Deze film bestaat uit een overlijdensbericht, een reisgids...
...en drie artikelen uit The French Dispatch.
Een Amerikaans tijdschrift in Frankrijk.
ZIEKTE & DOOD « Hoofdredacteur (75) overleden »
Arthur Howitzer jr. 1900 - 1975 Oprichter van dit blad
Ennui-sur-Blasé, FRANKRIJK
Het begon als een vakantie.
Eerstejaarsstudent Arthur Howitzer jr., die wilde ontsnappen aan de prairies...
...overtuigde zijn vader, eigenaar van de Liberty, Kansas Evening Sun...
...zijn oversteek te betalen, om te kunnen leren over het familiebedrijf...
...met een serie reiscolumns voor lokale lezers van het blad Picnic.
In tien jaar tijd verzamelde hij de beste buitenlandse correspondenten...
...en herdoopte Picnic in The French Dispatch.
Een weekblad over wereldpolitiek...
...kunst, mode, de goede keuken, betere dranken...
...en diverse human interest verhalen in verre oorden.
Hij bracht de wereld naar Kansas.
Zijn schrijvers zijn te vinden in elke Amerikaanse bibliotheek.
Berensen.
Sazerac.
Krementz.
Roebuck Wright.
Een reporter die bekendstond als een van de productiefste schrijvers.
Eén die nog nooit 'n artikel had voltooid, maar wel drie decennia lang rondhing.
Een blinde schrijver die schreef door de ogen van anderen.
Een topper op het gebied van grammatica.
Illustraties van Hermès Jones.
Maar verder nam Arthur het niet zo nauw met het inhuren van de rest van zijn staf.
O nee, wat is dat? Ik wil een kalkoen.
Gevuld en klaar, met alles erop en eraan.
Zijn fiscaal systeem was complex, maar functioneel.
Geef haar 150 francs per week...
...tegen vijf cent per woord, minus onkosten.
Hij had één literair devies, dat hij steeds bleef herhalen.
Het moet klinken alsof je het zo bedoeld had.
Na precies 50 jaar keert hij terug naar Liberty...
...voor zijn begrafenis.
Zijn blad had inmiddels een half miljoen abonnees in vijftig landen.
Een mand van wilgentakken met spelden en officiële oorkondes...
...staat naast hem in zijn graf...
...samen met een Andretti typemachine en een voorraad Egyptisch typepapier.
Hij kreeg een redacteursbegrafenis.
In zijn testament had hij laten opnemen dat meteen na zijn dood, citaat:
De persen moeten ontmanteld worden. De kantoren moeten worden verkocht.
De staf wordt betaald en de contracten worden ontbonden.
Het blad mag niet meer worden uitgegeven.
En het overlijdensbericht diende tevens als kennisgeving.
Alle abonnees krijgen het restant van hun abonnementsgeld terugbetaald.
Zijn grafschrift wordt letterlijk overgenomen van de tekst...
...die boven zijn deur hing.
Berensen, Het Betonnen Meesterwerk.
Drie grammaticafouten en negen spelfouten in de eerste zin.
Sommige zijn zo bedoeld.
Krementz, Revisies aan een Manifest.
14.000 woorden in plaats van 2500, plus voetnoten en twee epilogen.
Een van haar beste.
Sazerac? -Feitencheck onmogelijk.
Hij schrijft alleen over zwervers, pooiers en junks.
Dat zijn zijn mensen.
En Roebuck Wright? -Ik hoor hem wel tikken.
Niet opjagen.
Wie valt af?
We hebben één stuk te veel en een dubbele uitgave is nu geen optie.
Bericht van de voorman. Nog één uur.
Je bent ontslagen.
Echt?
Niet huilen in mijn kantoor.
NIET HUILEN
Kop kleiner maken, minder advertenties en meer papier kopen.
Er valt niemand af.
Goede schrijvers, hij vertroetelde ze. En hij beschermde ze vol vuur.
Wat denk jij? -Mijn mening?
Ik zou beginnen met Mr Sazerac.
Dit waren zijn mensen.
COULEUR LOCALE (PAGINA 3-4)
IN HET KORT
« De Fietsende Reporter » door Herbsaint SAZERAC
SNAPSHOT VAN EEN STAD IN 300 WOORDEN
Op maandag ontwaakt Ennui.
Met de nodige poëtische vrijheid maken we een rondrit.
Een dag in Ennui in een tijdsbestek van 250 jaar.
De stad begon als een serie arbeidersdorpen.
Alleen de namen bleven hetzelfde.
De Schoenpoetserswijk.
Het Verleden - De Toekomst
Het Metselaarskwartier.
De Slagersgalerij.
De Zakkenrollerssteeg.
Aan deze kant een markt met alle soorten levensmiddelen...
...onder een dak van glas en gietijzer...
...dat later werd gesloopt...
...ten behoeve van een winkelcentrum met parkeergarage.
Zoals in elke stad vind je in Ennui ook ongedierte en aasgieren.
De ratten in het ondergrondse spoor.
De katten koloniseerden de daken.
De jonge aaltjes namen bezit van het afwateringssysteem.
Na hun communie sloeg het jongenskoor...
...aangeschoten door het bloed van Christus...
...aan het rellen.
In het Slaapkwartier, studenten.
Hongerig, rusteloos, roekeloos.
In de Krottenwijk, oude mensen.
Oude mensen die mislukt waren.
De automobiel.
Een gemengde zegen. Toeterend, snel, sputterend en knallend.
Giftige dampen en vervuilende uitlaatgassen.
Gevaarlijke ongevallen, het drukke verkeer, de hoge...
Kut.
Departement van Statistieken.
Gemiddelde regenval: 750 millimeter.
Gemiddelde sneeuwval: 190.000 vlokken.
Elke week worden er 8,25 lichamen uit de rivier gevist.
Constant, ondanks toename van bevolking, gezondheid en hygiëne.
Bij zonsondergang zien we hoe tippelaarsters en gigolo's...
...de plek innemen van loopjongens en winkeliers...
...en een broeierige zweem neemt bezit van de tijd.
Welke geluiden vullen de nacht?
En welke mysteries vertellen zij?
Misschien is dat oude maxime wel waar.
Alle schoonheden...
...hebben diepe geheimen.
Ratten, ongedierte, gigolo's, tippelaarsters.
Is het niet wat vunzig? -Nee.
Voor nette mensen. -Het is aantrekkelijk.
Zakkenrollers, lijken, gevangenissen, urinoirs.
Moet er geen bloemenwinkel bij, of een museum?
Iets moois? -Ik haat bloemen.
Het tweede deel van de tweede paragraaf kan eruit.
Dat herhaal je later.
Oké...
KUNST EN KUNSTENAARS (PAGINA 5-34)
VERHAAL 1
« Het Betonnen Meesterwerk » door J.K.L. BERENSEN
PORTRET VAN EEN SCHILDER EN EEN SCHILDERIJ
Als onderwerp van deze lezing...
...hebben we de grote schilder van de Franse drip-artschool...
...Mr Moses Rosenthaler.
Overal gevierd vanwege zijn dramatische stijl en reusachtige schaal...
...van met name dit polyptiek, genaamd...
...Tien Muurschilderingen in Gewapend Beton.
Naar mijn mening is hij de meest welsprekende...
...en zeker de luidste artistieke stem van zijn roerige generatie.
Hoe is dit stuk terechtgekomen op deze unieke plek...
