Stres zdecydowanie wpływa na mój sen.
To trwa już od paru lat,
ale teraz jest nieco lepiej. Choć w sumie chyba jednak nie.
Położę się do snu, a o 2.30 nagle
jest zastrzyk adrenaliny
i mój mózg zaczyna myśleć o wszystkim naraz.
„Co mnie gryzie?”. O, właśnie to.
„Teraz sobie to porządnie przemyślę”.
- Stresujesz się? - Trochę mnie mdli.
Czasami nawet nie wiem czemu.
Chciałbym sobie lepiej radzić ze stresem.
Nagle nabrało to znaczenia.
Nie tylko dlatego, że mnie to męczy…
Okej.
…ale też dlatego, że może mnie to zabić.
Ale wychodzi na to, że najlepszym sposobem
na radzenie sobie ze stresem
jest stawienie mu czoła.
To zaczynamy.
BEZ GRANIC Z CHRISEM HEMSWORTHEM
TRZY DNI WCZEŚNIEJ SYDNEY, AUSTRALIA
Powiedz, co cię stresuje?
Raczej to, co wszystkich. Różne rzeczy.
Na przykład?
- Wybacz. - O kurczę.
Wkurza mnie to… jeżdżenie.
Stres jest dużą częścią mojego życia.
Dlatego jestem tu z dr Modupe Akinolą,
znaną psycholog społeczną, która ma przełomowe podejście do stresu.
Musiało być coś, co cię stresowało.
- Coś najbardziej… - Mam trójkę dzieci,
a to stresuje.
- No wiesz. - Zgadza się.
Zajmowanie się trójką dzieci,
sprawianie, żeby były szczęśliwe i zdrowe.
A potem praca
i treningi.
A gdy przychodzi weekend jestem przytłoczony,
a dzieci dostają szału. Jesteśmy w restauracji,
ludzie się patrzą i pewnie robią zdjęcia.
Mam wybuchowy temperament
i próbuję
się nie wkurzyć.
Czuję, że moje tętno wzrasta i ciężej mi się oddycha.
Chris powinien coś zmienić,
bo stres to nie tylko złe samopoczucie.
PSYCHOLOG SPOŁECZNY, SZKOŁA BIZNESU W KOLUMBII
Z czasem może być zabójczy,
przyczyniając się do chorób takich jak rak, cukrzyca i choroby serca.
Jedną z rzeczy, których cię nauczymy
jest zmiana sposobu myślenia w pokonywaniu stresu.
- Okej. - Nazywam to randkowaniem ze stresem.
Musisz z nim pójść na randkę.
- Mam dobry związek… - Zobaczyć, co lubi.
- …z własnym stresem. - Okej.
Musimy to przekształcić w zdrowszą relację.
Bo na razie jest dysfunkcyjna.
Wszyscy możemy kontrolować stres.
Ale żeby to zrobić, musimy stawić mu czoło.
Więc zamierzam nauczyć Chrisa technik,
dzięki którym pokona nieunikniony stres.
Wydaje się to szalone, ale żeby to zrobić
Chris będzie musiał znaleźć się w niesamowicie stresującej sytuacji.
Dobra. Za trzy dni będziesz chodził po tamtym dźwigu.
Ten budynek ma 900 stóp, czyli 275 metrów wysokości.
Sekundkę.
Wysoko.
- Zestresowałeś się. - Zastanawiam się…
Tak, i to bardzo.
Co cię stresuje?
- Bo… - Śmierć jest stresująca.
- Śmierć jest powodem? - Tak. Nie przepadam za wysokościami.
Tutaj nie chodzi o wyczyn,
tylko o przygotowanie cię do zarządzania i zrozumienia
emocji, które odczuwasz w danej chwili.
To tak, jakbyś
chciał przygotować swój umysł do akceptacji stresu,
żeby potem cię nie zabił.
Kiedy już to zrobimy, będziesz gotów.
Jestem ciekawy, podekscytowany i przerażony…
Wiem, co sobie teraz myślicie.
Po grzyba ja to robię?
Przeważnie czuję się młodo.
Ale zegar tyka.
Procesy skracające moje życie
już są w ruchu.
Dobra wiadomość jest taka, że mogę coś z tym zrobić.
Więc w ciągu następnego roku
podejmę się sześciu niezwykłych wyzwań.
- Dawaj! - Posuwając się do granic możliwości.
Żeby odkryć, co możemy zrobić,
żeby żyć zdrowiej i dłużej.
ODCINEK 1 ODPORNY NA STRES
- Już widać! - To jedziemy.
- Już przed tobą. - Wielka wysoka rzecz.
A ta wielka chuda rzecz będzie szła ku zagładzie.
Stąd wcale nie wygląda na mniejszy.
Za trzy dni podejmę się wykonania tego szalonego wyzwania
i obym mógł liczyć na wsparcie moralne
moich kumpli, Aarona Grista i Luke'a Zocchiego.
