...
...de coalitie tegen IS uit elkaar zal vallen.
En daarmee belt hij u vlak voordat...
Komt die informatie van de CIA? Is het geloofwaardig?
Hij verwacht aanslagen op ambassades, en dode gijzelaars.
Ze willen de boel weer traineren.
Hij wil 't rapport aan de president geven, die het dan later kan vrijgeven.
Over een week bent u de controle kwijt.
Ik weet hoe het zit als de Republikeinen een meerderheid hebben.
Ik wil dit rapport net zo graag vrijgeven als jullie.
Maar ik heb vertrouwen in Kerry.
Als wij dit niet naar buiten brengen, verdwijnt alles in de doofpot.
Voelt u zich sterk, senator?
Ga naar huis en probeer wat te slapen. Je ziet er moe uit.
Marcy, mag ik even vijf minuten voor mezelf?
Natuurlijk.
Heb jij Greg Craig ooit ontmoet?
De Witte Huis-jurist toen Obama net president was? Niet echt.
Obama vroeg Craig om een plan op te stellen...
...voor de nasleep van het martelprogramma.
Hij zette minister Gates, Hillary Clinton en nog wat kopstukken bij elkaar...
...om te vragen wat er moest gebeuren.
Ze vonden allemaal dat de president een onderzoek moest laten instellen...
...naar dat detentieprogramma, om te zien hoe effectief het was...
...en om te zien wie er verantwoordelijk voor was.
Zoals na 9/11, eigenlijk precies wat jullie voor ogen hadden.
Maar er gebeurde niets?
De president luisterde aandachtig naar hun aanbevelingen...
...dacht erover na en zei vervolgens nee.
Hij had steeds gezegd dat hij de partijen wilde verenigen.
Daarom wilde hij de regering-Bush niet afvallen.
Op dat moment veranderden alle aanwezigen van gedachten.
Ze steunden de president. Geen onafhankelijk onderzoek dus.
Alleen Craig hield voet bij stuk.
Hij vond het namelijk te belangrijk.
Er waren mensen gemarteld en niemand zou 't ooit te weten komen.
Een paar maanden later vloog Craig eruit.
Toen mocht de Senaat puinruimen. Jij dus.
De president wist dat het geen doen zou zijn. Hij kwam zelf uit de Senaat.
Dan, jij moest een schip bouwen dat de haven nooit zou verlaten.
Ze dachten nooit dat je zover zou komen.
Vraag: de CIA wist blijkbaar dat martelen niets opleverde.
Waarom gingen ze er dan mee door?
Na 9/11 was iedereen bang.
Bij een volgende aanslag zou de CIA de schuld krijgen.
Of ze schaamden zich. De beste inlichtingendienst ter wereld...
...kon het volk niet beschermen.
Maar angst en schaamte leiden tot slecht beleid.
De gevangenen hadden andere ideeën dan wij. Daarmee werd 't goedgepraat.
De CIA moest wel volhouden dat het programma werkte.
Ze wisten dat het illegaal was als het niet werkte.
Daarom werden de resultaten vervalst.
Als wij jullie rapport hadden, stond het morgen in de krant. In z'n geheel.
De senator zou een samenvatting vrijgeven.
Tegen de wil van de Senaat en het Witte Huis?
En als ik het aan je geef?
Dan ben jij voor sommigen een held, voor anderen een verrader.
Net als Edward Snowden.
Nee, ik wil het op de juiste manier vrijgeven.
En als dat niet gebeurt? - Dan heb ik gefaald.
Sorry. Het spijt me.
DEMOCRATISCHE BIJEENKOMST
Na de ziektekosten wil de president het immigratiebeleid aanpakken.
We hebben wat tegenslagen gehad in het Huis en de Senaat.
Strategie en eenheid zijn van groot belang, daarom wil ik beginnen met...
Ik wil graag 't CIA-rapport en de positie van het Witte Huis bespreken.
Daar gaat het vandaag niet over. De president wil...
Ons land heeft dingen gedaan waar we andere landen voor veroordelen.
En de overheid wil alles stilhouden en de daders in bescherming nemen?
Ik kan u verzekeren dat dat niet ons beleid is.
U hebt met John Brennan samengewerkt, bij de NSC.
