KARANLIK SULAR Çeviri: pitiko & Fransergio
1975 Parkersburg Batı Virginia
- Tırmanmak için yardım ederim istersen. - Yardım etmeni istemiyorum.
Ağzının payını verdi arkadaş.
- Biraları yolla. - Geliyor.
- Yakaladın mı? - Tamamdır. Hadi, gidiyoruz.
Tamamdır işte.
Durun biraz! Biralar.
Al hadi, al.
Ah, şu ayakkabılar!
- Hadi gel, su ilik! - Hadi kanka!
Bak, saçını bile yıkayabilirsin!
Geçen ay yıkamıştım.
Laura, Keith, gelin hadi! Bakın ne buldum.
- Hassiktir! - Ne ki o?
- Ne o? - Ne halt ediyorsunuz?
Hemen çıkın, hemen!
- Hay Allah be! - Hadi!
Allah’ın belası veletler...
Işığı kapat şaşkın!
1998 Cincinnati Ohio
The New York Times Dergisi'nin Nathaniel Rich tarafından yazılan...
..."DuPont'un Kâbusu Haline Gelen Avukat" makalesine dayanmaktadır.
Dow'dan Steve, Union Carbide'den Ted...
...Exxon'dan Jerry ve Allied'dan Andy.
Taft Hukuk Bürosuna hoş geldiniz beyler.
Başlamadan önce, son durum hakkında bilgi vereyim.
Hepinizin bildiği gibi, bu genç arkadaşımız son 8 yılını Çevre Koruma Kanununa...
...gömülmüş olarak geçiren Taft avukatı. - Temizlik masraflarını ödemem.
Rob Bilott'un geçen hafta...
...Taft, Stettinius ve Hollister Hukuk Bürosu ortakları arasına katıldığı...
...haberini paylaşmak isterim.
Günaydın. Taft Hukuk Bürosu. Bir dakika lütfen. Bağlıyorum.
Günaydın. Taft Hukuk Bürosu.
Bir dakika lütfen.
Valilikten arıyorlar...
...Bay Burke'ü arıyorlar.
Yardımcı olabilir miyim?
Wilbur Tennant. Robbie Bilott'la görüşecektim.
Çevre Koruma Teşkilatı tüm faturayı onlara kesti.
Müvekkilinizin o bölgedeki geçmişine bakarsak, ciddi bir olasılık.
- Müvekkilime iletirim. - Güzel. 12. sırada, Middletown...
Biliyorum. Özür dilerim.
- Ama gitmiyorlar. - Kimler?
Bilmiyorum. Seni tanıdıklarını söylediler.
Robert Bilott?
Evet.
Atık gömme diyorlar. Çöplük demeleri lazım.
Bize kimyasal atık yok, sadece çöp dediler ama aptal değiliz.
Kendim kayıt ettim. Gereken tüm kanıtlar burada.
Dereyi zehirleyip, hayvanlarımı öldürüyorlar.
- Toplantıdayım şu anda. - Avukata ihtiyacım var.
Parkersburg'daki avukatlar davamı üstlenmeyecek kadar ödlek.
- Rob. Toplantıya çağırıyorlar. - Herkesin DuPont'tan ödü patlıyor.
- Kimseden korkum yok. - Tamam. Kathleen asistanımdır.
- Size avukatların listesini verecek. - Bu yüzden anneanneni aradım.
- Ne? - Komşum, Alma White’ı aramamı söyledi.
Torunu Cincinnati'de fiyakalı bir çevre avukatıymış.
Beyefendi, şirketler tarafında savunma avukatıyım.
- Ne yani? - Kimya şirketlerini savunurum.
- Beni savunursun şimdi de. - Rob!
30 saniye ver Tom.
- Pardon Bay... - Tennant.
Sizi başka birine yönlendirebilirim ama benim yardım etme ihtimalim yok maalesef.
- Kasetleri izleyerek başlayabilirsin mesela. - Hadi gidelim Earl.
- Kusura bakmayın. Şansınız açık olsun. - Şans dilemeni istemiyorum oğlum!
- Yardımın lazım. - Rob!
Hadi yürü.
Analizlere karşı çıkmıyorum.
Söylemeye çalıştığım, neye karar verirsek...
Teşekkür ederim beyler.
Nereye gidiyoruz?
Köşede bir yer var.
- Öyle mi? - Neydi o öyle?
- Anneannemi tanıyor. - Öyle mi?
Annem Batı Virginialıdır. Parkersburg diye bir kasabadan.
Biz değiliz. Babam hava kuvvetlerindeydi.
Çok yer değiştirdik ama yazları orada geçirirdik.
- Hadi Terp. Sen ısmarlıyorsun. - Elbette.
Batı Virginialı olabilirsin Rob.
Kimseye söylemem.
Pekâlâ beyler. Morton'a gidiyoruz.
Bizim gibi düşük seviyeli avukatlarla hâlâ yemek yemeye tenezzül ediyor musun?
Amerikan malı araba kullanamazsın.
Taft-Hartley, sendika engelleme?
Yaratıcısı biz sayılırız.
"Biz" mi?
Son derece saygın bir ortağın hâlâ Amerikan malı araba kullandığını biliyorum.
- Bayağı bir külüstür hatta. - Tamam ama sadece koleksiyon yapıyor.
Farklı. İsim yapmamış üniversite ve hukuk fakülteleri gibi. Alınmak yok.
- Duyuyor musun dediklerini? - Siz gidin çocuklar.
- Bir şey ima etmek istemedim. - Tabii. Telefon açmam lazım.
- Sorun değil. İçeride görüşürüz. - Tamam. Sana balıklı börek ayırırız.
- Bazen öküzlük ediyorsun. - Karla, şaka yapmıştım.
- Oldu. - Hep şakalaşırız.
Tabii. Çok şakacısınızdır.
Alma White’ın evini aradınız.
Şu anda telefona cevap veremiyorum...
Gayet iyi. Eve erken geldi hatta.
"N'aber ortak?" dediğimi söyle.
"N'aber ortak?" diyor.
Pazarları kendisini hiç görebilecek miyiz?
Evet, Pazar yemeklerine gelecek anne. Ortak oldu, Amerikan Başkanı olmadı.
- Şey yapacaktım... Yuvarlak kek kabım sende mi? - Geri vermiştim.
- Nereye koydun? Tezgâhın altına baktım. - Sağdaki dolapta.
Poşete sarılı. Evet.
Masaya oturduk.
- Tamam canım. - Kapatmam lazım.
- Rob'la Ted'e sevgilerimi ilet. - Olur. Pazar görüşmek üzere.
- Babama sevgilerimi ilet. - Görüşürüz.
Keki görünce şaşırmış gibi yapar mısın? Sürpriz olsun istiyor.
Granit örnekleri gelmiş. Yarın eve dönerken alır mısın?
- Rob? - Elbette.
İyi misin?
Evet.
İsa vasıtasıyla bize bahşettiğin yiyecekler için şükrediyoruz. Amin.
Teşekkür ederiz Tanrım. Ailemiz için teşekkür ederiz.
Teşekkür ederim.
- Merhaba anneanne. - Ne güzel bir sürpriz!
- Telefon etmeye çalıştım ama açmadın. - Biliyorsun beni.
Dizlerim ameliyatlı.
Nereden çıktın bakayım?
Bir çiftçi benimle görüşmeye geldi.
- Wilbur Tennant? - Tanıyorsun demek.
Kastettiğin buysa, muhabbetim yok.
Inez Graham onun çiftliğinin yanındaki çiftliğe sahipti.
Bes'le sen küçükken sizi oraya götürürdüm.
Orası mı?
Şu midilliye binmiştin.
Orasını çok severdim.
İlk defa orada inek görmüştün.
Sağmayı öğrenmiştin.
Saatlerce oturup, son damlasına kadar sağmaya çalışırdın, hatırladın mı?
Tam sana göre.
İşte.
Adama yardım edecek misin?
Dry Run Atık Sahası
Atık sahası vadideki tepede.
Derem için şikâyet etmeye başlayınca çit çektiler. Giriş yok.
Merhaba, ben Rob.
Sandra.
Eyalet, Parkersburg'da aradığım hiçbir veteriner...
Telefonlarıma dönmüyorlar. Yediğim tasa pislemişim gibi.
- Gerek yok. Ben zaten... - Safra kesesi.
Boyutuna bak bir. Hiç bu kadar büyük safra kesesi görmemiştim. Kalpten bile büyük.
- Bunlar ineklerinizden mi? - Dişlerine baksana.
Kapkara. Bak.
Toynak kendi kendine içe dönmüş.
Buzağılarımın yarısı böyle doğuyor.
Bir düvenin sırtından kestiğim tümör. Yemek masanda görmek ister misin?
Neye bakıyorum?
Kör müsün oğlum?
Saçlarım gibi bembeyaz taşlar.
Çamaşır suyu dökülmüş gibi! Kimyasal var suda, inan bana.
Hayvanlarım bu suyu içiyor. Burada serinliyorlar.
Derilerinde çizgiler, gözlerinde ölü bakış...
Delirmiş gibi üzerime yürüdüler.
Elimden yemek yiyen hayvanlar.
Gerisi nerede?
Gel.
Başlarda gömüyordum. Her birini. Ailem gibiler.
Öyle çoğaldılar ki bir araya toplayıp, yaktım.
Kaç hayvan kaybettiniz?
Yüz... doksan.
190 inek?
Burada bir sorun yok diyebilir misin?
Atık sahası hep burada değil miydi?
Hayır. Ağabeyim Jim, DuPont tesisinde çukur kazardı.
Hastalandı, devam edemedi.
Bir gün ağabeyime vadiye kadar olan toprağını satın almayı teklif ettiler.
Kimyasal atık yok sözü verdiler.
DuPont'la görüştünüz herhalde?
DuPont, Eyalet, Federaller. Kim varsa defalarca aradım.
- Sonunda ÇKT geldi. - Geldiler demek.
- Rapor hazırladılar. - Ne yazıyordu?
Bana gösterirler mi sanıyorsun?
Pekâlâ...
Tüm gün böyleydi. Tamam, hadi bakalım.
Babanın kucağında meleğe dönüyorsun tabii.
- Fayansı aldın mı? - Özür dilerim. Hayır.
Rob.
Şehre inmedim bugün. Özür dilerim.
Şehre inmedim de ne demek oluyor?
Parkersburg'a gitmem gerekti.
Parkersburg mu? Neden Parkersburg'a gitmen gerekti?
Potansiyel müvekkil.
Batı Virginia’da mı? Ne tip davaları varmış ki?
Adam çiftçi. Anneannemi tanıyor. Arkadaş değiller ama...
Onu gördün mü?
- Annen orada mıydı? - Yapma Sarah. Gizlice annemi görmeye gitmedim.
- O zaman neden gizlice gittin? - Gizlice gitmedim.
Misafirimiz Taft ailesine yabancı değildir.
Phillip Donnelly. Bizler Phil deriz.
DuPont'ta şirket avukatı olarak çalışmaktadır.
