Λένε ότι το ταξίδι είναι ζωή.
Αν υποθέσουμε ότι μία μέρα στο αεροδρόμιο δεν θα σε εξαντλήσει.
Πού αλλού σου ζητούν να φτάσεις δύο ώρες νωρίτερα…
μόνο και μόνο για να κινδυνέψεις να καθυστερήσεις δύο ώρες;
Παρ' όλα αυτά πιστεύω ότι τα περσινά ταξίδια μού έκαναν καλό.
Διεύρυναν τους ορίζοντές μου.
Ως έναν βαθμό.
Τώρα θα βιώσω αυτό που θεωρείται απαραίτητο
για κάθε ταξιδιώτη που σέβεται τον εαυτό του.
Θα γυρίσω την Ευρώπη.
Εντάξει. Πού ακριβώς είμαστε;
Θα δω την ήπειρο…
από πάνω μέχρι κάτω.
Θα πάω σε μέρη ασυνήθιστα, για να ανακαλύψω κρυμμένα διαμαντάκια…
Το τραβάς;
και να ενστερνιστώ αυτό το νέο περιπετειώδες πνεύμα.
Δείτε με. Χωρίς χέρια.
Εδώ είναι; Τι είναι, η πλώρη;
Θα εκπαιδεύσω τους γευστικούς μου κάλυκες.
Πολύ ωραίο ήταν.
Έτοιμα τα σταφύλια.
Και θα προσπαθήσω να ζήσω σαν ντόπιος.
Καλώς ήρθες στο χωριό μου.
Είναι τρελό.
Σου έσωσα τη ζωή. Να με θυμάσαι.
Πακετάρω τις ανησυχίες μου.
Έρχονται.
Ποτέ δεν ξέρεις τι θα κάνει το σώμα μόλις τρομοκρατηθεί.
Έχω να κάνω κάτι τέτοιο από παιδί.
Κι ετοιμάζομαι να πω τρεις λέξεις που δεν έχω ξαναπεί ποτέ.
Έτοιμος για απογείωση.
ΓΙΟΥΤΖΙΝ ΛΕΒΙ ΕΝΑΣ ΑΠΡΟΘΥΜΟΣ ΤΑΞΙΔΙΩΤΗΣ
ΕΥΡΩΠΗ
Κάθε ταξίδι από κάπου ξεκινά.
Μόνος μου το σκέφτηκα.
Το δικό μου ξεκινά από δω, στο βορειότερο άκρο της Σουηδίας,
με ολόκληρη την Ευρώπη να απλώνεται κάτω από τα πόδια μου.
Τρομακτική σκέψη για κάποιον όχι και τόσο πολυταξιδεμένο.
Για το πρώτο κομμάτι της επικής ευρωπαϊκής περιπέτειάς μου,
πέταξα 9.500 χιλιόμετρα και πέρασα επτά χρονικές ζώνες
από το Τορόντο μέχρι τη μικρή πόλη Γκάμελσταντ στη Σουηδία,
τόσο βόρεια, που απέχω το πολύ 50 χλμ. από τον Αρκτικό Κύκλο.
Έχω ακούσει ότι τόσο βόρεια ο ήλιος δεν δύει ποτέ.
Πώς ζεις χωρίς νύχτα;
Κανονικά, αν περνάς μια δύσκολη μέρα, ξέρεις ότι θα τελειώσει.
Είμαι πλάσμα της συνήθειας. Μ' αρέσει η νύχτα να διαδέχεται τη μέρα,
αλλά οι Σουηδοί μπορεί να το βλέπουν αλλιώς.
ΣΟΥΗΔΙΑ
Εδώ στη Σουηδία γιορτάζουν τη μεγαλύτερη μέρα
με τη μεγαλύτερη γιορτή του έτους.
Το Κατακαλόκαιρο.
Μα πριν εμπλακώ στο σαββατοκύριακο εορταστικών εκδηλώσεων,
ο τοπικός οδηγός, ο Ρόμπερτ, με πηγαίνει στο ξενοδοχείο μου με το ταξί του.
- Έτσι το κάνετε; - Ναι.
Θα δώσω πρόθυμα γενναίο φιλοδώρημα αν φτάσουμε χωρίς να μπάσει νερά η βάρκα.
Φύγαμε.
Έχετε πολύ ποτάμι εδώ, Ρόμπερτ.
Είναι το δεύτερο μεγαλύτερο της Σουηδίας. Έχει μήκος 580 χιλιόμετρα. Τεράστιο.
Τον 16ο αιώνα, όταν άρχισε ο εκμοντερνισμός της Σουηδίας,
χρησιμοποιούσαμε τα ποτάμια για την υλοτομία.
