Waar denk je aan als je aan Amerika denkt?
Wat een mep.
Aan welke woorden?
Gerechtigheid?
Vrijheid? Gelijkheid?
En burgerschap?
Mede-Amerikanen, nieuwste Amerikanen…
…wat een buitengewone weg hebben jullie allemaal afgelegd.
Amerika is opgebouwd op basis van deze krachtige ideeën.
Mensen hebben hun leven gegeven voor de definitie van die woorden…
…maar wat betekenen ze nu echt?
EEN NETFLIX ORIGINAL-DOCUMENTAIRESERIE
Wat willen we? -Gerechtigheid.
En wanneer dan wel? -Nu.
Elke dag profiteren we als Amerikanen van de dingen die verworven zijn.
We worden elk moment van de dag uitgedaagd de belofte van die idealen waar te maken.
Het 14e amendement van de Grondwet.
We willen voor vrouwen ook het 14e amendement.
Het 14e amendement is het amendement dat het vaakst genoemd wordt in processen.
Vanaf de ratificatie tot op heden was het altijd even relevant.
Terwijl we het nauwelijks kennen.
Wat me verbaast, is dat doorsnee Amerikanen…
…opkomen voor het eerste amendement.
Verder zijn er Amerikanen voor wie het tweede amendement het belangrijkst is.
Maar het grootste deel van de dingen die ons Amerikanen maken…
…van de dingen waar we trots op zijn…
…en van de manieren waarop we geloven dat we vrij zijn…
…zijn opgenomen in het 14e amendement.
Toen ik dat hoorde, wilde ik je dat absoluut vertellen.
Vandaar deze serie.
Klaar.
Actie.
Om ons verhaal te vertellen.
En zijn verhaal.
Het verhaal van het 14e amendement.
ARTIKEL XIV
Het 14e amendement.
Je hoeft het niet van buiten te kennen…
…maar het vormt de basis van de Amerikaanse belofte.
En het gaat zo:
Wie in de VS geboren is, is staatsburger. Simpel, toch?
En volgens de wet geniet iedereen in Amerika gelijke bescherming.
We hebben allemaal dezelfde rechten en dezelfde juridische bescherming…
…en niemand kan je ze ontnemen zonder de procedure te doorlopen.
Dat gebeurt in de rechtbank.
We zijn allemaal gelijkwaardige spelers in een en hetzelfde team.
En hoe simpel dat ook klinkt…
…het is revolutionair.
Het vormt de basis voor de Amerikaanse droom.
Zonder het 14e amendement, zou ik geen Amerikaans staatsburger zijn.
Zonder het 14e amendement zou het homohuwelijk…
…waarschijnlijk niet bestaan.
Ik ben getrouwd met een witte man.
Dat zou niet mogelijk zijn geweest zonder het 14e amendement.
De kernbelofte van het 14e amendement…
…is de belofte van een maatschappij waarin men gelijk aan elkaar is.
In mijn jeugd in Philadelphia was mijn familie getuige van ongelijkheid…
…maar ondanks hun problemen geloofden mijn ouders en grootouders…
…met heel hun hart in de belofte van Amerika.
Ik heb zelf beleefd hoe het 14e amendement de Amerikaanse droom mogelijk maakt.
De definitie van burgerschap in Amerika staat centraal binnen het 14e amendement.
Via deze definitie worden alle rechten die ons zo dierbaar zijn verdedigd.
STAATSBURGER
Voor dit verhaal…
…moeten we terug naar een tijd zonder het 14e amendement…
…voor de slavernij in Amerika werd afgeschaft.
We beginnen met één man.
Frederick Douglass.
Je kent hem misschien van naam, en hopelijk niet alleen vanwege zijn afro.
Frederick Douglass werd geboren als slaaf…
…op een moment waarop slavernij al 200 jaar deel uitmaakte van dit land.
Niemand verwachtte dat hij een vrij mens en revolutionair zou worden.
Ondanks de kans op slaag of nog erger leerde hij lezen en overtrad zo de wet.
Zijn eerste ontsnappingen mislukten…
…maar hij gaf niet op.
Op zijn 20e…
…ontsnapte hij met succes naar New York.
Daar ontmoeten we hem.
DOUGLASS ONTSNAPT
'Ik ben veilig en wel in New York.
Ik loop door de menigte en staar naar de wonderen van Broadway.
Mijn jeugddromen zijn vervuld.
Ik ben in een vrije staat op vrije grond.
Wat een moment.'
Toen hij als ontsnapte slaaf in de straten van Lower Manhattan aankwam…
…voelde hij allereerst een onbeschrijfbare euforie.
Hij ademde voor het eerst vrije lucht in.
Hij had al eerder proberen te ontsnappen, maar leek nu eindelijk een vrij mens.
En toen kwam hij een man tegen…
…die hij kende uit Maryland, die daar ook tot slaaf was gemaakt…
…en die hij kende onder de naam Jake.
Die gast zei dat hij niet meer zo heette.
'In New York ben ik William Dixon.'
Hij mocht van Dixon niemand vertrouwen: 'Vertrouw mij niet. Ik vertrouw jou niet.
Iedereen kan je verraden.'
Dixon zei tegen hem dat hij moest oppassen voor slavenjagers.
'Wees op je hoede.'
Er gingen verhalen over zwarte en witte slavenjagersgroepen.
SLAVENJAGERS
Het was simpel.
Douglass was veel geld waard.
