2. BÖLÜM GÜÇ AÇIK
BOSSA NOVA HİT ŞARKILARI
CİN
KAÇIŞ USTALARI
Affedersiniz.
Elektriği hallettikten sonra hayatın ne kadar güzelleştiğini hatırlıyordum.
Ne sormuştunuz?
Tamam. Tuzağa ne takılmıştı?
Tamam, başlıyorum.
Üç, iki, bir.
Tory'yi memnun etmek için yapmıştım.
Sonra o gece kıyamet koptu.
Buradalar! Peşimizdeler!
-Geliyorlar! Kim geliyor? -Bilmiyorum!
Peki ne yakaladınız?
Memur bey, Tory haklıydı.
O adada yalnız değildik.
Ve bir yaratık yakalamıştık.
Hem de ne yaratık...
Merhaba izleyiciler. Arkamda yaptığım ilk kümesi görebilirsiniz.
İnşa ettiğim ilk kümes.
Göründüğü kadar kolay değil ama ben epey memnunum,
Yaratık'a selam verin.
Bugün Yaratık için özel bir gün çünkü ona özel inşa ettiğim
yeni evine taşınıyor. Ben...
Dostum. Ben kapıyı açarken kamerayı tutar mısın?
Hayır, bana ve tavuğa doğru tut.
Bak bakalım. İşte. Burası senin yeni...
Hayır. Düzgünce tutsana.
Amma beceriksizsin. Ver bana.
Ben yaptım...
Kes.
Yaratık hayatımıza girdiğinden bu yana neler öğrendik?
Öncelikle bu adada Tory Belleci adında bir tavuk yaşıyor.
İkinci olarak adada bir tavuk var.
Ne komik.
Ve yumurtluyor! Tavuktan yumurta alacağız.
-Bu iyi haber. -Gerçek bir kahvaltı yapacağız.
-Bir şey diyeyim mi bu... -Ne?
Eve dönünce bunu TV'de gösteririm.
İnsanlar böyle para kazanıyor, değil mi?
-Bu deneyimi kayıt mı edeceksin? -Fenomen olacağım.
Fenomen mi? Fenomen de ne?
Tüm hayatını internete koyan genç kişi.
Anlamadım. Nasıl kayıt yaptınız?
Telefonumla.
Pardon. Bazı yerleri atladım.
Adadaki ilk günlerimize geri döneyim.
Enkazın oraları kurcalarken telefonumu buldum.
Tory! Her şeyin düzeleceğini söylemiştim.
Ne?
-Telefonun! -Evet!
Bu harika!
Tabii ki biraz ıslaktı.
Kısa devre yapmaması için kurumasını epey beklememiz gerekti.
Ama o an gelmişti.
Çok heyecan vericiydi.
Sanki geleceğimiz ona bağlıydı.
Yalan söylemeyeyim, tüm umudumu buna bağladım.
Şarjı bitmiş.
Boşuna yer kaplıyor, atsam daha iyi.
Peki ya batarya yapsak?
Sadece iki tür metal ve asit lazım.
Bunun içinde asit var zaten.
Öğle yemeğimizle şarj edebilir miyiz?
Elimizde bunlardan ve iki tür metal olursa evet.
Ne kadar lazım?
Daha bilmiyorum.
Muhtemelen bayağı çok.
Richard bana inanmamıştı. Ama bize tek gereken şey
teknenin kasasından alınan bakır meteliklerle
enkazdan sökeceğimiz kablo ve çiviydi. Son bileşen de yukaydı.
Kilolarca yuka.
Al bakalım. Epey yuka var burada.
-Evet. Bize lazım olacak. -Plan nedir?
Yukanın bir ucuna
çivi koyarak başlayacağız.
Çinko, sebzenin içindeki asitle etkileşime girecek, tamam mı?
Böylece elektron salmaya başlayacak.
Sonra diğer ucuna bakır bir şey sokacağız.
Bakır, elektron sever. Onları çekmek ister.
Tek yapman gereken
çiviyle bakırı kabloyla birleştirmek.
Bir akım elde etmiş oldun. Artık elektriğimiz var.
Telefonumuzu devreye bağlarsak
bataryayı şarj edecek ve sinyal alacağız. Belki adadan gidebiliriz.
Bunun için ne kadar elektrik lazım?
Bize beş volt bir amper gerekecek.
Fazla değilmiş. Şu yeter mi yani?
Hayır. Bunun yetmesi imkânsız.
Büyük bir tane alalım. Bu herhalde 15 volt falan eder...
Kesinlikle 15 volttur.
-Büyüklüğüne bir bak. -Hayal âlemindesin.