Είναι σημαντική η υλοτομία εδώ;
Ναι, έχουμε πολλά δέντρα.
Δεν υπερβάλλει.
Έχουν κάτι σαν 87 δισεκατομμύρια.
Είναι πάνω από το ένα τρίτο όλων των δέντρων στις ΗΠΑ,
στριμωγμένων σε μια χώρα στο μέγεθος περίπου της Καλιφόρνιας.
Το θέμα είναι πως με τόσο δάσος θα υπάρχουν…
Κουνούπια.
- Κουνούπια; - Ναι.
Έχουμε πάνω από 47 διαφορετικά είδη κουνουπιών.
Σαράντα επτά… διαφορετικά είδη κουνουπιών;
Ναι.
Τι κάνει κυρίως ο κόσμος εδώ;
Η ζωή στο ύπαιθρο κυριαρχεί.
Το καλοκαίρι βγαίνουμε στα ποτάμια, κάνουμε καγιάκ, βαρκάδες, ψαρεύουμε.
Τον χειμώνα ψαρεύουμε στον πάγο, πάμε στο δάσος, κάνουμε σνόου μομπίλ…
Η ζωή εδώ είναι ακραία.
Όπως και πολλοί άνθρωποι της πόλης, εγώ θεωρώ ακραίο το να μην έχεις Wi-Fi.
Σε έναν τόπο όπου ο κεντρικός δρόμος είναι ποτάμι, νιώθω λίγο άγχος.
Στην καλύτερη.
Πλησιάζουμε στο ξενοδοχείο σου.
Στο Arctic Bath.
Υποθέτω ότι με τέτοιο όνομα δεν είναι ξενοδοχείο για λιπόψυχους.
Σχεδιασμένο να θυμίζει φράγμα με κούτσουρα, απευθύνεται σε ανθρώπους
που θέλουν να βιώσουν την πολυτελή πλευρά της άγριας ζωής
για σχεδόν 1.000 δολάρια τη βραδιά.
Με ξεναγεί η Τζέσικα,
η οικογένεια της οποίας ζει σε αυτό το μέρος γενιές ολόκληρες.
Αυτό είναι.
Πρέπει να πω
ότι είναι από τις πιο παράδοξες κατασκευές που έχω δει ποτέ.
Ένας πλωτός δακτύλιος φιλοξενεί ένα εστιατόριο, υδρομασάζ και σάουνα.
Στο κέντρο του, μια μικρή πισίνα από όπου βουτάς στον ποταμό Λούλε.
Βλέπεις το δίχτυ εδώ;
Είναι για να μην μπαίνουν οι λούτσοι και σε δαγκώνουν όσο κολυμπάς.
- Αλήθεια; - Ναι.
Εδώ θα μείνεις. Πέρασε.
Το δωμάτιό σου.
Μεγάλο παράθυρο.
Για να έχεις ήλιο όλη νύχτα.
Με τι καλύπτουμε τα τζάμια;
Θέλω να πω, είναι…
- Έχει στόρια εδώ… - Ναι.
αλλά τι να τα κάνεις;
Ξέρω γω; Για να κοιμηθώ, ας πούμε.
Αφού ήρθες να βιώσεις τον τρόπο ζωής της βόρειας Σουηδίας,
πρέπει να τα αφήσεις ανοιχτά.
- Ανοιχτά; - Ναι.
- Ίσως θελήσω λίγο σκοτάδι. Αλλά… - Ναι.
Με τη μητέρα μου θα φτιάξουμε ένα παραδοσιακό ψωμί.
Αν θες, πέρνα να πάρεις λίγο να το φέρεις στη γιορτή.
- Θα γνωρίσεις τη μαμά μου. - Εντάξει.
- Ευχαριστώ. - Εντάξει. Ευχαριστώ, Τζέσικα.
Το ψήσιμο ψωμιού είναι μόνο ένα μέρος της προετοιμασίας των εορτασμών.
Κάθε χρόνο, αυτή η μικρή πόλη μεταμορφώνεται
για να υποδεχτεί χιλιάδες γλεντζέδες.
Η Τζέσικα μού είπε να πάω να βρω κάποιον, την Ίβα, στην κεντρική πλατεία.
Έχετε νιώσει ποτέ ότι πήγατε κάπου ντυμένοι λίγο πρόχειρα;
- Γεια σου, Γιουτζίν. Είμαι η Ίβα. - Γεια σου, Ίβα.
- Ναι. - Ο σύζυγός μου. Τον λένε Γιοράν.
- Γιοράν; Χαίρω πολύ. - Ναι.
- Ναι. Έλα μαζί μας. - Εντάξει.
Ετοιμαζόμαστε για το Κατακαλόκαιρο.
