Ik dacht dat ik zonder Ole Golly een wrak zou zijn.
Maar gek genoeg voelde ik me top.
Ken je die geur die je ruikt...
...als je in een nieuwe auto stapt? Het was alsof m'n hele leven die geur had.
Ik onderwierp mezelf aan een laatste test door naar Ole Golly's kamer te gaan.
Als ik niet begon te blèren van verdriet...
...betekende dat dat ik klaar was voor het tijdperk van Harriet.
Hartelijk bedankt.
Goedemorgen, Harriet.
Een hele goeie morgen, Harriet. Hoe gaat het met mijn favoriete dochter?
Je weet dat je ouders zich zorgen over je maken...
Komt helemaal goed met die tomatensandwich.
...als ze zo raar opgewekt doen. - Supermam regelt het wel.
Nou, Supermam, ik heb liever dat je hem schuin doorsnijdt.
Natuurlijk.
Hoe kon ik dat nou vergeten? Oefening baart kunst.
Mam, die 5027 sandwiches van Ole Golly waren fantastisch...
...maar nu is 't tijd om verder te kijken en wat nieuws te proberen.
Zoals 'n warme lunch.
Wat een fantastisch idee.
Daar heb ik er wel tig van. Ik moet ervandoor.
Er gaat niets boven de geur van een nieuw leven.
Ik wil gewoon, jij wil gewoon
Wij willen gewoon
Ik bepaal zelf wie ik wil zijn
Mijn autonomie
Nee, ik laat mijn haar niet knippen
En ik draag wat ik wil
Ik vind het fijn Als ik gewoon mezelf kan zijn
Ik wil niet, jij wil niet
Wij willen niet Rondgecommandeerd worden
'HET TIJDPERK VAN HARRIET'
NAAR HET BOEK VAN LOUISE FITZHUGH
Ik had een titelsong nodig om het tijdperk van Harriet in te luiden.
Gaat 't wel goed met je? - Kon niet beter.
Meen je dat echt?
Of mis je Ole Golly en zet je het straks op een blèren?
Wat doe je nou weer?
Ik probeer m'n neus aan te raken met m'n tong. Nooit eerder geprobeerd.
Goedemorgen, onverschrokken, jonge toneelspelers.
Cool. Het is me gelukt.
De les is begonnen, Harriet.
Sorry, Miss Elson.
Zoals jullie weten, komt het Oogstfeest eraan.
Tijd om dat te vieren met het jaarlijkse schooltoneelstuk.
Goed, kom maar op met die ideeën.
Wat had het voor zin? Miss Elson vroeg ieder jaar om suggesties...
...en ze koos altijd voor een van Marions stomme ideeën.
Iedereen had ideeën over de reden waarom ze geen nee kon zeggen tegen Marion.
Eén woord. Hersen... - ...spoeling.
Ik hoorde dat Marion haar omkoopt... met aardappelkroketjes.
Waarom vraag je het aan mij? Ik weet het niet. Waarom zou ik dat weten?
Nou, ik heb wel gehoord...
Hé, Marion. Ik hield je stoel even warm.
Zo is het wel genoeg.
Laten we wat met piraten doen. Of beren.
Madame Curie en haar man die radium en ware liefde ontdekken?
Of piraten én beren.
We vieren de komst van de winter, dus is het thema 'warm blijven' niet wat?
Ja, een eerbetoon aan wanten.
Of dat je op 'n metrorooster staat als de metro langskomt...
...en de warme lucht je broekspijpen binnendringt.
Dat wilde ik ook al zeggen.
Dezelfde... - Golflengte.
Iemand anders?
Tja, voor alles is een eerste keer.
Ja, Harriet.
We eten altijd geroosterde kip met het Oogstfeest...
...en we leren over de Trojaanse Oorlog...
...dus misschien kunnen we een Trojaanse kip maken?
En net als ze 'n hap willen nemen, worden ze aangevallen.
Ik zag 't al voor me. M'n toneelstuk zou een hit worden...
...op Broadway opgevoerd worden en daarna in Montreal bij Ole Golly.
Marion, houd ons niet langer in spanning.
Ik stel voor dat we de voedingswaren spelen die we met het Oogstfeest eten.