Amerika’nın en saygın kimya şirketlerinden biri olmanın yanı sıra...
...Taft tarafından temsil edilmeyen...
...birkaç endüstri devinden biridir. - En azından henüz edilmiyor!
Bravo James.
Phil'i buraya sadece neler kaçırdığını göstermek için değil...
...endüstrimizin saygın liderinin...
...nasıl konumunu koruduğunu dinlemek için davet ettik. Alkışlarınızla Phil Donnelly.
- Bana şans dile. - Göster kendini Phil!
Teşekkür ederim.
DuPont'ta kimyasal üretmek adına kimyasal üretmiyoruz.
İnsanlar için üretiyoruz.
Hayatlarını kolaylaştırmak adına.
Daha mutlu, daha uzun bir hayat.
Bu yüzden kimya vasıtasıyla daha iyi bir hayat...
...DuPont'ta sadece slogan değildir.
DNA’mızın bir parçasıdır.
- Selam Rob. - Merhaba Phil.
- Tom'ın söylediği doğru mu? - Evet, doğru.
- Güzel. Ortak olduğun için şanslılar. - Sağ ol Phil.
Genç avukatlara hep söylerim. Sorun yaratmayın ve işinizi yapın.
Sağ ol. Phil, sana tuhaf bir soru sorabilir miyim?
Sor bakalım.
Wilbur Tennant ismini hatırlıyor musun?
- Tennet mi dedin? - Tennant.
- Hayır. Hatırlayamadım. - Bay Tennant, Batı Virginialı bir çiftçi.
Mülkünün senin atık sahalarından birine sınırı var. Dry Run.
İnekleri hastalanıyormuş. Atık sahasından deresine sızıntı...
...olduğu ihtimalini düşünüyor. - Deme. Sen nereden duydun?
- Phil, baksana! - Adam çiftçi ve...
- Anneannem Parkersburg'da oturuyor. - Öyle mi?
- Washington Works. Harika bir tesistir. - Tennant ailesini tanıyor.
- Anneannen rahat vermiyor yani. - Öyle bir şeyler. Neyse...
Çiftçi, ÇKT'nın gelip, etrafa baktığını söyledi. Acaba dedim...
- Atık sahasının ismi neydi? - Dry Run.
Dry Run...
Şimdi sen söyleyince aklıma geldi. Doğru hatırlıyorsam...
...ÇKT kontrollerine yardım etmeleri için bizden birilerini yolladık galiba.
Bu olsa gerek. Gerginliğini azaltması için sonuçları Bay Tennant'la paylaşmak isterim.
Elbette. Wilmington'a döner dönmez ilgilenirim.
- Sağ ol Phil. Minnettar olurum. - Seve seve.
Şimdi bir içki alıp, şerefine içelim dostum.
Tamam.
Bay Tennant!
Bay Tennant, raporu elde ettim.
Orospu çocukları! Kendilerini ne sanıyorlar?
- Nereden bu hakkı buluyorlar? - Değerlendirme yapılmış.
Değerlendirme... Ağır eleştiri bu.
Tüm hayatımı çiftçilik yaparak geçirdim. Tüm hayatımı!
Oku şunu. Bak bakalım benim çiftliğimden mi bahsediyor?
- Bay Tennant... - Oku!
Sürü sağlığı araştırmasında...
...sürü idaresi kusuru gözlemlenmiştir.
Buna, kötü beslenme...
...yetersiz veteriner hizmetleri ve sinek kontrolü eksikliği dahildir.
Burada sinek görüyor musun?
Kar yağıyor.
Onlar adına bahane bulmadan duramıyorsun, değil mi?
Haşereler olabilir. Veterinere danışmışlar.
Kimin veterinerine? DuPont'un mu?
Kendine bir baksana. Sana ne yutturuyorlarsa yiyorsun.
Yalanı doğrudan ayıramıyorsun.
- Sana verdiğim kasetleri izledin mi? - Beyefendi, yardımcı olmaya çalışıyorum.
Sus!
- Yardım etmeye çalışıyorum. - Hareket etme.
Sakin ol. Sakin ol.
İçeri gir. Yavaş hareket et.
Affet beni kızım.
Tanrım.
İçinizi ısıtacak bir şey mi lazım?
Buna ne dersiniz?
# Cennete benzer Batı Virginia #
# Blue Ridge Dağları, Shenandoah Nehri #
# Hayat eskilere dayanır burada, ağaçlardan da eski #
# Gençtir dağlardan, bir esinti gibi büyür #
# Taşra yolları, evime götür beni #
# Ait olduğum #
# Yere #
# Batı Virginia #
# Dağ ana #
# Götür beni yuvama #
...bu ineğin gözleri bulanık, pembe gözler derler buna.
Neyse, gözleri iyice içeri göçmüş.
Zavallı bir halde.
Şimdi kesip, neden öldüğünü anlayacağım.
Çünkü yeterince besliyordum. Kilo kaybetmek yerine kilo almalıydı.
Dişleri böyle olmuş.
Bu da üst dişleri.
Ama bu, hayatımda hiç böyle bir şey görmemiştim.
Veteriner bile hayatında böyle bir şey görmediğini itiraf etti.
Peki, ne yapmamızı öneriyorsun?
Dilekçe verelim, belge paylaşımı başlasın ve atık sahasında ne olduğunu öğrenelim.
- DuPont'a dava açmak istiyorsun? - Hesap soracağız.
- Mülk ihtilafı. Rutin şeyler. - Burada rutin olmaz.
Biliyorum ama Tom, bir görseydin.
Çiftliği mezarlık gibi. Yanlış bir şeyler var.
Kasabalı bir avukat tutsun.
Hiçbiri kabul etmemiş. DuPont'tan ödleri patlıyor.
- Bundan ne sonuç çıkartıyorsun? - DuPont'u tanıyoruz.
Kasabadaki adamlarından bazıları işi berbat ediyorsa öğrenmek isterler.
Dava açtığımız için bize teşekkür edecekler yani.
ÇKT yerine bizim açmamız daha iyi.
Yeni ortakların müvekkil getirmesi gerekir, değil mi?
Çiftçin saatine 275 dolar ödeyebilecek yani?
Hükmedilen tazminat yüzdesi.
Tanrım. Kupon peşinde mi koşuyoruz artık?
Bir aile dostu için küçük bir iş. Göz açıp kapayıncaya kadar biter.
- İhtiyacı olana yardım. - Kime? Çiftçiye mi sana mı?
- Nokta atışı. Duyuyor musun beni? - Kesinlikle. Teşekkür ederim.
Yapma ya Rob. Elbette telefonuna cevap vereceğim.
Biraz şaşırdığımı itiraf edeyim ama.
Taft Hukuk Bürosu tarafından dava edildik.
Her gün karşılaştığımız bir şey değil. Hiç karşılaşmadığımız bir şey aslında.
- Biliyorum. Kusura bakma. - Bak, seninle dostuz.
Ufak bir mesele. Büyümesi için sebep yok.
Teşekkür ederim. Ayni fikirdeyim. Seni hoparlöre alıyorum.
Ruhsatımızı ihlâl edip etmediğimizi öğrenmek istiyorsun.
Aşağı yukarı, evet.
Tamam. Adamlarımıza Dry Run'da tehlikeli atıklarla ilgili ne varsa...
...sana yollamalarını söylerim.
Ellerini çabuk tutmalarını söylerim. Tamam mı?
- Teşekkür ederim. Harika olur. - Strese girme. Seni affediyorum.
Sağ ol Phil.
1999 Tennant davası başlayalı 1 yıl oldu
- Göz bebeğinle mi gittin ofise? - Büyük bagaj lazımdı.
- Neden? - Tennant davası bilgi ve belgeleri bugün geldi.
Benden önce başlamışsın. Amma hızlısın!
Aferin oğluma.
Rob çok güzel bir günü kaçırıyor.
Hukuk kıskanç bir metrestir anne. Meslek icabı.
Hadi, şuraya gidelim!
Harika! Teşekkür ederim. Ben de bundan bahsediyordum.
208 litrelik çelik variller
Tamam. Hadi. Bir daha. Bir daha. tamam.
PFOA
Poli... Yoksa...
PFOA Ara
"POA Temsil Yetkisi" mi demek istediniz?
Hayır.
[P-F-O-A ile ilgili sonuç bulunamadı] - En gözde davacı avukatım nasıl?
Bir yardım etsene lütfen.
Sıradan bir atık sahası, çöpten başka bir şey yok.
İlk kız arkadaşım gibi konuştun.
Neden 208 litrelik variller için talep forumu var?
Komplo. Standart varil.
Kül, kül türevleri, cam tüpler, plastik, kâğıt atık. Çöp işte.
Kamyona yüklersin, götürürsün. Varile koymazsın.
- Likit atık varmış demek ki. - Tehlikeli değil.
Aksi takdirde bildirmeleri gerekir. İnekleri ne öldürüyor?
- Kâğıt ve kül değil. - Belki de insan hatasıdır.
Zararlı olduğunu bilmedikleri bir şey döküyorlar oraya.
Kim? DuPont'tan bahsediyoruz. ÇKT'den daha çok bilgililer.
Herkes ÇKT'den çok bilgili. Yoksa neden kendimizi düzenlememize izin versinler ki?
- Ne oldu? - Düzenliyor muyuz?
Ne?
- ÇKT, kimyasal pazarını düzenlemeye 1976'da başladı. - Evet?
Tehlikeli olduğunu bildikleri veya tehlikeli olduğu bildirilenler hariç...
...var olan tüm kimyasal maddeleri tehlikeli değil diye muaf tuttular.
- Aynı şeyi söylüyoruz. - Hayır, söylemiyoruz.
Benim söylediğim, ya şirket bildirmemişse.
Ya...
...Phil Donnelly, atık sahasındaki madde her ne ise...
...düzenlenmediğini bildiği için...
...tehlikeli mi diye bilgi, belge paylaşımına izin verdiyse?
Peki, davalı avukatı gibi konuşmaya başladın artık.
- Toplantım var. - Hey, bir dakika.
PFOA nedir biliyor musun?
Hayır.
Burada geçiyor ama hiçbir yerde ne olduğu hakkında...
...bilgi bulamıyorum. Kimyasal mı onu bile bilmiyorum.
Phil'e sor.
Çok sağ ol.
Daha önce de söylediğim gibi Bay Donnelly hâlâ şehir dışında.
Geçen hafta aradım ve iki defa mesaj bıraktım ama geri aramadı.
- Tekrar aradığınızı mutlaka söylerim. - Peki.
Kahretsin.
Kimyasal Birliği yemeğine biletin.
Hayır, koyu renk takım elbise, smokin ile aynı değildir.
O da gelmeyecek mi?
Ohio Kimyasal Birliği 1999 Geleneksel Yemek Daveti
Rob söyledi mi bilmiyorum ama hukuk fakültesinden önce...
...Taft'ta danışma görevlisiydim. - Öyle mi?
- Bence Taft'a doğru Bilott girdi. - Harold, benden kaçamazsın.
- Müsaadenizle. - Tabii, çok...
