Prenses Njinga, üç yıldır evinden uzaktaydı.
Aynı anda saldırmalıyız.
Bir kamp diğerinden haber alırsa her şey biter.
Bu taarruza adamların ve sen öncülük edeceksiniz.
Krallığının çaresizliğinin farkında olan prenses
Imbangala lideri Kasa ile ittifak kurmuştu
ve düşmanının düşmanını yanına çekmişti.
Bu sırada Kabasa rakiplerinin eline düşmekteydi.
Ona dokunma, dedim!
Hey!
- Funji! - Funji!
- Buradan çıkmanız gerek. - Neler oluyor?
- Bir şey yapmalıyız! - Yapacağız!
Hayır! Funji!
Ama Njinga hâlâ kararlıydı. Halkının geleceğini
ve güvenliğini korumak için ne gerekiyorsa yapacaktı.
Ya da bu uğurda ölecekti.
Atalarınız size kucak açsın.
AFRİKA KRALİÇELERİ
Njinga kendi isteğiyle sürgündeydi.
Imbangala'yla ittifak kurmuştu.
Onlarla birlikte Portekizlilere karşı savaşıyordu.
Njinga, köleleri Batı Orta Afrika'nın içlerinden kıyıya götüren
ticaret yollarını sekteye uğratmak için Kasa'yla iş birliği yapıyordu.
Bence oğlunun ölümünden dolayı hâlâ üzgündü
ve ağabeyi Mbande'ye karşı hâlâ kırgındı.
KINDONGA ADALARI
Ama artık Kral Mbande çaresiz durumdaydı.
Başkenti Kabasa, Portekizliler tarafından işgal edilmişti
ve Kindonga Adaları'na kaçmak zorunda kalmıştı.
Adalar, Kwanza Nehri'nin ortasında bulunan bir savunma üssüydü.
KABASA, KWANZA NEHRİ, KINDONGA ADALARI
Derken bir toplantı yapmak için Njinga'yı çağırdı.
Korumaları nerede?
Njinga, bilmelisin ki
son üç yıl onu değiştirdi.
Bunu görebiliyorum.
Karşıya geçelim.
Ne yaptınız siz?
Artık ölümsüz müsünüz?
Korumasız dolaşıyorsunuz.
Ya Portekizliler buraya benden önce gelseydi?
Duymadın mı?
Çoktan geldiler.
Kabasa'yı kaybettik.
Babamdan çok daha fazlasını kaybettim.
Kardeşlerim Funji ve Kambu nerede?
Onları kurtardım.
- Sonumuz böyle olamaz. - Değil.
Hâlâ buradayız.
Kralım beni neden çağırdı?
Barış.
Portekizlilerle barış görüşmesi yapmanı istiyorum.
Ne?
Imbangala'yla yakaladığın başarı Kabasa'ya ulaştı.
Kaoslarına düzen verdin.
Portekizlilerin iletişim hatlarını kesmek için kullan.
Njinga, yeteneklerin inkâr edilemez.
Bizim adımıza görüşme yapacak en uygun kişi sensin.
Yıllardır savaşıyorum.
- Evet. - Savaşmasaydım bile
şu an barış müzakeresinin sırası değil.
Hele ki siz...
Hele ki taht bu kadar zayıfken.
Savaşa devam etmeliyiz.
Njinga.
Dökecek kan kalmadı.
Sizin kanınızı dökmeyeceğiz. Onlarınkini dökeceğiz.
O katil hırsızları bu krallıktan defedene kadar.
Lütfen Njinga!
Siz bizim tek umudumuzsunuz!
Bunu kralın olarak rica etmiyorum.
Ağabeyin olarak istiyorum.
Njinga'nın ağabeyi onu çağırdığında
karşısında sadece oğlunu öldüren ağabeyi yoktu.
Kralı vardı.
Halkının tahtında oturan kişi.
O, Njinga'nın hizmet etmesi gereken bir zattı.
Hey.
Ndongo Kralı, ataları dışında kimseye boyun eğmez.
Ağabeyimin neye ihtiyacı var?
Ağabeyiyle hâlâ bir ilişkisi olması
bizim için bugün imkânsız görünebilir.
Ona güvenmiyordu ama bu kendisinden çok daha büyük bir şeydi.