Wettelijk gezien bezat iemand hem…
…en die man kon aanspraak op hem maken en slavenjagers op hem afsturen.
Een prijs op hun lichaam…
…een prijs op hun bestaan.
Zodra hij ontsnapt was…
…zag hij dat hij niet vrij was.
Al erkennen de maatschappij en het wetboek je niet als staatsburger…
…dat betekent nog niet dat iemand zelf die rechten niet kan opeisen.
Douglass was een van die mensen die alle burgerrechten opeisten…
…ondanks het feit dat het wetboek hem die rechten onthield.
Voor het 14e amendement aangenomen werd…
…was er een onbeantwoorde, welbekende vraag.
Wat maakt je een staatsburger?
Voor Afro-Amerikanen is burgerschap een veelbesproken…
…zeer controversiële en erg lastige kwestie.
Burgerschap is het recht op rechten.
Het recht om deel te nemen, om te stemmen…
…het recht om de regering in te schakelen en bescherming tegen de staat te krijgen.
Alles wat wij vanzelfsprekend vinden…
…profijt van al de wetten, bescherming tegen geweld…
…vervolging als mensen je iets aandoen.
Als je geen staatsburger bent, kun je daar geen gebruik van maken.
'Ik heb vandaag bloemen geplukt…
…en maakte er bloemenslingers van…
…terwijl mijn vaders lijk anderhalve kilometer verderop lag.
Wat gaven mijn eigenaars daar nu om?
Hij was slechts bezit van hen.
En ze dachten dat hij zijn kinderen verdorven maakte…
…door ze te leren dat ze mensen waren.
Dat was een godslasterende leer voor slaven.
Zelfingenomen…
…en gevaarlijk voor meesters.
Je weet niet hoe het is om slaaf te zijn.
Om niet beschermd te worden door de wet of tradities.
Om door de wet te worden gereduceerd tot bezit.
Geheel afhankelijk van de wil van een ander.'
Er waren mensen die zeiden dat burgerschap alleen voor witte mensen was.
De Verenigde Staten waren niet van plan…
…om mensen van kleur op te nemen binnen die definitie.
Opmerkelijk genoeg hadden de grondleggers weinig aandacht voor burgerschap.
De oorspronkelijke Grondwet zwijgt een beetje over burgerschap.
Er staat niet in vermeld hoe iemand staatsburger wordt…
…of wie wel een staatsburger is en wie niet.
Omdat het begrip 'staatsburger' niet gedefinieerd was…
…kon het racisme welig tieren.
'Alle mensen zijn gelijk geschapen' is een van de kernprincipes…
…van de Amerikaanse Grondwet.
We begrijpen nu dat dat een ideaal was dat opgenomen was in de Grondwet…
…maar dat geen realiteit was.
De Grondwet heeft het veel over vrijheid.
Over vrijheid, een perfectere eenheid, bla, bla…
…maar ook over het drie-vijfdecompromis.
Het begin is oké.
Het aantal vrije mensen bepaalt het aantal afgevaardigden. Cool.
Met uitzondering van inheemse volkeren. Niet cool.
En alle 'anderen' tellen voor drie vijfde mee.
'Anderen' is het grondwettelijke woord voor mensen van kleur.
Stel je voor. Drie vijfde mens.
Niks bijzonders. We delen de mensheid enkel op.
Hoe kwam het zover?
Het Zuiden wilde meer afgevaardigden…
…dus wilde ze een afvaardiging, maar geen rechten voor slaven.
Daar had je net oorlog om gevoerd, zie je de ironie daarvan niet in?
Veel van de eerste 16 presidenten waren slaveneigenaren.
Logisch dat er zo geen eind aan slavernij kwam.
En het gaf slavenhouders ook het argument dat de Grondwet instemde met slavernij…
…met het feit dat mensen beschouwd werden als bezit.
De VS zijn gebaseerd…
…op de Onafhankelijkheidsverklaring en op slavernij.
En tot slaaf gemaakte mensen waren burgers…
…met een morele waarde en waardigheid, maar niet in juridische zin.
Sommige abolitionisten, zoals Frederick Douglass…
…hadden het gevaarlijke idee…
…dat tot slaaf gemaakte mensen in werkelijkheid burgers waren.
En toen?
Ze gingen kijken of ze daar publieke steun voor konden krijgen.
Vrije zwarten uit het Noorden, zoals Frances Harper…
…vertelden over de onderdrukking middels essays en poëzie.
'We zijn met elkaar verbonden in één grote bundel van menselijkheid…
…en de maatschappij kan de zwaksten niet vertrappen…
…zonder in haar ziel geraakt te worden.'
En mensen zoals Maria Stewart gaven openbare lezingen tegen slavernij.
'Je huidskleur bepaalt niet wie je bent…
…maar de principes diep in je ziel.'
Harriet Jacobs en haar broer John Jacobs deelden hun ervaringen…
…met slavernij om Amerikanen actie te laten ondernemen.
'Alle mensen zijn vrij en gelijk geschapen en hebben onvervreemdbare rechten.
Waar zijn die van de mensen van kleur?'
BEN IK GEEN MENS?
Het abolitionisme vormt een fascinerend deel van het verleden…
…dat men niet goed begrijpt, omdat het zo divers was.
ANTI-SLAVERNIJBIJEENKOMST
Een tak van de abolitionisten geloofde dat de Grondwet boosaardig was…
…dat hij voor slavernij was.
Ze noemden de Grondwet een verbond met de dood, met de hel.