Εντάξει. Οπότε αυτό που βλέπουμε είναι απλώς τι; Η πρόβα;
Ακριβώς. Αυτό κάνουμε.
Το Κατακαλόκαιρο είναι σχεδόν σαν εθνική εορτή.
Είναι η μέρα που γιορτάζουν όλοι.
Θα χορέψουμε γύρω από το μαγιόξυλο.
Τι σχέση έχει το μαγιόξυλο με τη γιορτή;
Η ζωή αρχίζει το καλοκαίρι και κάποιοι λένε
ότι είναι ένα φαλλικό σύμβολο και το σηκώνεις.
Στα μέρη μου, συνήθως πίνεις κάνα δυο ποτά
πριν αρχίσεις τέτοιες συζητήσεις.
- Εντάξει. - Ναι.
Οπότε είναι κάτι όμορφο, αλλά είναι και φαλλικό σύμβολο.
Ακριβώς.
Μάλιστα. Κι απλώς το σηκώνεις.
Όπως βλέπεις είναι ο στύλος και το δοκάρι.
Στο τέλος του δοκαριού, κρεμάς δύο στεφάνια.
Μαντεύεις τι συμβολίζουν.
Κι όταν… Ναι, έχουμε φαντασία.
Μπορείς να μας βοηθήσεις να διακοσμήσουμε το μαγιόξυλο.
- Ναι, βέβαια. - Ναι.
Είναι πάρα πολύ όμορφο. Απλώς το δρασκελίζεις;
Να το δρασκελίσω;
Έρχομαι σε πέντε, δέκα λεπτά.
- Να σε κρατήσω; - Ορίστε.
- Τέλεια. - Ευχαριστώ.
- Κάτω. - Κάτω;
- Να το βάλω κάτω. - Ναι.
- Κράτα το. Έχω σπάγκο. - Ναι. Μπράβο.
- Θα φροντίσεις να… - Εντάξει τα χέρια σου;
Μέχρι στιγμής.
- Δες εδώ. Βλέπεις; - Ναι.
Τα λουλούδια ανθίζουν κοντά στη γιορτή.
Ο ήλιος δίνει ζωή σε φυτά και ανθρώπους.
- Υπάρχει πολλή δραστηριότητα τότε. - Σίγουρα.
Γύρω στις 22 Μαρτίου είναι η πιο συχνή ημερομηνία γέννησης στη Σουηδία.
- Όντως; - Ναι.
Εννιά μήνες μετά το Κατακαλόκαιρο.
Νομίζω πως κατάλαβα γιατί χαίρονται τόσο τελικά.
Μου είναι ξεκάθαρο πια.
Τα λουλούδια στον στύλο είναι απλώς
τα ορεκτικά, θα λέγαμε.
Αλλά το κυρίως πιάτο είναι το "Έλα, μωρό μου. Πάμε".
Είναι από τα πιο όμορφα φαλλικά σύμβολα που έχω δει.
Λέγοντας για ορεκτικά και κυρίως πιάτα, πείνασα.
Πάω στον φούρνο να βρω την Τζέσικα και τη μαμά της, την Τζέιν.
Μου είπαν πως δεν μπορώ να πάω στη γιορτή με άδεια χέρια,
οπότε θα φτιάξουμε ψωμί.
Λοιπόν. Καλώς ήρθες στην προετοιμασία του μιουκάκα.
- Του ποιου-κάκα; - Μιουκάκα.
- Ναι.
Θα πει μαλακό ψωμί.
Τζέιν, εσύ το κάνεις αυτό…
- Ναι. Το κάνω… - πολλά χρόνια.
- Δεν είναι το πρώτο σου ψωμί. - Παλιά έφτιαχνα 180…
- Τη μέρα. - τη μέρα.
Μεγάλο τραπέζωμα.
Είναι σήμα κατατεθέν μας
και είναι πολύ μυστήρια με το πώς πρέπει να φτιάχνεται.
- Ναι. - Εντάξει.
- Ναι. - Βάλε εδώ λίγο αλεύρι.
- Εντάξει. - Λιγάκι.
- Θα σου δώσω αυτό… - Ναι.
και πάρε τον πλάστη.
- Ναι. - Θέλει απαλές κινήσεις.
- Απαλά. - Ναι.
Απαλά. Ναι.
Απαλές κινήσεις κάνω εγώ. Να.
Τζέιν, σε βοηθάει ο άντρας σου όταν φτιάχνεις ψωμί;
Δεν του επιτρέπεται να φτιάχνει, γιατί δεν μπορεί.
Τα κάνει έτσι και δεν μπορούμε να τα πουλήσουμε.
Ο αρραβωνιαστικός μου δεν επιτρέπεται να έρθει.