...als vaste tentoonstelling van de Clampette Collectie?
Het verhaal begint in een kantine.
De tentoonstelling Asbakken, Potten en Macramé...
...door amateurhandwerkers...
...van de gekkenafdeling in de gevangenis van Ennui...
...had wellicht de geschiedenis nooit gehaald...
...als er geen klein schilderij bij had gezeten van Mr Rosenthaler.
Hij zat toentertijd 50 jaar uit voor een dubbele moord.
Het werk trok de aandacht van medegedetineerde...
...en kunsthandelaar Mr Julian Cadazio...
...die vastzat op beschuldiging van belastingontduiking.
Cipier.
Van wie is dit schilderij?
Inwoner 7524.
In die vleugel zitten de meest gestoorde gevangenen.
Kunt u mij een bezoekerspasje verschaffen voor onmiddellijk gebruik?
Simone, Naakt, Blok J, Hobbyruimte.
Ik wil het kopen.
Waarom? -Ik vind het mooi.
Het is niet te koop. -Jawel hoor.
Nee. -Jawel.
Nee. -Ja.
Nee. -Jawel.
Alle kunstenaars verkopen hun werk.
Als je 't niet wil verkopen, schilder het dan niet.
Vraag is: Wat wil je ervoor hebben?
Vijftig sigaretten. Alhoewel, doe maar 75.
Waarom kijk je naar die cipier?
Zij is Simone.
Ik koop het niet voor 50 sigaretten, of voor 75.
Ik betaal je 250.000 echte Franse francs. Hebben we een deal?
Ik doe een aanbetaling van...
...83 centimes, één gesuikerde kastanje en vier sigaretten.
Dat is alles wat ik nu bezit.
Maar als je m'n schuldbekentenis aanneemt, heb je binnen 90 dagen je geld.
Wat is je bank?
Laat maar.
Hoe heb je zo leren schilderen?
En wie heb je vermoord en hoe gek ben je?
Ik wil een boek over je laten maken. Dat maakt je belangrijker.
Wie ben jij...
...Moses Rosenthaler?
Rijk geboren, zoon van een Joods-Mexicaanse paardenfokker...
...ging Miguel Sebastian Maria Moisés de Rosenthaler...
...naar de École des Antiquités, op kosten van de familie.
Maar tegen het eind van zijn jeugd was alle luxe verdampt...
...en had hij die ingeruild voor...
Verwaarlozing.
Honger.
Eenzaamheid.
Fysiek gevaar.
Geestesziekte.
En natuurlijk...
...crimineel geweld.
De eerste tien jaar in de gevangenis raakte hij geen kwast aan.
JAAR 11, DAG 1
Ik wil meedoen aan de activiteiten.
Registratiebriefje? -Dit?
We hebben vandaag een nieuwe gedetineerde.
Inwoner 7524, adresseer de klas.
Wat bedoelt u? -Vertel over jezelf.
Nee. -Het is verplicht.
Ze kennen me al. -Doet er niet toe.
Ik heb niks voorbereid. -Zeg gewoon wat.
Ik zit hier al 3647 dagen en nachten.
Nog 14.603 te gaan.
Ik drink 7 liter mondwater per week.
In dat tempo heb ik mezelf dood gedronken...
...voordat ik de wereld terugzie.
En dat stemt me...
...droevig.
Ik moet een ander pad inslaan.
Een nieuwe richting kiezen.
Alles wat ik kan doen om bezig te blijven, ga ik doen.
Anders...
...wordt het misschien wel zelfmoord.
Daarom heb ik me opgegeven voor pottenbakken en mandvlechten.
Mijn naam is Moses.
Plof neer.
Hoe heet u, gardienne?
Simone.
Sommige vrouwen vallen op mannen die gevangen zitten.
Het is een erkende afwijking.
De beperking van een ander...
...verrijkt de vrijheid van jezelf.
En dat is erotisch.
Kijk eens naar haar.
Geboren in quasi slavernij, 16 broers en zussen.
Analfabeet tot haar 20e. Nu eigenaar van het nodige vastgoed.
Stralend.
Mijn god. Verkeerde dia, dat ben ik.
Simone sloeg al Rosenthalers huwelijksaanzoeken af.
En dat waren er veel, en zeer enthousiast.
Ik wil het eenvoudig zeggen.
Het vormgeven met woorden.
De gevoelens in mijn hart.
Ik hou niet van je. -Ik hou van jou.
Wat? -Ik hou niet van je.
Nu al? -Nu al wat?
Hoe weet je dat zo snel?
Ik weet 't zeker.
Au.
Dat doet pijn.
Zo wreed. Zo koud.
Je hebt gezegd wat je wilde zeggen.
Dat was maar een gedeelte. Ik was pas op de helft.
Nee.
Wat nee? Wil je met me trouwen? -Nee. Nee.
Wil je weer in je dwangbuis en terug naar je cel?
Ik heb schildersspullen nodig.
Doek, spanramen, kwasten, terpentine.
Wat ga je schilderen? -De toekomst.
Dat ben jij.
Wellicht geen befaamd kenner...
...maar Julian Cadazio zag er wel iets in...
...en hij schonk ons iets...
...toen hij vrijkwam uit de gevangenis.
Geen bloemen en fruitschalen meer.
We zijn klaar met stranden en zeeën.
Geen wapens, kleden en wandtapijten meer.
Ik heb iets nieuws.
Moderne kunst? -Ja. Onze specialiteit, vanaf nu.
Ik snap 't niet. Ben ik te oud? -Uiteraard.
Waarom is dit goed? -Verkeerde gedachte.
Dat is geen antwoord. -Juist. Zie je het meisje erin?
Nee. -Geloof me, ze is er.
Om een modern kunstenaar te testen...
...laat je hem een paard of een schip schilderen.
Iets dat lijkt op waar het op moet lijken.
Kan hij dat? Kijk eens.
45 seconden, met een gebruikte lucifer. -Een mus, schitterend.
Mag ik 'm houden? -Natuurlijk niet.
Hij is dus tot dit in staat...
...maar vindt dit beter. En ik ben het met hem eens.
Simone, Naakt, Blok J, Hobbyruimte is een meesterwerk...
...en een waanzinnig geldbedrag waard.
Maar nu nog niet.
Het verlangen moet gecreëerd worden.
Hoelang moet hij zitten?
1 WEEK LATER Een nieuw verzoek...
...tot vervroegde vrijlating van Inwoner 7524...
...veroordeeld voor geweld en ontleding.
Mr Rosenthaler...
...waarom zouden we u vrijlaten?
Het was een ongeluk, edelachtbare.
Ik wilde niemand doden.
U onthoofdde twee barkeepers met een vleeszaag.
De eerste was per ongeluk.
De tweede was zelfverdediging.
Dat mag wel zo zijn...
...maar wat voor berouw heeft u getoond...
...voor die onthoofdingen?
Ze vroegen erom.
Pardon? -Vergeef me.
Vraagt u nog of iemand nog iets te zeggen heeft, zoals bij een huwelijk?
Nee. -Heel kort.
We weten dat hij een moordenaar is.
Schuldig aan moord, hoe je er ook naar kijkt.
Dat is een feit.
Maar hij is ook zo'n zeldzaam persoon...
...waar je wel over hoort, maar die je zo zelden ontmoet.
Een artistiek genie.
Daar is vast wel een speciale behandeling voor.