Ze zeiden dat de Grondwet vernietigd moest worden.
'Ontbind de VS.'
Maar er was nog een tak.
En de beroemdste persoon daarvan was Frederick Douglass.
De eerste autobiografie van Douglass was echt een riskant project.
Omdat hij tot slaaf gemaakt was, omdat hij voortvluchtig was…
…was al die aandacht riskant.
Hij was zelf formeel gezien op wettelijk vlak nog een slaaf.
Een persoon met een prijs, en geen vrij mens.
Het werd meteen een klassieker en is dat nu nog.
Overal op aarde.
Het was in die tijd essentieel…
…dat er zo iemand was.
Een zwarte man die slaaf was geweest en die daar persoonlijk over kon spreken.
Vanuit een menselijke optiek.
Hij zei vaak dat zijn grootste angst tijdens de slavernij…
…niet het gevaar voor zijn lichaam, maar het gevaar voor zijn geest was.
De acceptatie van het idee dat sommige mensen geboren worden…
…als een vrij mens en anderen als een slaaf.
Op een gegeven moment in zijn eerste autobiografie stopt hij…
…en vraagt hij zich af waarom hij een slaaf is.
Het is een eeuwenoude existentiële vraag. Waarom ben ik een slaaf?
Terwijl die witte kinderen die ik zie mogen opgroeien, boeken mogen hebben…
…naar school mogen, mogen rondtrekken en reizen.
Waarom ben ik een slaaf?
Hij ondervond de wreedheid van slavernij, de uitbuiting.
Hij besloot zich daartegen te verzetten.
Hij reisde de wereld af om over zijn leven als slaaf te spreken…
…over de behoefte aan zwarte vrijheid.
Hij wijdde daar zijn leven aan.
Hij had een gave om het woord te nemen.
Vast de grootste redenaar van de 19e eeuw.
Hij was zo indrukwekkend…
…dat voorstanders van slavernij zeiden dat hij nooit een slaaf was geweest…
…dat hij uit een ander land was gehaald en een acteur was.
Het staat vast dat hij het schreef.
Vanaf 1848 bleef hij zijn publieke profiel versterken.
Hij kwam met The North Star…
…die echt ongelooflijk populair was onder witte abolitionisten.
Douglass pleitte…
…en dat zou hij blijven doen, voor de overstap van slaaf naar burger.
In 1852 was Douglass waarschijnlijk de beroemdste zwarte persoon op aarde.
Hij begreep dat wat hij zei erg grote gevolgen had…
…voor de strategie van de antislavernijbeweging.
Zijn argument was dat de Grondwet een document tegen slavernij was.
Hij is voor vrijheid.
Hij dacht dat in de VS met de Onafhankelijkheidsverklaring…
…en met de revolutionaire traditie…
…slavernij niet getolereerd zou mogen worden.
Volgens Douglass hadden de grondleggers van het land…
…geen document gemaakt waarin slavernij werd verdedigd…
…maar juist een document dat elk mens de garantie biedt…
…baas over zichzelf te zijn, vrij te zijn en mensenrechten garandeerde.
Hij geloofde en wilde graag geloven…
…dat mensen zoals hij echt deel uitmaakten van de nationale gemeenschap.
DOUGLASS ONTSNAPT
De Ladies' Anti-Slavery Society in Rochester, New York…
…nodigde Douglass uit voor een toespraak op 4 juli.
Zeshonderd mensen kwamen naar de Corinthian Hall voor dat moment.
Maar zijn publiek bleef niet bij de 600 mensen in de zaal.
Wij waren zijn publiek.
De toekomst was zijn publiek.
Ik schets de situatie.
Die 600 mensen in de zaal zijn vooral witte mannen en vrouwen.
Ze zijn het in grote lijnen met hem eens.
Maar hij weet dat er een verschil is tussen het in theorie eens zijn…
…en een echt diep begrip hebben van de realiteit in de praktijk.
Om ze dat echt te laten inzien…
…moest hij ze de waarheid vertellen over henzelf.
In 1852.
Dat wordt interessant.
Medeburgers…
…de grondleggers waren dappere mensen.
Het is hun gelukt.
En nu plukken jullie de vruchten van dat succes.
Douglass gaf de zaal een goed gevoel over Onafhankelijkheidsdag.
Hij noemde de grondleggers genieën.
Ze creëerden iets moois, de Amerikaanse republiek.
Het was een erg rustig begin.
En toen zei hij: 'Neem me niet kwalijk.
Waarom moet ik hier vandaag spreken?
Wat hebben ik of de mensen voor wie ik sta met jullie onafhankelijkheid te maken?
Dit is niet mijn Onafhankelijkheidsdag. Verheug je.
Ik rouw.
Wilden jullie met me spotten…
…toen jullie me uitnodigden?'
En daarna bestookte hij zijn toehoorders…
…met een tirade over de afschuw en gruwelen van de slavenhandel…
…en slavenveilingen in het Zuiden.
Hij liet zijn publiek voelen hoe dat was.
Hij vertelde hoe het ruim van slavenschepen rook.
Hoe een vrouw huilde en zich voelde toen haar kind werd verkocht.
Hij nam ze mee naar de vreselijke kern van wat slavernij nu eigenlijk is.
'De vrijheid afnemen, niet betalen voor werk…
…met stokken slaan, de huid met de zweep geselen…
…tanden eruit slaan, vlees verbranden.
