UNHA SERIE DE NETFLIX
Cando os saúdes, recorda que non falan inglés.
Tranquila, aprendín frases útiles en italiano.
UN MES DESPOIS
Comezarei con: "Non vos vimos na voda".
INVERNO DE 2004
Eu só digo que non me gustou como trataron a miña filla.
Xa están aquí.
Nunca viron unha escaleira mecánica.
Non vos funcionan as pernas?
Perdoade.
Perdoa.
Giacomo, son Amy.
Perdoa.
Con coidado.
Onde está Lino?
Lino quedou na casa, descansando.
- E como está? - Está ben, vai indo.
Ela é miña nai, Lynn.
Ai, está ben? Encantada de coñecela.
Imos, non?
- Non? - Si.
Mamá?
- Collo eu as maletas. - Grazas.
Filomena.
Lino, xa chegamos.
Parezo moi fraco.
Proba con isto.
Ola, guapo.
Entrega especial.
Mamá.
Meu amor.
Meu filliño.
Teu pai está…
Pregunteille ó meu médico que podía facer.
Estás quente. Tes febre?
Non, mamá. Estou ben.
Déitate.
Estou ben.
Déitate, fillo. Amodiño.
Voute coidar, vale?
Así que podes levala, eh.
Que…?
Claro.
Non sei que dis. Amahle!
Sacounos da neveira.
Os italianos non poñen os tomates na neveira. Ti déixaa.
Hai fariña? Tedes fariña?
Si.
- Eh? - Un segundo, está aquí.
E as potas?
- Xa non sei como detela. - Tranquila, só quere coidar o fillo.
Non.
Teño que preparar as cousas de Lino do hospital.
Como te axudo?
- Co que ela necesite, mamá. - Vale.
Vas facer o teu propio mandil. Xenial, moi… ben.
Lévalle isto a Lino.
Non, non pode comer isto.
Que dis?
Opérase mañá. Ten que comer pouco e lixeiro.
Coa quimioterapia, sábelle todo a metal.
E que vai cear logo?
Vale, eh…
Come isto.
E isto.
Iso non é comer.
Xa o sei, pero…
Mira que lle dá de comer.
Só sigo as instrucións do doutor. Por favor.
Mira.
Mañá é a operación. E queda dous días no hospital.
E logo o día despois de Nadal iremos xunta o doutor
para ver como vai Lino.
O día despois de Nadal é un bo día.
É un día bendito.
Levoume horas arranxar o xardín, e aínda non rematei.
Menos mal que Lino xa non cultiva a terra,
porque non é para el.
Ningunha planta está no seu sitio.
E un tarro
para unha oliveira?
Estados Unidos.
Aquí non usan o queixo ou que?
Perdoa.
Non vas ir saudalo?
Agarda, porque non…
Non podo entendelo.
Para que fas unha viaxe tan longa se non…?
Agarda.
Non tes que preocuparte.
Sei por que estou aquí.
Moi ben.
Non hai nada para limpar a boca?
Non me mudo ó hospital.
Quero asegurarme de que tes o que necesitas para non aburrirte.
- Has querer o teu iPod. - Ai, si, grazas.
- E non esquezas… - E… si.
O teu caderno. Xa o sei.
- E teu pai agóchase no xardín. - En serio?
- Pois deixa que pase toda noite aí. - Lino…
Teño medo.
É unha bata moi sexy.
Si.
Cres que se van equivocar de xeonllo?
Non.
É para que saiban…
que es máis que un tumor.
Es un home con xente que te quere.
Sobre todo eu.
- Levárono xa a quirófano? - Logo irá, si.
E canto lles vai levar?
Unhas catro horas.
Amy, que che preguntou?
Canto tempo duraba a operación, e díxenlle que catro horas.
- Que lle dixeches? - Que dura catro horas.
- Non escoitaches? - Métete no teu.
Parece que hai moito estrés por aquí. Teño estas gotas de lavanda da tenda.
Fai baixar a presión arterial.
Saben o da miña tenda Chakra Khan en Topanga?
- Dilles quen é Chaka Khan. - Mamá,
non quero traducir máis, vale?
Ola, ruliña.