Stel dat hij psychotisch is, dan is dat niet zijn schuld.
Daarom draag ik dit aan:
Is er geen andere straf voor hem?
Rosenthalers recht op een verzoek tot vervroegde vrijlating werd ingetrokken.
Geen vragen meer.
Maar Cadazio en zijn ooms besloten eensgezind...
...om de kunstenaar te promoten in de vrije wereld.
Simone ging de wereld over.
De Ennui Salon.
De Koninklijke Expositie.
Het Internationale Paviljoen in Liberty...
...dat bijna helemaal afbrandde.
Het schilderij was een sensatie.
Een perfecte mus M. Rosenthaler
Zelfs op al zijn vroegere werk...
...werd gretig geboden op kunstveilingen.
Intussen bleef Rosenthaler werken in de gevangenis.
Een saillant detail is dat de kunstenaar...
...gebruikmaakte van gevangenismaterialen.
Eierpoeder.
Duivenbloed.
Boeienvet.
Houtskool, kurk en mest.
Uiteraard vuur.
Knalgeel keukenzeep.
En gierst-room als bindmiddel.
Simone stond graag stil.
Ze was een meester in het volhouden...
...van extreme poses gedurende lange tijd.
Ze was nauwelijks gevoelig voor warmte of kou.
Na de meest extreme blootstellingen...
...bleef haar huid ongebrand, smetteloos en zonder kippenvel.
En nog een feitje, ze genoot van de geur van terpentine...
...en gebruikte die later zelfs om zich mee op te frissen.
Ze was meer dan een muze.
Haal de schakelaar over.
Haal de schakelaar over, hufter.
Wat heb jij? Ga aan het werk.
Kan ik niet.
Het is te zwaar.
Een kwelling.
Ik ben letterlijk een gekweld kunstenaar.
Arme schat.
Wegwezen.
Wil je dat?
Ik kom van de boerderij.
We schreven geen poëzie. We maakten geen muziek.
We maakten geen beelden of schilderijen.
Ik leerde alles over kunsttechnieken in de gevangenisbibliotheek.
Ik geef les als vrijwilliger.
Ik weet niet wat jij weet, alleen wat je bent.
Ik zie dat je lijdt, dat je het zwaar hebt.
Het wordt misschien nog erger, maar daarna beter.
We gaan kijken wat je probleem is.
Wat is je probleem?
Ik weet niet wat ik moet schilderen.
Je gaat wat bedenken en je gaat in jezelf geloven.
Je gaat vechten.
En dan...
...in het voorjaar, of in de zomer...
...of misschien de herfst, desnoods in de winter...
...is je nieuwe werk af.
Dat is wat er gaat gebeuren.
Of wil je nu geëxecuteerd worden?
De Franse drip-artschool.
Een groep dynamische, getalenteerde, slordige, alcoholische...
...gewelddadige, creatieve wilden.
Ze inspireerden, en met regelmaat...
...attaqueerden elkaar voor meer dan 20 decennia.
Ik neem even een slokje.
Want in die dagen, zoals u weet...
...was het aanvaardbaarder dat een schilder of beeldschouwer...
...een ander sloeg met een stoel of een baksteen...
...of rondliep met een blauw oog of een afgebroken tand.
Ik loop op de zaak vooruit. In mijn ervaring...
...kan Rosenthaler nogal onvoorspelbaar reageren.
Ik verwijs nu naar de verfkluis onder zijn atelier...
...op de Boulevard des Plombiers...
...waar hij me ooit induwde en me trachtte te neuken...
...in de hoek van die kluis.
Hij was gek. Officieel verklaard.
De Cadazio's vertegenwoordigden ze allemaal.
3 JAAR LATER
Het is drie jaar later. Je bent de beroemdste levende schilder...
...dankzij één overschat schilderij.
Studenten bestuderen je. Je staat in encyclopedieën.
Zelfs je volgelingen hebben fortuinen vergaard...
...maar jij laat ons nog geen schets zien...
...gedurende die hele periode. Hoelang moeten wij nog wachten?
Je hoeft niet te antwoorden.
De uitnodigingen zijn gedrukt. We komen naar jou.
Allemaal. Verzamelaars. Critici.
Zelfs je tweederangsimitators...
...die misschien nog wel beter zijn dan jij.
Het omkopen van de cipiers kost een fortuin, maar wij betalen dat.
Maak het af, wat 't ook is. Het is over twee weken.
Zij denkt dat het af is.
Het is af.
Ik heb nog een jaar nodig.
Mijn werkgever in die tijd ontving een intrigerende dagvaarding...
...via een spoedtelegram.
Ik heb het uiteraard over Upshur 'Maw' Clampette.
Een sluwe antiekverzamelaar. Vriend van de avant-garde.
Haar collectie was bekend en van belang...
...net als haar woning, Ingo Steens eerste ontwerp...
...ook wel bekend als het Doorstop House.
Het was mijn taak, en ook wel mijn voorrecht...
...te archiveren en haar te adviseren, ook al deed ze precies wat ze wilde.
En aldus begon de lange reis van Liberty naar Ennui.
Beste Mrs Clampette, of Maw, ik nodig u uit...
...voor de tentoonstelling van Mr Rosenthalers...
...nieuwe werk, dat ik zelf nog niet heb mogen aanschouwen.
Om zijn werk te kunnen zien...
...moeten wij ons stiekem toegang verschaffen tot het domein...
...waar de kunstenaar resideert.
Vertrouw op mijn medewerkers voor een gedetailleerde organisatie.
Wilt u geen lucifers, aanstekers of scherpe voorwerpen meenemen?
In afwachting van uw bevestiging...
...hoogachtend, Cadazio Ooms en Neef Galerie BV.
De politie haalde ons op na de laatste ronde...
...van het oppakken van meisjes van lichte zeden en dronkenlappen.
VERDELING OMKOOPGELD
Moses, ben je hier?
Nog een introductie?
Of wil je onze gasten welkom heten? Sommigen hebben een lange reis gemaakt.
Of... Ik weet het niet.
Hallo?
Stil, alstublieft.
Stil.
Het is goed. Historisch. Open de champagne. Gelukt.
Muziek.
Waarom zit je in een rolstoel? Sta op. Het is een triomf.
Hij stak zichzelf met een paletmes, maar ze konden de ader hechten.
Vind je het mooi?
Of ik het mooi vind?
Ja.
Ze hebben je meisje geschilderd.
Maw is helemaal betoverd.
Dit is toch een fresco?
Precies. Hij is een Renaissance-meester.
Hij raakt dezelfde snaar als Piperno Pierluigi...
...met Christus Voor Gods Hemelse Altaar uit 1565.
Niemand heeft zo'n oog voor ongezien werk...
...als Maw Clampette uit Liberty. We moeten ons nederig opstellen.
Waarom zei ze fresco?
Zijn ze in de muren geschilderd?
O nee, wat heeft hij gedaan?
Stomme klootzak. Moet je zien.
Ik vind het prachtig. -Cruciaal.
Het keerpunt in de evolutie van pictografie.
Gekrast en gepleisterd in een betonnen sportzaal.
Zelfs op de radiators.
Misschien kan een restaurateur van de Fondazione dell'Arte Classico...
...de beelden loskrijgen.
We zijn hier in een gevangenis. Overheidsbezit.
Dit betekent jarenlang onderhandelen...
...met een team duurbetaalde, arrogante juristen.