Je geschreeuw om vrijheid en gelijkheid…
…preken en dankbetuigingen zijn hypocriet.
Er is geen land op aarde…
…dat schokkendere, bloedigere dingen dan de Verenigde Staten doet.'
Hij sprak tegen de mensen…
…die aan zijn kant stonden en zei dat dat niet genoeg was.
Dat ze niet genoeg deden om de slavernij te bestrijden.
'Het is nu 1852.
Ik ben al 14 jaar vrij, maar die dingen vinden nog steeds plaats.
Dit is een land dat gebaseerd zou zijn op vrijheid…
…op concepten omtrent gelijkwaardigheid.
Zolang de slavernij bestaat, is de natie een leugen.'
'Amerika valt zijn heden en verleden af…
…en belooft plechtig de toekomst af te vallen.
Ik wil tot slot zeggen…
…dat ik niet wanhoop.
Slavernij is gedoemd te verdwijnen, dus keer ik terug naar het begin.
Vol hoop.'
Ik denk dat hij zich als een staatsburger beschouwde.
De vraag is of de overheid dat deed.
Daar draait het om.
Ik denk dat voor zoveel Afro-Amerikaanse mensen geldt…
…dat we ons als staatsburgers beschouwden en de Verenigde Staten als ons land zagen.
De vraag is of het land ook zo over ons denkt.
Het Hooggerechtshof is gevestigd in dit prachtige marmeren gebouw.
De wet garandeert gelijke rechten.
De taal van de Grondwet is niet altijd glashelder.
En mede daarom hebben we het Hooggerechtshof.
Het is diens taak…
…om de Grondwet te interpreteren en te achterhalen wat die betekent…
…en ons de Grondwet laten naleven.
Het is de derde macht van de staat en de hoogste macht in ons rechtssysteem.
Wat had het Hooggerechtshof te zeggen…
…over wie wel of niet een Amerikaans staatsburger is?
In 1857 had je de rechtszaak van Dred Scott tegen Sanford.
Het is de slechtste uitspraak ooit van het hof.
De allerslechtste of op één na slechtste.
Dred Scott was de slaaf van een chirurg.
De chirurg had Scott meegenomen voor een klus uit de slavenstaat Missouri…
…naar Wisconsin, een vrije staat.
En later, terug in Missouri, stierf de dokter.
Uiteindelijk stapte Scott naar het Hooggerechtshof…
…en stelde dat hij nadat hij in een vrije staat had geleefd…
…niet langer andermans bezit was en een vrije burger werd.
Als het hof Dred Scott gelijk zou geven…
…zouden slaven een manier hebben om vrije burgers te worden.
En anders zou het onmogelijk worden.
RECHTER AAN HET HOOGGERECHTSHOF
'We denken dat negers niet vallen onder het woord 'burgers ' in de Grondwet.
Ze kunnen zich niet beroepen op de rechten en privileges die de Grondwet…
…de Amerikaanse burgers biedt.'
Het hof besloot terug te gaan naar de formulering van de Grondwet…
…en vroeg zich af wat de bedoeling van die mensen in 1787 was.
'Ik, Roger B. Taney, ben ervan overtuigd…
…dat ze geen zwarte mensen in hun land wilden.
Het kwam niet in de Grondwet omdat ze nooit verwacht hadden…
…dat iemand niet-witten toe zou laten binnen het Amerikaanse politieke lichaam.'
'Ze werden al meer dan een eeuw als ondergeschikte wezens beschouwd…
…die geen banden konden aangaan met het witte ras.
En wel dusdanig dat ze geen rechten hadden die de witte man moest respecteren.'
De retoriek is ijzingwekkend.
Afro-Amerikanen waren geen staatsburgers.
Nu niet, nooit niet.
Het bevestigde het idee dat ongeacht hun status…
…vrij of tot slaaf gemaakt, ze onderdeden voor witte mensen.
Ze waren geen echte mensen. Niet geëvolueerd.
De zaak-Dred Scott stelt…
…dat zwarte mensen nooit staatsburgers kunnen zijn.
Dred Scott mocht zelf niet eens een aanklacht indienen.
Frederick Douglass stond erop…
…dat abolitionisme naast de Grondwet zou kunnen bestaan.
Maar het hof leek hem geen ruimte te bieden.
Ze zeiden dat de wet voor slavernij was…
…dat de Grondwet zogezegd totaal tegen Douglass was.
Burgerschap is wat je rechten geeft.
Na Dred Scott kon Douglass geen deel van die gemeenschap meer uitmaken…
…en geen Amerikaans staatsburger zijn.
Dus de vraag werd toen wat de volgende stap zou zijn.
16e PRESIDENT VAN DE VS
Het Zuiden wil dat slavernij op nationaal niveau toegestaan wordt.
Dat zal niet gebeuren.
Lincoln had veel kritiek op die zaak. Hij voerde er campagne mee.
Zonder de reactie op de zaak-Dred Scott…
…zou hij volgens velen niet verkozen zijn.
En u zult de beste president in onze geschiedenis worden.
Lincoln zag ook hoe er tweestrijd ontstond in het land…
…over de vraag of slavernij legaal was.
DE UNIE IS ONTBONDEN
LINCOLN VERKOZEN TOT PRESIDENT
DE BURGEROORLOG BREEKT UIT
Lincoln begreep dat slavernij slecht was. Dat was een goed begin, maar…
…hij zei dat hij de slavernij zou behouden als hij daarmee de Unie zou redden.