Gidip kilolarca yuka getirmem gerekecek.
Evet.
Peki. Şimdi de çiftçi olduk.
Devam et.
İşte bu!
Numara yapma!
İyi bir başlangıç.
Başlangıç mı?
Bunlarla arabamı çalıştırırım.
Batarya, enerjiyi kompakt biçimde depolar, biliyorsunuz değil mi?
Tabii.
Bizimki kompakt değildi işte.
Pekâlâ.
-Tory? -Buyurun efendim.
Dürüst olayım mı?
Umarım olursun.
Bunları yapmak zaman zaman sıkıcıydı.
Tanrım. Aynen.
Telefon yanında mı?
Al bakalım dostum.
Peki. Başlıyoruz.
-Tanrım. -Biraz bekle.
Biliyorum. Bağlantıları kontrol etmem lazım.
Hepsi seri bağlı. Her bir depo da...
Kenarında kırmızı çubuk olan
dikdörtgen bir şekil görmek iyi mi, hani şarjın dolması gibi?
-Şarj ediyor! -İşe yarıyor!
Yarayacağını sanmamıştım.
Ama daha açılmadı. Daha fazlası lazım! Daha fazla güç! Daha çok çalış!
-Hadi zorlayın! -Cidden çalışıyor.
Zorlayın sebzecikler!
Sebzeciklerimi değil yani. Anladınız siz.
Ana ekranı açmalı.
Ne kadar sürecek...
Hadi. Sen! Düzgün çalışmıyorsun.
Sen! Kardeşlerini yüzüstü bırakma.
Belki daha fazla yuka gerek. Ana ekran açıldı!
-İşte biz! -Tamamdır.
-Bırakalım şarjı dolsun. -Oldu işte!
-Sinyal bulma şansımız bu. -Hemen çıkarma! Tam olarak...
...dolmadı.
Tory, çocukça davranıyorsun.
Hayır. Bu tek şansımız olabilir.
-Ne... -Bu tek şansımız olabilir!
-Şarjı bitti. -Kapandı dostum.
Halledeceğiz. Hadi ama!
Eve gidince sudoku oynarım.
Sinyal yakaladınız mı?
Tabii ki hayır.
Issız adayı bırakın, İngiltere kırsalında
zor yakalıyorum.
Tory'ye de söylemeye çalıştım.
Yüzlerce pil yaptım.
Telefonu tamamen şarj etmiştim.
Sinyal yakalamak için her yeri dolaştım.
Çekmedi. Hem de hiç. Sıfır. Yok.
Telefon şarj olduktan sonra Richard ne yaptı?
Aptal videolar çekti.
O sıralar elektrik üretmek konusunda ciddi düşüncelere dalmıştım.
Fenomen videoları için telefonumu şarj etmeliydim.
Ayrıca şarjlı diş fırçama da lazımdı.
İşte o zaman jetonum düştü.
Buna bayılacaksınız.
Alternatör.
Arabanın elektrik üreten bir parçası.
Başka nerede alternatör vardır?
Teknede.
Alternatörü döndürmek için aceleyle bir kol yaptık
ve kaptan köşkünden aldığımız kontrol paneline bağladık.
Bu şey çalışırsa tüm evi aydınlatabiliriz.
Alternatörün içindeki hareket eden tek parça
şu an bizim için en önemli şey.
Bizi karanlık çağdan medeniyete geçirecek.
Umalım da deniz suyu
mıknatısları ya da kabloları mahvetmiş olmasın.
Tam bir ızdırap kaynağısın.
Neden araba aküsü gerekli? Alternatör tek başına yeter sanıyordum.
Bir dinamo olsaydı evet. Bu bir alternatör.
Alternatif akım üretir. Onu harekete geçirmek lazım.
Aküyü bitirmek üzereyim,
içinde kaynak yapmaya harcamadığın birazcık güç kalmış.
Şunun merkezinde elektromıknatıs yaratmaya yeter.
Alternatörü döndürerek akım yaratırsın böylece çalışmaya başlar.
Görmeye hazır mısın?
Neden ben çeviriyorum?
Egzersiz yapman gerektiğini söylemiştin.
Başla.
Daha hızlı çevirmelisin.
-Fena değil. -Aynı tempoda çevir.
Yapabilirim. Sebze doğramaktan daha basit.
-Hazır mısın? -Hazırım, evet.
Başlıyoruz, üç, iki, bir.
Çok heyecanlandım!
-Richard, bak. -Bakamıyorum. Çalışıyor mu?
-Çalışıyor! -Evet!
-Işık yanıp sönüyor. Elektriğimiz var! -Enerji üretiyorum!
Ben Elektroadamım!
