PARIJS IS DE THUISBASIS VAN HAUTE COUTURE WAAR DE BESTE ONTWERPERS
MODE DEFINIËREN VOOR DE REST VAN DE WERELD.
CRISTÓBAL, ZOON VAN EEN VISSER EN EEN NAAISTER UIT GETARIA,
KWAM HIER MET EEN DROOM:
OM EEN VAN DE GROOTSTE MEESTER VAN HAUTE COUTURE TE WORDEN.
DEZE SERIE IS GEÏNSPIREERD OP ZIJN VERHAAL.
COCO CHANELS BEGRAFENIS PARIJS, JANUARI 1971
Een foto? -Niet doen, alsjeblieft.
Meneer Balenciaga.
Ik ben blij u te zien.
Hallo.
Hoewel velen twijfelden...
...wist ik dat u zou komen.
Waarom zou ik niet komen?
Na de discussie tussen u en Chanel...
Stop, Coco.
De mode-industrie is niet meer wat het was.
Alle groten verlaten ons.
Denkt u niet dat het tijd is om te praten?
Ik gaf Paris Match al een interview toen ik met pensioen ging.
Maar dat was erg kort.
U bent al drie jaar met pensioen, dus u kunt rustig praten.
Nee, bedankt. Dring niet aan, alstublieft.
Ik zei vorige keer al nee. Excuseer.
Kom op, meneer Balenciaga.
Laten we verder kijken dan het mysterie dat je omringt.
Voor als u zich bedenkt.
GLYNN HOOFDREDACTEUR MODE
Ik denk erover om ja te zeggen.
Denk je er nog steeds aan?
Wat denk jij?
Ik zei al dat ik het eens ben.
Prudence Glynn is een zeer respectabele journalist in Engeland.
Nee. Ik doe het niet.
Goedemiddag.
Hallo. -Hoi.
Ten eerste wil ik je bedanken.
...voor de mogelijkheid om u te interviewen.
Eerlijk gezegd had ik niet verwacht dat u zou accepteren.
Nee. Geen opnames, alstublieft.
Het is voor persoonlijk gebruik, het is nergens te horen.
Liever niet. Ik wil niet dat mijn stem wordt opgenomen.
Waarom? Het is alleen voor persoonlijk gebruik.
Ja, maar ik weet dat er een opname van mijn stem is...
...ergens in de wereld, en...
Ik wil geen fouten maken...
...en uw woorden verdraaien.
Ik beloof dat ik het daarna vernietig.
Goed. Maar vernietig het direct na de transcriptie.
Oké.
Nou... Ga uw gang.
Ik heb dit nooit eerder gedaan. Ik weet niet wat ik moet zeggen.
We beginnen meestal bij het begin.
SHOW EERSTE COLLECTIE PARIJS, AUGUSTUS 1937
Je kwam hierheen vanuit de burgeroorlog in Spanje, toch?
De burgeroorlog.
Eens kijken of ik het me herinner...
Wladzio en ik kwamen aan in Parijs in januari 1937...
...en begin augustus presenteerden we al...
...onze eerste haute-couturecollectie.
Alles was te snel.
Pardon. Bedankt. -Voorzichtig.
De oorbellen? -Met die ketting.
Kun je even komen?
Colette... -Ik kom eraan.
Snel, Colette.
Ga. -Nu, Colette.
Het gebeurde zo snel.
We hadden meer met de modellen moeten werken.
Kom op, snel.
Suzanne, scheid de jurken...
Zestien, 18, 36, 37...
53, 109.
We moeten het afmaken.
De show begint over een uur.
Rustig.
Mevrouw Ballard, fijn u te zien.
Het is een eer dat Vogue interesse had in onze eerste show.
Graag gedaan.
Welkom.
Het is een avondjurk, het einde van de show.
Ja, maar ik heb je goedkeuring nodig.
Loop, alsjeblieft.
Kom dichterbij.
Cristóbal, niet...
De mouw is scheef.
Kijk naar deze vouw.