Als de burgeroorlog om slavernij draait…
…waarom bevrijdt Lincoln de slaven in het Zuiden dan niet meteen?
Omdat zijn doel het behoud van de Unie is.
Het Zuiden heeft zich afgescheiden en noemt zichzelf nu de Confederatie.
Lincoln wil niet de president zijn die ineens de helft van het land verliest.
Hij moet het Zuiden terugkrijgen.
En hij zal er alles aan doen om te winnen…
…ook al gaat dat ten koste van zwarte Amerikanen.
Te midden van alle chaos…
…nodigde Lincoln op het Witte Huis een aantal Afro-Amerikaanse leiders uit.
De stenografen en de pers waren daarbij aanwezig…
…en Lincoln had geen gesprek met ze, hij las ze de les.
'Jullie ras heeft te lijden…
…onder het ergste leed dat een volk is aangedaan…
…maar zelfs na de slavernij…
…zal het nog lang duren voor jullie gelijk zijn aan het witte ras.'
Ik vind dat maar niets.
'Luister naar de waarheid. Zonder jullie ras zou er geen oorlog zijn.
Hij gaf de zwarte mensen in Amerika dus de schuld voor de burgeroorlog.
En daarna wilde hij dat ze zouden instemmen met een plan…
…om, ik citeer, bevrijde zwarte mensen buiten de VS een kolonie te geven.
'Er is een onwil aan de kant van ons volk, hoe wreed dat ook is…
…om mensen van kleur onder ons te houden.
Het is dus beter als we gescheiden gaan leven.'
Momentje.
Jij bent toch Abraham Lincoln? Die gast op de penny?
Oké, ga maar door.
Hij zei dat iedereen begreep dat in de VS alles om gelijkheid hoorde te draaien…
…maar dat rassengelijkheid er nooit van zou komen.
Dus doe wat we van je verlangen.
'Ik heb Centraal-Amerika voor ogen voor een kolonie.'
Wat?
Ho eens even, die verlichte, progressieve president…
…die een eind maakte aan de slavernij…
…wilde zwarte Amerikanen eerst naar Costa Rica sturen?
Douglass is woedend.
Een deel van wat Lincoln hier deed…
…was inspelen op dat knagende gevoel van onzekerheid bij zwarte mensen…
…dat we uiteindelijk niet thuishoren in dit land.
Afro-Amerikanen vrezen dat dat hun lot is…
…als ze geen staatsburgers zijn.
Douglass zei dat het niet ging om de zwarte mensen…
…maar om de slavernij en de macht die slaveneigenaren hadden…
…en hoe dat de maatschappij veranderde. Dat veroorzaakte de burgeroorlog.
Dit vond plaats, vergeet dat niet, in het midden van een burgeroorlog.
En die zomer was zijn kamp de oorlog niet aan het winnen.
In zo'n oorlog had je elke soldaat nodig die je kon krijgen.
Maar de regering wilde geen zwarten in de milities…
…en niet in het gewone leger.
'Het zijn wilden.
Het wordt chaos.
Geef ze wapens en ze slachten elke witte af.'
'Waarom weigert men zwarte mensen?
Zijn het geen mannen?
Onze generaals hebben mannen nodig.
"Stuur mannen", schreeuwen ze.
Ik heb de natie in gevaar gesmeekt de krachtige zwarte hand te ontketenen.
Zonder ons zou vrijheid geen vrijheid zijn.
Wie vrij wil zijn, moet zelf klappen uitdelen.'
MENSEN VAN KLEUR, PAK DE WAPENS OP FAAL EN ONS RAS IS ER GEWEEST
Douglass stelde…
…dat als zwarte mannen oorlog voerden en stierven…
…hun het recht op burgerschap nooit ontzegd zou kunnen worden.
Hij zei dat expliciet.
Hij gaf overal in het land toespraken.
Voor de oorlog moest slavernij afgeschaft worden.
Om de Amerikaanse Burgeroorlog te winnen, had het Noorden zwarte soldaten nodig.
Hij wilde zorgen dat Lincoln zwarte mensen inschakelde…
…om te vechten tegen de slaveneigenaars.
Douglass wist zeker dat ze zouden bewijzen dat ze burgers waren…
…en dat ze rechten en juridische gelijkheid verdienden.
Hij kon de VS toen niet echt beschouwen als een biraciale maatschappij…
…maar zijn opvattingen zouden zo drastisch veranderen.
De inspanningen van Douglass wierpen vruchten af.
Uit behoefte aan soldaten tekende Lincoln de Emancipatieproclamatie…
…en bevrijdde zo tot slaaf gemaakten in het Zuiden.
Zwarte mannen konden bij het leger.
Die zwarte soldaten konden bewijzen wat Douglass al die tijd al zei.
Ze wilden vechten voor hun vrijheid.
MANNEN VAN KLEUR, PAK DE WAPENS OP
De Emancipatieproclamatie was een keerpunt in de oorlog.
Hij gaf het leger en de marine uiteindelijk 200.000 zwarte mannen.
Het was geen oorlog met kleine gevechten en gewone legers die strijd leverden.
Het waren enorme legers, van beide kanten.
De Emancipatieproclamatie was een militair bevel.
Om de oorlog te winnen.
We zouden lui, laf en ongedisciplineerd zijn.
En Afro-Amerikanen die in het leger zaten en edelmoedig streden…
…was zo'n krachtig antwoord op die theorieën die de ronde deden.