Hayatımızı değiştirecek! Diş fırçamı şarj edebilirim.
Tanrım! Böyle devam mı edeceğim?
Evet. Bakalım telefonu şarj edecek mi.
-Tory, kollarım ağrıyor. -Devam et.
Buradan kurtulduğumda amma kaslı olacağım.
Bakalım. İşte kader anı.
-Girmek üzere. -Hadi!
Richard!
Çalışıyor. Bak, şarj ekranı açıldı!
-Harika bir şey! -Böyle devam edemem!
-Yoruldun mu? -Evet.
-Ben devralayım mı? -Evet.
Dostum.
İşte.
Abartacak ne var, anlamıyorum.
Yirmi dakika yap bakalım.
Ufak balık ve köpek maması yiyerek yeterince çevirebileceğimizi sanmıyorum.
Ne kadar zamanda tamamen dolar?
Epey zaman alır.
Kaptanın seyir defteri. Günlerden ne, bilmiyorum.
Alternatörü kullanarak kampı aydınlatmaya çalışıyoruz
ve işe yarıyor, enerji üretiyoruz ama yeterli değil.
Seyir defteri için yeterince şarjım yok.
Elektrik olmadan hatıralarımı nasıl anlatacağım?
Elektrik üretme sürecini makineleştirmenin yolunu bulmamız...
Bir dakika.
Dur bir dakika.
Tory.
Tory! Harika fikir vakti. İnanılmaz yani!
Aslında aptalcaydı.
Aylardır nehirden su içiyorduk.
Tek yapmamız gereken su çarkı inşa etmekti.
Romalılar iki bin sene önce yaptıysa
biz de modern tekne hurdasından yapabilirdik.
Tahtadan bir aksla metal boru yaptım.
Suyu tutmaları için karaya vuran brandaları birbirine diktim.
Asıl kollar önemliydi.
Uzun olurlarsa bize o kadar dönme kuvveti,
yani tork vereceklerdi.
Alternatörün yeterince hızlı dönmesi için bize bu gerekliydi.
Harika görünüyor!
Ver bana.
Umarım uyar.
Evet.
Sonra alternatörü döndürmek için dişli düzeneği yapmalıydık.
Su çarkını, alternatörümüze bağladım.
Çark dönecek. Doğrudan bağlantısı var.
Bağlantı şaftı döndürecek, o da bu devasa bobini.
Büyük bobin, alternatörün üstünde yer alan küçük bobine kayışla bağlı.
Devir sayısının yüksek olması gerek.
Böyle çalışıyor. Ne kadar hızlı olursa o kadar elektrik alırız.
-Yani dişlilerimiz büyük. -Evet. Büyük ve küçük dişli. Hızlı hızlı.
-Hızlı sever misin? -Severim.
Gerdirme aleti konusunda seni tebrik edebilir miyim?
-İlkel bir şey. -Sevdim. İş görüyor.
Basit ama kayışı geriyor. Güzel.
Basit bir çözüm.
Sadece su çarkını döndürmeliyiz.
Basit bir iş değil ama koyulalım.
Çarkı yapmak işin yarısıydı.
Çarkı döndürmek için yeteri kadar su vermek ise
ayrı bir işti.
Neyse ki doğanın olukları vardı.
Burada lafa girersiniz sanmıştım.
Bambu. Bambular. Doğanın kendi olukları.
Neyse...
Nehrin kaynağını zirvenin yakınında bulduk.
Suyu taşımamız gerekiyordu.
-Hazır mısın Richard? -Evet.
Musluğu aç. İşte bu. Kader anı.
İşe yarıyor!
İlkel tesisatçılar olduk!
Harika! Su taşıyoruz!
Biliyorum. Kaldığımız süre arttıkça kendimi daha medeni hissediyorum.
Asıl buradan su çarkına inerken
enerji açığa çıkacak.
Akışı biraz daha artırabilirsek kampa giderken
bambuları birbirine bağlarız böylece su, çarka ulaştığında
şiddetli akıntı olur.
Kesinlikle. Şimdi sülükleri çıkarayım.
Sülük yenir mi?
Bu kadarcıktı. 800 metrelik bambu oluğunu
deniz seviyesine indirince su gücümüz olmuştu.
Oluğun ağzını su, çarka denk gelecek şekilde
ayarlamamız gerekiyordu.
Aptallık yaparak bunu Richard'a bıraktım.
Tory! Su...
Su geliyor!
Tory! Su geliyor!
Hadi ya. Suyu açtığını söyleyebilirdin.
Bak su çarkımız için su getirdim.
Hadi be! Harika bu!
Ama çarka denk gelmiyor!