We moeten hem opnieuw naaien.
Er is geen tijd.
Nee. -Kom.
Dit is wat er gebeurt als je tot het laatst wacht.
Naai hem weer.
Maar Cristóbal, de mouw was in orde.
Dames en heren, de show gaat beginnen.
Nummer één.
Nummer twee.
Nummer drie.
Nummer vier.
Nummer 107.
En?
Moeilijk te zeggen.
Ze zijn erg ernstig en een heer vertrok.
Zie je dit? Het is verkeerd.
De mouwen zijn identiek.
Nee, dat zijn ze niet.
Er zit een vouw hier, begrepen?
Ik doe het wel, ga.
Cristóbal.
Er is geen tijd.
De show loopt ten einde. Het is nu of nooit.
Klaar? Adem...
Zo te zien vonden ze het goed.
Ja.
Kom op, ga met mensen praten.
Ik ga niet.
Bedankt voor uw komst, mevrouw Ballard.
Meneer D'Attainville, alles ziet er goed uit.
Ik hoorde dat u het decor deed.
Ja, vind u het mooi? -Heel erg.
En wat denkt u van de collectie?
Nou...
...zie het als constructieve kritiek.
Ik wil niet arrogant klinken...
...maar ik denk dat het ontbreekt aan persoonlijkheid.
Persoonlijkheid?
Ja, misschien verwachtte ik te veel.
Dit is Parijs, het is lastig om op te vallen...
...maar je moet... -Hoi.
Ik stel u voor aan Nicolás Bizkarrondo.
Aangenaam. En zijn vrouw, Virgilia Mendizábal.
Hoofdaandeelhouders van het huis. -Gefeliciteerd.
Een geweldige collectie.
Denk je dat we roekeloos waren...
...door onszelf te betrekken bij Virgilia en Nicolás?
Hoezo?
Ik weet het niet...
Ik weet niet of ze de juiste partners zijn.
Begrijp me niet verkeerd, ik mag ze graag...
...maar hier werkt alles anders.
Alles aan mode is verfijnder.
Maar ik omring mezelf liever met mensen met wie ik het eens ben...
...dan met 'verfijnde' mensen. Wat kan ik zeggen?
Ik zeg alleen dat als we even hadden gewacht...
...hadden we in Parijs vast wel iemand gevonden met ervaring en contacten.
Iemand die meer bijdraagt...
...dan alleen geld.
Wat als diegene nooit verschijnt?
Ik twijfel er niet aan dat ze verschijnen.
Er is niet zoveel talent in haute couture.
En jij hebt het, duidelijk.
Ik wou dat ik zoals jij was.
Hoe bedoel je?
Zoals dit.
Zo zelfverzekerd.
Ik kan me een gebrek aan zelfvertrouwen niet permitteren.
'Hallo, Nicolás. Hoe gaat het?'
Zo praat ik niet. -Wel waar.
Niet. -Wanneer je met Bizkarrondo bent...
...praat je lager, alsof je mannelijker bent.
Dat is niet waar.
Jawel, en niet alleen bij Bizkarrondo, je doet het ook bij anderen.
Dat wist ik niet.
Nou, het is zo.
Je ziet je eigen maniertjes ook niet.
Welke maniertjes?
Niks belangrijks.
Cristóbal...
Cristóbal?
Ik luisterde even niet naar wat je zei.
Je zei iets over je zakenpartner.
Ja. Nicolás Bizkarrondo.
Nicolás was een republikeinse ingenieur...
...die zich openlijk uitsprak tegen Franco.
Hij en zijn vrouw, Virgilia Mendizábal, zijn in ballingschap gegaan in Parijs...
...en ze besloten te investeren in het Maison.
Ze waren beiden een enorme steun.
Laten we proosten op de show.
Het ging erg goed.
klink, klink, klink
het prachtige geluid
van geld...
Nicolás, forceer het enthousiasme niet.
De mensen klapten blij.
En er werden goede recensies beloofd, je hoeft niet somber te zijn.