GEWELDIGE OVERWINNING
SPANNENDE DETAILS VAN DE STRIJD
NOG EEN OVERWINNING
De aanwezigheid van zwarte mensen aan het front was een krachtig signaal.
Zwarte soldaten in het leger begonnen het gedrag van witten te veranderen.
Veel mensen uit het Noorden die zwarten nooit als burgers zagen…
…vonden dat ze door hun dienst in het leger…
…het recht hadden verdiend om ook Amerikaanse staatsburgers te zijn.
Twee zoons van Frederick Douglass zaten bij het 54e infanterieregiment.
Hij zag de enorme echte en symbolische kracht…
…van zwarte mannen die zoals hij zei het label 'VS' op hun riem hadden.
'We willen een land dat de Onafhankelijkheidsverklaring naleeft.
De missie van deze oorlog is nationale regeneratie.'
Sinds er oorlog was…
…zei Douglass dat de oorlog het leven van zwarte mensen zou veranderen…
…en de gehele Verenigde Staten.
'We vechten niet voor het oude land, maar voor iets wat veel belangrijker is.
En dat is nationale eenheid.
Een eenheid waarvan vrijheid en gelijkheid…
…en niet slavernij en klassenverschil de basis vormen.'
Hij bepaalde de burgeroorlog. Het land is voorbestemd.
Het is essentieel dat het land voldoet aan het document dat aan zijn basis lag.
VRIJHEID VOOR SLAVEN
De oorlog moest eindigen met de nederlaag van het Zuiden…
…en de komst van een nieuwe natie die gebaseerd was op gelijkheid.
Een van de zware dingen aan de oorlog was hoeveel mensen er omkwamen.
Lincoln worstelde met de vraag waar dat goed voor was.
EMANCIPATIEPROCLAMATIE
TOESPRAAK IN GETTYSBURG
'Zevenentachtig jaar geleden brachten onze grondleggers een nieuwe natie voort…
…ontstaan in vrijheid…
…toegewijd aan het idee dat alle mensen gelijken zijn.'
GELIJKEN
Je kunt Gettysburg zien…
…als een echo van wat Douglass al eerder had gezegd.
Emancipatie is de definitie van de oorlogsmobilisatie.
'In deze natie onder God zal een nieuwe vrijheid opleven.
Lincolns beroemdste zin: 'Een nieuwe vrijheid.'
Dat zei Douglass al sinds het begin van de oorlog.
En die retoriek is vergelijkbaar…
…met waar Douglass het over heeft, nationale regeneratie, nieuwe vrijheid.
Ze zien de oorlog als een moment om iets nieuws te creëren.
'En die regering van het volk, door het volk, voor het volk…
…zal niet van de aardbodem verdwijnen.'
Daar in Gettysburg komt hij zelf in het reine met de tragedie…
…het menselijke offer.
Als het een oorlog om de Unie was, stierven er wellicht te veel mensen.
Maar als het een oorlog om emancipatie, om zwarte vrijheid is…
…dan was Gettysburg het misschien wel waard.
Op dat vlak vind ik Lincoln zo boeiend.
Je ziet echt…
…hoeveel iemand kan veranderen.
Lincoln, die aandrong op kolonisatie…
…begon te praten over de toekomst van zwarte mensen.
Ik denk dat ze erg veel respect voor elkaar kregen.
Ze waren allebei met niets begonnen.
Lincoln had één jaar onderwijs gehad, Douglass niets.
Ze waren allebei prominente personen geworden…
…dankzij hun verstand, hun geest.
Ze hebben zich daar zelf voor ingezet.
Ik denk dat ze op dat vlak gelijkgestemde mensen waren.
Douglass was er erg optimistisch over dat hij met Lincoln kon blijven werken…
…aan een zwarte Amerikaanse toekomst.
TOESPRAAK IN GETTYSBURG
BURGEROORLOG
EINDE VAN DE BURGEROORLOG
Op 9 april 1865…
…gaf generaal Lee van het Zuiden zich over aan het Noorden.
Het begin van het eind van de burgeroorlog.
Soms bestempelt de geschiedenis mensen als Douglass als de stem van een beweging.
Als die iemand als Lincoln kunnen vinden, die bereid is te luisteren en veranderen…
…is het ongelofelijk wat ze samen kunnen bereiken.
Helaas kan de geschiedenis zulke banden ook ineens verbreken.
Ter ere van de overgave van Lee gaf Lincoln een speech en zei hij…
…dat Afro-Amerikanen die gediend hebben stemrecht moesten krijgen.
Een van de mensen die die dag luisterde, was John Wilkes Booth.
Booth was ontsteld over het idee van gelijk burgerschap…
…richtte zich tot een vriend en zei: 'Dit wordt zijn laatste toespraak.'
DE PRESIDENT IS DOOD
Acht maanden na de moord op Lincoln wordt het 13e amendement geratificeerd…
…waarmee de slavernij werd afgeschaft en tot slaaf gemaakten bevrijd werden.
Maar het blijft niet bij vrijheid.
We zien de moord op Lincoln als een grote tragedie, en dat is het…
…maar de echte tragedie is dat na de moord Andrew Johnson president wordt.
'Dit is een land voor witte mensen…
…en zolang ik president ben, blijft dit een regering voor witte mensen.'
Hij is reactionair, racistisch, onverdraagzaam.
Hij is het tegenbeeld van Lincoln.
Hij was dol op grote bijeenkomsten.
Hij hield graag lange speeches, met name over zichzelf.