- Vale, xa está, estou aquí. - Vale.
Hershel, Maxine, alégrome de vervos.
Son Filomena e Giacomo, os pais de Lino.
Ela é miña irmá, Zora.
- Meu pai, Hershel. - E ela?
- Son a madrasta de Amy. - Falas italiano?
- Estiveches en Italia? - O libro.
Está aprendendo, non sabe moito italiano.
- Cando saberemos algo? - Nun par de horas.
Isto debe ser moi duro para ti. Precisas algo, rula?
Non, só que esteades aquí.
Voume sentar.
Todo vai saír ben.
Estou ben.
Dío de novo.
Meu amor, vai estar ben.
Grazas.
Túa nai… quedou durmida?
Está meditando. É a súa forma de rezar.
Ola, non tiñades que vir.
Si que tiñamos.
Nada detén a esta Donna Reed.
Fixen barras de limón con azucre glas, por se necesitades un subidón de azucre.
Creo que todos necesitamos algo doce.
Cando vai saír da operación?
Houbo noticias?
Preguntámoslle se precisa algo?
Déixaa estar.
Non poden cambiar a canle nesta televisión?
Encárgome eu, Sr. Wheeler.
- Lino Ortelano. Sodes a familia? - Si.
Vai vir agora o cirurxián falar con vós.
Que?
Zora, vai xunta de Amy. Vou buscar os pais de Lino.
Amy.
- Que pasou? - Non sabemos.
- O cirurxián quere falar contigo, ven. - Agora?
Pero é moi pronto, Zora.
Estou aquí. Como está?
Sacamos o tumor.
- Vale. - Está limpo.
Temos que mandar as mostras e tedes que falar co oncólogo,
pero hai xa 20 minutos que o teu marido non ten o tumor no xeonllo.
- Grazas a Deus. - Sabía que o lograría.
Xa está, xa non ten o tumor.
Xa non o ten.
Filliño, es un home forte e bendito polo Señor.
Ola, mamá.
Conseguíchelo.
Sacárono.
Nuns días irás para a casa.
Si.
Conseguíchelo.
E non me puideches traer un pouco café?
Queres café?
Vou por el.
Non.
O café é de balde. Polo corredor á dereita.
- Non… - Xa o levo eu.
Veña.
Por aquí.
Aquí o ten.
Acábano de facer, así que vai estar fresco.
É para o meu fillo.
Cando era pequeno,
tería uns dez anos,
colleu o coche e bateuno.
Contra unha parede. Estaba co meu irmán, o parvo de seu tío.
Foi ó hospital
cunha perna rota. E o que lle dixen foi:
"Por esta parvada túa…
non podemos ter unha televisión".
Díxenlle iso.
Non podía dicir que estaba morto de medo.
Porque…
o peor para un pai…
é ver o seu fillo no hospital.
Tome.
Agora escoita.
Non estaba preocupado por ti, eh.
Estaba rezando polo oso.
Pero pódese saber…?
Como non mo dixeches?
Porque isto pasou namentres che fun buscar.
Miña nai.
Perdoa.
Como te sentes?
Máis ou menos. Papá, que fas cortando as rosas?
Non cho ensinei? Hai que cortar as rosas no inverno, cando vai frío,
se non, nunca botan flor. Non te lembras?
Coidado.
Mamá, que fixeches?
Vamos para dentro.
Tes sede?
Vouche buscar auga.
Filomena, bótasme unha man para metelo na cama?
Na cama?
As sabas seguen molladas.
Pero temos secadora.
Aforramos tempo e pode descansar como é debido.
Non viches? É a primeira vez
que ven tanto tempo xuntos a televisión.
Ei, papá!
Vasnos deixar xordos. Báixalle o volume.
Non entendo que din.
Subirlle o volume non vai cambiar iso.
Busco as canles italianas, pero non tes.
E que fago? Apagar a televisión?
Dilles que a comida está case lista.
Non, non pode comer berenxena.
Como que non? Non pode comer só un plátano.
Se come iso, vaise poñer malo.
Xa o está. Sequera debía comer ben.
Trouxen de todo para facer os cuccidati.
As galletas de Nadal?