- Źle się czuję od samego patrzenia. - O, dźwig
- jest już gotowy do pracy. - Trochę się chwieje.
Wygląda podejrzanie.
- Ogromny. - O stary, baw się dobrze.
Oby wiatr ucichł, ale przeważnie za dnia
jest dość wietrznie…
Tak w sumie, nie wiem czemu ich ze sobą zabrałem.
Plan na dziś to
otrzymać od Modupe pierwszą lekcję radzenia sobie ze stresem.
MIĘDZYNARODOWE CENTRUM KONGRESOWE SYDNEY, AUSTRALIA
Musisz zrobić jedną rzecz. Ściągnij koszulkę.
- Wow! - Tak.
A potem założę ci tę tutaj,
żeby zmierzyć twoje reakcje fizjologiczne.
Wygląda jak sukienka. Spódniczka? Co to jest?
- To podkoszulek i… - Okej.
…noszą je astronauci w NASA.
- Serio? - Więc ściągaj koszulkę!
Chłopaki, pomóżcie.
No to zaczynamy.
Pewnie robił przed tym pompki.
Ale się napina.
Nieprawda!
Musi być na tyle ciasna, żebyśmy uzyskali sygnał.
Dobrze się czujesz?
- Zwyczajna sylwetka. - Ale się popisujesz.
Załóż to na głowę…
- Dobra. - Ta część
powinna być gdzieś tutaj.
Tym zmierzymy ciśnienie krwi.
Aby przygotować Chrisa do przejścia po dźwigu,
przeprowadzę go przez stresujące sytuacje,
które mają mu pomóc zrozumieć,
jak umysł wpływa na jego ciało.
- Mamy tu twoje ciśnienie… - Ciśnienie?
częstotliwość oddychania i puls.
PULS 65 BPM
- Kumam. - Teraz
masz 65 uderzeń na minutę.
To jest twój poziom wyjściowy
i wszystko będziemy porównywać do tego.
Sprawdziłam puls Chrisa, gdy był odprężony
i zobaczę, jak się zmieni,
gdy poddamy go stresowi.
Widzę rękę.
Chcę, żeby doświadczył
spaceru po dźwigu w wirtualnej rzeczywistości.
Chcę, żebyś przeszedł po tamtej desce.
Zaczynamy.
To do zobaczenia.
- Całkiem wysoko. - Tak.
Doświadczenie VR jest niesamowite.
Wow.
Jakaś część mózgu wie, że to nie jest prawdziwe.
Ale inna część krzyczy: „To szaleństwo! Co my robimy?
Umrzemy!” . Czułem to na żołądku.
Czuję ten sam stres, który bym odczuwał, gdybym stał na budynku.
Jego puls wynosił 65, ale teraz na pewno się podniesie.
Częstotliwość oddechu też się podnosi, wynosiła 12.
To musi być straszne.
Czuję się strasznie niestabilnie!
PULS 86 BPM
Nie dam rady!
Nawet jeśli nie ma realnego zagrożenia dla Chrisa,
to jego umysł czuje zagrożenie, przez co pojawia się stres.
To typowa reakcja „walcz lub uciekaj”.
Kiedy mózg wyczuwa coś stresującego, to jest jak naciśnięcie przycisku.
Nerwy wprowadzają mój system w najwyższe obroty…
NADNERCZE KORTYZOL I ADRENALINA
wpuszczając do krwiobiegu zalew hormonów.
Oddech przyśpiesza, serce bije szybciej, a ja jestem nerwowy.
W chwilach zagrożenia, ten przypływ sił pomógłby mi walczyć lub uciekać.
WALKA LUB UCIECZKA
Po wszystkim lampka stresu powinna się wyłączyć. Nic się nie stało.
Ale jeśli stres nie znika,
jeden z hormonów, kortyzol, płynie dalej…
KORTYZOL
…przez co cykl walki lub ucieczki nie może się domknąć.
Z czasem wypalamy się, co prowadzi do wysokiego ciśnienia krwi,
zaburzeń układu odpornościowego i wysokiego poziomu cukru we krwi.
Zwiększa to ryzyko wystąpienia śmiertelnych chorób.
To było dziwne.
I jak mi podskoczyło tętno?
Ciekawe jest to,
że jak wyjeżdżałeś w górę, puls wzrósł i dodał ci energii,
mobilizując cię do zrobienia tego, co musisz.
Problemem jest to, że jeśli taki poziom będzie się utrzymywał
w ciągu dnia, to stanie się to
mniej zdrowe i pomocne.
Bo oznacza to, że twoje ciało się nie wyłączy,
przez co nie dostaniesz wymaganego odpoczynku.
Po tej próbie, sądzę, że to naprawdę kiepski pomysł.
I nad tym będziemy pracować.
Zoc, musisz tego spróbować!
Mój kumpel, Zoc, naprawdę nie lubi wysokości…
- Dawaj. - O Boże.
…więc pomyślałem, że podkręcimy jego reakcję walki lub ucieczki na maksa.