Ik denk dat we allemaal wel zulke politici uit het verleden kennen.
Zodra hij president wordt, zegt hij zowat direct…
…dat het zijn doel is de 'verwatering' van het burgerschap te voorkomen.
Frederick Douglass zocht deze president op in het Witte Huis.
Het was vreselijk.
Johnson maakte het erg duidelijk dat hij Douglass minderwaardig vond.
Dat zwarte mensen hem dankbaar moesten zijn.
'Ik heb slaven gehad en slaven gekocht…
…maar heb ze nooit verkocht.
Voor zover als mijn band met slaven teruggaat…
…was ik hun slaaf in plaats van zij die van mij.'
Na de ontmoeting met Douglass zei Johnson tegen zijn secretaresse:
'Ik ken die verdomde Douglass. Hij is zoals elke andere neger.
Hij zou zo een witte persoon kelen.'
Johnson zou niet snel opkomen voor de rechten van voormalige slaven…
…en dat deed hij dan ook niet.
Ik snap het. Johnson was een racist…
…maar hij moest ze respecteren nu de slavernij was afgeschaft.
Sluit je niet aan bij het Noorden als je zwarten haat. Het is nu te laat.
Maar wie vrij is, is nog geen burger en zonder burgerschap…
…kunnen zwarten zich niet verdedigen tegen het Zuiden.
Na het 13e amendement…
…namen parlementen in het Zuiden 'Black Codes' aan.
En dat klinkt als een geweldige show van Shonda Rhimes, maar is dat niet.
Het gaat over wetten.
Veel van de wetten eisen dat zwarte mensen een jaarcontract met witten afsluiten…
…en wel 100 dollar aan belasting betalen als ze niet als boer of bediende werken.
Kinderen moesten gedwongen 'stage lopen' opdat ze arbeidskrachten werden. Kinderen.
Het Noorden is geschokt, maar in het Zuiden zeggen wetgevers:
'Wat? Black Codes zijn geen slavernij.
Het is een heel ander woord.
Zelfs twee woorden.
En kijk, ze krijgen nu betaald.'
Oké…
Maar wat als zwarte mensen die omstandigheden weigerden?
Wat als ze aanspraak maakten op hun vrijheid?
Ze konden in de gevangenis belanden…
…en gedwongen worden tot dwangarbeid, zonder loon te krijgen.
De New York Herald Tribune kopte zelfs:
'South Carolina voert slavernij opnieuw in.'
Zie je het voor je?
Zwarte mensen hadden net een oorlog voor hun vrijheid gewonnen, en dan dit?
Het 13e amendement was niet genoeg.
Maar de vraag was wat wel.
En toen had je John Bingham, een congreslid uit Ohio.
Hij geloofde in vrijheid voor iedereen.
Echte vrijheid.
'Ik vind het gebruik van het woord 'neger' aanstootgevend.
Voor mij duidt het niet op huidskleur…
…maar op de kleur van de ziel van een bepaalde groep mensen.
Mensen die weerloze medemensen vertrappen en ze maken tot wat we slaven noemen.
Deze mensen die mensen inpikken…
…ondanks hun huid die zo wit is als sneeuw…
…zijn de echte negers.'
Hij zag wat er gaande was…
…en zei: 'Hé, dat ziet er niet goed uit daar.
We moeten actie ondernemen.
We moeten de Grondwet aanpassen.
Ze gelijke burgerrechten geven.'
Onder meer John Bingham…
…was een voorvechter en samensteller van de kern van het 14e amendement.
Bingham wilde nu net doen…
…waar Douglass het over had in zijn toespraak op 4 juli.
Amerika de belofte laten waarmaken…
…om zwarte mensen Amerikaans burgerschap te garanderen…
…om Dred Scott te wreken…
…en de gezegende gelijkheid op schrift te stellen…
…zodat niemand die nog kon afpakken.
Daarvoor namen Bingham en een groep radicale Republikeinen…
…in het 14e amendement veel rechten op die zwarte Amerikanen ontzegd werden.
En ze vochten om er een grondwetswijziging van te maken.
Dat was belangrijk, omdat ze niet altijd de macht zouden hebben.
Wellicht wilde men er later vanaf.
Amendementen zijn erg lastig door te voeren…
…maar ook erg moeilijk te schrappen.
VOORSTEL VOOR HET 14e AMENDEMENT
28 STATEN MOETEN ERMEE INSTEMMEN
IN 1866 STEMMEN 6 STATEN IN
IN 1867 STEMMEN 22 STATEN IN
IN 1868 STEMMEN 28 STATEN IN
En Bingham slaagde erin.
In 1868 werd het 14e amendement officieel opgenomen in de Grondwet.
Dat bewees dat de Verenigde Staten achter die gelijkheid voor iedereen stonden.
'Wie in Amerika is geboren of de Amerikaanse nationaliteit kreeg…
…en onder de Amerikaanse wet valt…
…is een burger van de Verenigde Staten en van de staat waarin ze wonen.'
De taal die gebruikt werd, is opvallend.
'Wie geboren is in de Verenigde Staten.'
Verder zijn er geen beperkingen.
Ze hebben het niet over witte mensen.
En dus zijn mensen van Afrikaanse afkomst Amerikaanse staatsburgers.
Geen staat zal wetten doorvoeren…
…die de privileges of immuniteit van staatsburgers zullen schaden.