En hoe haal je een fresco eraf?
Hé. Het is een fresco.
En?
Heb je enig idee wat een wagonlading geld...
...mijn ooms en ik hieraan uitgegeven hebben?
Kijk naar ze.
Je hebt ons geruïneerd. Doet dat je niks?
Je vond het toch mooi? -Ik vind het waardeloos.
Kom uit die rolstoel. Dan schop ik je door de hobbyruimte.
Grom niet tegen me, veroordeelde.
Moordzuchtige, suïcidale, psychopatische, talentloze dronkaard.
Waarom heb je niets gezegd?
Dan had je hem tegengehouden.
We moeten het accepteren. Hij faalt nog liever...
...dan dat wij hem willen laten slagen.
Hij heeft ons verslagen.
Verslagen. -Triest, maar het is een feit.
Maar goed, hij heeft dat kutding wel afgemaakt.
Wellicht de meest interessante bespiegeling van perifeer zicht.
Heel goed, Moses.
Het heeft iets groots.
Als het diep genoeg is, blijft het bestaan.
We komen nog wel eens kijken. Als God het wil.
Jij bent hier natuurlijk al.
Het is Simone.
Op dat moment wisten we dat Simone...
...de volgende dag de gevangenis zou verlaten...
...met geld gekregen van de Cadazio's...
...als compensatie voor haar werk als Rosenthalers model en muze.
Ze werd herenigd met het kind waar ze ooit van was bevallen...
...en ze bleven voor altijd samen.
Ze onderhield schriftelijk contact met Rosenthaler voor de rest van zijn leven.
Mrs Clampette wil het werk reserveren.
De sticker? -Ja, graag.
Denk je dat je ooms dit bedrag acceptabel vinden?
Een aanbetaling?
Maw, wat vind je van een voorschot?
Zeg tegen die Fransoos dat ik niks beloof.
Tien Muurschilderingen in Gewapend Beton...
...werd 20 jaar lang gereserveerd door Upshur Clampette.
De gevangenen willen ook smeergeld.
Welke? -Allemaal.
Er staat een boze groep. Hij is hun woordvoerder.
We betalen geen verkrachters en zakkenrollers.
En ik heb geen 6 miljoen francs in kleine coupures.
Hoe komen jullie daar?
Wat doen we?
Deur op slot.
72 gevangenen en zes leden van de Franse drip-artschool...
...kwamen om of raakten dodelijk gewond.
Moses Rosenthaler kreeg, wegens getoonde moed...
...die de levens redde van negen cipiers, 22 bezoekers...
...en twee ministers...
...voorwaardelijke vrijheid voor het leven.
Hij werd onderscheiden met de Orde van de Gekooide Leeuw.
20 jaar later, op instructie van Maw Clampette...
...moesten Cadazio en zijn neven de Hobbyruimte verhuizen...
...met behulp van een Goliath vrachtvliegtuig...
...rechtstreeks van Ennui naar Liberty.
En zo eindigde de avant-garde...
...op de prairie van Midden-Kansas.
Potloden, pennen, gummetjes, punaises, typemachinemonteur.
Waarom betaal ik voor een hotelkamer aan de Noord-Atlantische kust?
Omdat ik moest schrijven.
Ontbijt, lunch, diner, was, drankje, snack.
Wat deugt er niet aan je bureau op kantoor? Aangeboden door dit blad.
Ik ga niet vertellen wat Moses en ik deden in een herberg aan zee.
We waren minnaars. Ik ging herinneringen ophalen.
Op mijn kosten. -Graag.
Tel maar op.
POLITIEK / POËZIE (PAGINA 35-54)
VERHAAL 2
« Revisies aan een Manifest » door Lucinda KREMENTZ
LOGBOEK VAN EEN JEUGDBEWEGING
1 maart.
Gesprekken tussen studenten en de universiteit...
...worden afgebroken na een verhit debat, scheldpartijen...
...en het gokken over...
...het recht op toegang tot het meisjes- studentenhuis voor alle mannen.
De onbesliste strijd...
Zeffirelli blokkeert de loper. -Hij moet beide torens inzetten.
...zorgde voor een gevoel van trots onder de nattedromers.
STUDENTENLEIDER ZEFFIRELLI B.
Maar beide seksen waren gelijk vertegenwoordigd.
Jongedame...
...schoenen.
Alle deelnemers benadrukten hun frustratie.
Een verlangen, ofwel biologische noodzaak...
...voor vrijheid. Punt.
Het is tot symboliek geworden, en iedereen praat erover.
5 maart. Een souper bij de familie B.
Oudste zoon, 19, niet thuis sinds gisterochtend.
Meisjes, radio zacht.
Vader kwam hem tegen toen hij liep te demonstreren.
Hun slogan:
De kinderen zijn boos.
Dank je.
Eén gast was niet komen opdagen.
Gelukkig. Ik wist niets van zijn uitnodiging.
We wilden je niet beledigen. Sorry.
We waren bang dat je anders niet zou komen.
Inderdaad.
Lokaal nieuws doet melding van agressieve massacontrole. Citaat:
Geef hem een kans, hij is intelligent.
Hoelang is het nu al sinds dinges? -Jullie bedoelen het goed.
Het begint met prikken van de blootgestelde huid.
Ik ben geen oude vrijster. -Dat denken we ook niet.
Natuurlijk niet.
Vervolgens een rode zwelling van de oogspieren.
Geloof me. Ik ben bewust alleen. Ik hou van eindige relaties.
Ik heb gekozen voor geen man of kinderen.
De grootste verschrikkingen voor een vrouw die leeft voor 't schrijven.
Waarom huilen we? -Het is zo triest.
Je moet niet alleen zijn. -Da's zo armoedig.
Ik heb last van mijn ogen. Er is iets met jullie appartement.
Uiteindelijk voel je de pijn als het snot uit je neus komt...
...en je keel dichtknijpt.
Ik ben naakt, Mrs Krementz. -Dat zie ik.
Waarom huilt u? -Traangas. En...
...ik denk dat ik verdrietig ben.
Niet kijken, ik heb nieuwe spieren.
Vertel je ouders dat je thuis bent.
Ik moet terug naar de barricaden. -Die heb ik niet gezien.
We zijn er nog mee bezig.
Wat schrijf je? -Een manifest.
Ik zei dat ze Paul niet moesten vragen. U lijkt me niet echt eenzaam.
Precies.
Ik zag u tijdens de protesten notities maken.
Zit er een verhaal in? Voor de mensen in Kansas?
Misschien. -Bestudeer onze resoluties.
Wilt u het nakijken? Mijn ouders vinden u erg goed.
Geef maar.
Tikje nat.
Echt of metaforisch?
Allebei, gebaseerd op de eerste vier zinnen.
Geen kritiek, graag. -Wil je geen opmerkingen?
Die heb ik niet nodig.
Ik dacht dat u zou beseffen hoe goed het al is.
We beginnen met de typefouten.
Is de faculteit een succes als studenten zakken?
Dat valt te bezien.
Paul Duval. Hoe maakt u 't?
Uw baard prikt.
De onverwachte gast is er. Hij ziet er niet uit.
De reis was een drama. Uitgevallen treinen en bussen.
Kapotte ramen, straatstenen die alle kanten opvliegen.
Maar goed, we zijn er.
De beroemde Lucinda. Hallo.
Ik wist niet dat u zou komen. Dit is geen officiële ontmoeting.