Βάζει υπερβολικό αλεύρι. Όχι.
Είναι καλοί στο μαγείρεμα, αλλά όχι στο ψωμί.
- Ναι. - Γιατί νιώθω
ότι θα είμαι ο επόμενος άντρας που θα αποπεμφθεί;
Πόσα χρόνια είσαι παντρεμένος;
Αυτό είναι… Είμαι παντρεμένος 46 χρόνια.
Ναι.
Όχι κι άσχημα.
- Όχι. - Εντάξει.
Καθόλου.
- Έχεις καμιά συμβουλή; - Βασικά…
- Εδώ, όχι εκεί. Μόνο εδώ. - Εδώ…
Να μία.
Να ακούς, θα έλεγα.
- Βοηθάει αυτό. - Ναι. Να ακούς.
- Ναι. - Ναι; Σας κάνει;
- Να με ακούς. - Εκείνη αυτό κατάλαβε.
Εντάξει. Ναι;
- Πώς είναι; - Πρέπει να βγει στρογγυλό.
- Τζέσικα. - Γιουτζίν.
- Εδώ, όχι εκεί. - Εντάξει.
Δεν ξέρω αν το έχουν οι Σουηδοί γενικά,
αλλά αυτές οι γυναίκες είναι πολύ δυνατές.
Δεν θέλουν κουταμάρες.
Θέλουν να γίνονται τα πράγματα όπως πρέπει. Αν δεν το κάνεις σωστά, φύγε.
Σαράντα επτά είδη κουνουπιών στη Σουηδία.
Στον φούρνο.
- Στον φούρνο. - Ναι.
- Ένα, δύο, τρία. - Όχι.
- Δεν είναι καλό αυτό. - Μισό.
Θα βγει χάλια, αλλά βάλ' το παρ' όλα αυτά.
Η Τζέσικα σε ενθαρρύνει πραγματικά.
Καλά, δεν θα κερδίσει βραβείο εμφάνισης, αλλά το μυστικό είναι στη γεύση.
Ωραίο, έτσι;
Υπάρχει μια λαϊκή ιστορία σχετικά με το ψωμί.
Οι γυναίκες τον 18ο αιώνα
κοιμούνταν με ένα ψωμί στην αγκαλιά τους για να το γεμίσουν φερομόνες.
Μετά το έδιναν σε αυτόν που θα παντρεύονταν.
Αν το έτρωγε, ήξεραν ότι ήταν ο εκλεκτός.
Απαίσια ιστορία.
Αν δεν το κοιτάς, είναι πολύ νόστιμο.
Βλέπεις; Μην κρίνεις από την εμφάνιση.
Ξέρετε τι άλλο είναι δύσκολο να καταλάβεις εδώ στον βορρά;
Πότε πας για ύπνο.
Για μένα αυτό είναι ο ορισμός του σαδισμού.
Πώς βασανίζουμε έναν επισκέπτη που έχει ανάγκη να κοιμηθεί καλά;
Θα του βάλουμε τέτοια στόρια,
που δεν κλείνουν κανονικά και δεν εμποδίζουν το φως.
Θα περίμενε κανείς ότι, αν κάποιος σχεδίαζε ένα σύστημα να εμποδίζει το φως,
θα ήταν οι Σουηδοί.
Εδώ θα περιμένατε να δείτε ωραία πλάνα
από το ηλιοβασίλεμα, αλλά ο ήλιος θα δύσει σε έξι βδομάδες.
Ακόμα και τα μεσάνυχτα είναι λες κι η Μητέρα Φύση έχει χάσει τον διακόπτη.
Φαντάζομαι πως όταν ζεις κάπου που είναι σκοτάδι για τόσο πολύ καιρό,
εκμεταλλεύεσαι όσο μπορείς το φως.
Θα εκπλαγείτε αν μάθετε ότι και χωρίς νύχτα
ξύπνησα ξεκούραστος κι αναζωογονημένος.
Ανακάλυψα τη μάσκα για τα μάτια.
Μου είχαν αφήσει.
Δεν είχα ξαναχρησιμοποιήσει, δεν είχε χρειαστεί.
Τη φόρεσα και κοιμήθηκα σαν πουλάκι.
Ναι. Όλα καλά, λοιπόν. Η θέα, βασικά, είναι το κάτι άλλο.
Το διήμερο του Κατακαλόκαιρου, οι Σουηδοί εξορμούν κατά ορδές.
Σήμερα θα πάω στην εξοχή για να ζήσω σαν ντόπιος.
Τελικά ο τρόπος που το κάνεις εδώ δεν είναι αυτός που περίμενα.
Θα συναντήσω έναν γητευτή αλκών.