De eerste acht amendementen van de Amerikaanse Grondwet…
…de Bill of Rights…
…gelden dus voor alle burgers, en zowel op staats- als nationaal niveau.
'Een staat mag een mens zijn leven, vrijheid of eigendom niet ontnemen…
…zonder een eerlijk proces.'
Al voor de oorlog probeerden zwarte mensen via de rechtbank hun gelijk te halen.
Ze wilden zichzelf kunnen verdedigen tegen geweld.
En dankzij het 14e amendement konden ze echt naar de rechter stappen.
'En elk mens binnen zijn jurisdictie moet gelijke bescherming van de wet krijgen.'
Burgerschap wordt zo duidelijk afgebakend dat het automatisch werd…
…volledig burgerschap, niet drie vijfde of voorwaardelijk.
Zodra je die Amerikaanse lucht inademt, ben je een Amerikaan.
Als je hier geboren bent, profiteer je van alle vrijheden…
…en de bescherming van het staatsburgerschap.
Dat deed het Dred Scott-vonnis teniet dat zwarte mensen het burgerschap ontnam…
…ongeacht geboorteplaats, al woonden ze er al generaties.
Het 14e amendement was echt cruciaal…
…vanwege die verschuiving van een witte, mannelijke natie…
…naar een toekomst waarin de multiculturele democratie mogelijk was.
Het 14e amendement was ook de eerste keer dat het woord…
'gelijk' in de Grondwet werd gebruikt.
En dat werd verankerd in de Grondwet.
In veel opzichten is ons land niet gesticht in 1776…
…maar toen Bingham en het Congres het 14e amendement aannamen.
Dat is de moderne Grondwet.
ARTIKEL XIV
Douglass en anderen erkenden dat het 14e amendement…
…de werking van de wetten in het land zou veranderen.
Er werd ook kritiek geuit…
…maar het was reden voor een groot feest.
Er heerste erg veel optimisme.
Afro-Amerikanen waren erg opgewonden omdat ze nu volwaardige burgers waren.
Na het 14e amendement…
…heerst er het geloof en de opwinding dat er op reset is gedrukt…
…bij een erg slecht beheerd project…
…en dat Amerika zich nu echt kon ontplooien.
Een van de grootste successen was de opkomst van zwart onderwijs.
In het Zuiden werden instellingen voor eigen onderwijs opgericht…
…omdat lezen belangrijk was.
Ze gaven een paar miljoen dollar van hun eigen geld uit aan onderwijs…
…en dat waren mensen in het Zuiden die geen geld hadden.
Frederick Douglass.
Je spreekt de naam uit en het lijkt wel een gebed.
Hij was opmerkelijk omdat zijn talent niet te bedwingen was.
Hij wilde niet alleen dat zwarte mensen geen slaven zouden zijn…
…maar dat ze volwaardige burgers zouden zijn.
Wat een buitengewone man.
'Ik leef nu in een nieuwe wereld.
Wie had dit nu gedacht?
Gerechtigheid en vrijheid.
Niet alleen het einde van de slavernij, maar ook burgerrechten en stemrechten.
En dat voor mensen die tot voor kort een waardeloos bezit waren…
…maar nu volwaardige mensen zijn…
…en als dusdanig erkend worden.'
Frederick Douglass.
Tot slaaf gemaakt.
Voortvluchtig.
Vrij, maar geen burger.
En dan burger.
Maar dat is niet het eind.
Gedurende zijn lange leven bleef hij opkomen voor de rechten…
…van zwarte Amerikanen, vrouwen en immigranten…
…en zijn strijd had generaties lang impact.
Zelfs nu nog.
Hier zien we een kraan en een dieplader…
…die het beeld van Roger B. Taney op de vroege vrijdagochtend verwijderen.
Hij noemde zwarten zo inferieur dat ze geen rechten hadden…
…die witten hoefden te respecteren.
AFSTAMMELING VAN ROGER B. TANEY
We hebben die avond om vergiffenis gevraagd…
…en de Scotts vergaven ons.
AFSTAMMELING VAN SCOTT
Familieleden van me zeiden…
…dat ze hen niet wilden ontmoeten.
En toen volgden die onverwachte en spontane excuses.
Neven van me barstten in tranen uit.
Als zoiets gebeurt…
…en je elkaar begrijpt en een band krijgt, worden andere dingen mogelijk.
Dat kan iedereen doen.
WE KRIJGEN GEEN ADEM
LUISTER NAAR ONS
HOMOFOBIE IS IMMOREEL
IK BEN AMERIKAAN
GELIJKE RECHTEN
Als de Scotts en Taneys het kunnen bijleggen, kun jij dat ook.
We hebben het vaak over gelijkheid.
En over gerechtigheid.
Die woorden zijn opgenomen in de Pledge of Allegiance.
Het 14e amendement was bedoeld om die visie waar te maken.
Waar we geen rekening mee hielden…
…was hoe onvoorbereid we waren om echte gelijkheid te omarmen.
Ik beloof dat ik nooit zal accepteren dat alle rassen gelijk of hetzelfde zijn.
Geen gerechtigheid. -Geen vrede.
We willen enkel dat Amerika naleeft wat er op papier staat.
Het 14e amendement werd onmiddellijk aangevallen.
In de rechtbank, op straat, zelfs in geschiedenisboeken.
Waarom leerden we niet over het 14e amendement?
Omdat er veel mensen hard hebben gevochten om te voorkomen dat je het zou horen.
Ondertiteld door: Robby van den Hoek