Verdiği her kararın ana noktasında
halkını korumak ve olabildiğince kişiyi
köle ticaretinden uzak tutmak vardı.
Kabasa'daki Portekiz baskını Mbande ve adamlarını korkutmak için
yapılan bir askerî güç gösterisiydi.
Portekizliler başka bir yere gittiğinde
Mbande ve kız kardeşi şehre dönebildi
ama Portekizlilerle olan savaşın bitmediğini biliyorlardı.
Batı Orta Afrika büyük bir karmaşa içindeydi.
Portekizliler köylere, kasabalara, şehirlere gidip
yağmalıyor, talan ediyor ve topluma zarar veriyordu.
Hatta Portekizliler, Mbande'nin başkenti Kabasa'ya
tehlikeli derecede yakın olan Ambaca'ya bir kale inşa etmişti.
Kral, her an saldırabileceklerini biliyordu.
Mbande tükenmiş durumdaydı.
Portekizlileri alt etmek için askerî kapasitesi yoktu.
Bölgede kaos vardı.
Eğer tahtta kalıp gücünün bir kısmını elinde tutmak istiyorsa
fırsat bu fırsattı.
İkinizi de çağırdım
çünkü size Mbande'yle barıştığımı söylemek istiyorum.
Ne?
Ayrıca Portekiz elçisi olmayı kabul ettim.
Luanda'ya gidiyoruz.
Niye onun arkanda saklanmasına izin veriyorsun?
- Sonuçta kral o. - Ayaklarını kaybetmiş bir kral.
Mbande...
Şu an kendinde değil.
Portekizlilerin barış istediğini düşünüyor ama ben bu düşmanı tanıyorum.
Kurnaz ve acımasız. Bizim boyun eğmemizi istiyor.
Neden bir savaşçı grubu göndermiyoruz?
Kambu.
Savaşlar önce zihinde kazanılır.
Babam öyle derdi.
Evet, derdi.
O yüzden gidiyorum.
Çünkü bizden aldığı her şeyi geri verirken
o valinin gözlerinin içine bakmak istiyorum.
Vereceğinden nasıl bu kadar eminsin?
Çünkü verene kadar çabalayacağım.
Njinga'nın üstlendiği görev oldukça zorluydu.
Portekizlilerin gelişinden beri görülmüş
en büyük resmî barış heyetiydi bu.
Njinga ve büyük bir grup görevli Kabasa'dan Luanda'ya
320 kilometre yol gitti.
KABASA, KWANZA NEHRİ, LUANDA
LUANDA LİMANI
Njinga, Ndongo aristokrasisi
ve kraliyetini muhteşem bir şekilde sergileyerek maiyetiyle Luanda'ya vardı.
Portekizce konuşuyordu. Siyaset konusunda çok bilgiliydi.
Stratejik düşünme yetisi vardı.
Portekizlilere göndermek için mükemmel bir elçiydi.
"Biz güçlü insanlarız, azametli ve onurluyuz" demek için.
Bu sırada, bu bölgenin valisi de Souza'ydı.
Portekiz devleti adına hareket ediyordu.
Njinga'ya ağzının payını vermeyi planlıyordu.
Beklediğimden daha yaşlı.
Onu hafife alma.
Öyle bir niyetim yok.
Henüz kimse ona boyun eğdirmemiş.
Portekizlilerin diplomat olarak bir kadınla görüşmeye
hazırlıklı olduğunu sanmıyorum.
Kadın olduğu için onu kandırabileceklerini
ya da hakir görebileceklerini düşündüler bence.
Portekizliler,
Mbande ve kız kardeşinin bölgede önemli kişilikler olduğunu bilse de,
bu güçlü bir krallıktı.
O sırada amaçları, saygı gösteriyormuş gibi görünmekti.
Prenses Njinga, memnun oldum.
Eminim öyledir, Vali Bey.
Üçü geçtim, bir Ndongo prensesi görmek bile
çok nadirdir.
Buraya kadar gelmenize gerek yoktu.
Şartlarımızı bir ulakla iletebilirdim.
Bu tehlikeli yollarda bir ulak.
Bu akıllıca olmazdı.
Njinga'nın bu görüşmelerde elde etmek istediği üç şey vardı.
Ngongo'lu kölelerin serbest bırakılması, ortak düşmanlara karşı koruma
ve Portekizlilerin Ambaca'daki kaleyi yıkması.