- Karşılaştığımıza çok sevindim. - Ne zamandı...
Çok komik.
Anında Rob'da biraz kendimi gördüm.
Ailenin yüz karaları birbirini anlar.
- Babam çelik işçisiydi. - Öyle mi?
Phil'i gördün mü?
Hayır.
- Avukatsınız demek? - Toparlanma dönemindeyim.
İşçi tazminatı ihtilaflarında işçileri temsil ederdim.
Ama şimdi evde, bebeğimizle ilgileniyorum.
Bayan avukatların olayı.
Dow'dakilere merhaba demek istiyorum. Neredeler gördün mü?
- Hayır, ben de Phil'i arıyorum. - Bana iş yolladıklarını söyledim mi?
- Dow mu? Harika! - Küçük bir iş. Deneme diyelim.
Ama iyi intiba bırakırsam, şirkete getirdiğimi bir düşün.
Teşekkür ederim, istemem.
Yoksa...
Evet...
Yoksa... Hamile mi?
Şirkete mümkün olduğunca geç söyleyeceğim tabii ki.
Müsaadenizi isteyeceğiz. Bayan avukatların özel konuşması lazım.
- Elbette. - Hayır. Hayır.
- Bordronu imzalıyor. Kibar ol. - Beni burada bırakma.
- Tebrik ederim. - İnanamıyorum.
Müsaadenizle.
- Rob, nasılsın? - Sana ulaşmaya çalışıyorum bir süredir.
Çok üzgünüm, seyahatler bitmiyor. Yarın arayayım, olur mu?
Tehlikeli olsun olmasın, o atık sahası ile ilgili bilgi paylaşımını genişletmemiz lazım.
Müsaadenizle.
Şaka mı yapıyorsun?
Hayır.
Bence soruna sebep olan her ne ise...
...ÇKT'nin düzenlemediği bir şey ya da düzenlemesi gerektiğini bilmiyor.
Anlamadım?
Belgelerinizde anlamadığım şeyler görüyorum.
Var olmayan şeyler görüyorsun ve açıkçası...
...kendini komik duruma düşürüyorsun. - Tamam, yardım et o zaman.
Mesela şu... PFOA nedir?
Neyin kısaltması?
Tanrım.
Boş atıp dolu tutmaya çalışıyorsun.
Bir kovboy için kariyerini mahvetmek mi istiyorsun?
Buyur. Artık yardım etmeyeceğim.
- Phil, bilgi paylaşımı kapsamının genişlemesinde ısrar ediyorum. - Dava et!
- Zaten dava açtım. - 14. Ohio...
...Kimyasal Birliği yemeğine...
...hoş geldiniz. - Siktir git!
Hödük!
Eğlence başlasın!
Kusura bakma.
Tek özveride bulunan sen değilsin.
Umarım ne yaptığının farkındasındır.
İş ile zevk arasındaki farkı biliyorsun, değil mi?
Ne demeye bir etkinlikte iş ile ilgili...
...muhabbete girdin? - Tom!
- Bir şeyler saklıyor. Tepkisini gördün. - Ben de, salondaki herkes de gördü.
- Taft, DuPont ile sidik yarışına girdi. - Mahkeme emri ile...
...o atık sahasıyla ilgili her şeyi söyleteceğim. - Tanrım!
- Ciddi ciddi dava mı edeceksin şimdi? - Batı Virginia'da yerel avukat da istiyorum.
- Rutin şeylere ne oldu? - Phil Donnelly'e sor.
Tanrım!
Elbette seni hatırlıyorum.
Son görüştüğümüzde, Phil Donnelly bizimle gelmen için seni ikna etmeye çalışıyordu.
Evet.
Ne?
- Buyurun. - Teşekkür ederim.
Günaydın.
- Günaydın Larry. - Günaydın.
Günaydın Bayan Claire.
- Ne hoş görünüyorsunuz. - İltifatları yargıca saklayın Bay Winter.
DuPont'a dava açıyorsunuz.
Evet efendim.
- DuPont'u temsil ediyordunuz. - Eski firmam ederdi.
Bir süredir kendi firmam var.
İyi şanslar.
Mahkeme emri ile istenen belgelerin yollandığını...
...bizzat haber vermek istedim.
Sağ ol Phil.
Rica ederim, benim için bir zevkti.
Belgeler.
Orospu çocuğu.
Bu sözleşme, sorumluluk kabulü anlamına gelmez.
Ve...
Bu sözleşmenin hükümleri gizli tutulacaktır.
Müsaadenizle.
Sağ ol.
Aman Tanrım!
- Nedir bunlar... - Sağ ol.
...böyle?
Ettiğimi buldum sanırım.
Evet.
- Kimse tüm bunları gözden geçiremez. Milyon yılda bitmez. - Evet.
Onlar da buna güveniyorlar.
- Tanrım! Kahretsin ya! - Tanrım! Rob!
- Yardım edeyim... - Yok, hayır. Burada olmaman lazım.
- Emin misin? - Evet. Teşekkür ederim.
Ne demek.
İyi şanslar.
Washington Works, Mutlu Noeller Diler Aralık, 1957
1957.
Sally, neden uzun sürüyor?
- Selam Bobby. Nasıl... - Ne yiyeceksin?
Her zamankinden.
Yumurta üstü pastırma ve mısır lapası.
Aynısı.
Tavada 2 yumurta üstü, lapa.
Huysuz Çiftçi Şehrin En Büyük İşverenini Dava Etti
Wilbur Tennant.
- Ofiste değil. Mesajınız var mı? - Bir sürü mesaj bıraktım zaten.
Biliyorum Bay Tennant ama gerçekten telefona cevap veremez şu anda.
Hizmet istiyorum!
- Tekrar aradığınızı söylerim. - Allah aşkına!
Annemlerde kalmaya alıştı mı?
- Anneanneyi bilirsin. Kendi evini özlüyor. - Ne?
Kendi evini özlüyor.
Bağlantı kötü.
Anneanne kendi evini özlüyor dedim.
Tamam, acaba...
- Onunla konuşabilir miyim? - Annemle doktordalar.
- Anneanneye aradığımı söyler misin? - Rob, sesin gidip geliyor.
Annemi de?
- Pazar tekrar deneriz. - Tamam.
"C-8."
PFOA ile aynı mı?
Deli gibi görünüyorsun, biliyorsun değil mi?
Şu getirdiğin adamın adı neydi...
- Hangi adam? - Kimya uzmanı.
- Modelleri yapan adam. - Gillespie.
Buyurun.
Teşekkürler.
Kim Burke'ün masraf hesabı vardı.
Kusura bakmayın. O tür davalardan değil bu.
PFOA diye bir madde biliyor musunuz?
Hayır.
- Hayır. - Bilmiyorsunuz.
Geçenlerde PFOS hakkında bir şeyler okudum sanırım.
- Bağlantılı gibi geldi. - O nedir?
Uzun zincirli florokarbon, sentetik.
Kusura bakmayın. Kimya lisede en kötü dersimdi.
- Yanlış meslek sahasındasın. - Bilmez miyim...
Sentetik. İnsan üretimi.
Frankenstein.
Ve...
Uzun zincirli florokarbon, florür katılmış karbon atomu dizisidir.
Pekâlâ. Laboratuvarda karbon atomuna...
...bir karbon atomu daha eklersin.
Sonra bir tane daha...
...bir tane daha... Bak.
Bir zincir yapıyorsun, tamam mı?
- Anladın mı? - O zaman...
8? 8 karbon olabilir mi?
Elbette. Laboratuvarda neredeyse her şeyi yapabilirsin.
Neden isteyesin ki? Yapmayı kastediyorum.
Biyokimya anlamında böyle bir zincir bozulmaz.
Tahminimce endüstriyel kullanım için.
3M yapmıştı.
Artık yapmıyorlar, öyle okudum.
- Neden vazgeçtiler? - Açıklamadılar.
Ya...
İçersen ne olur?
İçersen mi?
- İçmezsin. - Diyelim ki içtin.
- Sipariş vermeye hazır mısınız? - Evet, bana bir tane...
Diyelim ki içtin?
"Ya araba lastiği yersem?" demek gibi bir şey olur.
Bilemiyorum. Öğrenen adam mı olmak istiyorsun?
Peynirli ton balığı.
İlahiler kitabımızdaki 452. ilahi ile başlayalım.
"Karşındayım Tanrım." Lütfen ayağa kalkın.
# Ben, deniz ve göklerin Tanrısı #
# Halkımın yakarışını duydum #
# En büyük günahların pençesinde olanlar #
# Bir dokunuşum kurtuluşunuzdur #
Ses çıkartıyor mu?
İleride asteroit mevcut.
Şöyle tut.
Kalkmaya hazır mısınız?
Bunu çıkartıyorum.
Tuhaf Bir Diş Gördüm
- İçinde florür mü var demiştin? - Bay Bilott, Pazar günündeyiz.
O kimyasal bileşim içinde florür var demiştin.
Madde florokarbon ise evet. Zincir boyunca bir yerde...
İçersen dişlerin ne hale gelir? İçmemelisin demeyin, diyelim ki içtiniz.
Bol bol içtiniz diyelim, dişleriniz ne hale gelir?
Az miktarda florür dişleri sertleştirir ama...
...fazlası leke yapar. Hatta siyaha döndürür.
Ailemin yanına dönebilir miyim artık?
Nereye gidiyorsun?
- Sularına karışmış. - Ne? Ne karışmış?
Şehir Suyunda Tespit Edilen C-8 Seviyesi
Ne kadar zamandır öksürüyorsunuz?
Birkaç... Birkaç aydır.
Bir yıldır.
- Sigara içer misiniz? - Hayır.
Gömleğinizin kolunu kıvırın. Kan alacağız.
- İçeride bıraktın sanıyordum. - İçeride bırakmıştım.
Bebeğim.
Burayı sen mi karıştırdın?
Ne?
- Bunları sen mi eşeledin? - Hayır.
Buraya gelmişler.
Buraya gelmişler!
Ne oldu?
Ellerinizi yıkayın.
Baba?
- Ne oluyor? - Ses etme.
Burası benim toprağım kahrolasıcalar! Defolun gidin!
Defolun!
Sandra, kızlar, içeri girin! Hadi, girin. Hadi!
Seni tanıyorum!
Keyifli Tava! Tebessümünüze pırıltı katar.
Rob?
- Hay Allah ya Rob! - Ne oldu?
Eve hırsız girdi sandım Tanrı aşkına!
Hayır, sadece benim.
Rob, neler oluyor bana hemen söylemen lazım artık.
Bizi zehirliyorlar.
- Rob. - Ne var?
Ciddiyim. DuPont bilerek bizi zehirliyor.
Çiftçiyi yani. Toprağını.
Hepimizi.
Lütfen bana öyle bakma.
Bebeğimizi şimdiden zehirliyorlar.
- Hayır. Bunları dinlemeyeceğim. - Sarah.
Yeter! Yeter artık, tamam mı?
Ağzından çıkanı kulağın duyuyor mu? Deli biri davranıyorsun.