Co to… jest?
O kurde.
Nie.
- Ruszaj. - Stary, cały się trzęsę.
- Trzęsie się. - Idź.
- Nie mogę. - Możesz.
- Dasz radę. - Dawaj, Zoc.
- No idź. - Do przodu!
Nie dam rady.
No dawaj. Tylko trzy lub cztery kroczki.
- Brawo. - Dawaj, dawaj.
- Dawaj, Zoochie. - Dasz radę.
- Mów sam do siebie, pomaga. - Dam radę, Luke.
Ja…
Prawie jak prawdziwe. Czułem, że spadam.
- Nie wiesz, jakie to uczucie. - Co masz na myśli?
- Stary to jest… - U mnie nie jest tak źle, jak u Zoca,
ale ja też naprawdę nie przepadam za wysokością.
A VR sprawił,
że czuję się jeszcze bardziej przestraszony tym spacerem.
Ale jeśli trening z Modupe pomoże mi kontrolować reakcję na stres
i zmniejszy ryzyko występowania chorób, to jestem gotów na wszystko.
DWA DNI DO SPACERU PO DŹWIGU
Chcę pokazać Chrisowi, że może zmniejszyć ryzyko zachorowań,
wyciszając swoją reakcję na stres i kontrolując umysł i ciało.
Wtedy nawet idąc po dźwigu, będzie mógł pozostać spokojny.
CENTRUM WODNE PARK OLIMPIJSKI W SYDNEY
Żeby się do tego przygotować, przez następne dwa dni
Chris będzie pracował z ludźmi, którzy radzą sobie ze stresem
na porządku dziennym.
Dobra.
Przedstawiam ci dwóch funkcjonariuszy z sił specjalnych,
- Harry'ego i Justina. - Jak się masz, Chris?
- Dobrze, dzięki. - Cześć.
Witamy na treningu wytrzymałościowym sił specjalnych.
- Dzięki. - Weźmiesz udział
w ćwiczeniach zapobiegających utonięciu,
które wykonują tutaj siły specjalne.
To ma za zadanie przeciążyć cię stresem,
ale dam ci parę wskazówek,
- które pomogą ci to przetrwać. - Okej.
Zaprojektowano to tak, aby zbudować wytrzymałość psychiczną
u członków sił specjalnych.
Podczas ćwiczenia będziesz miał związane ręce i nogi.
Stresuję się w sytuacjach,
do których nie jestem przygotowany.
Teraz przez myśl przechodzi mi masa głupich pomysłów.
A co jeśli naprawdę utonę?
Jeśli będąc pod wodą będziesz czuł, że tracisz przytomność,
to wynurz się, a my cię uratujemy.
Jeśli nie wykonasz naszych poleceń
lub zemdlejesz, to oblewasz.
- Gotów? - Tak.
Pierwsze zadanie: podskakiwanie. Start!
Celem jest wyskoczenie 20 razy
i zaczerpnięcie odpowiedniej ilości powietrza w ułamku sekundy.
Z rytmem! Oddech! Rytm!
Wiem, że mam wystarczającą ilość powietrza
i że nie pozwolą mi się utopić.
Ale czuję, że moje serce bije szybciej, a stres się podnosi.
Zrób fikołka, jak będziesz gotów.
Płuca mi płoną.
Oblałeś. Przepłyń dwa okrążenia.
Jest okropnie, coraz ciężej i ciężej.
Znowu oblane.
Jak sobie radzi?
Jak kamień.
Spróbuj popłynąć.
Nie daję rady złapać oddechu.
I wtedy zaczyna się panika.
Chrisowi nie udało się zaliczyć niczego poza…
W sumie to oblał wszystko.
Jak się czujesz?
Było ciężko, trzeba mieć dobrą technikę
i też…
nie można wpaść
- w panikę. - Okej.
Niewielu z nas będzie poddanych podobnym próbom,
ale wszyscy tracimy czasem grunt.
Gdy doświadczamy sytuacji, na które nie jesteśmy przygotowani,
powtarzamy sobie „Jestem przegrywem, nie dam rady”.
Musisz sobie mówić pozytywne rzeczy.
Chodzi o zmianę sposobu myślenia, gdy zaczynasz myśleć negatywnie.
Dobra.
Czy mogę coś zrobić, żeby myśleć w bardziej pozytywny sposób?
Czy mogę to zrobić inaczej? Co zyskam dzięki temu doświadczeniu?
Pozytywne myślenie pomoże Chrisowi zrozumieć, że system „walcz lub uciekaj”
nie odnosi się tylko do świata zewnętrznego.
Mogą na niego wpływać także nasze myśli i emocje.
ODPORNOŚĆ NA STRES
Gdy jestem pod presją i wierzę, że sobie nie poradzę,
mój mózg wchodzi w stan paniki,
nakazując systemowi „walcz lub uciekaj” zmianę biegu
i przygotowanie się na najgorsze.
Spodziewając się urazu, tętnice i żyły zaciskają się
i przesyłają krew do rdzenia.