Asıl soru şu, istediğini almak için nelerden vazgeçecekti?
Lütfen...
Otur.
Portekizliler onunla ilk tanıştığında
onu küçük düşürmeye çalıştı.
Ona sandalye verilmedi.
Portekizliler ona
müzakerelerin kendi şartlarında yapılacağını göstermeye çalışıyordu.
Benim için zahmet etmenize gerek yoktu.
Hep hazırlıklı gelirim.
Tam bir güç hamlesi. Şöyle diyebilmek müthiş bir hamle.
"Beni daha düşük bir konuma indirmene izin vermeyeceğim.
Bu konuşmalarda eşitiz.
Kendi sandalyemi yaratmam gerekirse yaratırım."
Bu konuşmayı bir elçi yerine ağabeyinle yapmayı umuyordum.
Kralım görevleri uygun gördüğü şekilde dağıtır.
Açıkça görülüyor.
Şartlarımız oldukça basit.
Kralımız, ağabeyine barış teklif etmeye hazır.
Şartlarımız, silahlarınızı bırakmanız,
ortak düşmanlarımızla savaşmamıza yardım edip mallarımızı iade etmeniz.
Mallar mı?
Köleler.
Portekizliler, Afrika'yı köleleştirilmiş insanları
elde edebilecekleri bir yer olarak kullanmaya başlayan ilk halk.
Njinga, Portekizlilerin köle ticareti ve Yeni Dünya'daki
sömürgeleştirmeye olan doyumsuz iştahı yüzünden
binlerce insanı kaybettiklerini biliyordu.
Kralım dostluğun daha iyi olacağına inanıyor...
Hepimiz için.
Eminim senin kralın da dostluğa inanıyordur.
Değil mi?
Evet, inanıyor.
Kralım Portekizlilerle barış içinde yaşamak istiyor
ama bir sorunla karşılaşıp duruyoruz.
Kasanje.
Kasanje, korkutucu bir üne sahip bir Imbangala lideriydi.
Ndongo ve çevresinde öngörülemez bir güçtü.
Hem Njinga hem de Portekizliler için bir tehditti.
Sisteki Hayalet.
Yani onu tanıyorsun?
Kasanje'yi biz hallederiz...
Ağabeyin, kaybettiğimiz tüm mallar için
kralımıza haraç verdiği sürece.
Portekizliler Ndongo'nun yıllık olarak haraç vermesini istiyordu.
Yani Portekiz devletine vermek için Luanda'ya belli bir sayıda
köle getirmeleri gerekecekti.
Vali Bey,
halkımın bir sözü vardır.
"Özgür doğan kişi özgür olmalı
ve başkalarına boyun eğmemelidir."
Haraç sadece fethedilenler tarafından ödenebilir.
Kralım Mbande hiç fethedilmedi.
Njinga, haraç olarak insanların köle edilmesini
reddediyordu
çünkü bunun yanlış bir şey olduğuna tutkuyla inanıyordu.
Portekiz köleliğinin doğru olmadığını düşünüyordu.
Portekizliler onlara boyun eğme şartları koymak,
onları tebaa yapmak istiyordu.
Dedi ki "Ndongo Kralı,
Portekiz Kralı'nın tebaası değildir
çünkü Portekiz savaş kazanmamıştır, Ndongo hiç fethedilmemiştir."
Njinga inanılmaz bilgili bir siyasi aktördü.
İstediğini elde edebilmek için kendisine yabancı olan siyasi kültürlerin
bazı kısımlarını benimseyecekti.
Müzakerelere, galip gelebileceği düşüncesiyle girdiğine inanıyorum.
Yüzbaşı Cardoso, topraklarımızı boşaltmaya devam ederseniz
kralımın yöneteceği kimse kalmayacak.
Tebaası olmadan bir kral nedir ki?
Senden müthiş bir müttefik olur.
Şimdi izin verirsen, yüzbaşı ve benim gitmemiz lazım.
Leydim.
- Gelişme var mı? - Hâlâ bizimle oynuyorlar.
Ne kadar vermeye razı olduğumuzu ve ne kadarını
zorla alacaklarını hesaplamaya çalışıyorlar.
Bu barış açısından ne anlama geliyor?
Barış söz konusu bile değil.
Ama en azından bu sefer bana sandalye getirmeyi unutmamışlar.