Non, non pode comer iso. Teñen demasiado azucre.
Por que non comes?
Estou comendo.
Estás picando.
Se non o comes, túa nai vaise asustar e preocupar aínda máis.
Xa non che gusta a comida da casa ou que?
De túa nai.
Non tiña que ter comido a berenxena.
Xa.
Xa llo dixen ó médico.
Si.
Es unha traidora.
Tiña que asegurarme de que podía darche isto.
Teño que coller analxésicos e Trankimazin.
Só teño que pasar esta semana, e logo ir xunta a doutora.
O Trankimazin é para min.
Amor, vivín 20 anos con eles. Isto non é nada.
Miña nai, que estrés.
Deixa que che colla as receitas mañá e… sentireime moito mellor.
Pero podes coller as medicinas no supermercado?
Meu pai vai querer pan.
Vale, xa lle traio pan.
Non, amor, tes que levalo contigo.
- Non. - Por favor.
Diso nada.
- Por favor… - Lino!
En Castelleone vai buscar pan fresco tódolos días,
e dende que chegou, aínda non puido facelo.
Por favor. Dálle algo que facer, que se sinta coma na casa.
Ai, meu Deus. Vale.
A quen chamas?
A Zora. Voulle poñer as canles italianas.
Quere sentirse coma alá, que non se queixe.
Non pode comer a comida.
- Ei, que pasa? - Dáme un momento.
Intenta enganarme. Sabe que son siciliano.
- Como o vai saber? - Ti non coñeces
os italianos do norte coma min.
- Falas italiano? - É o meu sogro.
Pois dille que non pode coller cachos de pan
- e comelos. - Estás comendo todo o pan?
Se non o probo, como sei se é bo?
E máis che digo. Ves isto? Pódelo tirar, entendes?
Si, porque é masa fermentada. Chámase masa madre.
Vale, claramente está acostumado a un tipo de pan diferente.
E non te preocupes. Vouno pagar, vale?
Lévame a unha panadaría de verdade.
Non coma isto na cidade.
Vende de todo: pan, peixe, medicinas…
Tamén é carniceiro? Vende carne?
Isto non ten sentido. Xa vin dabondo.
Grazas.
Non, deixa de tocalo.
Eu non sei como vai. Proba ti.
- Veña. Non! - Vale.
- Non debías tocalo.
Todos querían ver como estaba Lino, e ningún sabe como poñer as canles.
- Compramos algo que se chama DishTV. - Si, pero non podemos velo.
Eh, está todo controlado.
Non moviches nin un dedo, o único que fas é dar ordes.
Por iso encaixa ben con Zora.
Escoiteite.
Espera… lévalle isto a Filomena.
Vou mirar os cables.
A ver.
Non, papá, déixaos a eles.
Ensinoume teu tío Franco. Cala.
- Ruliña. - Como estás?
Moi ben.
Grazas, por fin.
Eu xa dixen que sabía o que facía.
Non faltará ninguén por vir? Meu Deus!
Felices festas a todos!
Mirade, un pouco de ambiente de Nadal.
Todos en familia!
Que traballadoriñas.
A comer, veña.
Como se di: "Eu xa comín"?
De onde é teu pai?
De Aliminusa, preto de Cerda.
Coñeces?
- Si, coñézoo ben. - Si.
E veute visitar teu pai aquí?
Si, cando naceu o meu fillo.
Tes un fillo?
Ten un fillo.
Teu pai e túa nai deben estar moi felices de ter un neto.
Abrándache o corazón.
- Como se chama? - Matteo.
Matteo, e cantos anos ten?
Están moi orgullosos.
- É pequeniño. - Que idade?
Case dous aniños, é pequeno.
Ah, dous… e dorme?
Sabes que sinte un así?
Non o sabes.
Non tiña onde ir.
Nunca bebo whisky.
Pois fuches elixir a botella máis cara que temos.
Perdoa se te interrompo.
Só era Ving Rhames interpretando a unha drag queen, Holiday.
Gran obra, pero pode agardar.
Non estou pasando por un bo momento.
Non tes que sentirte culpable por estar abafada.
Coidar a alguén xa é duro sen iso.
