Październik 1944 roku. Północne Włochy.
Kanadyjski szeregowy z próbnego plutonu łowców czołgów
mierzy się z niemieckim czołgiem Panther, mając tylko granatnik PIAT.
Wie, że strzał najlepiej oddać z mniej niż 18 metrów.
To niezwykle przerażające przeżycie.
Trzeba było stać praktycznie przed czołgiem, by w niego trafić.
Żołnierz czeka, aż czołg znajdzie się w odległości 10 metrów.
Wtedy oddaje strzał.
Dnia 6 czerwca 1944 roku
wojska aliantów lądują w Normandii
i otwierają front zachodni.
Ale zagorzali wyznawcy nazizmu walczą zaciekle o przetrwanie.
W dniu D rozegrała się bitwa.
Muszą wygrać wojnę.
21 października 1944 roku.
Rzeka Savio, północne Włochy.
137 DZIEŃ OD DNIA D
Żołnierze Seaforth Highlanders of Canada uważnie przemierzają wodę.
W chwili wejścia Seaforths do wody panuje mrok
i pada ulewny deszcz,
a poziom wody w rzece Savio zaczyna gwałtownie rosnąć.
Dowódca plutonu porucznik D.H. McKay sprawdza odległy brzeg.
Błoto i zimny prąd czynią przeprawę nie lada wyzwaniem.
Pod ostrzałem wroga musi zlokalizować żołnierzy
z Kanadyjskiego Pułku Lekkiej Piechoty Księżniczki Patrycji
będącego po drugiej stronie.
Pułk pokonał rzekę przed nimi.
Jest mocno ostrzeliwany,
a Seaforths nie wiedzą, czy został pokonany.
Kanadyjczycy wylądowali we Włoszech ponad rok wcześniej.
Zaczęli działania na Sycylii na długo przed dniem D.
Sycylia to czuły punkt Europy.
Churchill przede wszystkim nie chce najeżdżać Francji i Normandii
w tym konkretnym czasie.
Uważa, że zachodni alianci nie są gotowi.
Stalin z Sowietami wywiera jednak silne naciski,
by odciągnąć uwagę od frontu wschodniego.
Ale postępy są bardzo powolne.
Niemcy włączają włoskie terytorium
do swojej linii obrony.
Budują bunkry, rozciągają drut i rozstawiają pola minowe.
To niezwykle utrudnia aliantom
przejście z dołu buta na północ.
Mimo starań wojsk amerykańskich i Wspólnoty Narodów
toczone są ciężkie walki, a Niemcy po 15 miesiącach
wciąż zajmują dużą część północnych Włoch,
w tym centrum przemysłowe.
W październiku 1944 r. Kanadyjczycy walczący wespół z Brytyjską 8 Armią
wyłaniają się z Apeninów.
Góry stały się straszliwą barierą. Roiły się od rzek.
Z zachodniego krańca Morza Adriatyckiego...
Wygląda na to, że wreszcie przedostaną się na równiny
i przemieszczą do Bolonii.
WŁOCHY
Liczne rzeki jednak wciąż przecinają równinę,
a wróg pozostaje nieugięty.
Niemcy wiedzą, że kanadyjski przełom
oznacza ogromne zagrożenie dla pozycji w północnych Włoszech.
Sprowadzają zatem posiłki, by zatrzymać Kanadyjczyków.
By wykorzystać naturalne pozycje obronne,
wycofują się na zachodni brzeg rzeki Savio.
Niemiecki Dziewiąty Pułk Grenadierów Pancernych
broni ośmiokilometrowego sektora wzdłuż Savio,
na północ od Ceseny.
Dowódca drugiego batalionu, kapitan Ekkehard Maurer,
został tu przydzielony w ramach szkolenia oficerskiego.
Kapitan Ekkehard Maurer ma wówczas zaledwie 25 lat.
Zaczął pracę zaledwie kilka dni wcześniej.
Chce trafić do korpusu oficerskiego.
A w tej chwili
jest rotacyjnie na linii frontu.
Maurer wie, że Kanadyjczycy przekroczyli Savio,
ale nie ma pojęcia, dokąd dotarli.
Z wioski Pieve Sestina
Maurer wyśle nad rzekę ciężkie pojazdy pancerne,
żeby ich powstrzymać.