Dzięki temu jest mniejsze ryzyko, że się wykrwawię.
Ale problemem jest to, że mniej krwi dochodzi do moich mięśni i mózgu,
przez co moja psychika i siła zaczynają słabnąć.
Ale dzięki pozytywnemu myśleniu
mogę odwrócić tę reakcję organizmu.
Ponownie otwieram naczynia krwionośne, żeby znaleźć energię do dalszej walki.
Dalej czuję nerwy, ale mój stres nie działa przeciw mnie.
Chris, wracasz do basenu i spróbujemy jeszcze raz z pływaniem.
Lecisz.
Znienawidzi to.
Znów powrót do wody, czuję tę samą presję.
Ale robię to, co kazała mi Modupe.
Odcinam się od negatywnych myśli i powtarzam sobie:
„Dam sobie radę, mam wystarczająco dużo tlenu. Nie utonę”.
No dawaj.
Czuję teraz spokój.
Skupiam się na rytmie i wiem, że dam radę wykonać zadanie.
- Lepiej mu idzie. - Tak.
Złapał dobry rytm
- z wyskokami. - Tak.
To dlatego, że się zrelaksował,
- przemyślał to… - Tak.
…i korzysta z rad, które mu dałaś.
Tak.
Ostatnim zadaniem będzie odzyskanie maski.
Dawaj byku, znajdź ją.
Jestem pozytywnie nastawiony, pewny siebie i silniejszy w wodzie.
Tak jakby stres mnie już nie wstrzymywał.
No dalej.
- Tak! - Zanieś ją tam.
Obróć się plecami do ściany.
- Okej. - Gotów? Raz, dwa, trzy.
Dobrze.
I jak było?
To było naprawdę mocne.
Za drugim razem poszło ci o wiele lepiej.
To dzięki pozytywnemu myśleniu.
Pozostaje jeszcze wdrożyć
te psychologiczne narzędzia w codzienne życie.
Na przykład w trakcie kręcenia filmu.
Jakie są negatywne myśli, które przychodzą ci do głowy?
Że nie przygotowałem się wystarczająco,
lub że nie znam za dobrze scenariusza.
Zdarza ci się katastrofizować?
- Kiedyś tak. - Okej.
To było wyniszczające. Nie mogłem mówić
i myślałem sobie „Jak to spieprzę, to film się nie sprzeda
i wszystko pójdzie na marne”.
Chcesz, żeby wszystko poszło idealnie,
ale tak się nie da.
Wiesz, że nic nie będzie idealne, więc musisz myśleć pozytywnie,
powtarzając sobie „Robię to cały czas, to zrobię to znowu”.
Masz rację.
Dzisiaj współpracowałem z żołnierzami w basenie.
Praca w basenie była niesamowicie wyczerpująca,
zwłaszcza dla płuc.
Interesujące jest wystawianie się na stresujące sytuacje
i oswajanie się z niekomfortowym środowiskiem.
I o to właśnie chodzi,
mam nadzieję, że wprowadzę to do swojego życia.
Tu chodzi o perspektywę,
którą wchłaniam poprzez doświadczenie.
Reakcja walki lub ucieczki często pojawia się
z powodu rzeczy, które nie są ważne.
Oczy mnie bolą od tego chloru.
Ale to mój najmniejszy problem.
Mam zamiar zejść z krawędzi budynku.
Zadanie z dźwigiem, jest dla Chrisa naprawdę przerażające.
Ale chcę, żeby zrozumiał, że te techniki nie są tylko
po to, żeby zmniejszyć szkodliwy stres.
Pomagają też wykorzystać pełnię własnych możliwości nawet pod dużą presją.
Po wypadku w 2013 roku,
Faith Dickey zmieniła sposób myślenia na temat stresu.
Jechałam do domu, żeby odwiedzić rodzinę w święta
i nagle wpadłam w poślizg na gołoledzi i zdałam sobie sprawę,
że pogodziłam się z tym, że umrę.
Po wypadku uświadomiłam sobie, że zaprzyjaźnienie się ze stresem
uczy, jak go wykorzystywać.
Jeśli unikniesz wszelkiego ryzyka,
nigdy nie dowiesz się na co cię naprawdę stać.
Rozluźnij się.
- I jak napięcie? - Jest dobrze.
Od wypadku Faith pobiła
wiele rekordów w chodzeniu po linie.
Jest to dziedzina, która wymaga absolutnej kontroli nad ciałem i umysłem.
Łatwo jest pogrążyć się w strachu i stresie,
ponieważ strach jest naturalny,
gdy jest się bardzo wysoko nad ziemią na chwiejącej się linie.
Mam cały arsenał narzędzi, które pomagają mi przejść na drugą stronę.
Oddychaj.
Ale czasem wszystko, czego potrzebuję, to odrobina wiary,
że dam radę postawić krok.
Dasz radę.
Może to wyglądać, jakbym krzyczała do siebie „No dawaj”.