Döşemeyi parçaladın. Kalpten gidiyordum.
Seni desteklemenin görevim olduğunu biliyorum ama bu...
...eve, ailemize gelip...
...daha doğmamış bebeğimizin zehirlendiğini söylemen manasına gelmez. Hayır'
Özür dilerim. Açıklayabilir miyim?
- Neyi açıklayacaksın? - Olan biteni.
Hâlâ delilik ettiğimi düşünürsen davayı bırakırım. Yemin ederim.
Söz veriyorum.
İnsan yapımı kimyasal bir madde...
...Manhattan Projesi esnasında keşfedilmiş.
Elementleri püskürtmüş, özellikle de suyu.
İlk defa tanklarda su geçirmez kaplama olarak kullanmışlar.
Tamamen dayanıklı.
Bazı şirketler, "Neden sadece savaş kapsamında kullanalım?" demiş.
"Neden bu kimyasalı Amerikan evlerine sokmayalım?"
- Rob geldi. - Tamam. İyi.
Sizi bekliyor.
DuPont bu şirketlerden biriymiş.
PFOA kimyasal maddesine...
EV İŞLERİNİZ KOLAYLAŞTI - ...ismini C-8 olarak değiştirmişler.
Hiçbir şeyin işlemediği kaplamanın kendi versiyonlarını yapmışlar.
Ama tank için değil, tava için.
TAVADA YUMURTA BİLE TEFLON İÇİN HİÇBİR ŞEY - Teflon adını vermişler.
Amerikan yaratıcılığının parlak sembolü...
...burada, Amerika'da, Batı Virginia, Parkersburg'da üretiliyor.
Daha işin başından itibaren ters giden bir şeyler varmış.
Teflon üreten adamlar ve çalışanlarında...
...bulantı ve ateş baş göstermiş.
DuPont sebebini öğrenmek istemiş.
Bunun üzerine sigaraya Teflon sürmüşler...
...bir grup çalışanlarına, "Bunları için." demişler.
DuPont çalışanları söyleneni yapmış.
Hemen hemen hepsi hastanelik olmuş.
Bunlar 1962'de olmuş.
Teflon pazarlandıktan 1 yıl sonra. DuPont her şeyi biliyormuş.
Tozu bacadan havaya yaymışlar.
Atık maddeyi Ohio'ya dökmüşler.
Varillere doldurup, Chesapeake ırmağına atmışlar.
Ama variller kıyıya vurmaya başlamış.
DuPont, Washington Works tesisinde çukurlar kazmaya başlamış.
Sonra bu çukurlara...
...tonlarca zehirli C-8 atık ve tozu gömmüşler.
Bu çukurları kazmak için işe aldıkları adamlardan biri...
...Wilbur Tennant'ın ağabeyi Jim'miş.
İzlerini örtbas etmeye çalışan sadece DuPont değilmiş.
Scotchgard için bu kimyasal maddenin öncülüğünü yapan 3M...
...maddeyi maymunlar üzerinde test etmiş. Maymunların çoğu ölmüş.
DuPont da bilmiyor falan değilmiş çünkü...
...onlar da testlerini fareler üzerinde yapmışlar.
Organlarının şişmesini izlemişler.
Fareler kanser olmaya başlamış.
Hamile farelerde test etmişler ve...
...gözleri deforme olmuş yavrular doğurduklarını gözlemlemişler.
Tüm genç kadınları Teflon hattından çekmişler ama sebebini söylememişler.
Sue Bailey'nin görevi, içinde sıvı C-8 bulunan...
...dev varilleri temizlemekmiş. Kadın hamileymiş.
- Seni seviyorum. - Yeter artık.
Tek burun deliği olan ve gözleri deforme bir bebek doğurmuş.
DuPont'un farelerde deformasyon gözlemlediğini hatırlıyorsun, değil mi?
- Tanrım. - Ya gözleri?
Mavi. Tüm yeni doğanlar gibi.
Ama normal mi? Gözkapağı, gözbebeği?
Bay Bilott, rahatlayın. Bebek kusursuz.
Selam... Merhaba Charlie.
Bunun üzerine Sue DuPont'a gitmiş.
"Neden beni Teflon hattından çektiniz?" demiş.
"C-8 yüzünden mi bebeğim böyle?" "Hayır" demişler.
Sonra kadının Teflon'da çalıştığı dönemdeki tüm kayıtları ortadan yok olmuş.
Bir yıl sonra, tüm kadınları Teflon hattına geri yollamışlar...
...ve hiçbir şey söylememişler.
Geldi.
DuPont her şeyi biliyormuş.
Yıllarca, havaya saldıkları ve toprağa gömdükleri C-8'in...
...kansere sebep olduğunu biliyorlarmış.
Kendi çalışanlarının kanser olduğunu biliyorlarmış.
Müşterilerin de maruz kaldığını biliyorlarmış.
Sadece Teflon'da değil, boya...
...kumaş, yağmurluk, ayakkabı...
Bugün bile.
40 yıldır C-8'in zehir olduğunu biliyordunuz.
"Keyifli Tava"nın saatli bomba olduğunu biliyordunuz.
Sebebini de biliyordunuz.
Çünkü C-8 sonsuza kadar üstümüzde kalıyor.
Madde bedenimizde çözünmüyor.
Tüm bunları bildiğiniz halde hiçbir şey yapmadınız çünkü...
...bir şeyler yapmak; Alıntı yapıyorum...
"...bu ürün sektörünün uzun vadede geleceğini...
...gerçekten tehlikeye atar."
Çok para kazanıyordunuz.
Yılda 1 milyar dolar kâr, sadece Teflon'dan.
Böylece milyonlarca kilo daha zehirli C-8'i...
...havaya saldınız, suya döktünüz...
...o kadar çoktu ki köpürdüğünü görüyordunuz.
C-8 her yerdeydi. Bulaştırabileceğiniz başka yer kalmamıştı.
İşte o zaman Jim'e teklif getirmişler.
Hasta olduğunu ve paraya ihtiyacı olduğunu biliyorlardı...
...ve onların da Jim'in toprağına ihtiyacı vardı.
Toprağı aldıklarında, Washington Works tesisindeki...
...çukurlara gömdükleri tüm C-8'i kazıp çıkarttılar.
6.3 milyon kilo zehirli C-8 atık.
Tekrar attılar. Bu sefer hemen şuraya.
Derenizden, evinizden birkaç adım öteye.
İneklerinin içtiği buydu Earl.
Hapse tık onları.
Topunu hapse yolla, çürüsünler orada.
İnan bana seni anlıyorum ama bu hukuk davası.
- Ancak tazminat alabiliriz. - Paralarını istemiyorum.
Tüm dünya...
...ne yaptıklarını öğrenmeli. - Haklısın. Öğrenmeli.
Öğrenmeyeceklerine de kahroluyorum.
Ama bu, mahkemeye çıkıp...
...C-8'in ineklerini öldürdüğünü kanıtlamak manasına gelir.
Bunlar hakkında bilgili bilim insanları zaten bu kimya şirketlerinde çalışıyorlar.
Bu olan kaza değildi Earl.
Earl, bu şirketlerin dünya kadar parası ve vakti var...
...ve seferber ederler. İnan bana. Biliyorum çünkü onlardan biriydim.
Hâlâ onlardan birisin.
Ciddi olamazsın. Neleri tehlikeye attım sen de biliyorsun.
Ödül mü istiyorsun?
Hayatında ilk defa güçsüzün yanında yer aldın diye madalya mı istiyorsun?
Kusura bakma, ödül yok. Tek elde edeceğin, bu kan parasındaki payın.
- Bu akşam güzel bir uyku çek. - Ailenle konuş.
Sadece ineklerim zehirlenmedi. Ailemi ne ile besledim sanıyorsun?
Wilbur... lütfen.
Git buralardan!
Baştan başla. Ailene mücadele edecek bir şans ver.
Çok geç artık.
Sandra da ben de kanseriz.
Sürpriz.
SATILIK
Buradayım.
Nasıldı?
Ne oldu?
Rob?
Rob, ne oldu?
Ne oldu? Ne oldu?
Ah, hayatım, hayatım...
Acı çeken bir adam gördün ve...
...her Hristiyan’a yakışanı yaptın. Yardım ettin.
Nasıl? Nasıl? Ya beş parasız ölecek...
...ya da DuPont'un bu insanları zehirlemeye devam etmesine izin verecek.
Bunun neresi yardım?
Biraz uyu.
Uzlaşma yüzünden kimsenin haberinin olmayacağına inanamıyorum.
Gizlilik sözleşmesini okudun mu?
Kamuya zararlı bir şey ortaya çıkarttın.
Avukatlığın ötesinde bir şey bu.
Tek bildiğim avukatlık.
Tamam. O zaman avukat ol.
DuPont'u herkesten daha iyi biliyorsun. Akıllarına ne gelmemiştir ki?
Kimden: Robert Bilott
Kime:
Kime: Çevre Koruma Teşkilatı
Adalet Bakanlığı
Sağlık Bakanlığı ve İnsani Hizmetler
Konu: Halk Sağlığı Tehlikesi
Konu: Eli Kulağında Halk Sağlığı Tehlikesi
Ulu Tanrım.
Bu nedir?
Başlık yazısı ve 136 ek.
Kime: Çevre Koruma Teşkilatı Yetkili Bölge Müdürü
Wil, Sandra, bu sizin kopyanız.
12 OKUNMAMIŞ MESAJ DÖKÜMANLAR SIZDIRILDI
ÇKT, üzerinde çalıştığım kimyasal ailesi hakkında umuma açık...
...bir celse yapacağını duyurdu. - Ben de Tucker'dan duydum.
- Monsanto'daki Tucker mı? - Union Carbide'da şimdi.
"Taft'tan bir avukatın telefon rehberi kalınlığında gizli DuPont belgelerini...
...tüm Federal Hükümete yolladığı doğru mu?" diye sordu. - İç yazışma.
- Gizli belge değil. İki çok farklı şey. - İfade vereceksin yani.
İfade vermek için kayıt oldum. Bir de öğrendim ki...
...DuPont, ifade vermemi, Washington'a uçmamı...
...hatta telefonu bile açmamı engellemek için dilekçe vermiş.
- Konuşma yasağı için başvurmuşlar. - Evet. Durum bu.
- Tanrım. - David.
- Yapma Tom. Ne bekliyordu ki? - Durumumuz nedir?
Hâkim konuşma yasağı dilekçesini reddetti, ben de Pazartesi gidiyorum.
Güzel. Televizyondan izleriz artık herhalde.
Bir daha böyle bir şey yaparsan...
...taşaklarını kesip DuPont'a bizzat servis ederim.
Defol.
Washington'da iyi şanslar.
Sağ ol Tom.
Bu madde bir perfloro... Nam-ı diğer PFOA.
Ayrıca FC 143 de denir.
Amonyum perflorooktonoatlar.
DuPont'un kendi bilimsel çalışmaları göstermiştir ki...
...PFOA C-8 maddesi...
...insan sağlığına hayati tehlike arz edebilir.