Wciąż pod ostrzałem i pomimo ciemności
porucznik McKay i jego ludzie łączą siły z pułkiem Patrycji.
Seaforthsowie musieli ucieszyć się na to połączenie.
Kanadyjczycy mają przyczółek.
Utrzymali się,
a Seaforthsowie nie będą samotnie walczyć z Niemcami.
Pułk Patrycji wskazuje pozycje wroga,
w tym sześć gniazd ogniowych, które ich ostrzeliwały.
Oferują też wymianę broni z ludźmi McKaya po przejściu przez wodę.
Seaforthsowie przeskoczą nad nimi,
by zaatakować Niemców. Do tego potrzebują czystej, suchej broni.
Kompanie D i B muszą usunąć wroga z odległości 460 metrów od rzeki.
Niemcy zajęli okoliczne domy i zabudowania gospodarcze
i każdego z nich bronią za pomocą trzech stanowisk z bronią maszynową.
Wielu pozostaje w ukryciu, czekając na zbliżenie Kanadyjczyków.
Ale rozbłyskające w ciemności karabiny
pozwalają Seaforthsom oskrzydlić wroga...
I od tyłu wyeliminować gniazda karabinów.
Gdy kompanie B i D realizują cele
po zachodniej stronie Savio,
przybywają dwie kolejne kompanie Seaforth Highlander, A i C,
i zajmują pozycje, aby kontynuować natarcie.
Ich zadaniem jest odcięcie głównej drogi północ-południe do Ceseny,
biegnącej równolegle do rzeki.
Ta droga to ważny korytarz transportowy wroga,
spodziewają się więc silnej obrony.
Pluton łowców czołgów dołącza do kompanii C.
Jak wiele innych rzeczy w czasach wojny,
kanadyjska strategia zwalczania czołgów wynikła z porażki.
Dowódcy zgłaszali,
że żołnierze często panikowali na sam widok czołgów wroga.
Dlatego dowódcy wraz z żołnierzami
koniecznie musieli
opracować strategię ataku na czołgi.
Celem łowców czołgów jest niszczenie różnych pojazdów opancerzonych,
takich jak czołgi i działa samobieżne.
Mogą używać tylko podręcznej broni,
min przeciwpancernych pistoletów maszynowych Thompson,
i pocisków wystrzeliwanych z granatnika przeciwpancernego,
PIAT-a.
Najpierw należy unieruchomić ofiarę.
Łowcy czołgów zakopują miny na drodze przed pojazdem.
Po detonacji miny niszczą gąsienice czołgu, zatrzymując go.
Zespół PIAT wkracza i strzela prosto w kadłub czołgu.
Najlepiej jest strzelać z zaledwie 18 metrów.
Żołnierze z pistoletami Thompson chronią operatorów PIAT
i eliminują uciekającą załogę czołgu.
Ponieważ Niemcy wysadzili mosty, wzrost poziomu rzeki Savio
uniemożliwia Kanadyjczykom dostarczenie własnej broni.
Te plutony to ich najlepsza broń na niemieckie czołgi.
Kompania C otacza skrzyżowanie
przy kościele parafialnym w Pieve Sestina.
Mając dane o wrogiej broni,
dowódca nowego plutonu łowców czołgów Seaforths,
sierżant Keith Thompson, musi rozmieścić swoje oddziały.
Rozstawia ludzi w rowach po obu stronach drogi,
a sam wchodzi na drogę,
by rozstawić miny przed przybyciem niemieckich czołgów.
Zgodnie z kanadyjską strategią zwalczania czołgów
sierżant Keith Thompson
musi zatrzymać lub przynajmniej spowolnić kolumnę wroga.
Najpierw musi rozmieścić na drodze granaty Hawkins,
żeby odciąć dostęp do skrzyżowania.
Łowcy czołgów używają granatu ppanc. nr 75, zwanego też granatem Hawkins.
Stworzono go po Dunkierce
na potrzeby armii brytyjskiej i Gwardii Krajowej.
Granat Hawkins to kilogramowy ładunek wybuchowy.
Jest prostokątny i wygląda jak termos.
Można go zakopać jak minę.
Można go przyczepić jak ładunek wybuchowy,
a nawet rzucić jak granat.
Można połączyć ze sobą wiele granatów Hawkins,
aby zwiększyć siłę wybuchu.