Su doğru yere akmıyordu. Çark zar zor dönüyordu
ama alternatörü çalıştırmak için yeterince hızlı değildi.
Gözlere denk gelmesi lazım ki yer çekimi görevini yapsın.
-Evet! -Aşağı insin.
Belki yarım santim kesersek
göze tam denk gelir.
Fazla kesersek de çarkın üstüne dökülür,
o zaman da gözlerin içi dolar ve çark dönmez.
-Kesmemiz lazım. -Evet.
Olukları sen taşı, ben kesmeyi hallederim.
-Yolda kurursun. -Komiksin.
Bütün bunları bilerek yaptığını düşünmek daha kolay olurdu.
Ama o kadar zeki biri olmadığını unutmamak gerek.
Tory, suyu bırak!
Geliyor!
İşte bu!
-Evet! -Bak şuna!
-Daha iyi oldu. -Evet, tam isabet.
Daha iyi.
Çalışıyor. Enerji üretiyor mu?
Çalışıyor! Elektrik üretiyoruz!
Evet! Enerji üretiyoruz! Elektriğimiz var!
Evet. Bebeklerim hayattasınız.
Hâlinize bir bakın.
Şimdi de büyük olan.
Evet!
Serinlik.
Neredeyse çok...
Ne oldu?
Hadi be!
Ne oluyor?
-Durdu. -Ne yaptın?
Fişleri taktım. Bunun için ürettik.
Kaç tanesini?
Hayati önemi olan ekipmanları.
Neyi çalıştırdıysan fazla geldi.
Alternatörümüzü durduran bir elektromanyetik alan yarattın.
Ne olmuş?
Anlamadım.
Alternatörler, elektromanyetizmle çalışır.
Su çarkımız dönerken mıknatısımızı da döndürüyordu.
Mıknatıs ise bobin telin içinde.
Mıknatıs bobinin içinde dönerken elektrik üretiyor.
Richard'ın "hayati önemi olan ekipmanları" çok elektrik çekerek
bobinlerin içinde manyetik alan yarattı.
Manyetik alan, çarkın içinde dönen mıknatısı
durdurmaya yetecek kadar güçlüydü,
yani su çarkımız da durdu.
-Öyle olabileceğini bilmiyordum. -Hiç sorma!
Ama çalışmıyor.
Bunu önlemek için daha büyük bir çark yapmalıyız.
-Daha fazla tork lazım. -Tam Amerikalı çözümü. Hep daha büyük.
-Evde elektrik istiyor musun? -Evet!
Daha büyük çark gerekecek.
Tanrım!
Ya büyük oyna ya da evine dön.
Ben eve dönmek istiyorum.
Büyük çarkı yapmak Richard'ın sorumluluğuydu.
Dolayısıyla zaman aldı.
Sinir bozucuydu. Ben deniz fenerine başlamak istiyordum.
Deniz feneri mi? Daha da saçmalaşıyor.
Zamanını boşa harcıyorsun Kaptan Ahab. Moby Dick orada değil.
Evet. Ama buradan aşağıdakinin iki katı mesafeyi
görebildiğimi biliyor muydun?
Sadece üç mil, yani Avrupalı veya her nereliysen sizin deyişle
beş kilometreyi görebiliyorsun.
Ben sekiz mil görebiliyorum, yani 11 kilometre.
Yüz otuz kilometre bile olsa bir şey görmeyeceksin çünkü gelen kimse yok.
Bacaklarını daha çok esnet.
Yunus gördüm!
Gece gelirlerse ne olacak?
Gece açılırlarsa göremeyeceğiz.
Deniz feneri yapmalıyız.
Evet. Deniz feneri. Ben televizyon istiyorum.
İyice esnet. Arka bacağın daha düz olmalı.
Yoga havamı mahvediyorsun.
Fena fikir sayılmazdı.
İnşa etmeye başlasaydı beni rahat bırakırdı.
Sadece ışık lazım. Bana sadece ışık lazım.
Sadece ışık.
Hayır, yeterince parlak değil.
İşe yaramaz.
Bunları alıp sarabiliriz.
Tekneden aldığımız spot lamba nerede?
Işık fark etmez,
uzaktan görülebilmesi için devasa bir mercek gerekli.
Mercek mi?
Mercek yok ki.
Bir dakika.
Mercek yapabiliriz.
Yer gök kum. Eritsek yeter. İyi fikir!
Pekâlâ. Pes ediyorum.
Burada huzuru bulmak da nereden çıktı?
Camın silisten, tam adıyla silisyum dioksitten
yapıldığını biliyorsunuzdur.
Kumun asıl bileşeni budur.