Teşkilatımızdan bir şey yapmasını istiyoruz.
Parkersburg Batı Virginia Joe ve Darlene Kiger'ın Evi
...kırk yıldır Başkanlık seçimlerinde.
Son gelen şu anketlere bir bakın.
Su faturasını ödemeyi unuttun mu?
Ne?
Su faturasını ödemeyi mi unuttun?
Hayır.
Bir bildiri gelmiş.
Ne diyor?
"PFOA, bu maddeye maruz kalan insanların kan akışından...
...atılması güç olan dirençli bir kimyasaldır."
"DuPont Şirketi, Lubeck Su Mıntıkası'nı mıntıkanın kuyularında bu maddeden...
...eser miktarda bulunduğuna dair uyarmıştır."
"DuPont, Mıntıka'ya bu miktarların...
...tehlike arz etmediğine inandığını beyan etmiştir."
Bu ne demek lan?
Geçen sonbahar bir mektup geldi.
Bir şey anlayamadım, ben de birilerini aramaya başladım.
Joe'ya o arı kovanını kurcalama demiştim.
Sonuçta nasıl bir işin içine girdiğimizi biliyorduk.
Nasıl yani?
Joe'dan evvel DuPont'ta çalışan bir kimyager ile evliydim.
Hayalleri süsleyen bir işti, maaşı da çok iyiydi.
Hele sundukları faydalar... Yok yere hediyeler...
Bir katalog gelirdi, ne istersek seçerdik.
Ufak tefek şeyler de vardı.
Bir sabun getirirdi eve, mucize toz diyorduk.
Çamaşır veya bulaşık makinesine atınca...
...her şeyi akıllara durgunluk verecek şekilde temizlerdi.
Bir gün eve geldi ve...
..."Artık o şeyleri eve getiremem." dedi. Niye dedim, cevap vermedi.
Sonra haftalarca hastalandı.
Teflon gribi diyorsunuz siz.
Yanlış bir şeyler olduğunu biliyorduk.
Ama bu evi bile bankaya kocamın DuPont kimliğini gösterip aldık.
İki çocuğumuzu da üniversiteye yolladık. Mühendis oldular.
Bu bölgede bunun bir bedeli var.
Kardeşim Kenny'nin o bedelden haberi yoktu.
DuPont'a 19 yaşında girdi.
İki sene sonra ameliyat masasında öldü.
- Ülseratif kolit. - Dan Schiller'a olan gibi aynı.
Dan kimdir?
DuPont'ta bir kimyager. Eski kocamla çalışmıştı.
- Bir de Roger, neydi soyadı onun? - Wilkins. Ustabaşı.
Steven Gellar. Randy Field.
Randy'ninki böbrek kanseriydi. Kurtuldu.
- Karısı kurtulamadı ama. - Evet, June'unki tiroitti.
- Tedavi edilebilir olması lazımdı güya. - Zamanında müdahale edememişler.
Ama oğullarında hastalığı tedavi ettiler.
Sizin çocuklarınız sağlıklı mı doğmuşlardı?
- Evet. Evet, sağlıklılardı. - Güzel.
Ama üçüncü çocuğu istedik, yapamadık.
Doktoruma göründüm. "Acilen rahminin alınması gerekiyor." dedi.
- Çok üzüldüm. - Kötü şans herhalde.
36 yaşındaydım.
Bay Kiger, şu mektubun bir kopyasını alabilir miyim?
Eline ne oldu?
Bir şey yok, gayet iyi.
Rob?
Rob, ne yapıyorsun?
Bu insanları zehirledikleri yetmiyor mu ya? Üstüne bir de dolandırıyorlar mı?
- Dur, sakinleş biraz, tamam mı? - DuPont yazmış o mektubu! Su İşleri değil!
Nereden biliyorsun?
Bunca zaman sonra bir mektubun DuPont tarafından yazıldığını anlayamaz mıyım sence?
Tamam, tamam.
Allah aşkına ya! Bu adamlar şeytan, Sarah.
Şeytan bunlar amına koyayım!
- "Amana" ne demek? - Şahane ya.
Bir şey değil hayatım. Bir şey demek değil. Of...
- Pardon. Özür dilerim canım. - Charlie'ye şişesini verir misin rica etsem?
- Nerede şişesi? - Çantada.
- Bunlar ne böyle? - Grammer'ın evinden.
Posta kutusuna bırakmışlar.
- "Tıbbi haklar, şimdi ve daima" mı? - Al şişeni bakalım.
"Şimdi ve daima." Bu şey mi... Şey...
Tıbbi gözlem. Bu şey mi...
Bunun onaylanmayacağını söylemiştin sanki?
- Günaydın. - Selam millet.
Baş davacımız Bay Joe Kiger.
Muhtemel davacımız. Ortaklık izin verirse olur ancak.
Bay Joe Kiger. Parkersburg, Batı Virginia'da bir fizik öğretmeni.
DuPont'un 40 yıldır bile bile sularını zehirlediği...
...70 bin ilçe sakininin adına davacı.
- Grup davası mı bu? - Sözünü bitirmesine müsaade et.
Kigerlara, yerel su şirketleri tarafından...
...DuPont'un su depolarında eser miktarda C-8 bulduğu...
...fakat bu seviyeler tehlike arz etmediğinden...
...endişelenecek bir şey olmadığı bildirilmiş.
Niye? Çünkü DuPont öyle buyurmuş.
DuPont'a göre bu tehlike arz etmiyor.
Olimpik havuz içinde bir damla su gibi bir şey bu.
Diğer bir deyişle, C-8'in çok çok az miktarı bile suyu tehlike arz eder hale getirir.
Ama DuPont, yerel su yetkilisine diyor ki...
"Endişelenmeyin, sizin kuyularınızda ondan bile daha az var."
- Tabii bu bir yalan. - Yalan mı?
Evet. DuPont on yıllardır bu kuyuları gizlice test ediyor.
O kuyuları bu seviyenin altı katı derecesinde kirlettiklerini biliyorlardı.
Tennant davası sayesinde artık biz de biliyoruz.
Bir dakika, bunlar herhangi bir düzenlemeye tabii değil, değil mi?
Çevre Koruma Kuruluşu'na göre bu maddeler gül yaprağı da olabilir.
Çevre Koruma Kuruluşu bir standart belirlemedi, doğru ama...
...DuPont belirledi.
Böyle bir davayı kazanmak için de hukukun tek gerektirdiği...
...DuPont'un kendisinin güvenli dediği seviyeleri geçtiğini göstermek.
Öz düzenleme.
- Eğer dediklerin doğruysa... - Doğru.
...DuPont, bu su mıntıkasına neden herhangi bir şey söylemiş olsun?
Bana göre örnek bir kurumsal vatandaşlık yapıyorlar burada.
1 SENE - Bu süre içinde dava açman lazım.
Suyunun kirlendiğinin farkına vardıktan sonra bir sene içinde.
Bu mektupta insanlara sularının güvenli olduğunu söyledikleri anlaşılıyor.
Ama aslında kirli olduğuna dair bir bildiri.
DuPont kronometreyi başlatmış burada.
Zekice.
Bunu önerirdik müvekkilimiz olsa.
11 ay önce gönderilmiş. Bizim bildiğimizi anladıkları an.
30 gün içinde özgür olacaklar.
Yani sunulacak dosya bu.
Ama göz önüne almamız gereken bir şey daha var.
Öyle mi?
Rob.
C-8 biyobirikimleri. İçimizde yetişiyor.
Bugün hasta olmayan bazı işçi sınıfı mensupları yarın hastalanacak.
Gelecekte onları korumanın bir yolunu bulmamız gerek.
Allah aşkına Tom! Tıbbi gözlem kullanmayı aklından dahi geçiriyorsan...
Dur, dur...
Tıbbi gözlem, Batı Virginia mahkemelerinde izin verilmiş bir haktır.
- Hadi ama ya... - Bir dinleyelim adamı.
Kanuna göre eğer bir şirket, bir topluluğu hasta eden bir şeye maruz bırakıyorsa...
...bahsi geçen topluluğun tıbbi gözlemini süresiz üstlenmek zorunda.
Duydunuz mu? Tek bir teşhirden yükümlülük çıkarıyorsun ortaya.
Ayrıca emsalsiz bir dava.
Aynen! Bu yüzden altı ay evvel bununla canımızı dişimize takarak mücadele ettik.
Sonuçta kaybettiniz. Müvekkillerimizin hukuktan istifade etme hakları bulunuyor.
Potansiyel müvekkiller.
Peki...
Seni tanıyorum Rob, tutkunu da biliyorum.
Çiftçin için harika bir uzlaşma ayarlamışsın.
Bununla gurur duymalısın.
Belki de bu masadaki en yeni ortak olarak biraz daha tedbirli olmalıyım.
Ancak burada sunduğu şey, ikonik bir Amerikan şirketinden...
...para tırtıklamaya çalışmak gibi bir şey. - Biz, DuPont'un avukatları değiliz.
Hayır, kimsenin avukatı değilsin.
Böyle mi olduk artık?
Davacıların avukatları... Para koparmak isteyen kişilere avukatlık mı yapıyoruz?
İtiraf etsene Rob, taraf değiştirmek istiyorsun.
Kimya firmalarının çalışmalarıyla ilgili bildiğin her şeyi alıp...
...DuPont'a karşı bunları kullanmak istiyorsun. Muhbir gibi.
- Yeter bu kadar. - Doğru değil mi?
- Tamam! - Doğru değil mi?
- Doğru değil mi ya? - Evet.
Tamam, peki... O zaman bence oylama yapalım...
...bu firmayı diğer herkesten ayıran geleneğe devam edecek miyiz...
...etmeyecek miyiz, bunun kararını verelim.
Yeter, bu toplantıyı ben yönetiyorum, tamam mı?
Anlaşıldı mı?
Bu adamın topladığı kanıtları okuyan biri oldu mu?
Kasıtlı ihlali, yolsuzluğu?
Okuyun!
Sonra söyleyin mal gibi oturmamızı!
Amerikalılar işte bu yüzden avukatlardan nefret ediyor!
Bu dünyanın Ralph Naderlarına güç veren şey bu işte!
DuPont'u haklamayı istemeliyiz!
Hepimiz istemeli!
Amerikan işleri bundan çok daha iyi olmalı beyler!
Eğer öyle davranmıyorlarsa bundan onları sorumlu tutmalıyız!
Sistemde güven böyle oluşturulur!
Sürekli şirketlerin, insanlar olduğuna dair konuşuyoruz.
O zaman bu insanlar sınırı aştı!
Canların cehenneme!
Sizin gibi kurumsal savunmacılara şaşırtıcı gelebilir ama...
...hukuk, kâğıtta boş kısımları doldurmaktan çok daha fazlasıdır.
Bence insanlara dokunmanız gerekir.
Bu kızlar, grup davası müvekkillerinden gelen çağrılarla uğraşıyorlar.
Her tür davada onlardan binlerce var.
Onların acılarını burada anlıyoruz. Öyle değil mi, Hazel?