Jeden granat może nie załatwić sprawy,
ale cała seria najpewniej unieruchomi
każdy pojazd opancerzony, który po nich przejedzie.
Thompson kończy zastawiać pułapkę.
Gdy słychać zbliżające się pojazdy opancerzone,
ukrywa granaty pod błotem i liśćmi.
Po sprawdzeniu wszystkiego Thompson dołącza
do czekających w rowie kolegów z Seaforth Highlanders of Canada.
Pierwszy niemiecki pojazd zbliża się do skrzyżowania.
Thompson obserwuje, jak koła przetaczają się między granatami
i nie detonują ładunku.
Sierżant Thompson zapewne nie mógł w to uwierzyć.
Właśnie rozstawił pole minowe,
a pojazd sztabowy przejechał przez nie,
nie detonując żadnej z min.
Thompson i jego żołnierze zasypują jadący pojazd
gradem kul.
Tymczasem inny łowca zajmuje pozycję z PIAT-em.
W odpowiednim momencie oddaje strzał z bliskiej odległości.
PIAT to ręczna wyrzutnia kilogramowych pocisków
z heksogenem i trotylem.
Siła uderzenia może przebić pancerz o grubości dziesięciu centymetrów.
Wybuch pocisku PIAT zatrzymuje pojazd i zabija kierowcę.
Niemiecki oficer ucieka z wraku
próbuje powiadomić jadącą z tyłu kolumnę opancerzoną.
Ale Thompson z drużyną go eliminują.
I ponownie zastawiają pułapkę.
To nie trwa długo. Chwilę po pojeździe sztabowym
na skrzyżowanie wjeżdża niemieckie działo samobieżne.
Działa samobieżne wyglądają jak czołgi,
ale ich armaty nie są montowane na obrotowej wieży.
Ale w tych warunkach
jazda każdym z tych pojazdów to wyzwanie.
Przez deszcz i ciemność widoczność była fatalna.
Można przypuszczać, że kierowca działa samobieżnego
nie miał zielonego pojęcia, co dzieje się tuż przed nim.
Prawdopodobnie niewidoczny szeregowy strzela z PIAT-a.
Ale pocisk chybia,
a wrogie działo dalej jedzie w ich kierunku.
Gdy działo zbliża się do skrzyżowania,
łowcy czołgów obserwują,
czy pole minowe sierżanta Keitha Thompsona
zatrzyma ten pojazd opancerzony.
Gąsienica pojazdu najeżdża na granaty Hawkins.
Tym razem dochodzi do wybuchu.
Co ciekawe, sierżant Thompson zapewne cieszy się,
że wóz sztabowy nie wywołał eksplozji,
bo teraz zostaje unieruchomiony
bardziej wartościowy cel.
Z powodu uszkodzeń gąsienic
działo samobieżne staje w miejscu.
Po zatrzymaniu pojazdu łatwo jest go zniszczyć.
Ma się większą szansę na trafienie i zadanie poważnych obrażeń,
jeśli celuje się w nieruchomy cel.
Kanadyjscy łowcy czołgów wychodzą z ukrycia, by dokończyć dzieła.
Zespół PIAT przygotowuje się do strzału.
Gdy pocisk przebija pancerz, działo przestaje być zagrożeniem.
Pozostali łowcy wspinają się na działo, by dobić załogę.
Wrzucają granat do środka.
Działo samobieżne zostaje zneutralizowane i blokuje drogę.
Kolumnę pancerną wysłał kapitan Ekkehard Maurer,
dowódca drugiego batalionu
Dziewiątego Pułku Grenadierów Pancernych.
Ten pułk
zastąpił Dziewiąty Pułk Piechoty,
tradycyjny pruski pułk, który stacjonował w Poczdamie.
W jego skład wchodziły
niemieckie i pruskie arystokrackie korpusy oficerskie.
Do Włoch przybyli latem 1943 roku,
a we wrześniu 1944 r. zajęli pozycje obronne przy wschodnim wybrzeżu.
Maurer potrzebuje więcej danych o kanadyjskich postępach,
żeby je udaremnić.
Niemcy znajdują się w niekorzystnej sytuacji
i są bardzo zaskoczeni, jak mocno Kanadyjczycy
przedarli się przez ich szeregi.
Ponadto kanadyjski ogień artyleryjski
przerwał linie komunikacyjne, co pogłębiło problem.