Goedenavond.
Begin maar zonder mij.
10 maart, de stad ligt stil, al een week.
Openbaar vervoer rijdt niet.
Vuil wordt niet opgehaald. Leerkrachten staken.
Geen post, geen melk.
Ik weer.
Hoe zal 't worden?
Volgende week, volgende maand, als we het mogen beleven. Zeg 't maar.
Wat is dit?
Ik heb een appendix toegevoegd. -U maakt een grapje.
U hebt 't zonder mij afgemaakt.
In jouw stijl. Alleen duidelijker, en wat minder poëtisch.
Dit is niet het eerste manifest dat ik corrigeer.
Ongelofelijk, die studenten. Opgewekt, naïef, extreem dapper...
...gaan ze terug naar hun gehoorzame klasjes.
Wie was dat?
Je moeder. -Mijn moeder.
Mijn moeder? Hebt u gezegd dat ik hier was?
Ja. -Waarom?
Ze vroeg 't. En ik lieg niet.
Was ze boos? -Ik geloof 't niet.
Wat zei ze? -Ze knikte.
Wat zei u? -Dat ik een artikel over jullie schrijf.
Dus het is zo. -Ik heb al duizend woorden.
Ik wil haar interviewen. -Zei ze ja?
Natuurlijk.
Nu ben ik boos. Ik weet niet wat ik nu moet.
Waarom bleef mijn moeder zo kalm? Is dit gepast?
Dit is allemaal off the record. Mijn hele leven.
Wat moet ik nu?
Ik zou journalistiek objectief blijven.
U bent zo mooi gewetenloos.
Dat hoort bij uw schoonheid.
Dus u hebt al duizend woorden?
Het werk van de kids.
Duizend jaar autoriteit in twee weken uitgewist.
Hoe en waarom?
Waar is het begonnen?
Een andere tijd. Een ander Ennui.
Iets van zes maanden terug. Mijn zusjes waren nog twaalf.
Je danste de Craze en de Lait Chaud.
Kapsels heetten de Pompidou, de Crouton, de Fruits-de-Mer.
Je bediende je van Latijnse woorden, filosofische teksten en gebaren.
Advocaten van de duivel debatteerden alleen maar om te discussiëren.
« Ik ben het oneens met alles wat je zegt. »
Elke kliek had een rivaal.
De Nuts hadden de Bolts, de Sticks de Stones.
De Sporters hadden ons, de Boekenwurmen.
Totdat Mitch-Mitch de dienst in moest.
Drie maanden in de Mosterdregio.
VERPLICHTE KRIJGSDIENST
1 MAAND LATER
Waar waren zijn principes toen hij vocht voor een imperialistisch leger?
Hij moest zijn dienstplicht vervullen.
Dat moest. -Da's hetzelfde.
Pardon? -Da's hetzelfde.
Hoe durf je? Zo onze vriend te besmeuren?
Hij marcheert nu ergens midden in de nacht met een zak buskruit...
...en schilt aardappelen terwijl hij in de regen 'n latrine graaft.
Hij wil niet in het leger. -Het moest.
Dan moet hij gewoon deserteren.
Daar staat zes maanden op en een strafblad.
Jij hebt makkelijk praten vanuit café Sans Blague.
Da's hetzelfde.
Voor één keer...
...heeft ze gelijk.
Mitch-Mitch, wat doe jij hier? Jij hoort nu in de Mosterdregio te zijn.
Vijf jaar later vertaalde ik...
...Mitch-Mitch Simca's poëtische interpretatie van de dienstplicht.
VAARWEL, ZEFFIRELLI Vertaling: Lucinda Krementz
De flashback-scène uit Vaarwel, Zeffirelli.
In Noord-Afrika werd ik in mijn bil geraakt.
In Zuid-Amerika kreeg ik een granaatscherf in mijn linkerarm.
In Oost-Azië raakte ik besmet met een darmparasiet...
...in de buikholte. Ik heb ze nog steeds in mijn lijf.
Maar ik draag mijn uniform zonder enige spijt.
Over zestien jaar krijg ik mijn pensioen.
Dat was het verhaaltje. Lichten uit.
Lichten uit. Lakens instoppen. Onder de wol.
Zeg je gebedje. -Jawel.
Amen. Amen. Amen.
Psst, Mitch-Mitch. Psst.
Psst, Mitch-Mitch. Wat wil je worden?
Wat? -Wat wil jij worden, Mitch-Mitch?
Ik kan apothekersassistent worden.
Zou je dan blij zijn?
Dan had ik maar meer moeten studeren.
En jij, Robouchon?
Ik heb geen keus. In de glasfabriek van mijn vader.
Iemand moet 'm overnemen. -Da's normaal.
Vaugirard, wat is jouw plan?
Ik word een knappe nietsnut, net zoals mijn neven.
Jouw neven zijn geweldig.
Ja. -En jij, Morisot?
Morisot, wat wil jij worden?
Een protesteerder.
Wat zegt ie? -Een protesteerder.
Wat is dat? -Weet ik niet.
Ik dacht dat ie professor geologische scheikunde zou worden.
Morisot huilt.
Wie zegt dat?
Ik doe het niet.
Nog maar acht weken en dan zijn we klaar.
Dat bedoel ik niet.
Ik bedoel de tijd hierna, tot ons pensioen.
Die 48 jaar van mijn leven. Dat ga ik niet doen.
Ik zie mezelf niet als volwassen man in de wereld van onze ouders.
Morisot. Hij is uit het raam gesprongen.
Is hij dood? -Weet ik niet.
Hoe hoog is dit? -Vijf verdiepingen.
Misschien is de grond nog drassig.
Hij beweegt niet.
Nog steeds niet.
Ik kan dit embleem niet langer groeten.
De volgende ochtend werd hij opgepakt wegens desertie...
...en de Sans Blague werd 't hoofdkwartier voor de Jonge Idealisten...
...van de Neoliberale Samenleving.
Wat doe je?
Tip-top vervangen door Charvet. -Ze kunnen samenwonen.
Tip-top met Charvet.
Tip-top behoort tot 'n platenmaatschappij, gecontroleerd door een bank...
...gesubsidieerd door een marionet van een satellietregering.
Voor elke noot die hij zingt sterft in West-Afrika een boer.
Wat volgde was een korte vergeldingsactie...
...tussen de ouderen en jongeren.
Augustus. Een fluistercampagne tegen de studenten.
September. De koffievergunning van Sans Blague wordt ingetrokken.
Oktober.
Er wordt een piratenzender geplaatst op het natuurkundegebouw.
November. Geen maaltijden voor de studentenkantine.
December. Laat terugbrengen van bibliotheekboeken.
De bibliotheek was helemaal leeg...
...totdat alles op het laatste moment werd teruggebracht.
Januari. Mitch-Mitch aan ouders overgedragen.
Februari. Opstand in het meisjesstudentenhuis.
En dat leidde allemaal tot...
Maart. De schaakbordrevolutie.
« Rokade wit! »
PAARD NAAR D.L3.
Paard naar loper 3.
Burgemeester? Hij heeft gezet.
Paard slaat paard.
Op welke bladzijde ben je?
Laatste hoofdstuk. -Laatste paragraaf.
Noem je dit een manifest?
Natuurlijk. -Ja, per definitie.
« Bladzijde 2, Proclamatie 7 »
Ondanks hun oprechte bedoelingen, een vrije samenleving zonder grenzen...