Kumu yeterince kızdırıp cam elde edeceğimi biliyordum.
Camım varsa mercek yapabilirdim.
Sadece bir fırın gerekliydi.
Onu yapmak için de kil.
Sonra şaşırtıcı şekilde Richard iyi bir fikirle geldi.
Karıncalar yuvalarında neden kil kullanıyor, demiştin?
Çünkü evlerinin içinde
küçük yapılar inşa etmek için iyi bir malzeme.
Mantıklı. Böylece üstlerine çökmez.
-Aynen öyle. -Bunu nereden biliyorsun?
Doğa tarihiyle ilgili epey program yaptım.
Sadece araba programları yaptın sanıyordum.
Doğa tarihi alanında namım vardır.
Örneğin şunun içinde şey var gibi...
Tuzak kapılı örümcek mi?
Evet. Muhtemelen.
Neden bahsettiğini bilmiyorsun bile.
Sümük bile olabilir.
Karınca yuvası bulabilirsek
bizim yerimize işi halletmişlerdir.
-İşte bu. -Tanrım! Kaynağı bulduk.
Nasıl da eğleniyorlar.
Bütün işi halletmişler.
Bizim yerimize kili bulmuşlar. Kazmışlar bile.
Kovayı daldırıp kili alacağız.
-Devasa bir fırın yapabiliriz. -Değil mi?
Ateş karıncası olabilirler mi?
Üstlerinde yazmıyor. Karınca işte!
Doğa uzmanı olan sensin.
Karınca, karıncadır. Kaz.
Tanrım.
Siktir.
Ateş karıncalarıymış!
Pantolonumun içinde milyonlarca küçük timsah var!
Hayalarımı ısırdı!
Sadece yüzlerce acı veren, minik karınca ısırığıydı.
Neden sinirlendiğini anlamadım.
Şeyinden ısırılan o değildi.
Neyinden?
Neyse.
Sonunda biraz kil almayı başarmıştık ve fırını yapmıştım.
Sonuçtan epey memnundum.
Oldu mu?
Sıcak.
Kumu cama dönüştürecek kadar sıcak olacak mı bilmem.
Üç bin fahrenhayta getirmemiz lazım.
Yani doğru düzgün bir ölçü birimiyle 1700 derece. Epey sıcak.
Epey sıcak. Sana ne yapacağımızı göstereyim.
Deniz fenerleri binlerce yıldır kullanılıyor.
Ama 1822 yılında Fransızlar, Fresnel merceği icat etti.
-Ders mi veriyorsun? -Evet.
Bir dakika.
Sıradan bir mercek şöyle çalışır.
Işık kaynağın varsa etrafa yayılır.
Ama mercek, ışığın yönünü değiştirerek onu demet hâline getirir.
Bize de bu lazım ki ışığı olabildiğince uzağa ileterek
ufuktaki gemilerin bizi görmesini sağlayabilelim.
Devasa bir mercek yapabiliriz ama çok ağır olur,
ayrıca malzememiz yok
ve onu kuleye çıkaramayız.
Ben de şunu düşündüm.
Bu bir Fresnel merceği.
Bir sürü prizmadan oluşuyor. Ve her bir prizma da aynı görevi görecek.
Yayılan ışığı alıp yönlerini değiştirecek ve devasa bir ışık demeti yapacak.
Bize sadece 48 tane prizma lazım.
Sonra şu düzende dizeceğiz.
En iyi kısmı ise daha hafif olmaları,
kulenin tepesine daha kolay taşırız.
-Dinliyor musun? -Evet.
Kırk sekiz mahkum, bir fanila merceği yapar.
Şimdi prizmaları yapalım.
-İşe mi koyuluyoruz? -Evet.
Okul bitti.
Pekâlâ.
Tahtadan bir model yaptım.
Bunu kille kaplayınca kalıbımız olacak.
Sonra bunun içini kumla dolduruyoruz
ve prizma oluyor.
Bunun işe yarama olasılığı nedir?
İlk kez deneyeceğim, bilmiyorum.
Kumu nereden bulacağız?
-Heyecanlandım ben. -Biliyorum! Ben de!
Sadece kum yahu.
Sıcak bayağı. Önlem alsak iyi olur.
İyi fikir. Dur biraz.
-O ne için? Başını mı koruyacaksın? -Güvenlik için.
Peki.
Sıcak. Çok sıcak!
Cidden o kadar sıcak mı?
Evet. Bayağı hem de.
Pekâlâ. Sanırım şimdi...
Eriyene kadar bekleyelim.
Böyle şeylerde sabırsız oluyorum.
Piştiğinde fırın ses çıkarıyor mu?