„Dawaj, no już”.
„Odpręż się, dasz radę”.
Ciekawe, ile daje mówienie do siebie.
Gdy jestem na środku liny i przychodzi ogromny podmuch wiatru…
No dalej.
Łapię się wtedy innej techniki, którą mogę sobie z tym poradzić.
Niektórzy zwą ją segmentacją.
Staram się nie myśleć o tym wyzwaniu.
Zamiast tego, rozbijam je na małe kawałeczki.
I skupiam się na nich, krok po kroku.
Oddychaj.
Jeden krok po drugim.
Ten krok może popchnąć mnie przez całą drogę.
Pokonuję strach.
Nie odwracam się od niego.
To mi naprawdę pomaga w życiu,
gdy idę na rozmowę o pracę lub w codziennych sytuacjach
mogę użyć tego, czego nauczyłam się na linie.
Dlatego rzeczy, które mnie kiedyś stresowały,
nie robią na mnie wrażenia.
Gdy myślę o tym,
to wiem, że nie ma tu nic stresującego.
Moja rodzina jest zdrowa i szczęśliwa. Mam karierę, z której jestem dumny.
Ale czuję, że stres zjada mnie od środka.
Ze względu na długoterminowe zdrowie, naprawdę chcę to opanować.
Jestem nerwowy i stresuję się,
kiedy biorę na siebie zbyt wiele rzeczy naraz.
- Tak. - Przykładowo mam
za dużo projektów, nad którymi pracuję
i za dużo maili i telefonów do ogarnięcia.
Jest to przytłaczające.
Kluczem jest zdiagnozowanie,
czemu uważasz, że musisz to wszystko robić?
Gdy pierwszy raz zacząłem grać,
moi rodzice mieli małe przychody
- i… - Tak.
…zapytałem kiedyś tatę,
kiedy uda mu się wszystko spłacić.
- Odpowiedział… - Tak.
- „Nigdy… - Tak.
…do śmierci tego nie spłacimy”.
Od dziecka bardzo mnie to martwiło.
No wiesz.
Przejąłem tę odpowiedzialność,
żeby ani oni, ani nikt z rodziny tak nie miał.
- Tak. - I
jeśli mam być szczery, to zostałem aktorem, żeby spłacić długi rodziców,
ale dalej czuję, że wszystko może się posypać.
- Że wszystko zniknie… - Tak.
jeśli czegoś odmówię.
A potem coś pęka i wszystko…
- Tak. - gromadzi się
jedno na drugim
i nagle po prostu zwala cię z nóg.
Chris czuje się przytłoczony, gdy w jego życiu jest za dużo presji.
Ale mam technikę, która pomoże mu poradzić sobie z tymi uczuciami.
Zamierzam go poddać próbie,
w której stres jest ekstremalny.
STRAŻ POŻARNA I RATOWNICTWO AKADEMIA SŁUŻB RATOWNICZYCH
Chcę, żebyś doświadczył dzisiaj
różnych rodzajów ekstremalnego stresu.
- I… - To pewnie
- jest coś z ogniem. - Tak.
Wczoraj prawie utonąłem, a dzisiaj
spalę się na popiół.
To nie jest kontakt ze stresem, tylko średniowieczna tortura.
Pożar, lecimy chłopaki.
Skoro Zoc dobrze dał sobie radę z VR testem,
to pomyślałem, że może również skorzystać z rad Modupe.
AKADEMIA SŁUŻB RATOWNICZYCH
Wczoraj mówiliśmy o pozytywnym myśleniu, ale są chwile,
gdy jesteś w akcji
i czujesz przypływ adrenaliny, i szybsze bicie serca.
Wtedy ważne jest oddychanie.
Tak właśnie robią ratownicy, a nazywa się to oddychaniem pudełkowym.
- Wdech, trzymaj, wydech, trzymaj. - Okej.
Wyobraź sobie cztery boki pudełka.
No i zaczynamy.
Wdech przez cztery sekundy, trzymaj tak przez cztery sekundy,
wydychaj przez cztery sekundy, trzymaj tak przez cztery sekundy.
Tak to wygląda. Cztery sekundy na każdą z czterech ścian.
Wdech, raz, dwa, trzy, cztery. Przerwa, raz, dwa, trzy, cztery.
Ta sytuacja jest ekstremalna, ale wyobraź sobie,
że w każdym momencie swojego życia, gdy czujesz, że puls ci wzrasta,
- możesz użyć tej techniki. - Wdech.
- Oddychaj. Przebij się przez to. - Kumam.
Ta prosta technika oddechowa pokazuje, jak stres
jest połączony z naszym mózgiem i ciałem, nie tylko jednostronnie,
bo ciało też może odsyłać sygnały.
Im bardziej się stresuję, tym szybciej oddycham,
a im szybciej oddycham, tym bardziej się stresuję.
To błędne koło.