...viel de beweging uiteen nog voordat ze een eenheid was.
« Bladzijde 5, Edict 1(b) »
Eén ding is wel duidelijk, ze luisteren naar hun ouders.
Wat willen ze? Hun illusies verdedigen. Een lichtende abstractie.
Bladzijde 11, « Appendix Romeinse 3. »
Zij zijn beter dan wij waren.
Wie heeft de toelage goedgekeurd voor het drukken van dit botte...
...en matig poëtische document?
Ik ben de penningmeester. En wie heeft nou een appendix nodig?
Het is het beste van het hele pamflet. -Het was een idee van Mrs Krementz.
Is dit van Mrs Krementz?
Ze heeft het wat gepolijst.
Waarom? Ze moet journalistiek objectief zijn.
Dat bestaat helemaal niet. -Dat is een verdacht concept.
Jullie zijn niet onze woordvoerders.
Jij moet schaken.
Ik had 't aan jou opgedragen.
Maar wat de rest betreft:
« Ik ben het met alles oneens. »
Denk eraan: je bent een gast bij deze demonstratie.
Hou je erbuiten, Lucinda. Hou je mond.
Ik wil wat zeggen.
Je bent zeer slim, Juliette.
Leg je poederdons even weg...
...en denk even voor jezelf.
Jullie zitten in hetzelfde schuitje. Zelfs de oproerpolitie.
Ik ben geen kind. Ik denk altijd voor mezelf.
Wij allemaal.
Zou ik niet zeggen. -Sommigen wel, sommigen niet.
Onze zet.
Denkt u echt dat ik dit niet serieus neem?
Dat is niet het geval. -Dat was ongepast, van mij.
Ik trek de opmerking in.
Zoals u wilt.
Mijn excuses.
Goed dan.
Het spijt me.
Genoteerd. -Dank je.
Weet je het zeker?
Zeker.
Zeker van wat? -Dat je geen kind bent?
Heel zeker.
Leer dan excuses te aanvaarden. Dat is belangrijk.
Dit is de oude Amerikaan tegen de Franse tiener.
Belangrijk voor wie?
Volwassenen.
De burgemeester wacht.
Ik heb geen bezwaar dat u met hem naar bed gaat.
Die vrijheid hebben we allemaal. Het is een mensenrecht.
Mijn bezwaar is: U bent verliefd op Zeffirelli.
Dat is verkeerd. Dat is zelfs vulgair. U bent een oude vrijster.
Gun mij mijn waardigheid.
Ze is geen oude vrijster. En niet verliefd op mij. We zijn vrienden.
Ze is in de war, ze wil ons helpen.
Ze is boos. En een goede schrijfster.
Het leven is eenzaam, nietwaar?
Soms.
Het is wel waar, ik moet journalistiek objectief blijven, als dat bestaat.
Excuseer me, Mrs Krementz.
Nog geen reactie.
Rubber kogels en traangas.
Het is tijd.
Technisch schaakmat.
Het is maar vuurwerk.
Zij is de beste.
Stop kibbelen, ga vrijen.
Ik ben nog maagd.
Ik ook. Behalve met Mrs Krementz.
Dat dacht ik al.
15 maart.
Ik ontdekte in mijn notitieboek een haastige paragraaf.
Ik weet niet wanneer Zeffirelli die heeft geschreven. Toen ik sliep?
Poëtisch, en niet echt slecht. Hij gaat als volgt:
Nawoord bij een gebarsten appendix.
Een onoverwinnelijke komeet raast naar de uithoeken van het heelal.
Wat was ons doel?
Twee herinneringen.
Jij, de geur van drogisterijshampoo...
...asbak met gedoofde sigaretten, verbrande toast.
Zij, de geur van goedkope benzine...
...koffieadem, te veel suiker, cacaobotercrème.
Waar brengt ze haar zomers door?
Geuren vergeet je nooit. Zo werken de hersenen.
Ik heb mijn moeders boeken nooit gelezen. En mijn vader was geweldig in de oorlog.
De beste ouders.
Het meisjesstudentenhuis.
Voor het eerst binnen, behalve tijdens de demonstraties.
Ik zei: Geen kritiek op mijn manifest. Zij zei:
« Kleed je uit. »
Ik was verlegen om mijn nieuwe spieren.
Haar grote, domme ogen keken toe hoe ik plaste.
Zou ze na duizend kussen...
...nog steeds de smaak van mijn werktuig proeven?
Mijn excuses, Mrs Krementz. U houdt niet van grove taal.
Extra zin is onleesbaar als gevolg van een slecht handschrift.
Revisies aan een Manifest. Bladzijde 4, sterretje 1.
De promotie...
Ik ben zo terug.
Zeffirelli.
Hij is geen onoverwinnelijke komeet die raast naar de uithoeken van 't heelal.
Hij is een jongen die jong zal sterven.
Hij verdrinkt op deze planeet...
...in de stroming van de diepe rivier...
...die dag en nacht stroomt door de aderen van deze oude stad.
Zijn ouders worden 's nachts gebeld...
...kleden zich snel aan, stappen in een taxi...
...om zijn koude lichaam te identificeren.
Zijn in grote aantallen geproduceerde gelijkenis...
...wordt als kauwgum verkocht...
...aan hen die hierop willen lijken.
Het ontroerende narcisme van de jeugd.
JONG SCHAAKTALENT OVERLEDEN STUDENT VERDRINKT IN RIVIER
30 maart.
Een opvallende metafoor.
De bel gaat, leerlingen gaan naar hun gehoorzame klasjes.
Een schommel kraakt op het lege schoolplein.
Binnen.
SMAAK & GEUR (PAGINA 55-74)
VERHAAL 3
« De privé-eetkamer van de politiecommissaris »
PROFIEL VAN EEN GROTE CHEF
Iemand vertelde me dat u een fotografisch geheugen hebt.
Is dat zo? -Da's niet waar.
Ik heb een typografisch geheugen.
Ik onthoud het geschreven woord tot in de details.
Op andere vlakken is mijn geheugen impressionistisch te noemen.
Ik sta bekend als een vergeetachtig man.
Toch onthoudt u alles wat u hebt geschreven.
De romans, de essays, de gedichten...
De onbeantwoorde liefdesbrieven. Helaas wel.
Mag ik u testen? -Als 't moet.
Tenzij u het geduld van de kijker wil testen...
...of de woordvoerder van Gemini tandpoeder.
Mijn favoriete scène is als de kok de ontvoerders vergiftigt.
Dromen leerling-koks in smaken?
Dat was de eerste vraag van een reporter van dit blad...
...die hij had voorbereid voor inspecteur Nescaffier...
...de chef van het hoofdkwartier op het schiereiland...
...bekend als de Rognure d'Ongle.
Zulke vragen bleven onbeantwoord tijdens die avond.
Zal ik doorgaan?
Graag.
HOOFDKWARTIER POLITIE
Ik was niet vroeg genoeg.
Ofschoon de kamers...
...wel degelijk stonden aangegeven op de plattegrond op de menukaart...
DINER MET DE COMMISSARIS
CHEF: INSPECTEUR NESCAFFIER
...was het nagenoeg onmogelijk te vinden, voor mij.
Een slecht kaartgevoel. De vloek van de homoseksuelen.
Monsieur Nescaffier is beroemd.
Alom gevierd onder koks, agenten en capitaines...
...verklikkers, verraders...