Hayır.
Hadi bir bakalım.
Çok sıcak.
-Evet. -Parlak kırmızı. Bu iyiye işaret.
Isının yayıldığını hissedebiliyorum.
Erimiş gibi durmuyor.
Kum gibi duruyor.
Evet. Belki altı olmuştur.
Tory! Sıcak kum yaptın!
-Yeterince sıcak değil, değil mi? -Hayır, değil.
Sıcak kum yaptım.
Kumdan cam hâline geldikten sonra
camın erime sıcaklığı nedir?
Sanırım 2200 fahrenhayt.
-Yani 1200 santigrat. -Evet.
-Derecesi daha düşük, değil mi? -Evet.
Uzman sayılmam.
Ama cam şişeleri toplasak ya,
sahilde bol var.
Kıyıya vurup duranlar gibi mi?
Onları kabın içinde kırsak. Cam onlar. Daha az sıcak.
-Dediğini anladım. -Milyonlarca şişe var.
-Cidden iyi fikir. -Evet.
Geleneksel yolu istedim. Kumu eriterek yapabilecek miyiz, bakacaktım.
Bu azmini takdir ediyorum.
Ama anlamsız.
Tanrım. Haklı çıktığında uyuz oluyorum.
Kırık şişelerle de olsa
kullanılabilen bir şey yapmak için çok kez denemede bulundum.
Uzun bir zaman sonra sonunda
Richard'a gösterecek iyi bir şey yapmıştım.
İlk prizma hazır.
Erimiş.
Cam eritmeyle ilgili çok şey öğrendim.
Kalıbın içinde bırakman lazım,
ayrıca fırın da kalıp içindeyken soğumalı.
Yoksa çok hızlı soğuyup kırılıyor.
Kalıptan nasıl çıkaracaksın? Çünkü bayağı kırılgan.
Kil kalıbı kıracağım.
İşe yaraması lazım.
Baskı yok.
Yardım ederdim ama kırarsam
sinirleneceğinden korkuyorum.
-İşte bu. -Şuna bak!
Bu bir cam.
Güzel değil ama hiç olmazsa tek parça.
-Tutabilir miyim? -Tabii. Dikkat et.
Tümsekleri nasıl yok edeceksin?
Sanırım camı daha küçük parçalayacağım,
belki hava kabarcıklarını önlemek için daha yavaş pişiririm.
Daha fazla şişe toplayayım.
-Burada var. -Hayır. O olmaz.
Ne kadar sürdü ben de bilmiyorum.
Yüz kez denemişimdir. Belki bin.
Tekniğimi geliştirdim.
Siktir.
Camı cilalayıp zımparaladım.
Sonunda 48 tane saydam prizmam olmuştu.
-Kurmaya hazır mısın? -Yeni adım attım.
Tamam. İşte burada.
Evet!
Bu köşeyi, vidaların üstüne yerleştireceğiz.
Dikkat et, çatırdıyor. Tamamdır.
Şimdi anladım.
Her bir tanesi, yüzeyleri sayesinde
merceğin ön kısmıyla aynı işlevi görüyor
ama arkalarındaki şey yok.
-Aynen öyle. -Gördün mü?
-Cidden etkilendim. -Öyle mi?
Evet. Geri dönmen güzel. Sıkıcı olmaya başlamıştın.
-Bazen çok odaklanıyorum. -Seni özledim.
-Takıntı oluyor. -Görüşmek güzel.
-İşi bitirmek iyi bir his. -Güzel.
-Epey zamanımı aldı. -Hoş duruyor.
Bir dakika.
-Ne? -Aklıma bir fikir geldi.
Ne?
Statik bir ışık demeti, dönen bir demet kadar dikkat çekmez.
Görünme şansımızı arttırmak için bunun dönmesi gerek.
Döner hâlde olmalı.
-Dönmesini istiyorsun. -Evet.
Bunu bitirdin, şimdi dönsün istiyorsun.
Gerçek bir deniz feneri olmalı.
Ben yaparım.
Yapar mısın?
Deniz fenerinin döner sistemini yapmak için çok hevesliydim.
Öyle mi?
Neden?
Çünkü iyi biriyim. Ayrıca vantilatörlerim için gereken
değerli elektriğimizi kullanmasını istemedim.
Ben de
çevre dostu ve pratik bir çözüm buldum.
Hamaklar ne iş?
-Dostum, Tory. -Evet?
-Buraya gel. -Peki.
-Ve zekâmın tadına var. -Olur.
Deniz feneri istedin.
Dönüyor da.
-Şuna bak! -Evet.
-Aynen. -Çok iyi.