Niemieccy dowódcy nie mogą się porozumieć,
więc ten po lewej nie wie, co robi ten po prawej.
Komunikacja na wyższym szczeblu dowodzenia
też jest niemal niemożliwa.
Ale Maurer wciąż dysponuje znaczącymi siłami,
w tym czołgami Mark V Panther.
Panzerkampfwagen, zwany też czołgiem Mark V Panther,
to jeden z najbardziej śmiercionośnych czołgów Hitlera.
Niemcy szybko opracowali ten średni czołg w 1941 r.
w odpowiedzi na zagrożenie ze strony radzieckiego T-34.
Mark V wkroczył na pole bitwy w 1943 roku,
wyposażony był w potężne działo 75 mm o dużej prędkości
i dwa karabiny maszynowe MG34,
które wystrzeliwały setki pocisków na minutę.
Choć czołg Panther waży aż 45 ton, porusza się szybko.
700-konny silnik osiąga maksymalną prędkość 45 km/h.
Gdy czołg Mark V gna po drodze
następna kanadyjska grupa łowców czołgów przemierza pole.
Szeregowy Ernest Smith szuka najlepszej pozycji.
Smith to ciekawy człowiek.
Jest odważny, to urodzony przywódca.
Gdy robi się gorąco, mimo że nie dowodzi,
przejmuje inicjatywę, a ludzie go słuchają.
Ducha walki Smitha nagrodzono licznymi awansami,
ale z czasem przestały się liczyć.
Szeregowy Smith zyskał reputację
niesubordynowanego awanturnika.
Dziewięć razy był kapralem i dziewięć razy wracał na pozycję szeregowego.
Miał problemy z autorytetami,
ale bez wątpienia był świetnym żołnierzem.
Gdy dowódca z łowcami czołgów
zajmują niemieckie działo samobieżne,
Smith wypatruje czołgu Panther.
Kieruje zespół PIAT do rowu z widokiem na drogę.
Ale gdy zbliża się czołg,
uznaje, że jeden PIAT nie wystarczy.
Po ustawieniu operatora
Smith i szeregowy James Tennant rozstawiają kolejnego.
Zostawienie jednego operatora samemu sobie jest ryzykowne.
Strzelając z PIAT-a,
połowę pola widzenia zasłania broń.
Zwykle chodzi się parami, więc jeśli Niemiec się zakradnie,
ma się kogoś do obrony.
Kompania Smitha musi dotrzeć do głównej drogi,
by odciąć niemieckie posiłki do miasta Cesena na południu.
Ale napotyka część niemieckiej pancernej grupy bojowej.
Aby skoordynować działania,
kompania C założyła bazę w wiejskim kościele.
Czołg się zbliża, więc Smith i Tennant muszą się spieszyć.
Rozmieszczają kolejny granatnik PIAT w bazie.
Z bronią w ręku duet wraca na swoją pozycję.
Gdy zbliżają się do drogi,
pociski karabinu uderzają w ziemię blisko nich.
Osłonięty przez rów
kanadyjski szeregowy Ernest Smith ustala swoje położenie.
Wygląda zza krawędzi i zauważa, że czołg się zbliża.
Panther zalewa drogę gradem pocisków.
Smitha martwią dwie rzeczy.
Pozycja jego i Jamesa Tennanta,
ale i położenie osamotnionego operatora PIAT-a.
Przydałoby się takie pole minowe, jak to, które powstrzymało działo.
Ale niestety jest już za późno.
James Tennant musi załadować i przygotować PIAT do strzału.
Szeregowy James Tennant to jeden z najbliższych przyjaciół Smitha.
Według źródeł znali się jak łyse konie.
Pocisk z karabinu maszynowego trafia w Tennanta.
Żyje, ale ma poważne obrażenia...
Nie jest w stanie obsługiwać PIAT-a.
Smith rozważa możliwości.
Może ukryć się w rowie z nadzieją, że nie oberwie.
Może zabrać Tennanta do punktu medycznego
i wystawić się na niemiecki ostrzał. Może też wziąć sprawy w swoje ręce.
Ma ułamek sekundy na decyzję. Postanawia walczyć z Niemcami.
Smith chwyta PIAT-a i ustawia się na skraju rowu.
Smith walczy sam przeciwko
jednemu z najpotężniejszych czołgów
całej II wojny światowej.