Bazense bir erkeği anlamak için
bir kadınla konuşman gerekir.
Ana da Silva, Luanda'daki tanınmış Portekizli bir görevlini eşiydi.
Portekizlilerin çoğu gibi dindar bir Katolik'ti.
Kayıtlardan, Njinga ile birbirlerine düşkün olduklarını anlayabiliyoruz.
Çok uzun zamandır evinden uzaktasın.
Çocukların bununla nasıl başa çıkıyor?
Benim çocuklarım, halkımdır.
Gittiğim her yerde onlara hizmet ettiğimi biliyorlar.
Evet.
Erkeklerinizin...
Dedikleriyle ima ettikleri farklı.
Neden?
Sanırım değişir.
Neye göre?
Sana güvenip güvenmediklerine göre.
Halkım için bir adamın onuru sözüdür.
Sözünü tutmayana dek ona güvenirsin.
Geldiğim yerde
güven, hizmetle ve birlik olmakla kazanılır.
-İnandığımız ortak değerlerle. - Bizim için de öyle.
Tanrı'ya olan ortak inancımızla
vaftiz edilerek katıldığımız Katolik ailemizle.
Yani...
Bu vaftizde
herkes bir mi?
Evet.
Portekizliler,
sadece bencil amaçlar için bu vahşi fethi üstlendiklerini
düşünmüyorlardı.
Barbarları Hristiyanlaştırdıklarını düşünüyorlardı.
Bu fetih için dinî bir gerekçeleri olduğunu düşünüyorlardı.
Mümkün olduğunca çok insanın dinini değiştirirlerse
bölge üzerinde ruhani ve siyasi kontrolü sürdürebileceklerine inanıyorlardı.
Nüfuz kazanabileceklerini.
Onlara güvenmiyorsan neden vaftizi düşünüyorsun?
Çünkü bunu, sözlerini tutmaya zorlamak için kullanabiliriz.
Büyük bir Katolik aile olduğumuza ikna için.
O zaman neden tereddüt ediyorsun?
Kambu, yine de güvenmediğim bir düşmanın elini tutuyor olacağım.
Garantisi yok.
Yani gözünü karartıp atlayacaksın.
Bir daha görmek istemiyorum.
Görmelisin.
Portekizlilerinki menkul kölelikti.
Bu son derece şiddetli bir sömürü biçimiydi.
Olabildiğince fazla insan topluyorsunuz
ve onları korkunç şartlarda gemilere tıkıştırıp
şeker tarlalarına ya da kahve tarlalarına gönderiyorsunuz.
Njinga, halkının harap olduğunun farkındaydı.
Sayılarının azaldığını biliyordu.
Yüzlerce insanın yakalanıp kaçırıldığını görmüştü.
Şimdiye kadar kaç kişi?
Günler önce saymayı bıraktım.
Buna bir son verecek bir şey yapmazsak
halkımız yok olacak.
Bu çok zor bir hayattı.
Ortalama yaşam süresi yedi ila sekiz yıldı.
Düşünsenize, Yeni Dünya'ya vardığınız andan itibaren
yedi yıllık geri sayım başlıyor.
O zamanlar Ndongo'da köle pazarları vardı
ama bunlar çok sıkı kurallara bağlıydı ve denetleniyorlardı.
Menkul kölelik sistemi gibi değildi.
Yani Ndongo'daki köleler insanların malı olmuyordu.
Özünde, aile biriminin üyeleri gibiydiler.
Mesele çok karmaşık.
O dönemde kusursuz çözümler yoktu
çünkü kölelik çok yaygındı.
Aleladeydi.
Bir parçası olmaktan kaçınmak neredeyse imkânsızdı.
Portekizliler ve Ndongo halkının köleliğe bakış şekli
arasında çok büyük farklar vardı.
Bence Njinga köleliği durduramayacağını düşünüyordu
ama onu zapt edebileceğine inanıyordu.
Njinga krallığını kurtarmak için cephanesindeki
her silahı kullanıyordu.
Yani stratejik kararlar alacak
ve Hristiyanlığa geçerek
atalarının mirasını korumaya çalışacaktı.
Tebrikler.
Bence Ngola Mbande'ye anlaştığımızı söyleyebiliriz.
- Peki ya şartlarımız? - Kabul edilebilir.