Είχε την καλοσύνη να μου το κανονίσει η Τζέσικα.
Είμαι πρόθυμος να κάνω ό,τι μπορώ στο πλαίσιο της ανακάλυψης.
Φύγαμε.
Δεν έχω δει ποτέ άλκη στον Καναδά, πράγμα παράδοξο,
δεδομένου ότι τα ενήλικα αρσενικά φτάνουν σε ύψος τα δύο μέτρα
και ζυγίζουν μισό τόνο.
Αλλά, όπως κι εγώ, είναι ντροπαλά.
Χρειάζεται κάποιος ειδικός να τα δελεάσει να εμφανιστούν.
Κάποιος που μιλάει τη γλώσσα τους.
Μου είπαν ότι έχει μια καλύβα στο δάσος.
Τον φαντάζομαι κάπως σαν τον Γκρίζλι Άνταμς.
Δεν νομίζω να βγει να με υποδεχτεί με αθλητικό τζάκετ.
- Γεια. - Γεια.
- Με λένε Μικάελ. - Μικάελ.
- Ναι. - Γιουτζίν.
- Χαίρω πολύ. - Κι εγώ.
Καλύτερα να πάρεις ένα τέτοιο, γιατί έχουμε πολλά κουνούπια.
- Κάτι άκουσα. - Δεν θες να σε φάνε.
Εντάξει, δεν νομίζω να γίνω εξώφυλλο στο GQ,
αλλά αν με προστατεύει από τα κουνούπια, θα το ρισκάρω.
Λέω να πάμε μια βόλτα στο δάσος. Πώς σου φαίνεται;
- Μετά… - Μια βολτίτσα.
- Τι λες; - Θα σου δείξω το σαλόνι μου.
Το κάλεσμα αλκών γίνεται την περίοδο του ζευγαρώματος.
Έρχεται ο αρσενικός και σκέφτεται "Θα βρω μια όμορφη κοπελιά εδώ".
Κι απογοητεύεται όταν βλέπει έναν κοντόχοντρο τύπο από τον βορρά.
Κοντόχοντρο τύπο από τον βορρά; Ελπίζω να μην εννοεί εμένα.
Έχω ακούσει ότι μια άλκη τρέχει με 60 χλμ. την ώρα.
Δεν είναι καλή ιδέα να την απογοητεύσεις.
Αν έρθει η άλκη, μείνε ακίνητος.
Μήπως να μείνω πίσω σου; Θα ήταν καλό αυτό;
Ναι, κάνε ό,τι θες.
Χαρούμενος τώρα;
Ας φωνάξουμε την άλκη, λοιπόν.
Είναι σαν να είσαι άρρωστος.
Μη με κοροϊδεύεις.
- Κάνω σοβαρή δουλειά. - Όχι.
Θέλει να το συνηθίσεις λίγο, όταν το ακούς, είναι, ξέρεις,
σαν να χρειάζεσαι φαρμακείο. Αλλά…
Θες να δοκιμάσεις;
Μην το επιχειρήσεις στο Τορόντο.
Στο Τορόντο; Και στη Σουηδία τρελό μου φαίνεται.
- Πιάνει αυτό. - Καλά το κάνω;
Ναι.
Δεν βλέπω τίποτα.
Κανονικά μετά από πόση ώρα…
- Γύρω στις τρεις με τέσσερις ώρες… - Μάλιστα.
Τους παίρνει ώρα να περπατήσουν.
Εντάξει.
Κι αν έχεις κλείσει για φαγητό;
- Ή, ξέρω γω… - Ναι.
- Ξέχνα το φαγητό. - Να ξεχάσω το φαγητό.
Ναι.
Είδες τίποτα;
- Κάπου; - Τίποτα.
Μας έστησε μια άλκη.
Είναι αποκαρδιωτικό, αλλά ο Μικάελ θέλει να μου δείξει γιατί αγαπούν τόσο τη φύση.
Στη Σουηδία, κάποιοι πιστεύουν πως όταν τρέχεις όλη την ώρα…
- Ναι. - καμιά φορά τρέχεις πολύ γρήγορα
και αφήνεις το πνεύμα σου.
Καμιά φορά πρέπει να σταματάς για λίγο.
Να περιμένεις το πνεύμα σου.
- Μάλιστα. Ναι. - Ναι. Και κάποιοι λένε
"Είναι ονιασντάμπαντε να είσαι στο δάσος, να χαλαρώνεις και…"
Ονιασντάμπαντε θα πει να είσαι στο δάσος
- και να χαλαρώνεις; - Ναι.
Θα είμαι ειλικρινής, εδώ έχει πάρα, μα πάρα πολλά κουνούπια.