Jeśli nie trafi, prawdopodobnie zginie.
Czekając na niemiecki czołg Mark V Panther, ładuje pocisk.
Smith nie ma wsparcia. I choć PIAT potrafi przebić pancerz,
ma różne opinie wśród żołnierzy.
Jako pierwsi użyli go Kanadyjczycy na Sycylii. Nie była to broń idealna.
Pociski trafiały w czołgi i nie wybuchały.
PIAT oczywiście wciąż był niebezpieczny.
Ale początkowo nie wzbudzał zaufania.
Nawet mimo wzrostu niezawodności, zasięg pozostawał ten sam.
Maksymalny zasięg PIAT-a to 91 metrów.
Co gorsza, zdaniem łowców optymalna odległość do strzału
wynosi w nocy zaledwie 18 metrów.
Trzeba było praktycznie stać przed czołgiem, by w niego trafić.
To prawdziwa męka.
Kanadyjscy żołnierze musieli wykazać się heroizmem.
Łowcy czołgów dostosowują swoje PIAT-y,
montując nowe celowniki krótkiego zasięgu.
Smith czeka, aż czołg znajdzie się niecałe 10 metrów od niego.
Wtedy wyskakuje z rowu na drogę.
Smith ładuje granatnik i szybko celuje,
po czym rozpoczyna atak na czołg Panther.
Walcząc o kontrolę nad sektorem,
Niemcy zaczynają zdawać sobie sprawę ze skali kanadyjskiej ofensywy.
Kapitan Ekkehard Maurer jest zmuszony wzmocnić obronę.
Kanadyjczycy na północy zajmują niemieckie pozycje.
Niemcy są tak zdesperowani,
że muszą włączyć do walki kwaterę główną batalionu.
Maurer znajduje się pod ostrzałem.
Kiedy do walki wysyłane są jednostki z kwatery głównej,
oznacza to, że sytuacja jest krytyczna
i wdrażany jest jeden z ostatnich środków obrony.
Kanadyjczycy atakują pozycję,
a Maurer zostaje raniony granatem.
Musi się wycofać.
Na drodze przy kościele w Pieve Sestina
szeregowy Ernest Smith...
Trafia prosto w czołg Panther.
Wielka bestia staje w miejscu.
Rozbity Panther V próbuje wycofać.
Gdy Smith uderza w czołg i go unieruchamia,
powstaje nowy problem. Musi stawić czoła 10 Niemcom,
którzy jechali z tyłu,
a teraz zeskakują i ruszają w jego kierunku.
Przy bliskim zasięgu i w pojedynkę Smith nie ma zbyt wielu opcji.
PIAT użyty przez szeregowego Ernest Smitha
do zwalczenia czołgu
jest bezużyteczny w starciu z wieloma nadchodzącymi żołnierzami.
Sięga więc po pistolet maszynowy Thompson.
Smith robi coś niesamowitego.
Zamiast się wycofać, przesuwa się dalej po drodze
i razi niemieckich grenadierów bronią maszynową.
Thompson to bezspornie najsłynniejsza broń dziejów.
Był to pistolet maszynowy, który zaprojektowano z myślą
o użyciu przez pojedynczego żołnierza.
Pistolet swoją wielkość zawdzięcza kompaktowemu kalibrowi naboju
w stosunku do tego używanego w strzelbach.
Nowe magazynki mieszczą 30 nabojów
a broń może wystrzelić zdumiewającą liczbę 700 nabojów na minutę.
W 1940 roku ta amerykańska broń była sprzedawana
brytyjskiej armii w cenie około 225 dolarów za sztukę.
Sam Winston Churchill żartował:
"Broń generała Thompsona to niewątpliwie najbardziej
niszczycielska broń stworzona na potrzeby wojny".
Dzięki niskim kosztom produkcji broń Thompsona zyskała popularność
wśród aliantów w Europie.
Smith strzela do atakujących Niemców z bardzo bliskiej odległości.
Zabija cztery osoby.
Pozostali wycofują się w chaosie.
Smith dalej napiera,
kiedy obok wybucha 75-milimetrowy pocisk czołgu.
Dostrzega, że zbliża się kolejny czołg,
a przez pola w jego kierunku pędzą następni Niemcy.
Smith stwierdza, że drugi niemiecki czołg jest poza zasięgiem.