Ale jeśli mogę powoli i głęboko oddychać, to nerwy w klatce piersiowej
zanotują zmianę ruchu
i prześlą informację do mózgu, żeby się uspokoić,
co spowoduje zwarcie w systemie walki lub ucieczki.
Wszystko w moim ciele się wycisza.
Od pulsu po hormony stresu i niepokój.
To jest symulacja pożaru w mieszkaniu.
Tara, Chris, drużyna pierwsza.
Aby pomóc mi w ćwiczeniach,
Modupe połączyła mnie z Tarą Lowe.
Ma 16 lat doświadczenia w straży.
Wraz z Chrisem musimy znaleźć miejsce pożaru.
Załóż pasek na szyję,
abyś mógł wyciągnąć latarkę.
Oczywiście musimy ugasić pożar tak szybko, jak się da,
ale musimy też uratować wszystkie ofiary, które mogą być w budynku.
To będzie dla niego przytłaczające,
bo jest to naprawdę ostry i nagły stres.
Musisz wynieść trzy ciężkie manekiny.
Macie mnie informować, ile wam zostało tlenu
i chcę, żebyście zabrali wszystkich z budynku,
zanim skończy wam się powietrze.
Dobra, panuj nad oddechem.
Nie zużyjcie wszystkich zapasów tlenu.
Do roboty!
Z ograniczonym tlenem i trzema ciałami do znalezienia,
będę musiał oddychać powoli, działając tak szybko, jak się da.
Okej, wchodzi drużyna pierwsza.
Naprzód.
Widzę drzwi na końcu, idziemy tam.
- Znajdź ogień. - Nie widzę drzwi.
Przyj na przód.
Jest ciemno i niepokojąco.
To naprawdę ciężka praca, ciężko mi nawet złapać oddech.
Stójcie. Sprawdzimy, co jest w środku.
Gotowy? Jazda.
Mamy ostry ogień.
Próbuję przypomnieć sobie wszystko, czego się nauczyłem.
Co robić? Strzelać?
Tak, prosto w ogień.
Próbuję się wsłuchać. Jest głośno, gorąco i niekomfortowo.
Jestem zmęczony. Moje płuca płoną,
próbują wciągnąć wystarczająco dużo tlenu.
Chris, przeszukaj ten obszar.
Szukaj ofiar, zrozumiano?
Zrozumiano.
Ciężko oddycha. Szybko.
O wiele szybciej, niż jak zaczynał.
Sapie.
Znalazłem ofiary.
Ciągniecie dodatkowego balastu sprawia, że ciężej się oddycha.
- Wychodzi. - Wygrywamy.
Jeden wychodzi.
Ile masz tlenu? 100. Nie zostało ci go dużo,
ale nie oczyściliśmy jeszcze piętra,
musimy wrócić i to zrobić.
- Dasz radę? - Tak.
Tak.
Nic nie widzę.
Wiem, że oddycham za szybko,
i że muszę zwolnić, jeśli mam zamiar przeszukać piętro.
Drużyna pierwsza, pośpieszyć się.
Nie widzę stąd. To tylko drzwi.
Zespół pierwszy, jak tlen?
Chris, ile tlenu ci zostało?
70 barów, odbiór.
Przyjąłem, 70 barów,
Wycofajcie się z budynku.
Chris, wychodzimy. Musimy się już wycofać.
Z powodu kończącego się tlenu, misja została przerwana.
Dawaj, wychodzimy, Chris.
Gdy znalazłem się przy pożarze, nie skorzystałem z box breathing.
Jedyna technika, z jakiej korzystałem,
to wdychanie jak największej ilości tlenu.
W takich sytuacjach
odpala się tryb przetrwania.
Motywacja mi spadła, czuję pustkę i jestem rozczarowany,
że w tej sytuacji stres ze mną wygrał.
Ciężko sobie wyobrazić, co by się stało, gdyby to wydarzyło się naprawdę.
Widziałam wielu strażaków, którzy rozwiedli się
ze swoimi partnerami i pewnie ma to związek
z nagromadzonym stresem, którego nie byli świadomi.
Stres niszczy
ludzi i ich zdrowie fizyczne,
emocjonalne i psychiczne.
Poproszę was o zamknięcie oczu.
Po godzinie treningu reakcja Chrisa na stres jest dalej wysoka.
Będę monitorowała jego częstotliwość oddychania
w sesji medytacyjnej.
15.3 RPM CZĘSTOTLIWOŚĆ ODDYCHANIA
Strażacy regularnie korzystają z tej praktyki,
żeby zmniejszyć długotrwały stres, skupiając się na tym,
co czują w danej chwili.
Bądź świadom wszystkich komórek,
poruszających się przez całe ciało, od głowy do stóp.
Chociaż jestem zaznajomiony z medytacją,
nie potrafię zrelaksować się na rozkaz.
A zwłaszcza po całym dniu szalonych wydarzeń.
Wreszcie wprowadzam się w stan uważności.
I zaczynam się czuć dużo spokojniej.
Medytacja jest niezwykle potężną techniką.