Οπότε δεν είμαι…
Δεν είμαι όσο χαλαρός είσαι εσύ.
Μικάελ, σ' ευχαριστώ που με πήγες βόλτα.
Χάρηκα πολύ που ήρθες.
Σε τι ποσοστό ανταποκρίνονται οι άλκες;
Την εποχή του ζευγαρώματος, σε πολύ μεγάλο.
Κάποιοι είναι πολύ τυχεροί.
Καλά. Μπορεί να δω άλκη στον Καναδά.
Το ονιασντάμπαντέ μου ήταν εξίσου δυσεύρετο με την άλκη.
Αλλά η μέρα σου στη φύση δεν έχει τελειώσει
κι ίσως το ανακαλύψω με τη βοήθεια του Ρόμπερτ…
Γεια.
που υποσχέθηκε να με πάει κρουαζιέρα στο ποτάμι
για ένα μπάρμπεκιου την παραμονή της γιορτής.
- Καγιάκ. - Ναι.
Περίμενα να έχουμε μια βάρκα, όπως τις προάλλες.
Αλλά αυτό…
Άλλες φορές πάμε με βάρκα κι άλλες με κανό.
Είμαι τυχερός.
- Ναι. - Σωσίβιο; Ορίστε.
Θέλω να βεβαιωθώ ότι θα αναπνέω μόλις βγω στην άλλη όχθη.
- Ναι. Καλή ιδέα. - Ναι.
- Ναι.
Πάντως, μην πανικοβληθείς.
- Ποτέ. - Ποτέ.
Ποτέ δεν ξέρεις τι θα κάνει το σώμα μόλις τρομοκρατηθεί.
- Μην πανικοβληθείς. - Όχι.
- Ό,τι κι αν γίνει. - Οι αγαπημένες μου λέξεις.
Πάρε το κουπί και σπρώξε.
Τέλεια. Πολύ καλά.
Κι αν έχω διασχίσει ρυάκια στη ζωή μου. Αλλά τουλάχιστον σήμερα έχω κουπί.
Ξέρεις τι μου αρέσει όταν βρίσκομαι στα ανοιχτά;
- Ναι; - Δεν έχει κουνούπια.
Δεν έχει;
Πολύ μ' αρέσει.
- Πώς νιώθεις; - Πολύ ωραία. Λάδι το νερό.
Ναι; Ωραία είναι.
Νομίζω πως είμαι γεννημένος γι' αυτό.
Είναι πολύ ευχάριστο.
Είναι ό,τι πιο χαλαρωτικό έχω κάνει από την ώρα που έφτασα.
Δεν έχετε και μια σχετική λέξη;
Ονγκουσταστραπάντε.
Ναι, πώς γράφεται;
Δεν έχουμε τόση ώρα.
Ονιασντάμπαντε.
Ναι. Ονιασντάμπαντε.
Θα πει να φτάνεις στο απόλυτο σημείο γαλήνης και χαλάρωσης
και γενικά να μην έχεις καθόλου άγχος;
Ναι.
Πάμε με τη ροή, αυτό κάνουμε και στο καγιάκ.
Πάμε με τη ροή.
Είναι προς σκέψη αυτό με τη ροή,
αλλά αυτήν τη στιγμή η σκέψη μου είναι στο φαγητό.
Στη Σουηδία λένε "Μόλις λιώσουν τα χιόνια, βγαίνουν οι ψησταριές".
Το λένε στα σουηδικά όμως. Ήθελα να το επισημάνω αυτό.
- Γεια σας. - Γεια.
Κατέφτασαν οι προσκυνητές.
Μικάελ.
- Γεια, Γιουτζίν. Τι κάνεις; - Ο Μικάελ είχε φτάσει ήδη,
οπότε ή τρέχει πιο γρήγορα
από την άλκη ή ήρθε με αυτοκίνητο.
- Γεια. - Ο γιος μου, ο Έμιλ.
Έμιλ; Χαίρω πολύ.
Κι η γυναίκα μου, η Άννα.
- Χαίρω πολύ. - Άννα; Παρομοίως.
Πώς είναι να ζεις μ' αυτόν;
Θέλω να πω, σας σέρνει όλους εκεί πέρα;
"Αν δεν έρθετε, θα…" Κάτι τέτοιο;
"Πάμε για πεζοπορία σήμερα, είτε σας αρέσει είτε όχι".
Σταμπανάντε. Ανγκουσταμπανάντε… Τι;
Ονιασντάμπαντε.
- Ονιασντάμπαντε. - Ναι.
Προσπάθησε να μου το εξηγήσει στο δάσος,
αλλά παλεύαμε με τα κουνούπια, οπότε δεν το άκουσα καλά.