Evet... Her gün duyuyoruz ve jürilere bu acıyı hissettirmek benim işim.
Acıdıkları için değil, korktukları için.
Müvekkilime her ne olduysa, jüri üyesinin şöyle düşünmesi lazım...
"Bu benim de başıma gelebilir."
Buraya çalışmaya devam et. Milyarda bir, milyarda bir.
Kendi belgeleri, kendi bilim insanları.
Kesinlikle.
Standardı onlar belirlediler, onlar uyacaklar.
Bence rahatlayabiliriz Rob.
Zaten ret dilekçesi ile buna razı olmalarına imkân yok.
Bu kısım prosedür işte.
Saçmalık. Bugün duruşmayı ayarlarız.
İçeride görüşürüz.
Ben olsam onu içmezdim.
Earl.
Nasılsın?
Hâlâ ölmedim.
Hiç yoktan bir şeydir, değil mi?
Evet, bir şeydir tabii.
Seni gördüğüme sevindim Robbie.
Onların, seni...
...susturmasına izin veremezsin.
Vermeyeceğim. Söz.
Tüm dünya...
...gerçeği öğrenmeli.
Öğrenecekler Earl. Öğrenecekler.
Rob? Vakit geldi.
Gitmem lazım.
Davalının, Bay Kiger ve diğerleri tarafından...
...açılan davayı düşürmek için yaptığı itiraz üzerine buradayız.
Şimdi... Hanginiz Bay Wallace?
Edward Wallace, Sayın Hâkim.
"E.I. DuPont de Nemours & Company", bilinen adıyla DuPont'u temsilen bulunuyorum.
Evet, duydum.
- İtirazınız? - Teşekkürler.
Sayın Hâkim, bugün burada bulunma sebebimiz emsalsiz bir Amerikan icadı.
Teflon.
1961'den beri Teflon, ev hanımlarına özgürlük...
- Hayır, hayır, hayır... - Affedersiniz. Aile reislerine...
Burası bir mahkeme salonu Bay Wallace.
Ev aletleri satılan bir kanal değil.
Davacılar, DuPont'un yerel su depolarında C-8 seviyesinde...
...kendi güvenlik standartlarına uymadığını iddia etti.
Alakası bile yok Sayın Hâkim.
Sizden ricamız önem arz eden tek standart olan, seçilmiş hükümetin...
...güvenli olarak belirlediği standarda göre bu davayı düşürmenizdir.
- Düzenlemeye tabii değilse yapamaz. - Bunun karalarını vermek hükumetin işidir.
- Herhangi bir şirketin değil. - Tuzak bu. Kendi açıklamalarından cayamazlar.
- Anladım. - Bir sorun mu var Bay Deitzler?
Affedersiniz Sayın Hâkim ancak DuPont, bu kimyasalın...
...tehlikelerini bir süredir hükümetten gizliyor.
Taktiklerinde başarılı olduklarından şimdi peşlerini bırakmanızı istiyorlar.
Hükumetin, C-8 adına herhangi bir düzenlemesi yok.
Bu doğru değil. Hayır, hayır...
Batı Virginia C-8 İşleme Grubu bir standart belirledi yakın zamanda.
Bu çalışmayı yürüten hükümet yetkilisi bugün bizimle birlikte.
Dr. Mary Sue Kimball.
Dr. Kimball da burada. Kendisi eyaletin...
...Çevre Koruma Birimi kıdemli üyesidir. Batı Virginia vatandaşlarını...
...korumak sizin göreviniz... - Bay Wallace.
Sadede geleyim.
Batı Virginia Eyaleti'nin içme suyunda tamamen güvenli saydığı...
...C-8 seviyesi nedir?
Milyarda birden kaça inecek acaba?
- Beş. - On?
Milyarda 150.
- Batı Virginia'ya hoş geldin. - Bu davada adı geçen...
...altı su mıntıkasındaki kuyularda bulunan değerler...
...azami seviyenin altında kalıyor mu?
Oldukça altında.
Bu kadar Sayın Hâkim.
Tanığınız gelsin Bay Deitzler.
- Dur ya, işleme grubunda kim var? - DuPont tabii var da, başka kim?
- Su testini kim yaptı? - Bay Deitzler?
- Ne zaman yapıldı bu? - Bir dakika Sayın Hâkim.
- Numune miktarı neydi? - Detayları görebiliyor olmamız...
Bir, iki...
Dr. Kimball, C-8 işleme grubu dediğiniz bu dümenci ekibin üyeleri kimlerdi?
İtiraz ediyorum.
Sakinleşin Bay Deitzler. Buyurun Dr. Kimball.
Teşkilat yetkilileri...
...bilim topluluğunun temsilcileri, hissedarlar.
Hissedarlar mı? Hangi hissedarlar?
Bir dakika, tahmin edeyim. "Dekont"la kafiyeli mi yoksa?
- DuPont da hissedar. Evet. - Anladım.
Peki, sizce DuPont'un, bu topluluğu zehirlemekle sorumlu...
...tutulabileceği bir grup davasının arifesinde...
...sizi aniden buraya getirip sözüm ona onlarca yıllık müjdeli...
...bilimsel çalışmalarının akıbetini değiştirmeleri bir ayrıcalık değil midir?
Doğru değil bu. Ben DuPont adına çalışmıyorum.
Çalışıyorsunuz demedim.
Ama madem şimdi o mevzuyu açtınız, bir ay içinde kontrol ederiz.
- Sayın Hâkim... - Gerçekten de bu insanlara...
...150 defa daha C-8 içebileceklerini söylemeyi mi planlıyordunuz?
- Hadi millet, fondip yapalım. - Doğrusu Sayın Hâkim...
Pekâlâ Bay Deitzler, yeter.
Bir sonraki halka açık duruşmada yeni standardı duyuracağız.
Duyuracaksınız demek. Parti var desenize.
Biz geliyoruz!
Güvenlik standardı saçmalıkları bir düzmece.
Hâkimin kararı sayesinde mahkemede hakkımızı alacağız.
Evet, alacağız!
Çünkü eğer Batı Virginia Eyaleti, DuPont Şirketi'ni, vatandaşlarını...
...ciddi ciddi zehirlemekten alıkoymazsa...
...biz, vatandaşlar, onları bizzat alıkoyacağız.
İyi akşamlar, 20/20'ye hoş geldiniz.
Yemek yapışmasın diye tavalarınızı kaplıyor.
Bebeğinizin emeklediği halıyı koruyor.
Halıyı özlüyorum ya.
...cilt losyonunuzda, hatta makyaj malzemelerinizde.
Teflon'dan bahsediyoruz.
Bu akşam 20/20 soruşturmamız bu sık kullanılan madde hakkında...
...alarm veren bilgileri gün yüzüne çıkarıyor.
Hem de nasıl alarm veriyor Barbara. Ben yemeğimi Teflon'la yapıyorum.
İzlemek üzere olduğunuz bu haberi görene kadar haberim yoktu...
Eğer Teflon'un sıcaklığı belli bir dereceye ulaşırsa...
...milyonlarca insanın evinde bulunuyor. Teflon kısa sürede çok kullanılan...
...bu madde ayrıca kıyafet ve araçlarda da kullanılıyor. Kontakt lenslerde bile.
...çoktan birçok Amerikalının kanında bulundu bile.
...Avustralya'da milyonlarca evde bulunuyor. Teflon, yapışmaz yüzeyiyle...
Çevre Koruma Teşkilatı, bu sabah yaptığı açıklamayla, C-8 olarak...
...bilinen, şu anda kimya devi DuPont'a karşı açılan grup davasında baş aktör...
...olan kimyasal ile ilgili öncelikli inceleme dosyası açtığını bildirdi.
Joe!
Joe! Tanrım! Joe, bekle!
İtfaiyeyi bekle hayatım, lütfen! Lütfen telaşlanma!
...Çinli tüketiciler arasında genel bir paniği tetikledi.
...yapışmaz tavalarınızı atın gitsin. Birçok uzman...
Tavalarınız sizi hasta ediyor olabilir mi? İşte sorulan soru bu.
...Teflon'la kaplı mutfak gereçleri.
Ev boştu. Babama ait.
Nasıl yangın çıkmış olabilir bilmiyorum.
Soyadı Kiger mı?
Biri yanlış evi kundaklamış olabilir mi?
Tüm bu yaygara çok saçma.
Teflon'da yemek yapmak tamamen güvenlidir.
Bu yüzden Sağlıklı Pişir Kampanyası'nı başlattık.
Yanlış anlaşılmaları düzeltmek için.
Tamamen güvenli olmasının haricinde ayrıca...
Anlaşıldı.
Yolun sonunda.
Kayıttayız.
Charles O. Holliday, Jr'ın yeminli ifadesinin videosudur.
Kiger ve diğerlerinin, "E.I. DuPont de Nemours & Company"e karşı...
...açtığı davada, davacılar tarafından ifadesi alınmaktadır.
Sağ elinizi kaldırın.
Tüm gerçeği ve sadece gerçeği söyleyeceğinize dair yemin eder misiniz?
Ederim.
- Lütfen adınızı söyleyin. - Charles O. Holliday, Jr.
Hâlihazırda çalışıyor musunuz?
Evet.
Pozisyonunuz nedir?
DuPont Şirketi'nin yönetim kurulu ve icra kurulu başkanıyım.
DuPont'un, Borsa Denetleme Kurumu'yla olan son davasında...
"...50 yılı aşkın sektör tecrübesi ve engin bilimsel çalışmalara dayanarak..."
"...DuPont, PFOA'nın insan sağlığına yahut çevreye herhangi bir...
"...zararının olduğuna dair bir kanıt bulunmadığına inanmaktadır." diyorsunuz.
Bu resmi evrakı imzaladınız, değil mi?
Tam ifademi hatırlamıyorum ama doğru gibi görünüyor.
DuPont'un kendi dosyalarında 1970'e kadar dayanan çalışmaları olduğunun ve...
...bu dediklerinizin tam tersini gösterdiğinin farkında mısınız?
PFOA veya bilinen adıyla C-8'in...
...insan sağlığına kast edebilecek etkileri olduğuna dair bulguların?
Dosyalarımızda olabilecek çalışmalarla ilgili net bir bilgiye vakıf değilim.
Ben okuyayım size. Bulgu 9.
Size teslim edilen Bulgu 9 belgesiydi.
- 13 Mart 1979 tarihini görüyor musunuz? - Evet.
- Tepede DuPont logosunu görüyor musunuz? - Evet.
- Buradaki işaretlenmiş kelimeyi görüyor musunuz? - Evet.
- Benim için okur musunuz lütfen? - "Alıcılar."
Bu kelime neyi temsil ediyor biliyor musunuz? "Alıcılar?"
Bu metin özelinde, bilmiyorum.
"İnsan" demek.
DuPont, şirketinizin C-8'e maruz bıraktığı erkek ve kadınlara, "alıcı" diyor.
Bu alıcıların içinde de, bilim insanlarınız...
..."önemli derecede yüksek alerjik içsalgı vakası ve...
...ve metabolik bozukluklar" tespit etmiş.