Nie tylko czujemy się odprężeni w danej chwili,
ale regularna medytacja może zmienić nasze reakcje na stres.
Sieć w mózgu, która uruchamia walkę lub ucieczkę
musi być nadwrażliwa, aby zapewnić nam bezpieczeństwo.
Problem tkwi w tym, że może ją uruchomić codzienny stres.
Ale naukowcy wierzą, że osiem tygodni
regularnej medytacji może poprzestawiać połączenia
w naszym mózgu,
przez co będziemy mniej panikować z powodu potencjalnie stresujących rzeczy.
POZIOMY STRESU
I jak moje statystyki? Zmieniały się? Wahały?
Gdy przyszedłeś, były wysokie, a potem
widać było wyraźny spadek i zmianę, gdy twój oddech
zszedł do czterech.
Te 15 minut zrobiło różnicę.
Gdybyś wdrożył to w swoje życie,
nie tylko pomogłoby ci to
w byciu strażakiem, ale też żyłbyś dłużej i zdrowiej.
Widzę, że te techniki mogą mi pomóc, jeśli użyję ich
podczas stresujących sytuacji w życiu.
Ale oszukanie reakcji na stres,
gdy jestem 275 metrów nad ziemią, spacerując po wąskim dźwigu?
Nie jestem pewien, czy jestem na to gotów.
DZIEŃ SPACERU PO DŹWIGU
Dawaj, stary.
Czuję się jak zawodnik UFC. Przybyliśmy.
Dziś rano stres z pewnością się podniósł.
Stresuję się za ciebie.
Jeśli wyglądam na spokojnego, to gra aktorska.
- Okej. - Nie wyglądasz.
Mam nogi jak galareta,
ale staram się utrzymać skupienie.
Jasna cholera.
Spójrz tam. Okropne! Nie ma mowy!
Mam nadzieję, że jak tam wyjdę
dam radę wmówić sobie, że to będzie odjazd.
To jest ubaw.
Zamiast powtarzania sobie, jak bardzo jestem przerażony.
Okej.
Jak się czujesz?
Ciągle sobie myślę:
„Po grzyba ja to robię?”.
Ale muszę to cofnąć i pomyśleć: „O tak, wyobrażam sobie,
że mi się to udaje”.
Jest jednak drugi głos, który mówi: „Nie ma mowy,
to nie może się udać, spadniesz”.
Chyba chodzi o to,
na czym się skupimy.
To twoje nastawienie do stresu decyduje,
jaki będzie rezultat.
Nie spało mi się najlepiej.
Mam takie dziwne zawroty głowy.
Miałem takie wyobrażenie, że dźwig spada, rozwalając okno,
a ja sobie zwisam pokój niżej.
Dźwig ma zaraz spaść, ja próbuję zdjąć uprząż.
Niezły scenariusz, co?
Martwię się, że umysł Chrisa nie jest gotowy.
Musi rozpoznać te negatywne myśli
i zostawić je za sobą.
Ponieważ prawdziwym wyzwaniem nie jest tylko przejście po dźwigu,
ale zrobienie tego spokojnie,
przy użyciu technik, których się nauczył, żeby utrzymać puls
i kontrolować oddech.
Jak się czujesz? Zestresowany?
Ciągle o to pytasz, przez co trochę tak jest.
Nadszedł ten moment i zmierzam na dach.
Czuję, jak puls mi się podnosi.
Przypominam sobie ciągle, po co to robię.
Nie chcę, by stres rządził moim życiem. Lub odbijał się na moim zdrowiu.
- Miło was było poznać. - Powodzenia.
- To było dobre 30 lat. - Będzie dobrze.
Trzymaj się stary.
Co jakiś czas będę do ciebie mówić
- stamtąd. - Okej.
Poradzisz sobie.
Czekam po drugiej stronie.
PULS 73 BPM
Wieje.
PULS 79 BPM
Nogi mi się trzęsą.
- Stresujesz się? - Tak.
Wejdź tu i popatrz przed siebie. Dosięgniesz tego?
Moje stopy są niesamowicie ciężkie.
- Wszystko dobrze. - Ma wyciągnięte ręce.
- Jest gotów. - Oddychaj!
O czym myślisz?
O niczym. Cieszę się pięknym widokiem i komfortem
w tej jakże niekomfortowej sytuacji.
Wskaźniki Chrisa są już ponad normę.
PULS 188 BPM
Oby potrafił utrzymać puls poniżej 100 na minutę.
Ma 118 i szybko wzrasta.
Mój mózg mówi mi: „Co my robimy?”.
Chodzi o to…
by myśleć jak najmniej.
W tej chwili myślę o wszystkim, co może pójść nie tak.
Teraz…
Chyba po prostu od paru dni nie dopuszczałem tych myśli.
Ale teraz mój mózg myśli: „Co my tutaj robimy?”.
No wiesz.
Stoję tam na górze i patrzę w dół.
Długa droga w dół. Wiatr wieje.