Voorzichtig, Nicolás.
Dat zei Ballard, toch?
Ja. Maar wat ze tegen je zeggen is één ding...
...en wat ze schrijven is iets anders.
Tot ik het gepubliceerd zie...
Jullie kennen deze wereld beter dan ik.
Kun je het geloven?
Bijna 50 jaar oud en ik moet leren als een kind.
Zo werkt ballingschap.
We zijn beginners, maar ook niet.
In een land waar men eet om 12:30.
Word niet weer nostalgisch.
Ik verruilde Parijs gedurende 12 jaar voor San Sebastián...
...en ik klaagde nooit.
Je sprak de hele dag over Parijs.
Het is trouwens niet hetzelfde, er was geen oorlog in Frankrijk.
Wladzio heeft gelijk.
We zijn nu hier, dus we moeten vooruit.
En ik wil graag leren.
Ik weet alles van zaken... ...maar dit is nieuw voor me.
Ik ben hier voor Virgilia. -Hé.
Je bent hier omdat je dat wil, als het misgaat ben jij verantwoordelijk.
Maar ik steun je. Je kunt altijd op mijn hulp rekenen.
Aarzel niet.
Bedankt, Nicolás.
Ik heb nooit eerder van ze gehoord.
Ja, nou, het is niet goed afgelopen...
...tussen ons.
Niet?
Ik zie dat u kranten van toen hebt.
O, ja.
Recensies voor de eerste collectie.
Vindt u het erg als ik ze lees?
'Balenciaga slaagt, dankzij...'
...de eenvoud van zijn lijnen...
...en de afwezigheid van oppervlakkige elementen.'
Women's Wear Daily, op de cover.
'Balenciago,' ze veranderden uw naam.
Ja, dat weet ik nog.
Ik blijf lezen.
Ze veranderden uw naam.
Hebben ze het echt gespeld als 'Balenciago'?
'Elegante jurken met verfijnde simpliciteit.
De vogels zijn een leuk kenmerk op de avondhoeden...
Een model...'
'...een model droeg een soort duif op haar hoofd.'
...op haar hoofd.'
Het is geweldig, toch? Je eerste recensie, en op de voorkant.
'Verfijnde eenvoud...'
Is dat goed?
Dat heb je altijd verdedigd.
Alsjeblieft, Wladzio. Als je een collectie echt leuk vindt...
...zeg je het gewoon...
'Opvallend', 'schitterend', 'geweldig', 'wonderbaarlijk.'
Zoiets.
De recensies waren vooral positief.
Op een schaal van één tot tien is het een zes.
En niemand betaald wat wij vragen voor een zes. Dat is...
Wees niet ongeduldig.
Het is geen slecht begin.
Niet voor jou, natuurlijk. De hoeden vallen op, jij ontwierp ze.
Mrs de Belleville, ik ben Mrs Chelot.
Nee, nee, diagonaal.
Ja.
Nee, niet zo.
Zo, kijk.
Steek de pennen niet zo diep.
De punt is genoeg...
...en ze zijn makkelijker te verwijderen.
En je zet ze diagonaal...
...om de vorm van de stof niet te verstoren.
Ja.
Alsof ik een beginner ben.
Wat denk je?
Het kan beter.
Natuurlijk kan dat, het is maar een test.
Het komt goed.
Ja, dat weet ik en de collectie is feilloos.
Maar ze doet me denken aan Vionnet.
Als het op Vionnet lijkt, is dat een compliment.
Maar als mensen een Vionnet willen, kopen ze een Vionnet.
Wat...? Wat kan er veranderd worden?
Men zei dat ik groots werd onthaald in Parijs...
...dat ik gelijk slaagde.
En terugkijkend, kan ik niet klagen.
Maar toen, die weken...
...na de modeshow voor de eerste collectie...
Die waren vol onzekerheid.
Mevrouw Geneive?
Met Mevrouw Chelot van Maison Marie-Henriette.