Het is relevant, origineel en daarnaast heb ik het toneelstuk al geschreven.
Miss Elson wist duidelijk nog niet dat dit het tijdperk van Harriet was.
Brava, Marion.
Jij wil vast de geroosterde kip spelen.
Perfect.
Rachel en Beth Ellen, ik zie jullie wel in de rol van de kippenpootjes.
Mr Matthews en Pinky, jullie kunnen de yams spelen.
Carrie, ik zie jou in de rol van spruitje.
Janie en Sport zouden perfect zijn als aardappelkroketjes.
Harriet, wat zou je ervan zeggen als jij de ui was?
Ik zou zeggen: 'Nee, nee, nee en nee. PS Nee.'
O, nee. Harriet, doe niet zo raar.
Uien zijn prachtig. - Ze stinken en maken mensen aan 't huilen.
Uien zijn veel meer dan dat.
Waar ben je mee bezig?
Om echt een ui te worden, moet ik volgens Miss Elson...
...leren omrollen als een ui.
Is dit voor het Oogstfeesttoneelstuk?
Nee, ik ben een ui omdat ik dat zo leuk vind.
Het was maar een vraag.
Wat is dit nou?
Ze is een ui.
Een goede regisseur zou zeggen dat je je 'n ui moet voelen om er een te worden.
Voel je je een ui?
Helemaal niet.
Liefje, je moet je een ui voelen.
Ik wil geen ui zijn.
Da's maar goed ook. Er worden niet veel rollen voor uien geschreven.
Jij weet het zo goed. Rol jij maar eens om als een ui.
Met alle plezier.
Voel je je een ui?
Ik doe m'n best, maar ik kom niet verder dan een lente-ui.
Sorry.
Probeer jij het eens als je het zo grappig vindt.
Misschien doe ik dat wel.
Nu ik een ui was geweest...
...vroeg ik me af hoe het was om een tafel te zijn.
Of een badkuip. Of iemand anders.
Wat zou Ole Golly daarvan vinden?
Ole Golly leek wel wat op een vogel met tanden...
...maar ik leek eigenlijk best op een ui.
Na dat hele fiasco besloot ik dat ik, om echt een ui te worden...
...meer onderzoek moest doen.
Omdat ik een hoger zwavelgehalte heb...
...sta ik als gele ui bekend om m'n rijkere smaak.
Omdat ik een lager zwavelgehalte heb...
...sta ik als Bermuda-ui bekend om m'n veel zoetere smaak.
Luister niet naar die sukkels.
Als je zowel een zoetere als complexere smaak wil...
...is er maar één optie. De...
De Bermuda-ui. - Nee, de...
Gele ui. Lekker voor je.
Nee, de Vidalia.
Vervolgens haalde ik biebboeken en leerde ik allerlei interessante dingen.
Wist je dat New York City ooit de Big Onion werd genoemd?
Het was namelijk een plek met ontelbaar veel lagen om de kern.
En de oude Egyptenaren aanbaden de ui.
Ze geloofden dat de ronde vorm...
...en concentrische ringen symbool stonden voor de eeuwigheid.
Naarmate ik meer las...
...begon ik een van Ole Golly's beroemde citaten beter te begrijpen.
Dostojevski zei: 'Als je alles liefhebt...
...zul je het goddelijke mysterie in dingen waarnemen.'
Toen we onze kostuums kregen, vroeg ik me af wat Dostojevski gezegd had...
...als hij me in m'n belachelijke uienkostuum gezien had.
Al kon ik m'n notitieboekje er wel in kwijt.
En het jeukte tenminste niet zo.
Of Carrie Andrews' spruitjeskostuum dat wel oké was op één vreemd detail na.
Waarom ruikt dit ding naar spruitjes?
Pinky en Paarse Sokken arriveerden in hun yamkostuums.
Je ziet er 'yam-tastisch' uit. - Jij ziet er 'yam-omenaal' uit.
Rachel en Beth Ellen waren de kippenpootjes.
Ik ga vallen. Vang me op.
Tja. Sorry, Beth Ellen. Geen armen.
Zoals verwacht...
...was Marions geroosterde-kippenkostuum verreweg het mooist van allemaal.
Wat? Hebben jullie geen oudtante die kostuums naait voor Broadway-shows?