Mam kumpli, którzy mnie wspierają.
Oddycham pudełkowo.
Jeden krok, tylko jeden.
Jeden krok, jedna stopa, jeden moment, jeden wdech.
Biorę jeszcze jeden głęboki wdech.
I idę.
Nie umiem prawidłowo chodzić.
Bardzo dobrze oddychasz.
Jest o wiele lepiej niż wczoraj.
Nogi mi osłabły.
- Czuję się niepewnie. - Uważaj na kroki.
O Boże.
Powtarzam sobie: „Uda mi się, po to trenowałem”,
„oddychaj, na spokojnie”.
128 BPM PULS
Strasznie tu wieje. I czuję, że…
Wow!
Puls się trochę obniżył.
Dobra robota.
Udało się. To jest cudowne. Spójrzcie, gdzie jestem i na te widoki.
Właśnie po to trenowałem.
A potem uświadomiłem sobie, że muszę jeszcze wrócić!
Chciałbym spojrzeć w dół, ale się boję.
Chcę to mieć już za sobą.
I na co mi to było?
Patrzę w dół i…
Czuję lęk wysokości i przypływ adrenaliny.
Przez chwilę myślałem: „Nie dam rady”.
Czuję, że mój puls się podnosi.
Wszystko gra?
Próbuję obniżyć puls.
- I jak statystyki? - Puls wynosi 145.
- Dwa razy więcej niż normalnie. - Tak.
Lepiej nie patrzeć w dół.
Wskakuj do helikoptera. Uda ci się!
Naprawdę chcę się skupić na technikach oddechowych
i strategiach, których mnie nauczono, żeby zobaczyć, czy uda mi się obniżyć puls.
Więc postałem sobie chwilę, rozglądając się.
Wprowadziłem się znowu w stan uważności.
Bądź uważny i obecny.
Blokuję wszelkie wątpliwości.
Powtarzam sobie, że to się nie może nie udać.
- I robię pierwszy krok. - Zaczyna.
- Jak mój puls? Spadł? - Tak, do 103.
A był na 145.
- Okej. - Uda mu się.
Z każdym krokiem wzrasta moja pewność siebie.
Wiem, że techniki działają, więc postanowiłem cieszyć się chwilą.
Kontroluję to.
Twój puls spada do 90, 88, 87!
Cały czas spada. Patrz, jak dobrze sobie radzisz.
- Popisuje się karate! - Jaki pewny siebie.
I to jak.
- Jaki mistrz! - Tak.
- Niesamowite. - Dobra robota, Chris.
- Brawo, jestem dumny. - Świetnie.
Ciężej niż na VR?
- O wiele. - Serio?
Jest ekstremalnie.
Stajesz twarzą w twarz
ze strachem.
Jak duży to był dla ciebie stres?
Gdybym znalazł się w tej sytuacji bez wcześniejszej rozmowy lub treningów,
wtedy na pewno
nie dałbym rady.
Tu nie chodziło tylko o doświadczenie ostrego stresu, jak ten,
tylko o długowieczność.
To dlatego chciałeś to zrobić.
Każdy krok, na którym się skupiłeś, każdy oddech
pozwoli ci żyć dłużej,
ponieważ nie masz tej przewlekłej reakcji na stres.
- Tak. - I pozwalasz sobie
na powrót do normalności, a gdy to robisz
zmniejszasz ryzyko chorób serca
i podczas przeziębienia szybciej wrócisz do zdrowia.
Więc to nie tylko ta chwila, to zadziała w czasie.
Następnym razem, jak dzieci będą miały napad w restauracji,
a ludzie będą filmować,
spróbuję się zrelaksować i uśmiechnąć.
- Tak. - To już nie będzie występ.
Wyniosłem z tego doświadczenia wiedzę,
że to, co sobie powtarzamy, staje się rzeczywistością.
Gdybym wmawiał sobie, że nie dam rady przejść,
co się stanie, jak spadnę itp,
to pewnie nie udałoby mi się tego osiągnąć.
Wyższość ducha nad materią.
Nie musisz być kontrolowany przez te przerażające emocje.
Mamy gdzieś uprząż dla Zoca?
Potrzeba mniejszej.
Wyłącz kamerę.
Cięcie.
ABY UTRZYMYWAĆ POZIOM STRESU POD KONTROLĄ, CHRIS ZAMIERZA:
MEDYTOWAĆ TRZY RAZY W TYGODNIU
ODDYCHAĆ PUDEŁKOWO, GDY BĘDZIE CZUŁ STRES
POZYTYWNIE MYŚLEĆ POD PRESJĄ
Tak!
CIAŁO KAŻDEGO CZŁOWIEKA JEST INNE, SKONTAKTUJ SIĘ Z LEKARZEM,
PRZED ZMIANĄ STYLU ŻYCIA, KTÓRA MOŻE WPŁYNĄĆ NA TWOJE ZDROWIE.
Napisy: Bartłomiej Kołodziejczyk