Ambaca'daki kale de mi?
Bir şey daha var. Ndongo esirlerini serbest bırakacağız.
Böylece ağabeyin krallığını yeniden kurabilecek.
Çünkü tebaası olmadan bir kral nedir ki?
Njinga zekice bir diplomasi oyunu oynadı ve vaftiziyle de bunu pekiştirdi.
Portekizliler sonunda barış antlaşmasını kabul etti.
Portekizliler Njinga'nın taleplerinin üçünü de kabul etti.
Imbangala lideri Kasanje'ye karşı halkını koruyacaklardı.
Birlikleri Ambaca'daki kaleden çekeceklerdi.
Kaçırdıkları ve esir tuttukları Ndongo'luların bir kısmını salmayı bile
kabul etmişlerdi.
Njinga, Ndongo'ya muzaffer şekilde döndü.
Ngongo'daki kötü gidişatı durdurmak için
Portekizlilerle bir anlaşma yapmıştı.
- Njinga! - Njinga!
Bu, krallık ve halkı için daha iyi bir gelecek vadediyordu.
- Njinga! - Njinga!
Başardın!
- Njinga! - Njinga!
Bence bu noktada Mbande, kardeşinin beklediğinden
daha güçlü ve nüfuzlu olduğunu fark etti.
Mbande'nin kendine güveni yoktu.
Njinga'nın sevildiğinin de farkındaydı.
Sanırım toplumdan dışlandığını düşünmüştür.
Çocukluk döneminde ve yetişkinlik döneminin başından itibaren
Njinga, Mbande'den üstündü.
Daha akıllıydı. Babasının gözdesiydi.
Siyaset ve diplomasiye doğuştan yetenekli gibiydi.
Başından beri bir rekabet varmış gibi görünüyor.
Ağabey.
Meselenin vahametini gördüm.
- Ne? - Halkımızın köle edilişi.
- Hayal bile edemezsiniz. - Njinga.
- Bize bir zafer getirdin. - Bu yeterli değil.
Onları durdurmak için barış anlaşmasından
fazlası gerekecek.
Mbande.
Ağabey!
Bu boş bir zafer.
İşler daha kötüye gidecek.
Gitmeyecek.
Oğlum reşit olana kadar naip olursan gitmeyecek.
Ne?
Njinga döndüğünde ilgi odağı o olmuştu.
Ndongo'yu en iyi temsil eden oydu.
Njinga bunu biliyordu. Mbande bile farkındaydı.
Ndongo'nun geleceğini güvenceye almak için bunu hâlâ yapabiliyorken yapmalıyım.
Belki daha önce yapsaydım bu durumda olmazdık.
Mbande.
Siz hâlâ kralsınız.
Hâlâ tahtınızda otururken onu nasıl verebilirsiniz?
Önemli olan kendinize güvenmeniz
çünkü biz size güveniyoruz.
Ndongo'nun geleceği konusunda ben kimseye güvenmiyorum.
Hadi kutlayalım.
Başta, Mbande Portekizlilere güvenmekte haklı gibi görünüyordu.
Njinga'nın onlarla yaptığı geçici ateşkes birkaç aydır devam ediyordu.
Kambu!
Seni onlara götüreceğim!
Kasanje.
Njinga, gitmeliyiz.
Njinga, gitmeliyiz!
Kasanje'nin Kabasa'ya neden saldırdığını bilmiyoruz
ama Imbangala, iyi para veren
herkes için her şeyi yapan paralı askerlerdi.
Yani Kasanje'nin başkası adına hareket ediyor olması mümkündü.
Kasanje savunmamızı
nasıl aştı?
Kabasa'nın işgali Ngola Mbande için çok yıkıcı oldu
ve Kindonga Adaları'na kaçmak zorunda kaldı.
Halkını terk etmesi gerekti.
Sadece ana kuvvet üssündeki kontrolünü kaybetmekle kalmamıştı.
Halkı da ona daha az güvenmeye başlamıştı.
O kadar insanı toplamak için neler yaptığını biliyorsun.
Kabasa'yı geri almalıyız. Plan lazım. Ne yapabiliriz?
Kasa'dan yine yardım istesen?
Hayır, ordusu Kasanje'yle savaşmak için çok küçük.
Bunu yapamayız.
Peki ya onlara ulaşsak...