É moi duro.
Estiven no teu sitio.
Mira, somos Anthony mais eu, o meu primeiro amor.
Que guapo.
Eu tamén conseguín un príncipe italiano.
- Estabades en Nova York? - Si.
Cando enfermou, eu era de canda ti.
O que pasou non llo desexo nin ó meu peor inimigo.
Loitar contra algo indescritible que quere quitarche o amor da túa vida.
Non é para calquera.
Non.
Non tes que facer todo isto.
O que?
Coidar de Lino?
Preston, é o meu marido, e está loitando contra o cáncer.
- Non o vou deixar. - Se así o decides.
Que?
Se quedas, tes que ter claro o que che espera.
Cando as persoas teñen moita dor,
chega a ser o único que saben facer.
Absorbe todo o osíxeno do cuarto e da relación.
Se non tes coidado, acaba contigo.
Sinto moito o voso, pero esa non é a miña historia.
Lino operouse e…
está mellorando.
Nuns días temos que ir xunta o doutor e todo rematará.
E se non remata?
Que pasará?
Grazas polo whisky.
- Lino, Amy. - Ola.
- Que tal as vacacións? - Ben.
- Son os pais de Lino? - Si, el é Giacomo
e ela é Filomena.
Encantado. Fixeron unha longa viaxe.
Semella que queredes escoitar boas novas.
Xa mirei o informe.
A operación foi moi ben.
Xa non teño cáncer. A operación foi moi ben.
- Que ben. - Grazas a Deus.
Temos máis opcións de tratamentos a partir de agora.
A partir de agora?
Por que teño que tratarme se non teño cáncer?
O leiomiosarcoma case sempre volve.
Pode ir a calquera parte con tecido brando.
Agora precisas a quimioterapia de mantemento.
Que di?
Intento entendelo.
Pode… deixarme un bolígrafo, por favor?
Grazas.
Tome.
Por que chora a túa muller?
O cáncer é coma unha mala herba. Aínda que a arranques, volve.
Isto é unha boa nova, de verdade. Temos opcións.
Podemos seguir co mesmo tratamento ou…
podes participar no ensaio clínico
dun novo fármaco do que me informaron nunha convención.
Que dixo o doutor?
Explícanos como facer que Lino mellore.
- Pensei que xa estaba ben. - Escoita o doutor.
Non che ofrecería isto se non foses novo nin estiveses san.
É unha oportunidade de ter máis vida, de abrir o restaurante e ter fillos.
Quero iso.
Pero teño que advertirte dos riscos.
É un ensaio dobre cego,
polo que só algúns dos pacientes reciben o tratamento.
Outros reciben placebo.
Placebo.
Que é iso do placebo?
Se non me dan o tratamento, que me dan?
Pílulas de azucre. Para estudar os efectos do fármaco.
Lino, contéstame. Que é o placebo?
Son pílulas de azucre.
Pílulas de azucre?
O doutor vaille dar ó meu fillo, que está enfermo, pílulas de azucre?
Onde estudou?
É algo novo co que están experimentando.
E úsante a ti para experimentar?
Sei que é unha decisión difícil, Lino, pero se queres participar
teño que sabelo canto antes.
Temos que empezar xa. E non hai sitios de máis.
Por que non che dan o fármaco? Se o teñen e o precisas…
Non. Giacomo!
Podes vir fóra un momento?
Agora.
Lino ten que tomar a decisión máis difícil da súa vida.
E debe tomala el.
El. Entendes?
O seu doutor é un dos mellores do mundo e estalle dando a oportunidade de vivir.
Por favor, déixao.
Que é esta medicina experimental?
- Non é medicina. - Non é momento
de falar da historia da medicina occidental. Entendes?
Tes que confiar no teu fillo, porque é a súa vida.
Escóitame atentamente.
Sempre estou da súa parte. En todo.
E se non respectas as decisións do teu fillo,
xa podes marchar para Sicilia.
O ensaio comezará xa, e se decides participar,
estarei contigo todo o proceso.
Vale, si, quero participar.
E se non che dan o fármaco?
Como dicides en Texas, vai a por todas ou non vaias.