Om te beginnen wil ik zeggen: jullie zien eruit om op te eten.
Om op te eten.
Help je me nog overeind of moet ik je op de lijst zetten?
Rachel had een lange lijst met mensen...
...op wie ze ooit wraak zou nemen. - Mr Horatio.
Bedankt, Mr Horatio. - Graag gedaan.
Ja. Oké, alles in orde. Ziezo, Rachel. Niks aan de hand.
Help.
Bij deze eerste repetitie moet je jezelf de vraag stellen:
'Hoe zorg ik ervoor dat ik helemaal opga in mijn rol?'
Ik probeer mijn personage echt te leren kennen en me in hem in te leven.
Jeetje, Harriet, wat ben je toch een volleerd toneelspeelster.
Nou, dat is eigenlijk best wel goed advies, Harriet.
Neem even wat tijd om je personage te leren kennen.
Sorry, Beth Ellen, ik had je niet gezien.
Voorzichtig. De kip heeft haar kippenpootjes nodig.
Ga van me af.
Tegen het einde van de week...
...was ik de onofficiële leider van de bijgerechten geworden.
We zijn maar bijgerechten.
Maar als we samenwerken, kunnen we iets bereiken.
Lekker puh.
Miss Elson, Harriet schrijft nieuwe dialogen voor mijn toneelstuk.
Het is een geweldig script, Marion.
Maar ik vind dat de bijgerechten wel wat meer in te brengen mogen hebben.
Mag ik eens kijken?
Ik snap wat je bedoelt, Harriet.
De geroosterde kip is de ster.
Maar zonder de bijgerechten is het feestmaal niet compleet.
Precies.
Mag ik dat in m'n toespraak gebruiken? Wat prachtig gezegd.
Nou, ga je gang.
Slim gespeeld, Harriet M. Welsch.
Slim gespeeld.
Marions script herschrijven was lastiger dan ik had gedacht.
Hallo, Harriet. - Ole Golly.
Hoe was het in Montreal?
Ik heb wat Frans geleerd.
Dat betekent: 'Wil het schrijven lukken?'
Ik ben zenuwachtig.
Ik heb mijn schrijfsels nooit aan iemand anders laten lezen.
Wat nou als het niks is?
De schrijver Samuel Beckett zei iets over 't leven dat ook voor 't schrijven opgaat.
'Ik kan niet meer. Ik ga door.'
Dus, hou vol.
Nee, niet weggaan.
Jij moet me elke avond komen vertellen dat 't tijd is om te gaan slapen.
M'n ouders doen dat nooit. En ik mis je.
Au revoir, Harriet. Au revoir.
Dat betekent...
Vaarwel.
Ik was hier veel te oud voor, maar het was een noodgeval...
...en het enige wat me kon helpen, was doen alsof ik weer vijf was.
Ole Golly ging me niet redden en me als een kind gedragen ook niet.
Ik stond er nu alleen voor.
De enige die me kon redden was Harriet M. Welsch.
'Vrienden, Romeinen en groentes, hoor mij aan.'
Suf.
'Waarom zouden we bijgerechten zijn, als we ook bovengerechten kunnen zijn?'
Bovengerechten?
We begonnen als piepers
Onderweg naar lekkerstad
We gingen met raspen aan de zwier En werden goudbruin in het olienat
Van alle krokante lekkernijen Word je ons nimmer zat
Ik wist niet hoe ik erop kwam, maar ik wilde er verder mee aan de slag.
We wijzen je de weg naar lekkerstad
Miss Elson, Harriet mocht m'n toneelstuk dan wel wat herschrijven...
...maar het was niet de bedoeling dat ze er een musical van maakte.
Marion, ik snap waarom je zo boos bent.
En het is tijd om daar wat aan te doen.
De gevoelens die je nu hebt: boosheid, afgunst, jaloezie...
Probeer je helemaal over te geven aan een van die gevoelens en kijk wat er gebeurt.
Maar Miss Elson...
Acteren is een proces, Marion. Niet bang zijn.
Goed, Harriet. Vanaf het begin.
Ik wil dat alle bijgerechten invallen bij het refrein.
En één, en twee, en drie.
Ik had vast wat goed gedaan, want de volgende dag...
...waren alle bijgerechten met hun personages bezig.