Brennan heeft de huidige president z'n eerste briefing gegeven.
Nu werkt hij als CIA-directeur met de president aan het drone-programma.
De CIA zegt steeds dat ik namens de Senaat spreek...
...en hier ben ik een CIA-spreekbuis.
Mijn termijn hier loopt over een paar dagen af.
Als er voor die tijd geen plannen zijn om het rapport vrij te geven...
...lees ik het voor in de Senaat.
Dan moet het Witte Huis ingrijpen. - Wat wilt u nu dat we doen?
Als wij Bush en Cheney aanvallen, proberen de Republikeinen...
...de Affordable Care Act te herroepen.
Als we de CIA aanvallen, vegen ze het nieuwe immigratiebeleid van tafel.
Of een nieuwe wapenwet.
Democratie is hard werk.
Maar hoeveel andere landen kunt u opnoemen...
...waar zo'n rapport überhaupt af zou komen?
Ik wil graag in een land wonen waar dat rapport ook wordt vrijgegeven.
En als het aan mij ligt, gebeurt dat ook.
Ik geef het woord aan de senator voor Californië.
De afgelopen zes jaar heeft een klein onderzoeksteam...
...ruim 6,3 miljoen pagina's aan CIA-dossiers doorgespit...
...om dit rapport op te stellen.
Uit het rapport blijkt dat de handelingen van de CIA...
...onze waarden en geschiedenis te schande hebben gemaakt.
Het vrijgeven van deze samenvatting kan die schandvlek niet verwijderen.
Het zou wel duidelijk maken aan ons volk en de rest van de wereld...
...dat Amerika niet bang is om fouten toe te geven...
...en dat we bereid zijn om van die fouten te leren.
Het vrijgeven van dit rapport zal onze waarden herstellen...
...en het zal de wereld duidelijk maken dat dit een rechtvaardig land is.
Sommigen zullen zeggen: "Zie je nu wel wat die Amerikanen gedaan hebben?"
Ze zullen dit aangrijpen om anderen aan te zetten tot gewelddadige acties.
Dat kunnen we niet voorkomen.
Maar dan staan we wel weer te boek als een rechtvaardige maatschappij...
...die de waarheid onder ogen ziet om herhaling te voorkomen.
Dank u. Ik geef nu het woord aan de senator voor Arizona.
Verrassend genoeg hebben die praktijken nauwelijks geholpen...
...om de daders van 9/11 te straffen...
...of om verdere terroristische aanslagen te voorkomen.
Verrassend, omdat CIA-officials ons verzekerd hadden...
...zowel officieel als privé...
...dat die methoden essentieel waren in de oorlog tegen terrorisme.
Dat is een klap in het gezicht van die medewerkers...
...die inlichtingen hebben verkregen zonder geweld of vernedering.
Kunnen we zonder marteling de oorlog niet winnen? Dat kan wel.
En dat gaan we doen ook.
Maar het feit dat marteling blijkbaar niet werkt...
...is niet de voornaamste reden om het af te keuren.
Deze kwestie roept geen vragen op over onze vijanden, maar over ons.
Over wie we waren, wie we nu zijn. En over wie we willen worden.
Over wat voor indruk we op de wereld willen maken.
De vijand is gewetenloos, zo mogen wij niet worden.
Feinstein deed een boekje open...
...over de extreme verhoortechnieken die de CIA in het verleden toepaste.
Ik heb het idee dat Feinstein en Rockefeller vooral probeerden...
...om te zorgen dat iets dergelijks nooit meer kan gebeuren.
Knap werk. Dank je.
Daniel Jones stapte uit de commissie nadat het rapport was vrijgegeven.
In 2015 ondertekende president Obama het McCain-Feinstein-amendement...
waarmee de extreme verhoormethoden van de CIA verboden werden.
Naar aanleiding van het rapport zijn geen CIA-medewerkers vervolgd.
Velen kregen promotie.
Een van hen werd directeur van de CIA.
"Als een Amerikaanse soldaat een gevangene durft te verwonden...
...draag ik u op om die soldaat een passende straf op te leggen...
...omdat hij zichzelf en zijn land te schande heeft gemaakt."
George Washington
Geïnspireerd op het artikel Rorschach and Awe...
geschreven door Katherine Eban voor Vanity Fair.