Ne yapacağız? Ufuk çizgisinde ileri geri mi yaptıracağız?
Dur. Bu güzel mercekleri yapmak için
epey çaba harcadın.
Öyle.
Eserinin mekanizması da aynı çaba
ve detaylı düşünmeyi hak ediyordu. Ben de gerekeni yaptım.
-Endişelenmeli miyim? -Harika oldu!
Hesaplamalarımı merceğin çevresine göre yaptım.
Yani bir gemide bulunuyorsan
0,3 saniyelik beyaz bir ışığa maruz kalacaksın,
bu da evrensel olarak kabul edilen ışık gönderme aralığıdır.
Bunu, resmî deniz feneri olarak tasdikletebilirim.
Tabii adada resmî deniz feneri tasdikçisi de olsaydı.
Dur biraz, eğer gerçek bir fener gibi
kurallar dâhilinde çalışırsa
bizi görmezden gelmezler mi?
Hayır. Çünkü deniz fenerleri haritada görünür.
Bir gemi, feneri görür ve haritaya bakar,
kayıtlı olmadığını görür ve bakmaya gelir
sonra beni, muhtemelen seni de kurtarır.
-Böyle olacağını düşünüyor musun? -Evet.
-Peki. Öyle diyorsan. -Evet.
Detaylara çok takılma. Aşağıdaki sistemi görmek ister misin?
-Sonradan değiştirebilir miyiz? -Hayır! Uğraştım ben...
Yardım sinyali yok mu?
Bu bir deniz feneri. Nasıl çalıştığına bak.
Oldukça kaliteli. Etkileneceksin.
Çalışmasının hamaklarla ilgisi var mı?
Sistemin bir parçası. Sana tek tek anlatayım.
En önemlisi tamamen ekoloji dostu, yeşillikçi bir sistem
ve gezegenimizin en yenilenebilir kaynağı olan yer çekimine dayanıyor.
Ne yapacağız? Hamağa ağırlık koyacağız,
halat çekilecek, dişliler de deniz fenerini mi döndürecek?
Hadi ama dostum.
-Ne? -Ben açıklayacaktım.
Pardon. Devam et.
-Çözdün bile. -Cidden özür dilerim.
Bu kadar hızlı anlayabiliyorsan vaktini boşa harcamam.
Bu adada başka ne konuşacağız?
İyi bir sohbet konusu olabilirdi.
Nasıl çalıştığını anlatmak istiyorsun sanırım.
-Tahmin edemediğin şeyler var. -Mesela?
Ağırlık tam kararında olmalı. Işık doğru aralıkta yayılmalı.
0,3 saniye olması çok önemli.
Doğru ağırlıkla, dişlilerin döndürülüp hamağın inmesi
tam 20 dakika sürecek.
O sırada öteki hamak yukarı çıkacak ve fener dönecek.
Ağırlık ne kadar olmalı?
Komik kısmı geliyor. Tam olarak senin ağırlığında.
Ağırlık sensin.
Bu mekanizmanın ağırlığı olmamı mı istiyorsun?
Özel hissediyor musun?
Sistem sana göre şekillendirildi. Merkezi sensin.
Egomu okşamak işe yaramayacak.
Bence deneme yapmalıyız.
Clarkson'ın ağırlığı tutmuyor, seninki tam. Ama onunki de yakın.
Onu hamağa koyayım da nasıl çalıştığını göstersin.
-Kolları çıktı. -Harika.
Clarkson!
İçim rahatladı.
Tam da bu yüzden o hamağa yatmayacağım.
Buna gerek yok.
Clarkson planı mahvetti. Sen ondan daha iyisin.
Hayır. Bu berbat bir fikir.
Daha da tehlikeli yapabilir misin?
Belki zemine timsah falan koyarsın.
Tehlikeli falan değil. Sadece bir kazaydı.
Görmemiş gibi yap.
Biraz diken serpiştirelim.
İşte böyle. Ve gidiyor.
Çok havalı.
Evet. Çalışıyor! Harika!
Etkilendim. Çok havalı.
Bak, çarkları döndürüyor.
-Evet, deniz fenerini de. -Işık da dönüyor.
Bir şey soracağım. Aşağı inince...
Sonra ne olacak?
Sonra zemine ulaşacaksın.
Diğeri çıkarken de öteki inecek.
-O hamağa mı çıkacağım? -Yukarı çıkıp diğerine oturacaksın.
20 dakika sonra tekrar... Sonsuza kadar böyle gidecek.
Nasıl uyuyacağım?
Sadece 20 dakikam var. Sekiz saatlik yapamaz mıydın?
Gün batımından şafak sökene kadar mı uyuyoruz? 12 saat yapar.