Ik yam wie ik yam.
Hou toch eens op met yammeren.
Aardappelkroketjes?
We begonnen als piepers Onderweg naar lekkerstad
We gingen met raspen aan de zwier
En werden goudbruin in het olienat - Ik wacht.
Van alle krokante lekkernijen Word je ons nimmer zat
We wijzen je de weg naar lekkerstad
Ik ben een spruitje. Ik ben een spruitje.
Jakkes.
Waarom zou je iets willen zijn dat naar bedorven eieren stinkt?
De lucht van bedorven eieren ontstaat pas als de spruitjes te lang worden gekookt.
Als spruitjes licht gestoomd worden...
...zijn ze knapperig en hebben ze een zoete, nootachtige smaak.
Ik ben een spruitje.
Wanneer houdt dit eens op? - Acteren is een proces. Niet bang zijn.
Harriet. Ga nou... Wat ben je toch een zielenpoot.
Miss Elson, Harriet probeert de boel...
Marion, je bent er. Perfect.
Precies op tijd...
...om een nieuwe scène van Harriet te repeteren.
'Gadsie, spruitje. Je stinkt naar bedorven eieren.'
'De lucht van bedorven eieren...' - Nu is het genoeg.
Ik ben niet de schurk. Ik ben het hoofdgerecht.
Hier kom je niet mee weg.
Marion.
Oké, allemaal.
Ik heb jullie laten komen voor een Marionloze repetitie van een nieuw lied...
...voor aan het eind. - Leuk geprobeerd.
Kijk eens wie we daar hebben.
Ik wilde jullie laten weten dat we ermee kappen...
...als we het originele script niet gebruiken.
Misschien wordt het toneelstuk wel beter zonder Marion.
Janie had gelijk. Zonder geroosterde kip was het toneelstuk tot mislukken gedoemd.
Marion, je weet dat het zonder jou niks wordt.
Dat had je moeten bedenken voor je m'n toneelstuk kaapte.
Jullie denken misschien dat ze 't toneelstuk beter wil maken.
Maar in werkelijkheid wil ze gewoon wraak op me nemen.
Dat is niet waar.
O ja? Dus je bent niet meer boos omdat ik geen vrienden wil zijn?
Allang niet meer.
Weet je, ik wil je voor liegbeest uitmaken.
Maar je draagt geen dierenkostuum. Dus dan maak ik je maar voor liegui uit.
Jij bent de leugenaar.
Zei de leugenaar.
Ik ben geen leugenaar.
Sorry. Dat ging per ongeluk. Gaat het?
Jullie zagen het allemaal. Ze belaagde me.
Doe er wat aan.
Wat wil je... - Toe nou maar.
Lopen, Harriet.
Wat moeten we zo dan met 'r doen? - Geen idee. Ik dacht dat jij dat wist.
Waar is ze? - Jij die kant.
UITERST VERTROUWELIJK
Het kon niet waar zijn, toch?
Weet je nog die geur waar ik het over had?
Maar Marion had m'n notitieboek. Nu rook ik alleen nog maar angst.
Aangezien je beweert geen leugenaar te zijn...
...moet alles wat je in je notitieboek over ons hebt geschreven wel waar zijn.
Alleen ik mag m'n notitieboek lezen.
Hier staat wat over mij.
En zo kwam er zomaar een einde aan het tijdperk van Harriet.
Ik wil gewoon, jij wil gewoon
Wij willen gewoon
Ik wil niet, jij wil niet
Wij willen niet Rondgecommandeerd worden
En ik doe mijn best Om me goed te gedragen in de buurt
Ik lach heel lief
En ik doe m'n best De waarheid te vertellen
Ik wil gewoon, jij wil gewoon
Wij willen gewoon
Ik wil niet, jij wil niet
Wij willen niet Rondgecommandeerd worden
Ik bepaal zelf wie ik wil zijn
Mijn autonomie
Ik wil gewoon, jij wil gewoon
Wij willen gewoon
Nee, ik laat mijn haar niet knippen
En ik draag wat ik wil
Ik vind het fijn Als ik gewoon mezelf kan zijn
Ik wil niet, jij wil niet
Wij willen niet Rondgecommandeerd worden
Vertaling: Jenneke Takens