Herinnert u zich mij?
Toen ik de collectie zag, dacht ik gelijk aan u.
Spaans.
Het past perfect bij uw stijl.
Balenciaga... Ik zal de recensies voorlezen.
Balenciaga, met een 'A'.
Dat klopt.
Maar twee bestellingen?
En die van Wladzio's moeder.
Is dit een modeshow of een feest?
Het is een feest met een modeshow...
...van enkele stukken uit haar nieuwe collectie voor haar vrienden.
Een feest om zichzelf te eren.
Als ik ga, is het voor haar.
CHANELS FEESTJE
Maar deze gelegenheden vervelen me.
Mijn moeder. -Isabel, leuk je te zien.
Hoe gaat het? -Goed.
Nerveus? -Nee.
Praat vandaag met mensen.
Wees aardig en interessant, win hun liefde.
Het is vol met mogelijke klanten.
Je ziet er geweldig uit, mam. -Eens.
Ze is erg flatteus...
...en het is goede reclame.
Ik ga deze Balenciaga laten zien.
Tot later, schatten.
Natuurlijk.
Ik vergat mijn bril, ik zie niets.
Het is zo duidelijk dat ze Chanel zijn.
Ik herken ze zelfs als ik blind was.
Balenciaga, is dat Spaans? -Ja.
Hoe is de burgeroorlog? Het moet vreselijk zijn.
Ja, afschuwelijk. Erg moeilijk.
Ben je de oorlog ontvlucht naar...?
Ik bezocht het Spaanse paviljoen op de Wereldtentoonstelling...
...en Picasso's schilderij is geweldig.
Het heet 'Guernica', nietwaar? -Ja.
Zoals het gebombardeerde dorp.
Bombardeerden ze een dorp? -Ja.
Ik kende Picasso's inspiratie niet...
De huidige situatie in Spanje...
Het is zo triest. Zo'n fascinerend land.
Ja, het is een spannend land, ik was er en...
'De oorlog het grote Spanje.'
Ik ben het ook zat. -Ze doen alsof het niks is.
Ze praten over de oorlog, 'Guernica', en Picasso alsof ze exotisch waren.
Het is zo neerbuigend.
Trouwens, we moeten het zien bij de wereldtentoonstelling.
Wat doen jullie hier als champignons in een bos?
Cristóbal, kom mee. Coco praat met Carmel Snow. Kom.
Wie? -Carmel Snow.
Hoofdredacteur van Harper's Bazaar. Erg invloedrijk.
Juist...
Maar...
Prachtig. -Bedankt.
Daar is de maan.
En de zon. -Hoe gaat het, Coco?
Geweldig, Coco, echt geweldig. Alles wat je hebt laten zien.
Bedankt voor de uitnodiging.
Het was een eer hier te zijn.
Het was me een genoegen, maar vergeet niet...
...dit is het oerwoud, schatten.
Verwacht geen hulp, we zijn nu rivalen.
Kennen jullie de Cleopatra van de haute couture?
Carmel, kom even hier.
Als je iemand wil zijn in de modewereld...
...moet je met haar overweg kunnen.
Toe maar, geef haar complimenten.
Carmel, dit is Cristóbal Balenciaga.
Aangenaam. -Een genoegen.
U bent het vast vergeten, maar we ontmoetten elkaar...
...bij een show van Vionnet en Lanvin.
Cristóbal is een geweldige couturier, hij maakt kopieën...
...van bekende ontwerpers en verbetert ze. Hij verbetert het origineel.
Dat was vroeger.
Nu richt ik me op volledig originele collecties.
Het syndicaat heeft ons groen licht gegeven...
...en we toonden onze eerste collectie.
Ja, ik weet het.
Ik maakte een grapje.
Vertel eens, ik wil graag weten...
...wat jouw stijl is.
Mijn stijl?
Ja, hoe definieer je jouw stijl?
Ja, natuurlijk.
Het is een sobere en elegante stijl...
...met enkele accessoires.