Najważniejszym problemem
są napierający niemieccy grenadierzy.
Smith utrzymuje stałą zaporę ogniową...
Wtedy kończą mu się kule.
Wraca do rowu po amunicję
i znajduje zapasowy magazynek obok szeregowego Tennanta.
Smith zaciekle broni nie tylko wywalczonej pozycji Seaforthsów,
ale i przyjaciela Jamesa Tennanta,
który leży tam ranny.
Smith przeładowuje i wraca na drogę, nie oddalając się od Tennanta.
Niemiecka piechota wycofuje się.
Ale wtedy nadjeżdżający czołg otwiera ogień.
Smith znów musi się skoncentrować.
Na tym etapie walki postanawia podnieść kolegę
i zabrać go do punktu medycznego w kościele.
Często myśląc o bitwach,
wyobrażamy sobie anonimowych żołnierzy,
którzy strzelają w chaosie i ogniu walki.
W rzeczywistości na wiele bitew składają się drobne ludzkie momenty.
To jeden z nich.
Smith musi być cierpliwy.
Musi czekać na uspokojenie sytuacji, aby odprowadzić Tennanta.
Gdy czołg wstrzymuje atak, Smith wykorzystuje okazję,
by wyciągnąć kolegę z względnie bezpiecznego rowu.
Na drodze i pobliskich polach
trwa walka,
gdy reszta kompanii C i łowców czołgów
próbuje odeprzeć niemiecki kontratak.
Duet idzie do pobliskiego kościoła tak szybko, jak to możliwe.
Dowódca kompanii C Seaforth Highlanders, major Stewart Lynch,
założył bazę z punktem medycznym na skrzyżowaniu dróg.
Smith przybywa z rannym szeregowym Tennatem
po pomoc medyczną.
Ranny żołnierz zazwyczaj trafia na tyły,
jest zabierany do tymczasowego punktu medycznego
lub wywożony do szpitala.
Ale gdy byli nad rzeką Savio, była ona bardzo wezbrana.
Płynęło nią tak dużo wody,
że nie dało się wycofać rannych.
Znaleźli się w bardzo niekorzystnych warunkach.
Rzeki nie da się przekroczyć, więc ewakuacja rannych jest niemożliwa.
Wysoki stan wody przysparza Lynchowi też innych problemów.
Największym zmartwieniem majora Lyncha
są posiłki lub ich brak.
Poziom wody w rzece Savio wzrósł tak szybko,
że nie da się sprowadzić żadnego wsparcia.
Ten problem doskwiera aliantom
podczas różnych walk we Włoszech.
Włoskie mosty budowano wysoko nad poziomem wezbranej wody,
ale wiele konstrukcji zniszczono.
Jedne bombardowali alianci, by zapobiec niemieckim odwrotom.
Inne wysadzili Niemcy, by odciąć dostęp do drugiego brzegu.
Tak czy inaczej, cierpieli przez to cywile.
Alianci często muszą odbudowywać mosty w sezonie deszczowym,
gdy rwąca woda komplikuje pracę.
Alianci, jak poprzednio, walczą i z pogodą, i z Niemcami.
- Przez wezbranie Savio... - Brzegi są tak zabłocone,
że nie można znaleźć miejsca na most.
Więc nie przejedzie żadna piechota. Nie będzie zapasów ani broni.
Seaforths są pozostawieni sami sobie.
Ludzie obrywają.
Smith później wspominał, w jak trudnej sytuacji byli.
Według Smitha w kościele major Lynch powiedział do niego:
"Jesteśmy otoczeni. Co mamy robić?"
A Smith na to: "Siadaj przy oknie i weź się za robotę".
Tak czy inaczej,
Smith był dobrym słuchaczem
i człowiekiem, na którym można było polegać w tak trudnej sytuacji.
Ale Smith opuszcza sanktuarium, gotów na dalsze działania wroga.
Kanadyjczycy spowolnili niemiecką kolumnę pancerną,
ale muszą ją zniszczyć.
Tuż pod kościołem
sierżant Keith Thompson z łowcami czołgów
odpierają atak piechoty,
która napiera od strony pól i drogi.
Wtedy pojawia się niemieckie działo samobieżne i rusza w ich stronę.
Deszcz nie ustaje,
a sierżant Keith Thompson stawia czoła kolejnemu zagrożeniu.