Ayrıca "yüksek karaciğer kanseri tetikleme riski" de mevcut.
- Bunu görüyor musunuz? - Evet.
Üstüne Teflon yüzünden kısırlık var. Lösemi vakaları.
Aşırı kanser vakası.
Mesane, karaciğer, ağız, yutak kanserleri.
Sonraki paragraf. 78.
Başlığı görüyor musunuz? Tarihi görüyor musunuz? Görüyor musunuz?
Bulgu 96. Bulgu 53.
Doğuştan özürlere geçelim.
Neredeyse yedi saat oldu.
Bay Holliday, 1981'de 3M'in, DuPont'u fareler üzerinde çalışmalar yürüttüğü...
...ile ilgili bilgilendirdiğini ve bu çalışmaların...
...devamlı C-8'e maruz kalmanın ciltte deformasyona...
...sebep olabileceğini gösterdiğini biliyorsunuz, değil mi?
3M tarafından yapılan bir çalışmadan haberdar değilim.
Aynı şeyi insanlar üzerinde gösteren DuPont'un kendi çalışmalarından peki?
Bu, DuPont'un 1981'deki hamilelik deneyinden.
- DuPont belgesine benzetebildiniz mi? - Öyle görünüyor.
DuPont'un böyle bir deneyin varlığını reddettiğinden haberdar mısınız?
Bu konuda yaptığımız açıklamalara bütünüyle hâkim değilim.
Yedi hamile kadın, hepsi DuPont çalışanı.
Hepsi de Teflon hattından.
Şurayı görüyor musunuz?
"Çocuk, dört aylık, tek burun deliği, görmede deformasyon."
Evet.
Yedi kadından ikisi, neredeyse %30'u, şirketinizin çoktan haberdar olduğu...
...deformasyonlarla birebir aynı cilt deformasyonu olan çocuklar doğurdu.
Bitiriyoruz artık.
Beyefendi...
Annesiyle babası, ona Bucky ismini vermişti.
Bucky Bailey.
Alıcı dediğiniz bu işte.
Şimdi bitti.
Çevre Koruma Teşkilatı, teşkilat tarihindeki en büyük cezasını...
...kimya devi DuPont'a kesti.
ÇKT, DuPont'un Teflon üretiminde kullanılan C-8 maddesinin sağlık tehditleri...
...hakkında rapor sunmadığına kanaat getirdi.
DuPont, ÇKT'ya 16.5 milyon dolar ödeyecek.
Şirket, her sene Teflon'dan 1 milyar dolar kâr ediyor.
Meditasyon yapıyorum Lütfen sessiz olun
Baştan alırsak...
...DuPont'un yerel su depolarını temizleyeceğine dair anlaştık.
Altı su mıntıkasına da enfiltrasyon sistemi takacaklar.
Ayrıca, DuPont davacı gruba nakit 70 milyon dolar ödeyecek.
Teflon hattının üç günlük kazancı.
Geriye en zahmetli mevzumuz kalıyor. Tıbbi gözlem.
İki tarafla da bağı olmayan üç bilim insanından oluşan...
...bağımsız bir bilim ekibi kurmaya karar verdik.
Bu bağımsız ekip, mevzubahis grubun üyelerini inceleyerek...
...C-8'e maruz kalmanın bu bölgede hastalık artışına...
...sebep olup olmadığına karar verecek.
Ekip, belli bir hastalıkla ilişkili muhtemel bilimsel bağlantılar bulursa...
...bu hastalık için gruptaki herkesin sağlık durumu, DuPont tarafından...
...235 milyon doları bulabilecek şekilde takip edilecek.
Eğer bu hastalığı sonradan edinen bir grup üyesi olursa...
...zararları için DuPont'u dava edebilecek.
Fakat...
Eğer bilim ekibi herhangi bir bilimsel bağlantı bulamazsa, bu bahis kapanır.
Gözlem yok, dava yok, istisna yok.
Güzel. Pekâlâ beyler, artık resmi olarak bilimin eline düştünüz.
Sende hiç Mai Tai içecek bir tip yok.
- Kutlama için. - Kutlama yapacak bir tip de yok.
- Kutlayacak bir şeyimiz var, değil mi? - Öyle mi?
Ekibin, DuPont'un bu insanların hepsini hasta ettiğini kanıtlayacağını ne biliyoruz?
Bilim insanı değilim ama ben bile biliyorum ki...
...büyük miktarda tıbbi veri gerekecek. Binlerce kan numunesini söylemiyorum bile...
Bize güvenmeyen insanlar verecek hem de.
"Selam millet, size birkaç iğne batıracağız. Sıkıntı yok, değil mi?"
Bu insanları bilirim ben.
Parayı alıp kaçacaklar.
Sen de öyle yapmaz mıydın?
Bence paradan fazlasını istiyorlar. Bence...
Hasta olup olmayacaklarını öğrenmek istiyorlar...
Veya kanlarında C-8 var mı, varsa onlara ve ailelerine ne yapacak...
Geleceklerine inanmaktan başka çaremiz yok yani?
- İnanmaktansa onları onaylayabiliriz. - O ne demek Rob?
Teste gelin...
Bize kan numunenizi verin.
Ondan sonra vereceğiz çekinizi.
Bir daha düşündüm de, benimki de Mai Tai olsun.
Hepimize lütfen.
- Rob Bilott. - Evet.
Bunu nereden buldun şimdi?
Sağlıklı içme suyu hepimiz için hayati bir şey.
Bu yüzden bilim insanları, C-8'in herhangi bir sağlık sorunu...
...oluşturup oluşturmadığını öğrenmek istiyorlar.
Destek olmak için bugünden itibaren bir sağlık formu doldurup...
Hadi be!
...şehir merkezindeki tıbbi karavanda. Peki ya sen?
- Sen de kanını test ettirecek misin? - Yok. İğnelerden nefret ederim.
- 400 dolar veriliyor dostum. - Harbiden mi?
Dikkatini çektim, değil mi?
Tamam, tamam... Peki, pekâlâ...
Evet, bu olur.
Onları buraya getiriyoruz.
Kanlarını alıp çeklerini veriyoruz.
- 400 dolar? - Adam başı.
Bayağı para dönüyor burada.
Bugün kaç kişi getirdiniz Bayan Luann?
Kocam, üç çocuğum ve ben.
2000 dolar.
- Noel öncesi fena sayılmaz. - Evet.
Ama bir şey bulamayacaksınız.
DuPont'takiler iyi insanlar. Göreceksiniz.
Gigi, Gigi, Gigi!
Tepeye meleği koyma sırası sende.
Sen yap hayatım, Gigi çok yorgun.
Ben Amcana git de seni kaldırsın.
- Anne, iyi misin? - İyiyim.
Cidden, acayip büyük bir şey. Bu sene seni ortak yapacaklar. Eminim.
Yapsalar iyi olur. Yani...
Anne, gelip baksana!
Süsü taktın mı bebeğim?
- Rob, sen halledebilir misin? - Bakayım.
Tamam, geliyorum.
Alo?
- Rob, hazır mısın? - Larry, ne oldu?
- 69 bin. - Ne 69 bin?
69 bin kişi test yaptırdı. 69 bin! Ne kadar çok veri topladık, anlıyor musun?
İhtiyacımız olan buydu Rob, işte budur!
- Aman Tanrım. - Başından beri haklıydın dostum.
- Mutlu Noeller! - Sağ ol.
- Ne demek. - Teşekkürler!
Sonra konuşuruz.
- Kimmiş arayan? - Hayatta inanmazsın.
- Babacığım, bil bakalım ne yaptım? - Ne? Ne yaptın bakalım?
Tepeye meleği ben koydum.
- Hadi ya? - Ben Amcam kaldırdı beni.
Öyle mi? Böyle mi?
- Mutlu Noeller millet! - Mutlu Noeller!
Tennant davasının başlangıcından beri on bir sene geçti
Bugün, burada Wilbur Earl Tennant'ı anmak için toplandık.
"Rab çobanımdır, Eksiğim olmaz."
"Beni yemyeşil çayırlarda yatırır..."
"...sakin suların kıyısına götürür. İçimi tazeler..."
"Karanlık ölüm vadisinden geçsem bile..."
"...kötülükten korkmam."
Çabuk cevap verin, hardal mı, ketçap mı?
Teddy, onuncu kez söylüyorum, o benim ketçabım.
- Charlie, başlamayın. - Ne ya? Benim ketçabım. Ben aldım.
- Kendininkini almıştı, tamam mı? - Sen o avukatsın.
Yemeğinizi bitirin.
Dale Lamb kardeşimdi. Kanını aldınız, ona yardım edeceğinizi söylediniz.
Evet, doğru. Üzerinde çalışıyoruz, sözüm söz.
Öldü.
Testis kanseri.
Seninkilerden daha küçük üç çocuk bıraktı ardında.
Sen ailenin kıymetini bil tabii.
Tamam, herkes kalksın.
- Yemeğim bitmedi. - Kalkın dedim.
Darlene rahatsız edilmeden evden dışarı adım atamıyor!
Önce DuPont'a dava açtığımız için bizi suçladılar, şimdi de...
...bir gelişme göremedikleri için bize nefret kusuyorlar!
- Kusura bakma Joe... - Kusura bakarım!
Dandik bir kan numunesini incelemenin neden dört sene aldığını...
...merak ediyorlar ve ben de onları suçlayamıyorum!
Sana güvenmiştik Rob. Sana inanmıştık.
- Biliyorum Joe, çok... - Anladın mı?
En azından bir ilerleme raporu falan da mı yok?
Bu insanlara gösterebileceğim herhangi bir şey?
Çok uzun zamandır bekliyorlar.
Üzgünüm Bay Bilott.
Ekip hâlâ kompleks veriyi analiz etme ve binlerce numune ile hasta öyküsünden...
...model çıkarma aşamasında.
Çok pardon, biraz bekleyebilir misiniz?
Charlie, yemeğinle oynama.
Fahişe ne demek?
Nereden öğrendin onu?
Mary Magdalene'in bir fahişe olduğunu söyledi bana.
- Ne? Öyleydi. - Hayat kadını demelisin.
Sonra Tanrıyı buldu ve İsa'nın en koyu öğrencilerinden biri oldu.
Bak, İncil'i öğretiyordum ona sadece.
Bugün uğraşamayacağım. Herkes kalksın bakalım.
Herkes kalksın!
- Hâlâ paramız yeter mi? - Ne?
Katolik okuluna.
Kardeşim yine rehabilitasyona girdi, biliyor muydun?
- Hayır, çok üzüldüm. - Bugün...
Bugün annem ilk kez kemoterapi alacak.
- Unutmuşum. - Çünkü davanla alakalı değil Rob.
Arabaya!
- Tanrım. - Tamam ya...
Teddy imzamı taklit etmiş ve Tony futbolu bırakıyor. Tony.
Ama nereden bileceksin tabii, değil mi? Çünkü tek gördüğün, tek umursadığın...
Sen... Çocukların seni sadece bu davayı obsesif bir şekilde...