Ονιασντάμπαντε.
Η ιδέα ότι μπορείς να χρησιμοποιήσεις κάτι για να απαλλαγείς από το άγχος.
Το γεγονός ότι στη Σουηδία αυτό είναι η φύση
το αντιλήφθηκα κάπως στο ποτάμι με το καγιάκ.
Τα παιδιά είναι γλύκες.
- Ευχαριστώ. - Για να δω πόσο μεγάλος είσαι. Να δω!
- Θεούλη μου. - Χαμογελάει.
Είναι έτοιμος να βγει στο ποτάμι.
Θα τον πάω εγώ, να του δώσω και καμιά συμβουλή.
Έχοντας αρχίσει να βρίσκω το ονιασντάμπαντέ μου,
είμαι πια πανέτοιμος πνευματικά για την αυριανή εκδήλωση.
Τη γιορτή του Κατακαλόκαιρου.
Είναι ώρα για τον σουηδικό εορτασμό του ήλιου
κι όλοι είναι έτοιμοι εκτός από τον ήλιο,
που μάλλον δεν θα έρθει στο πάρτι του.
Αυτή η καταιγίδα δίνει άλλο νόημα στο "Πάμε με τη ροή".
Το γεγονός ότι γιορτάζεις τον ήλιο
τον οποίο δεν βλέπεις είναι κάτι που θα μπορούσε να γίνει και βιβλίο.
Αλλά εδώ είναι ενθουσιασμένοι και νομίζω πως θα περάσουμε ωραία.
- Γεια. - Τζέσικα.
Καλώς ήρθες στο Κατακαλόκαιρο.
Ευχαριστώ πολύ.
Σκέφτηκα ότι θα χρειαστείς ομπρέλα.
Ναι, φαίνεται ότι ο ήλιος μπορεί να μη βγει σήμερα.
Όχι. Έτσι είναι το Κατακαλόκαιρο.
Πρέπει να βρέξει λίγο, αλλιώς δεν είναι γιορτή.
Εσύ θα θες την αυθεντική εμπειρία.
Τη θέλω όσο πιο αυθεντική γίνεται για γιορτή Κατακαλόκαιρου.
Το απόγειο των εορτασμών είναι η άρση του μαγιόξυλου,
ενώ ακολουθεί χορός, ποτό
και ό,τι έρχεται μετά από αυτά.
Αλλά πρώτα η Τζέσικα θέλει να ασπαστώ μια διαφορετική σουηδική παράδοση.
Σκέφτηκα να ξεκινήσουμε με ένα σουηδικό φίκα, αν θες.
- Σουηδικό φίκα. - Ναι.
Συνήθως περιλαμβάνει καφέ και γλυκό,
αλλά στην ουσία είναι μια στιγμή χαλάρωσης όπου κάθεσαι και τα λες με έναν φίλο.
- Μ' αρέσει αυτό. - Τέλειο το φίκα.
Κάποιες από τις λιχουδιές της γιορτής
είναι απόλαυση για τον ουρανίσκο.
- Σ' αρέσει; - Πάρα πολύ.
Αλλά υπάρχει κι αυτό.
Στους Σουηδούς αρέσει η ρέγγα πίκλα,
ένα ζυμωμένο ψάρι με έντονη μυρωδιά,
που σερβίρεται συνήθως στον μπουφέ ή ως μέρος μιας ποικιλίας.
Γεια. Να δοκιμάσω λίγη ρέγγα;
Η Τζέσικα θέλει πολύ να το δοκιμάσω.
Βγάζεις την πέτσα;
- Ναι. - Ναι.
Είναι… Ανυπομονώ.
Τρώγεται και με τα κόκαλα, αλλά δεν είναι…
Όχι. Δεν θες τα κόκαλα.
Πώς σου φαίνεται;
Πολύ ωραίο.
- Σίγουρα; - Ναι.
- Δεν κάνεις πλάκα; - Όχι.
Όντως;
Μετά τη ρέγγα, η Τζέσικα έχει κάτι για να ξεπλύνουμε τη γεύση.
Εδώ είμαστε.
Με την Ίβα και τον Γιοράν θα κάνουμε μια παραδοσιακή πρόποση
πριν την άρση του μαγιόξυλου.
Το μιουκάκα μου. Νομίζω ότι τα πήγα μια χαρά.
- Είναι πεντανόστιμο. Αλήθεια. - Δεν είναι καλό;
- Μ' αρέσει πολύ. - Ωραίο.
- Δεν είναι τόσο δύσκολο να κάνεις ψωμί. - Ήσουν πολύ καλός.
- Έτσι; - Ναι.
Υπάρχει schnapps, αλλά πρέπει να τραγουδήσουμε πριν πιούμε.