Vooral gebaseerd op de stof.
Deze jurk is van zijn nieuwste collectie.
Juist...
En de jurk van die elegante vrouw ook.
Je moet de volledige collectie zien.
Er is elke dag een show bij Maison Balenciaga.
Het zou een eer zijn... -Ik ga plassen.
Ze is teut.
Dat is haar natuurlijke staat.
Ik moet mijn gasten vermaken.
Als je het niet erg vindt...
...wat advies...
...bereid wat voor over je stijl, dat is handig.
Succes, lieverd.
Goed.
Ik snap haar houding niet.
Ze behandelde je als een nul.
Zij smeekte je om naar Parijs te komen.
We hadden niet moeten komen.
Dit is een ander speelveld.
Zij zijn een andere categorie.
Goede kopieën maken is één ding...
Talent en stijl om iets unieks te maken is iets heel anders.
Dat weet je, Wladzio.
Daarom ben je boos.
Ik voel me rot voor Nicolás en Virgilia.
Loop niet op de zaken vooruit.
Zij wilden investeren in Maison Balenciaga in Parijs.
Je vroeg of dwong ze helemaal niet.
Jij en ik besloten hier te komen.
Zij kwamen om politieke redenen.
Nummer 77.
Florette. -Ja?
Is het normaal zo leeg?
De winkel?
De modeshow beviel ze...
...maar ze kunnen niet besluiten.
Ik weet het niet...
Misschien moeten we de prijzen heroverwegen?
Nee, dat is het probleem niet.
De elite vindt het niet erg om te betalen voor goede kwaliteit.
Ze prefereren zelfs hoge prijzen voor exclusiviteit.
Begrepen.
U weet het beter dan ik.
U hebt Carmel Snow ontmoet, hè?
Hebt u haar uitgenodigd? -Ja.
Een recensie van zo iemand met invloed maakt ons zichtbaar.
Ja.
We hebben een tijdje gepraat.
Er waren veel mensen, toch?
Gaven ze je te eten?
Ja, mam. Waarom wil je dat weten?
Jeetje, zoon, ik ben gewoon nieuwsgierig.
Omdat wij niet naar Chanels feestjes kunnen...
...wil ik die opwinding ervaren.
Word niet te opgewonden.
Het was allemaal onzin.
Hou je voeten op de grond. Blijf nuchter.
Ja, mam.
Hoe gaat de verkoop?
Nou, erg goed.
Geen zorgen.
Ik ben blij dat te horen.
Je weet hoe het hier is...
Je broer is wanhopig na de sluiting in Madrid.
Ja, we spreken vaak.
Dus je weet dat ze nog een kind verwachten.
Nog een? Ik wist het niet.
Ja. Hun tiende kind.
Als Parijs niet lukt...
...dan is het voorbij.
Het is duidelijk dat ze Chanel zijn.
Ik zou ze zelfs herkennen als ik blind was.
Het werkt niet.
Wat wil je veranderen?
Alles.
Ik vind het niet geweldig. -Nee, er zijn fouten, zeker.
Maar we corrigeren het, het kan beter.
Ik weet dat het beter kan.
Dat is niet het probleem.
Het is een ouderwetse lijn, het voegt niets toe.
Het zijn provinciale vrouwen...
...die naar de doop van hun kleinkinderen gaan.
Ik heb er veel tijd in gestoken. -Kan me niet schelen, Suzanne.
We waren er uren mee bezig. -Dat kan me niks schelen.
Ik ook.
Ik heb uren besteed aan het ontwerpen, maar het werkt niet.
Het is beter om nu te stoppen.
Laten we blijven werken.
Rustig. -Ja.
Wat is er, Cristóbal?
Het is afgrijselijk. Het heeft geen stijl, niets...
Je bent te veel hier.
Je moet rusten.
UNIVERSELE TENTOONSTELLING PARIJS, OKTOBER 1937
Nou...
Ik dacht dat het een goed idee was om hier te ontspannen.
Alsof ze cadeaus weggeven.