Ben hiç şikâyet ettim mi?
Allah aşkına bir şey söyle Rob!
- Hayır. - Hayır mı?
- Hayır. - Hayır...
Çünkü bir şeye ihtiyacın olduğunu biliyordum. Bir iletişim... Bir şey işte.
Bu yüzden...
...her şeyi içime attım.
Ama hesap yapmaya başlamak istiyorsan, eğer şimdi gelip...
..."Paramız yeter mi?" diyeceksen, o zaman...
Bilmiyorum Rob.
Çocuklar iki kelimeyi bir araya getiremeyen bir babayla yetinebilir mi?
Evliliğimiz kaldırabilir mi 13 yıllık...
Bununla geçen 13 yılı?
Ne dersin Rob? Bunun hakkında konuşmak ister misin? Hayatlarımız hakkında?
Elbette istemezsin.
Anneme durumunu sorduğunu iletirim.
Bu ekip ne yapıyor Allah aşkına? Neden hâlâ fatura geliyor bize?
Genel giderler...
Danışmanlık ücretleri...
- Harry'nin çağrı merkezi... - Saatte bin dolar?
O teknik bir uzmandı.
DuPont, Washington'da lobiciliğe başladığında dosyaları halletmemiz lazımdı.
Bu Washington'ın sorunu, bizim değil.
Onları bu yüzden davaya dahil ettin. Senin notundu hani?
Sadece bir cezaydı Tom. Bir cezaydı. 16 milyon dolar.
Bu insanlar için bu hiçbir şey. Bozukluk gibi.
Evet, ama suç gizleme ile suçlanırlarsa her şey biter onlar için.
- Adalet Bakanlığı soruşturma yürütüyor demiştin. - Artık değil.
- Ne? - Soruşturmayı sonlandırmışlar.
- Sonlandırmışlar mı... Ne? - Sonlandırmışlar. Sebepsiz.
Tom, hükûmetimiz DuPont'un avucunun içinde.
Bu dava sahip olduğumuz tek umut.
Bunu biliyorlar ve seni, beni durdurmaya zorlamak için ellerinden geldiğince...
...pahalıya patlatmaya çalışıyorlar.
- Daha ne kadar sürecek söyle sadece. - Ben...
Söyleyemem. Keşke söyleyebilsem.
- Tom, ben... - Sen iyi misin?
İyiyim, sadece...
Rob, ben yönetici ortağım artık. Yönetmem gereken bir firma var.
Biliyorum ve bence bunun çok büyük bir getirisi olabilir Tom...
Bu işi para için aldığımı mı sanıyorsun?
- Hayır, ben... - Bu firmanın saygınlığını...
...kıyma makinesinde çekmene, bir davacının tazminatı için mi izin veriyorum sanıyorsun?
Neden yaptığını bilmiyorum.
Rob, dinle... Kusura bakma ama...
...bir maaş kesintisi daha yapmak zorundasın.
Tom, bu... Bu benim dördüncü kesintim.
Üç tane oldu zaten...
Hiç müvekkilin yok, kimse telefonlarına dönmüyor.
Ben ne yapayım? Senin tarafındayım ama...
Rob?
Amy? Amy!
- Kathleen! - Yardım çağır!
Rob! Rob!
Jerry ile saat 4'teki randevumu iptal etsek iyi olacak gibi...
Bilmiyorum, öğrenmeyi bekliyoruz hâlâ.
Çok şeydi...
Jerry'nin mevzuyu bildiğinden emin ol...
Kapatmam lazım.
- Bayan Bilott? - Efendim...
Kocanızın GKA geçirdiğini düşünüyoruz. Geçici kansızlık atağı.
Kan kısa bir süre beyne ulaşamıyor ve inme belirtileri meydana geliyor.
Anlamadım, GKA mı dediniz? Kısa sürmedi ama.
Bir süre devam etti.
Zehirlenmiş olabilir mi?
Anlamadım?
- Biri onu zehirliyor olabilir mi? - Hayır Bayan Bilott, bu mevzu nörolojik.
- İnme değil dediniz. - Bu sefer değil.
- O ne demek? - Şu demek... Asla ilaçlarını aksatmamalı.
Ayrıca hayatından stresi bütünüyle çıkarmalı.
İşi üzerine inanılmaz bir baskı bindiriyor.
Bunun değişmesi lazım ama henüz genç bir adam.
Bu durumları yaşıyor olmamalı.
Yatıştırıcı verildi ama onu görebilirsiniz.
- Ben yarın kendisini kontrol ederim. - Teşekkürler, sağ olun.
Ben sizi yalnız bırakayım.
Ne gerekirse, beni ara.
Onu bir hayal kırıklığıymış gibi hissettirmeyi kesmen gerekiyor.
Ailenizin üzerindeki stresin farkındayım.
Lütfen bana onun karısı olarak cevap verme.
Rob çocukken oradan oraya taşınmalarını anlattı mı sana hiç?
- Ben... - Lise sondan önce on kez.
Ne arkadaş, ne bir ilişki, hiçbir şey.
Sadece o, kız kardeşi, ailesi.
Sonra hayatına ben girdim, sen girdin ve...
Taft, sadece bir iş yeri değil. Onun için yuva demek.
Tüm bunları, yardımına ihtiyacı olan...
...bir yabancı için riske atmayı istedi.
Sen ve ben bunun ne olduğunu bilemeyebiliriz fakat...
...kesinlikle bir hayal kırıklığı değil.
Tanrım, sen benim yüreğimi aradın...
Ve bilirsin ne zaman oturduğumu ve kalktığımı...
Senin kanatların altındayım...
Onlar beni ölümden korurlar...
Beni tehlikelerden uzak tutarlar...
Tanrım, biliyorum yanımdasın...
Her daim...
...benim tarafımdasın...
Selam. Skoru biliyor musun?
Maçın? Kusura bakma, radyom bozuk.
Üzüldüm.
- Boş ver ya, sürpriz olur bana. - Hadi Bucky, geç kalacağız.
İyi akşamlar.
Alo, Rob? Ben Bill Leary. Seninle tanışmadık.
Indianapolisli yeni müfettişim.
Seninle şu faturalandırılmamış saatler ve şu geri ödenmemiş...
- Alo? - Bay Bilott?
Efendim?
Sanırım öncelikle özür dilemeliyim...
...sizi aramam yedi yıl sürdüğü için.
- Kimsiniz? - Evet, tabii...
- Ben Dr. Karen Frank... - Bilim ekibinden?
Tekrardan sizi bu kadar uzun süre beklettiğim için özür dilerim Bay Bilott.
- Fakat o kadar çok veri vardı ki... - Lütfen, doktor hanım lütfen...
Sadece... Sadece ne olduğunu söyler misiniz?
Neler oluyor? Ne buldunuz?
Evet. Bize eşi benzeri görülmemiş büyüklükte bir veri verdiniz.
İnsanlık tarihindeki en geniş çaplı epidemiyolojik araştırma bu.
Reddedilemez. Devamlı C-8'e maruz kalmanın...
...altı kategoride ciddi hastalığa sebep olduğunu saptadık.
Böbrek kanseri, testis kanseri...
...tiroit hastalığı, preeklampsi, yüksek kolesterol, ülseratif kolit.
Gruptaki 3635 kişide bu hastalıklar hâlihazırda mevcut.
Çok daha fazlasında da ortaya çıkacak.
Sayenizde tüm bu insanların tıbbi gözlemi yapılacak ve...
...hastalananlar haklarını tazmin edebilecekler.
İyi bir şey yaptınız Bay Bilott. İyi iş çıkardınız.
Teşekkürler.
Rob? Ne oldu?
Rob?
DuPont anlaşmayı tanımıyor.
- Hangi kısmını? - Hepsini.
Anlaşmamızı çöpe atıyorlar.
Bilim ekibini reddediyorlar. Mahkemede her talebe itiraz edecekler.
Binlerce talep var. İnsanlar, hasta insanlar, pes edecekler.
- DuPont'la boy ölçüşemezler! - Nasıl cayabilirler...
- Sarah. - Her şeyden cayamazlar.
Sektörün ağası bunlar. Canları ne istiyorsa yapabilirler.
Başka hiçbir şeyin önemi yok.
İstedikleri kadar dalaşsınlar seninle, başardığın şeyi gölgelemez bu.
Elbette gölgeler. Hatta tam olarak bunu yapar.
Dünyaya onlarla savaşmanın bir anlamı olmadığını göstermek istiyorlar.
Bakın millet, labirentin yapımına yardım eden adam bile labirentten çıkamıyor.
Sistemimiz hileli.
Bizi koruyacağını düşünmemizi istiyorlar ama bu bir yalan.
Biz, kendimizi koruruz. Biz.
Başka kimse değil.
Ne şirketler, ne bilim insanları, ne de hükumet. Biz.
Lise mezunu bir çiftçi öğretti bana bunu.
İlk günden bunu biliyordu ve ben onu deli sanmıştım.
Delice değil mi bu?
Hayır...
Herkes ayağa kalksın. Sayın Timothy Burg...
Birleşik Devletler Ohio Güney Bölgesinin Bölge Hâkimi mahkemeyi yönetecek.
Ertelenmiş duruşma an itibariyle görülmeye başlanmaktadır.
Dikkat, dikkat, dikkat...
Bu yüce mahkemede ifade verecekler yaklaşsın, dikkatlerini bize versin...
Böylece mahkeme tarafından dinlenecekler.
Tanrı, Birleşik Devletleri ve bu yüce mahkemeyi korusun.
Lütfen yerlerinize oturun.
Bu sabah jüri kurulu duruşması için toplandık.
Peki... 3535 karar.
Senede dört veya beş dava olarak değerlendirilirse...
...buraya yaklaşık...
...2890'a kadar geleceğiz. Eğer şanslıysak tabii.
Hemen işe koyulsak iyi olur gibi.
Bay Johnson, avukatınız burada mı?
Günaydın, Sayın Hâkim. Davacıyı temsilen, ben Rob Bilott.
Hâlâ buradasın demek?
Hâlâ buradayım.
Bu davaların ilkinde Jüri, Rob'ın davası lehinde...
...1.6 milyon dolar tazminat kararı verdi. İkincide: 5.6 milyon dolar.
Üçüncüde: 12.5 milyon dolar.
Nihayetinde, DuPont 3.535 dosyanın tümünü 670.7 milyon dolar karşılığında kapattı.
PFOA'nın dünyada yaşayan canlıların...
...neredeyse tamamının kanında bulunduğuna inanılıyor...
...buna insanların %99'u da dahil.
Günümüzde, Rob'un çalışması sonucunda, dünya çapında PFOA'yı yasaklamak ve...
...ilişikli, 600'ü aşkın tükenmeyen, neredeyse hiçbiri düzenlemeye tabii olmayan...
...kimyasalları araştırmak için sayıları gün geçtikçe artan faaliyetler mevcut.
Wilbur Tennant kapısından girdikten 20 yıldan fazla süre sonra bile...
...Rob Bilott hâlâ savaşıyor.
Çeviri: Fransergio & pitiko