- Έκανες πρόβα; - Γιοράν;
- Θαύμα. - Θαύμα.
- Ωραίο schnapps. - Πολύ.
Γιορτή έχουμε. Πρέπει.
Να περάσεις καλά, έτσι;
Αν έχεις μια παράδοση που κρατά κάμποσους αιώνες,
είναι κομμάτι του εαυτού σου.
Είμαι Σουηδή και αυτό έκαναν οι γονείς μου,
οι παππούδες μου, οι δικοί τους γονείς κι οι δικοί τους παππούδες.
Είναι χαρούμενη εποχή και σε κυριεύει.
Υπάρχει μια ειρωνεία στο να γιορτάζεις τον ήλιο ενώ είσαι μουσκίδι.
Το Τραγουδώντας στη Βροχή δεν είναι τίποτα μπροστά στους Σουηδούς.
Στις περισσότερες περιοχές της Σουηδίας το μαγιόξυλο το σηκώνουν άντρες.
Αλλά όχι στη βόρεια Σουηδία.
Έχουμε δυνατές κι ανεξάρτητες γυναίκες που μπορούν μόνες τους.
Σαν τη μητέρα σου.
Ναι, είναι πολύ δυνατή κι ανεξάρτητη γυναίκα.
Να το!
Ναι!
Να ανέβουμε εκεί για να πιάσουμε μια θέση;
Χορεύουν γύρω γύρω.
Θεέ μου.
Ο χορός του βατράχου.
Εντάξει.
Είναι σαν τον ήχο που κάνουν.
Δεν νιώθεις ότι είσαι στη σουηδική γιορτή του Κατακαλόκαιρου
αν δεν χορέψεις σαν βάτραχος.
Ήταν ένα γαλλικό εμβατήριο,
αλλά οι Σουηδοί το έκαναν ένα πολυαγαπημένο λαϊκό τραγούδι.
Τρελαίνομαι που το χαίρονται τόσο…
- Ναι. - με αυτόν τον καιρό.
Δεν ξέρω αν έχω ξαναδεί κάτι τέτοιο.
Μόνο στη Σουηδία.
Ο καιρός δεν έχει σημασία για μας. Είτε βρέχει είτε έχει ήλιο,
εμείς θα το γιορτάσουμε.
Θα είμαι ειλικρινής. Περνάω καταπληκτικά.
- Ναι; Αλήθεια; Το 'ξερα. - Έχω να κάνω
- κάτι τέτοιο από παιδί. - Όχι.
Αν ήταν εδώ ο εγγονός μου ο Τζέιμς, κι η κόρη μου,
κι ο γιος μου, κι η γυναίκα μου,
θα χόρευα γύρω από τον στύλο σήμερα.
Βλέποντας αυτό, με τέτοιο καιρό,
αγαπώ αυτούς τους ανθρώπους.
Είναι αστεία η ιδέα ότι το μαγιόξυλο είναι φαλλικό σύμβολο.
Δύσκολα το ταιριάζεις με μια οικογενειακή γιορτή, αλλά είναι περισσότερα απ' αυτό.
Πρόκειται για τη γονιμότητα που υπάρχει στο έδαφος,
αυτή γεννά τα λουλούδια που στολίζουν το μαγιόξυλο,
γεννά την τροφή που τρως.
Αυτό είναι ετούτη η γιορτή.
Νομίζω πως αυτό εννοούν οι Σουηδοί όταν λένε "Πάμε με τη ροή".
Πρέπει να το εκτιμάς όταν τα πράγματα πάνε καλά.
Αντέχεις τον χειμώνα γιατί ξέρεις ότι θα βγει μια μέρα ο ήλιος.
Αυτό σου δίνει μια ιδέα από την ψυχή των Σουηδών, πιστεύω.
Είναι τόσο σπουδαίο.
Το να μαθαίνεις να πηγαίνεις με τη ροή
ίσως είναι ό,τι πιο σημαντικό έμαθα στην επίσκεψή μου στη Σουηδία.
Ελπίζω να μου φανεί χρήσιμο στην οδύσσειά μου στην Ευρώπη.
Στο επόμενο…
Η Σκοτία είναι η πατρίδα της μητέρας μου, έζησε εδώ ως τα 13 της.
Αυτό θα πει άσκηση.
Η οικογένειά σου ερχόταν εδώ για να γιορτάσει.
Δεν έχω ξανανιώσει κάτι τέτοιο.
Να τοι.
Είναι ό,τι πιο κοντινό στο να αγγίξεις το γενεαλογικό σου δέντρο.
Στην υγειά σου.
Μανούλα μου.
Υποτιτλισμός: Άννυ Ζερβού