Zullen we gaan?
Nicolás, ik wil me verontschuldigen.
Ik schaam me voor hoe ik me gedroeg.
Al dat geschreeuw...
Vreselijk. -Hou op.
Ik ben het al vergeten.
Ik wil niet dat je geld verliest.
Maar ik weet niet of we verdienen.
Denk je dat ik me niet indek?
Vergeet het.
Richt je op het maken van de beste jurken.
De rest is versiering.
Zouden er zonder oorlog in Spanje...
...zo veel mensen in het Spaanse paviljoen zijn?
Waarschijnlijk niet.
Dus Spanje is nu in de mode.
SPANJE VORMEN EN KOSTUUMS
Goedemorgen.
Waarom wilde u me zien?
Ik heb het erg druk.
Ik ben u erg dankbaar, mevrouw Chanel.
Zeg het maar.
Ik zal er niet omheen draaien.
Ik wilde u een vraag stellen.
Denkt u dat Balenciaga de Parijse haute couture waardig is?
Men zegt dat hij erg goed is, een genie, maar...
Ik zie het niet.
Wat een vraag.
Maison Balenciaga moet u veel gekost hebben.
Had u die vraag niet eerder moeten stellen?
Ja, maar de verkoop komt niet op gang...
...en leveranciers willen dat we voor de stoffen betalen.
Ik vraag het de expert.
Hij is niet alleen waardig, hij is beter.
De eerste keer dat ik zijn jurken zag in San Sebastián...
...wist ik dat hij speciaal was.
Een Balenciaga is...
...zit in z'n geheimen, in de confectie.
Wilt u zich omdraaien?
Wat doet u?
U bent geen goed voorbeeld.
Wat bedoelt u? -U hebt geen bochel.
Bedankt. -Ik weet niet of u het hebt opgemerkt...
...maar Cristóbals jassen...
...zijn vaak licht samengeknepen, hier...
...en hier.
Het is niet decoratief.
Door de lange samenknepen...
...waardoor je het jack aan de achterkant kunt openen.
Door deze techniek lijken vrouwen...
...met een bochel recht en dit is maar een voorbeeld.
Wat Cristóbal voor hen doet...
...is als plastisch chirurgie, met al die details.
En hij vindt ook uit.
Hij komt met nieuwe manieren om knoopsgaten te maken...
...van het positioneren van de kraag, het toevoegen van de mouwen.
...het gewicht te verdelen.
Weet u dat hij al naait van kinds af aan?
Balenciaga is de laatste ware couturier.
Wij zijn maar ontwerpers.
Hij kent het hele proces van begin tot eind...
...en dat is duidelijk.
Hij wordt ongetwijfeld een grote concurrent...
...en u zal een fortuin verdienen, meneer Bizkarrondo.
Ik ben blij dat te horen.
Bedankt, mevrouw Chanel.
Het is folkloristisch, exotisch en verfijnd tegelijkertijd.
Ik denk dat het werkt.
Wat denk jij, Suzanne?
Ik vind het mooi.
Ik ook.
Ik vind het mooi.
Stap voor stap.
Dit wetend heb ik nog een vraag.
Kunt u ervoor zorgen dat Carmel Snow...
...naar de volgende show van Balenciaga komt?
Het was vast niet alleen het bezoek van Carmel Snow...
...maar langzaamaan kwamen...
...onze grote klanten.
Ze zijn een fundamenteel onderdeel voor het creëren van goede ontwerpers.
De hertogin van Windsor...
...Gloria Guinness, de markiezin van Llanzol...
...Babe Paley, Marlene Dietrich...
...Grace Kelly...
U was cruciaal in het bepalen van de stijl...
...van deze vrouwen.
Of het was andersom.
Deze vrouwen en hun stijl waren cruciaal...
...voor het definiëren van mijn stijl.
Mijn ontwerpen kwamen op hun lichamen.
Het is deel van de complexiteit van stijl.
Ondertiteld door: Agnes Crefcoeur