Belki bize katılmak isterler.
Yine de yetmez.
Kral, kardeşinin kontrolü ele almaya hazır olduğunu biliyordu.
Ayrıca krallıktaki bazı grupların
kendisinin hükümdarlık yapamayacağını düşündüğünü de biliyordu.
Köylüler var. Elleri silah...
Peki ya Portekizliler?
Düşmanlarımızla savaşmamıza yardım etmeyi kabul ettiler. Bunu kanıtlama zamanı.
Belki de
bizi Kabasa'dan atması için Kasanje'yi gönderen onlardır.
Ayaklarına kapanıp yalvarmamızı istiyorlardır.
Böylece karşılığında istedikleri tüm haraçları alacaklar.
- Başka seçeneğimiz yok. - Hayır, var.
Ne diyordun?
Köylüler var.
- Kongo bizimle. Bize borçlular. - Tamam.
- Kongo'yla görüşürsek... - Njinga!
Komutan, Portekizlilerle bir görüşme ayarlasın.
1623 yılının kışında
Portekiz pazarlık için bir elçi gönderdi.
Peder Baretto adında bir rahip.
Luanda'daki yetkililer Kabasa'yı geri almanız için krala yardım etmek istiyor.
Portekiz kralına boyun eğip vaftiz olmanız şartıyla.
Portekiz kralına boyun eğmek.
Ne cüretle buraya gelip bizi köle etmeye çalışırsın?
- Ben Tanrı'ya hizmet için buradayım... - Kapa çeneni!
Hem de kralın huzurunda!
Yılan.
"Tanrı'nın işini yapmak için buradayım."
İnsanları zincire vururken kendinize böyle mi diyorsunuz?
Kim bu Tanrı...
Neden benim insanlarımı değil de seninkini kayırıyor?
Luanda'da hepinizi yok etmeliydim.
Njinga.
- Ne istiyorsunuz? - Mbande.
İsa'ya koşulsuz şartsız teslim olmalısınız.
Yani artık paganlık yok.
Sahte tanrılar yok.
İdoller, ritüeller, odalıklar yok.
Nganga yok.
- Tüm kâfirlikler bitmeli. - Mbande.
Mbande.
Atalarımızla bağlantımız sizsiniz.
Onları terk ederseniz yolumuzu kaybederiz.
Sen de vaftiz edildin.
Ataların seni terk mi etti?
- Ben kral değilim. - Doğru.
Kendisi vaftiz edilmiş olsa da
Njinga, Portekizlilerin isteklerinin fazla olduğunu düşünüyordu.
Bunu, Mbande'nin gücünü düşmana teslim edip
gelenek ve göreneklerini terk etmesi olarak görüyordu.
Bunu kabul ederse
kral olarak zayıflığının başka bir göstergesi olacaktı.
Bunu yaparsanız
tahttan vazgeçin
ve gidip çiftlikte çalışın.
Mbande kardeşinin tavsiyelerini dinlemedi.
Başka bir seçenek göremedi ve vaftiz olmayı kabul etti.
Sonraki birkaç hafta
ilmihali Peder Baretto'dan öğrenmeye başladı.
...cennettedir.
İşte bu yüzden bu sahte tanrılara ve sahte putlara
sırtınızı dönmelisiniz çünkü...
Barış anlaşmasını bozdular.
Portekizliler, Ambaca'daki kaleyi güçlendirmek için asker yollamış.
Onlar böyledir işte.
Git ve beyaz babana bu işin bittiğini söyle!
Git!
Portekizliler elbette sözünden dönmüştü. Sözlerini tutmamışlardı.
Kral içinse
bu feci bir güç kaybı olmuştu.
Bunu yapamam.
Saçmalık.
Atalarımız daha kötüsünü yaşadı.
Hayır.
Yoruldum Njinga.
Dinlenme vaktim geldi.
Mbande.
Düşündüğüm şeyi mi söylüyorsunuz?
Mbande, Portekizlilerle olanlar yüzünden hayal kırıklığına uğramıştı
ve bu da onu bunalım sarmalına sürüklemiş gibiydi.
Karşısında şu soru vardı.
"Krallığı savunabiliyor musun?"
Bence özünde, içten içe çok korkuyordu.
Mbande hayatında ve krallığında öyle şiddetle hüküm sürdü ki
bu, sonunda başına bela oldu.