...als voorbeeld van de keuken...
...die bekendstaat als Gastronomie Gendarmique.
Politiekoken begon met snacks in een arrestantenwagen...
...maar is inmiddels verfijnd...
...uiterst voedzaam, en indien correct uitgevoerd...
...buitengewoon smakelijk.
De basis: meeneembaar, rijk aan eiwitten...
...gegeten met de niet-dominante hand zodat het werk gewoon door kan gaan.
Alles is voorgesneden, niets is krokant.
Stil voedsel.
Sauzen zijn ingedroogd tot poedervorm...
...om de plaats delict niet te besmetten.
Kantines hebben hun eigen bestek...
...ingegraveerd met de motto's van het betreffende district.
KIPPENREN 1
Hoe wil je me omleggen?
Ik denk dat dit een geval van persoonsverwisseling is.
Zit je al lang in de kippenren?
Pardon?
ROEBUCK WRIGHT WAS HIER
Monsieur Nescaffier streefde tijdens zijn stage bij de brandweer...
...al naar 't hoogste.
En er is geen hogere positie...
...dan die van Chef Cuisinier in de privé-eetkamer van de hoofdcommissaris.
Vergeef me dat ik verlaat ben.
Helemaal niet.
Mr Wright, dit is mijn moeder Louise de la Villatte.
U mag Maman zeggen.
Mijn oudste vriend, Chou-fleur.
Toen ik hem leerde kennen was hij een meisjesachtig jochie...
...met krulletjes en al zijn tanden nog.
Nu lijkt hij wel een lijk.
In de hoek surveillant Maupassant.
Hij bedient.
Cocktails.
Dat is mijn zoon Gigi, in het forensisch uniform.
Wat steel je nu weer uit mijn privéarchief?
Onopgeloste zaken.
Zeg Mr Wright eens gedag.
Dag, Mr Wright. -Hallo, Gigi.
Zijn volledige naam is Isadore Sharif de la Villatte.
De commissaris en zijn enige zoon.
Zonder vrouw en zonder moeder. Verenigd door gedeelde smart.
Gigi was zes.
Zijn leslokaal was het bureau en de politiewagen.
Hij kreeg zijn opleiding van forensische leermeesters.
Zijn eerste tekeningen waren signalementen van ooggetuigen.
Zijn eerste woordjes waren in Morse.
Het was allemaal overduidelijk.
Hij moest de opvolger van de commissaris worden.
Ik heb u gelezen, in het tijdschrift.
Vond je het mooi?
Ja, natuurlijk.
Goede schrijver.
Je bent vast al bekend met dit genie.
Zeker met zijn reputatie. Inspecteur Nescaffier.
Nou en of.
Een melkachtig, paars aperitief...
...barbaars geurend, medicinaal en mild verdovend...
...koud geserveerd in een miniatuurversie...
...van het zakflesje dat je ziet op campings en in klaslokalen.
Het veroorzaakt een bezwering die de komende 60 seconden...
...opgeheven zal worden.
Tijdens drie overlappende tijdlijnen vonden de volgende gebeurtenissen plaats.
Eén.
Monsieur Nescaffier begon aan zijn mysterieuze ritueel.
Ik kan niet bevatten noch beschrijven wat er in de keuken gebeurde.
Ik heb altijd genoten van het talent...
...zonder het geheim van de artiest prijs te geven.
Twee.
Surveillant Maupassant...
...ziet het lampje aangaan en brengt de telefoon naar zijn meerdere.
Zeg 't maar.
We hebben uw zoon ontvoerd en naar een geheime plek gebracht.
Laat de Abacus gaan en u krijgt de kleine jongen terug.
Doet u dat niet, dan resulteert dat in zijn dood.
Drie.
Het daklicht van de kinderkamer op de zolderverdieping.
De vlucht en achtervolging worden gebruikt...
...voor een stripverhaal dat de week erna wordt gepubliceerd.
3 DAGEN EERDER
Ofschoon de beruchte bendeoorlog...
...een flink aantal schurken had opgeruimd...
...claimde hij ook de levens van veel onschuldige burgers.
Door de vangst van de accountant Albert 'De Abacus'...
...in 't bezit van de loonadministratie van de drie grootste syndicaten...
...geloofden de nette burgers in een snelle oplossing van de crisis.
Echter, dit maakte veel los onder de bewoners van de onderwereld.
Ik had de Abacus niet herkend...
...maar ik kende de kippenren.
Dat staat niet in het artikel.
Kent u Mr Howitzer? -Zeker. Arthur Howitzer jr.
Oprichter van The French Dispatch.
Tijdens mijn eerste week in Ennui had ik de pech...
...opgepakt te worden in een dranketablissement in het Slaapkwartier...
...met een aantal nieuwe kompanen.
Wat was de aanklacht?
Liefde.
Kijk, mensen worden mild behandeld...
...als het gaat om woede, haat en trots...
...maar als je de verkeerde liefhebt, kun je in groot gevaar komen.
In dit geval zes dagen in de kippenren.
Niemand die me wilde redden, niemand die me berispte.
Het enige lokale nummer in mijn typografische geheugen was...
...Printer's District 9-2211.
Tot onze spijt kunnen we beide stukken niet publiceren...
...maar we staan wel open voor andere inzendingen.
Of als u in Ennui bent...
Ik had de man nooit ontmoet.
Maar ik wendde mij tot hem omdat ik wilde werken.
SOLLICITATIEFORMULIER
Eens kijken.
Schoolkrant, poëzieclub, toneelvereniging.
Het schoollied, tekst en muziek.
Jonge onderzoeker, jongste verslaggever, redactieassistent.
Branden en moorden. Zo ben ik begonnen.
De krant was van mijn vader.
Wat sport, wat misdaad, wat politiek.
Kandidaat voor Beste Essays.
Zuiden, Midwest, Oostkust. Het grote land.
Ben er al 20 jaar niet geweest.
Niet nu. Ik ben bezig met een sollicitant.
Je schrijfvoorbeelden zijn goed. Weleens boekrecensies geschreven?
Nooit.
Je zit hier nog wel even voor ze je laten gaan.
Lees dit. 300 woorden.
Ik betaal je 500 francs, min 250 voor je borg...
...maar dat krijg je terug voor levensonderhoud.
Ik wil morgen een eerste versie...
...en hoe je het ook doet...
...zorg dat het klinkt alsof je het zo bedoeld had.
Dank u.
Niet huilen.
Dat was 'de nacht van duizend klappen'.
Ik citeer.
Hoe de commissaris en zijn experts en analisten...
...zo snel de locatie van de ontvoerders konden vinden...
...nou...
...ik heb geen idee.
Het geheim van de smid, denk ik.
Ik herhaal de vraag.
Maar ze slaagden erin.
Wie waren ze?
Het werd later onthuld.
Gewapende bandieten en schutters...
...ingehuurd door de bazen uit Ennui en hun onderwereldcontacten.
Chauffeur Joe Lefèvre, ooit een veelbelovend muzikant.
Stetson, Spinster en Hieronymus Von Altman.
Hollandse meesterbreinen.
Marconi Brutelli, de Mediterrane anarchist.
Een paar schurken, vervreemde neven.
Drie showgirls, allemaal junkies.
En een inventieve gevangene die zichzelf per se wilde bevrijden.
Wat is dat voor geluid?
Lucht in de verwarmingsbuizen.
Het lijkt wel Morse.