Niemieckie działo samobieżne
musi ominąć wrak.
Kolejne niemieckie działo samobieżne utknęło na drodze.
Napotyka zniszczone pojazdy i ciała.
Więc Niemcy próbują oskrzydlić Kanadyjczyków,
ruszając w stronę kościoła.
Gdy żołnierze szykują PIAT-y,
łowcy czołgów otwierają ogień z karabinów Thompson.
Jednak kule odbijają się od pancerza.
Gdy działo samobieżne znajduje się w zasięgu,
padają strzały z granatników PIAT.
Dochodzi do bezpośredniego trafienia i drugie działo zostaje zniszczone.
Ponieważ kapitan Ekkehard Maurer został ranny,
porucznik Strangen jest jedynym niemieckim oficerem,
który może przejąć kontrolę nad batalionem.
Maurer zostaje rażony granatem.
Porucznik, jego adiutant, przejmuje dowodzenie.
Rzadko się zdarza, by porucznik
dowodził całym batalionem.
To pokazuje, w jak trudnej sytuacji
znaleźli się Niemcy.
Ale choć Kanadyjczycy wykazują się nieustępliwością...
bitwa jeszcze się nie skończyła.
Sierżant Thompson i jego ludzie dokańczają atak na działo.
Próbują zobaczyć, co wyłoni się z ciemności.
Z czasem nadjeżdża kolejny czołg Panther
i również stara się przedostać na tyły kościoła.
Zespoły PIAT Thompsona przygotowują się do strzału.
Czołg zwalnia, gdy dociera do zniszczonego działa samobieżnego
blokującego drogę.
Obsługa 45-tonowego czołgu Panther jest trudna nawet w dobrych warunkach.
A teraz jest ciemno.
Niezwykle trudno było poruszać się po polu bitwy,
na którym leżały porozrzucane szczątki.
Warunki okazały się fatalne.
Jest mokro i błotniście,
a czołg ześlizguje się do rowu.
Thompson korzysta z okazji i rusza z drużyną PIAT naprzód.
Czołg!
PIAT!
Przy wsparciu karabinów...
niszczą czołg pociskami z granatników PIAT.
Niemiecka załoga próbuje uciec. Dwóch czołgowych zostaje zabitych.
Reszta ucieka w ciemność.
O 6.00 Niemcy się wycofują.
Stracili ponad stu ludzi i wiele pojazdów,
w tym dwa działa samobieżne i dwa czołgi Panther.
Seaforthsowie ponieśli straty w ludziach w wysokości 106 osób,
w tym 18 zabitych i 61 rannych.
Zwycięstwo Kanadyjczyków jest tak szybkie i ewidentne,
że grupa pominiętych w ciemności żołnierzy niemieckich
przychodzi do byłego punktu dowodzenia na śniadanie,
nie zdając sobie sprawy, że został zdobyty w ciągu nocy.
Pięćdziesiąt sześć osób zostaje wziętych jako jeńcy wojenni.
Za opanowanie i wytrwałość
sierżant Keith Thompson otrzymuje Medal Wybitnego Zachowania.
To nagroda za obronę kanadyjskiego przyczółka
w obliczu zdecydowanego i licznego kontrataku.
Ernest Smith otrzymuje najwyższe narodowe odznaczenie wojskowe,
Krzyż Wiktorii.
Smith był jedynym Kanadyjczykiem, który otrzymał Krzyż Wiktorii
w czasie II wś.
To niesamowite osiągnięcie, ale był też bardzo barwną postacią.
Na przykład przed spotkaniem z królem Jerzym VI
podobno zamknięto go w więzieniu z kilkoma piwami,
by mieć pewność, że pojawi się następnego dnia.
A gdy już to zrobił, nie ukłonił się. Zamiast tego zasalutował.
Było to świadectwem
jego raczej skomplikowanych stosunków z władzą.
Smith był ostatnim Kanadyjczykiem z Krzyżem Wiktorii,
gdy zmarł w 2005 roku.
Został uhonorowany jako bohater narodowy.
Pomimo nadziei aliantów na szybkie zwycięstwo
w północnych Włoszech po pokonaniu Apeninów
Bolonia została wyzwolona dopiero w kwietniu 1945 roku.
Do tego czasu Seaforth Highlanders
będą walczyć z Niemcami w Holandii.
Tekst polski: Dawid Piotrowski