Yani 20 dakikadan 36 kez enerji toplama şekerlemesi yaparsın.
Sabaha çıkmadan Demir Adam gibi olacaksın. Etrafta uçarsın bile.
-Beni öldürmeye çalışıyorsun. -Hayır.
Deniz feneri planı tıkır tıkır işliyordu.
Sadece ışık için elektrik lazımdı.
Richard'la işe koyulup büyük su çarkını bitirdik
ve her şey hazırdı.
Sonunda büyük sıçrayışımızı yapmaya hazırdık.
Çağdaşlık, aydınlanma,
medeniyet, ilham ve akıl anı.
Geliyor!
Ayrıca diş fırçamı şarj edebilecektim.
-Richard! -Evet.
-Su geliyor mu? -Evet.
-İşe yarayacak mı? -Bilmiyorum. Umarım.
Şu çarkın boyutuna bak.
Umarım işe yarar. Kablolarla çok uğraştım.
Geliyor! Dönmüyor.
-Dönüyor! -Evet!
Nasıl da çalışıyor!
Elektriği görebiliyorsun.
Kolların boyunu iki misli uzatarak
çarkın dönme gücünü de iki misli artırdık.
Cidden etkili olması gerek.
Tekneden bulabildiğim her lambayı bağladım.
Alternatörü tam kapasite çalıştırabilirsek 45 amper çekebiliriz.
Burayı aydınlatmak için yeterli olur.
-Yakalım mı? -Oraya gitmek istiyorum.
Uzaktan görmek istiyorum.
Dur. Hepsini görmeliyim.
-Hazır mısın? -Evet.
Başlıyoruz. Üç, iki, bir!
Şuraya bir bak!
-Peri masalından fırlama gibi! -Çalıştı!
-Tanrım! -Başardık.
-Sondaj kulesi gibi. -Tanrım. Çok güzel!
Tekrar medeni insanlar olduk!
Şimdi yaşamaya başladık!
Hazır medeniyet demişken.
Beyefendi, müzik isterler mi? Artık çalışıyor.
-Tabii ki. -Müzik.
Şunu dinle!
İnsanların bunu yapabildiğini unutmuşum.
Birileri kulağıma bal döküyor gibi!
Başardık!
-Hayatımın en güzel günü! -Evet!
Hayatta kalmaktan fazlası!
-Çıplak yüzsek mi? -Pisleşme.
Evet. Güzel bir akşamdı.
Tory, deniz fenerini gerçekten denemeden önceydi.
Bu yaptığım en saçma şey...
-Yatağa yatar gibi evlat. -Kurtarılmak istiyorum.
Ama kurtarılırken canlı olmak da istiyorum.
Güzelce uyu. Şekerlemeden sonra daha iyi hissedersin.
Bunu daha da uyduruk yapabilir miydin?
Alışacaksın. Ustalaşacaksın.
Al bakalım. Sana bir arkadaş. Seni rahatlatır.
Çok naziksin.
İyi geceler dostum. Güzelce uyu.
Çok adisin.
Uyu hadi!
Evet.
Birkaç damla.
Huzur.
AMERİKA KITASINDA KUŞ BİLİMİ
Tory?
Uyudun mu?
Tory?
Daha iyi.
Adadaki hayat epey güzeldi.
Tory garip davranmaya başlayana dek.
Sorun mu var?
Zihnim bulanık. Geceleri hiç uyumuyorum.
Hamaklı deniz feneri beni uyutmuyor.
Ben gidip kestireyim.
Sana iyi şanslar.
Bu ne lan?
Biliyordum işte!
Biliyordum.
Richard! Yelkeni buldum!
Richard!
Bak!
Gel buraya! Yelken bu!
Ne?
Sessiz ol. Fısılda!
Niye sesli fısıldaşıyoruz?
İçeride olabilirler. Her yerde olabilirler.
-Şu an bizi izliyor olabilirler! -Kimler?
Yelkeni alanlar.
Sana demiştim. Adada bizden başkaları var!
Herhangi bir yelken.
Bizim yelkenimiz!
Sadece yelken.
Denizden karaya vurmuştur.
Hep olan şeyler. Şu pisliklere bak.
Delirdin mi sen? Bu kaybolan yelken!
Kendine gelmelisin.
Sadece biz varız. Başından beri de böyle.
O ne?
Kan donduran çığlıktan dolayı seni duyamadım.
Ne diyordun?
Şimdi iyice tırstım. Eve dönelim.
Beni bırakma.
Alt yazı çevirmeni: İdil Uçan
Proje Kontrol Sorumlusu Berkcan Navarro