Heel vaag, misschien.
Ik heet Gigi, hoe heet jij?
Dat zeg ik niet, dit is een misdrijf.
Jij bent geen crimineel, maar een verwarde showgirl.
Ha. -Jij ha.
Hou je mond.
Wat voor kleur ogen heb je? Blauw?
Hallo.
Zing een liedje voor me. Ik ben bang.
Slaap je?
De commissaris hield zielsveel van Gigi, maar zijn brein...
...die machine voor het opsporen en oplossen van misdrijven...
...draaide overuren.
Maman, ik heb honger.
En hij had een tekort aan calorieën.
Nescaffier, na zes jaar weer terug in het veld...
...was gereed om te schitteren.
Een onmiddellijke verandering.
Nescaffier.
En toen de meest minimale geur de neus van de commissaris bereikte...
...zag en kwam hij tot een gevorkt aanvalsplan.
Om te beginnen, eitjes van de districtskanarie...
...geserveerd in eigen schaal.
Een eenheid naar de locatie. -Daarna...
Blokkeer alle ingangen.
Niertjes.
Met pruimen van het dak van de burgemeester.
Verbind de drie panden met tunnels.
Daarna...
...lamsgehakt in bladerdeeg.
Scherpschutters.
Blasé oestersoep.
Een hachee van stadsduif. Ten slotte...
Wek de reus.
Pudding van tabak met room.
Ik wil hem paraat hebben, voor 't geval dat.
Mag ik een vraag stellen? -Ga uw gang.
Even geestelijk een hoekje omslaan. -Pardon.
U schreef over de Amerikaanse zwarte, de Franse intellectueel...
...de Zuidelijke romanticus... -En de anti-zwarte.
Bijbels, mythologie, folklore, misdaad...
...spookverhalen, schelmenromans.
Maar in al die jaren schreef u het meest over eten.
Waarom?
Wie? Wat? Waar? Waarom? Hoe? Terechte vragen...
...maar als jongste verslaggever heb ik geleerd...
...dat als je ertoe in staat bent...
...dat je nooit vraagt 'waarom'?
Dat is ongemakkelijk.
Sorry, maar ik wil het toch... -Martelend.
Als het mag.
Zelfreflectie is iets wat je thuis doet of helemaal niet.
Maar goed...
...ik zal uw vraag beantwoorden omdat ik moe ben...
...maar ik weet niet wat ik moet zeggen.
Er is een zekere trieste schoonheid...
...bekend bij de eenzame buitenlander die door de straten loopt...
...in het maanlicht van de stad. In mijn geval Ennui.
Ik heb zo vaak...
...die mooie ontdekkingen van de dag gedeeld...
...met niemand.
Maar altijd, op de avenue of boulevard...
...stond een tafel voor me klaar.
Een kok, een ober, een fles, een glas, een vuur.
Ik koos voor dit leven.
Het eenzame feest, als ware het een kameraad...
...dat mij weer de kracht gaf.
Weet u nog waar de boekenlegger zit?
Natuurlijk, mallerd. 'Intussen.'
Intussen, aan de overkant...
Let op, de verdachte zit op de bovenste etage.
De agenten zijn ter plekke.
Stop vuren. Stop vuren.
Een oude conciërge, veteraan van twee oorlogen...
...stak de straat over om een gecodeerd bericht te bezorgen.
STUUR DE KOK
EEN UUR LATER
Ik praat tot de ontvoerders op de bovenste verdieping.
Hebben jullie daar een werkende keuken? Mijn zoon wil een snack.
Wij willen onze kok sturen, met keukengerei en ingrediënten.
Hij zal een maaltijd bereiden voor jou en al je medeplichtigen.
Wij hebben al gegeten.
Is het een ondergeschikte...
...of Nescaffier zelf?
Pastei van merel.
Omdat hij moest proeven...
...at de chef het dodelijke gif.
Voor de kleine jongen.
Stop.
Schrijf het recept op.
NA HET ETEN
Help...
Maar Nescaffier overleefde het, dankzij de kracht...
...uit de rijkste gerechten in pannen en sauspotten...
...van zijn supermenselijke maag.
Hij wist dat Gigi walgde van radijs, in alle vormen...
...en hij zou er daarom nooit van eten...
...of zelfs maar het woord in de mond nemen.
Maar helaas...
...hield de chauffeur ook niet van radijs.
Neem het stuur over.
Maar de meest schokkende gebeurtenis gedurende het diner was dit:
Een heerlijke ironie. Monsieur Albert...
...accountant van randfiguren en de oorzaak van het onheil...
...was vergeten in de kippenren van donderdag tot maandag...
...en was bijna verhongerd.
Maar monsieur Nescaffier bereidde voor de gevangene...
...een omelette à la policière, warm geserveerd...
...in een recent opsporingsbevel.
De Abacus at goed, die ochtend.
Een boodschap van Gemini tandpoeder.
Het zou over een grote chef gaan. -Gedeeltelijk.
Voor Smaak & Geur...
Ik snap het. De opdracht was duidelijk.
Misschien besef je niet...
...dat ik ben beschoten tegen mijn zin in.
Ik vroeg alleen om wat te eten en dat heb ik beschreven.
Nescaffier heeft slechts één zin in je stuk.
Ik heb wat geschrapt. Ik werd er zo verdrietig van.
Ik kan het toevoegen.
Wat zei hij dan?
Martin...
Guillaume Martin.
Het smaakte ergens naar.
Pardon?
Het gif in de radijs...
...had een smaak.
Volkomen onbekend voor mij.
Als bittere, beschimmelde, gepeperde...
...pittige, olie-achtige...
...aarde.
Ik had nog nooit zoiets geproefd.
Niet echt aangenaam...
...uiterst giftig...
...maar toch, een nieuwe smaak.
Dat gebeurt maar zelden.
Ik bewonder uw moed, inspecteur.
Ik ben niet moedig.
Ik was niet in de stemming...
...iedereen teleur te stellen.
Ik ben een buitenlander.
Daar zit deze stad vol mee.
Ik ben er ook een.
We zoeken iets dat we missen.
Dat we achterlieten.
Misschien met wat geluk...
...vinden we dat wat we missen...
...in wat we ooit ons thuis noemden.
Dat is het mooiste van 't stuk.
De reden waarom het geschreven is.
Helemaal mee eens.
Oké, niet erin knippen.
ZIEKTE & DOOD (PAGINA 75)
SLOTNOOT
Is iedereen er?
Zoals jullie weten was het een hartaanval.
Niet huilen.
Komt iemand hem halen? -Er wordt gestaakt in het mortuarium.
Wie was er bij hem? -Hij was alleen.
Hij las verjaardagstelegrammen.
Geen kaarsjes. Hij is dood.
Ik lust wel.
Ik ook.
Wie wil er wat schrijven?
We hebben wat. -Ik doe de tekening.
Dat is hem.
We schrijven het samen.
Wat? -Het overlijdensbericht.
Arthur Howitzer jr., geboren in Kansas...
...tien mijl onder het midden van Amerika.
Verloor zijn moeder op z'n vijfde. -Zoon van onze oprichter.
The French Dispatch, voorheen Picnic.
Een slecht gelezen supplement van de Liberty, Kansas Evening Sun.
Het begon als een vakantie. -Is dat zo?
Min of meer.
En wat nu?
OPGEDRAGEN AAN:
Vertaling: Richard Bovelander