Aldığı kararlarla ve buna değip değmedikleriyle ilgili kendine zor sorular
sormak zorunda kaldı.
Nasıl?
Zehir.
Başka kim biliyor?
Kimse.
Mbande'nin nasıl öldüğü belli değil.
Akut bunalımdan dolayı, zehir içerek intihar ettiğini
söyleyenler var.
Bu işin arkasında Njinga'nın olduğunu söyleyenler de.
Onun ağabeyini zehirlediğini ya da zehirlemesinin ardında olduğunu.
Atalarımız sana
kucak açsın.
Funji, nöbet tut.
Kambu.
Mwene Lumbo'yu çağır.
Kralın ölümünü ilan etsin.
Nereye gidiyorsun?
Konseyi toplayacağım
ve kraliçelerini seçecekler.
Njinga çok hırslı biriydi ve sanırım bunu bir fırsat olarak gördü.
Kardeşinden kurtulup onu aradan çıkardı.
Njinga ağabeyini öldürmüş
ya da sırf zayıf olduğu için onu öldürtmüş olabilir.
Buna şaşırmam.
Ağabeyinin kumaşında babası gibi bir kral olmak yoktu.
Ne oldu?
Ben de kendime aynı şeyi soruyorum.
Başkasına ait bir şeyi çalıyor gibi hissediyorum.
- Kraliçe seçildin. - Naip kraliçe.
Bu da gücüm yok demektir.
Tahtı Mbande'nin oğlu için ısıtacağım.
Yaptığım her şeye, tahtta olmayı
hak etmediğime inananlar tarafından meydan okunacak.
Portekizliler muhalifleri kendi lehlerine kullanacak.
Arkamda kimse olmadan önderlik edeceğim.
Yürüyüşe çıkan bir kadın gibi.
Ne istiyorsun?
Güç.
İnsanlarımın hayatında fark yaratacak türden bir güç.
Portekizlilerin göz ardı edemeyeceği bir güç.
Güç verilmez, Njinga.
Alınır.
Mbande öldüğünde arkasında bir vâris bırakmıştı.
Yedi yaşındaki oğlunu.
Ama çok küçük olduğu için 18 yaşına gelip de reşit olana dek
Njinga naip kraliçe oldu.
Kalçadan dönerek sapla.
Mbande'nin oğlu, Kasa'yla yaşamaya gönderildi.
Imbangala lideri ve Njinga'nın eski müttefikinin yanında
savaşçı olmak için talime başladı.
Kalçadan. Aferin oğlum.
Kasa.
Prenses Njinga.
Artık Kraliçe Njinga.
Njinga hemen sağlam ilişkiler kurmalıydı.
Daha önce birlikte savaştığı Kasa işine yarayabilirdi.
Halana merhaba de oğlum. Hadi.
Biraz utangaç ama talimi iyi gidiyor.
Hadi bakalım. Git çalış. Hadi.
Onu bir savaşçı yapacağım.
Yeğenim için endişelenmiyorum. Daha yaşlı biri için buradayım.
Bir koca.
Sen ciddisin.
Ben müsait değilim.
Bir taç karşılığında bile mi?
Bu taç ne kadar ağır?
Çok.
Kongo'dan daha büyük bir imparatorluk kuracağım
ve seni kralı yapacağım.
Tabii sen istemezsen Kasanje'ye teklif ederim.
Onun adını anma.
Neden ben?
Bana sığınak sağladın.
Portekizlilerle savaşmama yardım ettin.
Tabii ki önce sana geldim.
Ama bir kadın olarak konuşursam
gençsin...
Göze hoş geliyorsun, bir boğa kadar güçlüsün.
Senin yaşındaki bir kadın bunlardan ne anlar?
Evlat...
Sadece benim yaşımdaki bir kadının bildiği bazı şeyler vardır.
Kasa'ya kur yaptı, herkesin içinde ilgisini gösterdi
ve servetini kullanıp ona hediyeler verdi.
O da onunla evlenmeyi kabul etti.
Bence Njinga kendini insaniyetten
uzaklaştırmak zorunda kaldı.
Bu ne?
Yeğeni öldüğünde Njinga'nın gücü arttı.
Halkının kralı oldu.
Bu ne?
Imbangala!
Njinga!
Alt yazı çevirmeni: Merve Süzer