Ti.
As nosas familias lévanse ben comendo costelas.
- Non se pode discutir coa boca chea. - É un refrán siciliano?
Debería.
Ben… Zora e eu…
Queremos…
Ben,
feliz Ano Novo!
Feliz Ano Novo!
Pola felicidade
e pola saúde.
Onde queredes estar o ano que vén?
Vivo.
- Ben… - Ei, Ken.
- Si? - Meu…
Igual te emocionaches un pouco co whisky.
Papá, non pasa nada. Tranquilo, Ken. Xa que estamos falando de saúde,
Lino e eu temos que contarvos unha cousa.
Si.
Decidín participar nun ensaio clínico dun novo fármaco.
Iso quere dicir que lle poden dar placebo.
Si, o que pasa é que… se me desen o fármaco,
xa me tiña que encontrar mal.
- Imos pouco a pouco. - Tesnos aquí.
A todos.
Non tes que cargar ti só con ese peso.
Dilles o que dixemos.
Meu pai dixo que Lino non está só.
Non sabía que aquí o querían tanto.
Ó meu fillo.
Nós tamén temos noticias.
- Estou prometida. - Pero que dis?
Que? Ai, que marabilla. Alegrámonos moitísimo.
Non sabes canto tempo levo esperando para poñer isto.
Que forte!
- Que ben, netiños de cor. - Co que custou…
Parabéns.
Dálles parabéns da miña parte. Unha voda sempre é algo importante.
Parabéns.
- Acaba de dicir iso? - Tranquilo.
Parabéns.
Non tes dignidade.
Veña, arriba.
Agora falamos italiano?
Debía darche vergoña.
Alégraste pola voda de alguén que non coñeces
e sabes que a miña nai dóelle.
A ti debía darche vergoña.
Es a vergoña da familia.
Un fillo que deixa todo atrás.
A súa casa, a súa familia
e a súa terra.
Como se nada.
Quería seguir os meus propios soños.
E déixasme só.
Só!
Contrataras a alguén.
Non me valía calquera!
Queríate a ti.
A ti.
Non me querías a min.
Querías alguén coma ti.
E que mal ten? Que fixen eu mal?
Que fixen para quereres marchar?
Dimo.
Mira, papá.
Eu… marchei
para ter a miña vida.
Non te entendo.
Xa o sei.
Non me podes aceptar tal e como son?
Mira, as malas herbas…
Podo enfermar en calquera momento.
A verdade é que estou canso.
Estou canso, papá.
Non podo coa enfermidade e contigo.
Tes que escoller.
Imos ser dous homes anoxados?
Ou podemos ser pai e fillo?
Mamá, pero todo isto é moitísimo.
E logo non o vas dar comido?
Antes de que marches non queda nada.
Boteille azucre, como a ti che gusta.
Vai xunta del.
Non traballes moito, que te vas mancar.
Diso nada. Ven aquí.
Ven, quéroche ensinar
como se plantan as cousas, vale?
Se non, as cousas non van saber ben.
E o sabor é importante para un chef.
Todo é importante, papá.
Mira,
se de verdade queres ser chef nos Estados Unidos,
alégrome.
Vamos.
Aínda che doe?
Xa non moito.
Tranquilo, papá, non é nada.
Sabes o que si sofre?
- Sábelo? - Non.
Esta árbore.
Esta oliveira. Porque está nesa maceta.
Fixen o que puiden, pero nunca dará froito. Faime caso.
Non deixes que ninguén toque este xardín, que traballei moito.
O que queda da roseira dis?
En primavera xa verás.
Vale.
É igual que túa nai.
Adeus, papá.
Meu filliño.
Isto é un milagre.
Pero ben, o verdadeiro milagre sería un bebé.
Porque un bebé daríalle máis forza, máis vida.
DECEMBRO DE 2004
Amy.
Tranquilo.
Es fermoso.
De verdade.
Tranquilo.
Lino?
Lino.
- Lino, xa vou. Que pasa? - Non me atopo ben.
- Vou coller o… - Non.
Non me atopo ben.
Cres…?
Creo que me deron o fármaco.
Subtítulos: María Suárez Seijas