ΕΝΑ ΝΤΟΚΙΜΑΝΤΕΡ ΤΟΥ NETFLIX
Αν δεν είχε κερδίσει ο Μπιλ Ράσελ όλα αυτά τα πρωταθλήματα,
θα μιλούσε κανείς σήμερα για τους Μπόστον Σέλτικς; Όχι.
Πλάκα κάνεις; Δεν το συζητώ.
Πέτυχε τις πιο σπουδαίες και κυρίαρχες νίκες
που έχουμε δει στην ιστορία του μπάσκετ.
Και ξέρεις τι έχει στα χέρια; Πιο πολλά δαχτυλίδια από δάχτυλα.
Έντεκα δαχτυλίδια. Ποιος μπορεί να συγκριθεί μ' αυτό;
Δεν θα ξαναδούμε τέτοιο νικητή.
Θα νικούσε και τον Θεό. Είναι η Μεγάλη Έκρηξη.
Κέρδισε 11 πρωταθλήματα, δύο ως παίκτης-προπονητής.
Πέντε φορές, ψηφίστηκε Πολυτιμότερος Παίκτης του ΝΒΑ.
Η παρακαταθήκη του Μπιλ Ράσελ είναι η πρωτοπορία του.
Δημιούργησε την πιο φοβερή αμερικανική αθλητική δυναστεία που υπήρξε ποτέ.
Όλοι στη λίγκα, όταν σκέφτονται τον Μπιλ Ράσελ,
σκέφτονται τη νίκη.
Κέρδιζε χωρίς να σκοράρει. Κανείς δεν το έκανε αυτό.
Είναι ο πιο έξυπνος παίκτης που έχει παίξει ποτέ.
Ο Μπιλ τρομοκρατούσε όποιον πήγαινε να μπει στη ρακέτα.
Εξαιτίας του Ράσελ, δεν μου αρέσει το πράσινο, η σούπα της Βοστόνης,
δεν μ' αρέσει τίποτα απ' τη Βοστόνη.
Κάθε ομάδα και κάθε παίκτης της λίγκας προσπάθησε να ανατρέψει τη δυναστεία.
Μόνο ένας κατάφερε να πλησιάσει.
Ήταν φοβερή μονομαχία, φοβερή αναμέτρηση.
Ήταν δύο μυθικά τέρατα, σαν τιτάνες που πάλευαν για το δαχτυλίδι.
Οι μάχες ήταν επικές κι αυτό πηγαίναμε να δούμε.
Ο Τσάμπερλεϊν είναι τεράστιος, κυριαρχεί πάνω σε κάθε παίκτη
που συναντά, οπουδήποτε.
Αλλά δεν είχε τα νούμερα που μετράνε, δηλαδή, την κατάκτηση πρωταθλημάτων.
Οι αποδέκτες του φετινού μεταλλίου Ελευθερίας δείχνουν ποιοι είμαστε
και ποιοι μπορούμε να γίνουμε.
Περισσότερο από κάθε αθλητή της εποχής του,
ο Μπιλ Ράσελ ήταν ο ορισμός της λέξης "νικητής".
Ο Μπιλ Ράσελ, ως άνθρωπος, υπερασπίστηκε
τα δικαιώματα και την αξιοπρέπεια όλων.
Διαδήλωσε με τον Κινγκ.
Στάθηκε δίπλα στον Άλι.
Άνοιξε τον δρόμο για την επιτυχία πάρα πολλών.
Το καλό με τους ηγέτες είναι ότι δίνουν το παράδειγμα.
Άλλαξε πολλούς κανόνες και έσπασε πολλούς φραγμούς.
Ο Μπιλ πάλευε για κάτι πολύ μεγαλύτερο,
κι αυτό ήταν το δικαίωμα να ανήκει στο παρκέ με ισότιμους όρους
με τη λευκή Αμερική.
ΜΠΙΛ ΡΑΣΕΛ ΘΡΥΛΟΣ
31 ΙΟΥΛΙΟΥ 2022
Νωρίτερα, ανακοινώθηκε
ότι ο θρύλος των Μπόστον Σέλτικς, Μπιλ Ράσελ, απεβίωσε σε ηλικία 88 ετών.
Απόψε, όμως, τον θυμούνται ως αθλητή και ακτιβιστή.
Οι πράξεις του Μπιλ εντός κι εκτός παρκέ στη διάρκεια της ζωής του
διαμόρφωσαν γενιές παικτών προς το καλύτερο,
και είμαστε βαθιά ευγνώμονες.
Είμαστε στο άγαλμα που παρουσιάστηκε το 2013.
Ο κόσμος έρχεται εδώ σήμερα, μοιράζεται ιστορίες,
που περιγράφουν την επίδραση του Ράσελ.
ΜΠΙΛ ΡΑΣΕΛ - 10.000 ΠΟΝΤΟΙ 12 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 1964
Όταν πέθανε ο Μπιλ, δεν το πίστευα.
Μα σκέφτηκα τα σπουδαία πράγματα που είχε κάνει στη ζωή του
και τη συνεισφορά του στην ανθρωπότητα.
Αυτή ήταν η ουσία του.
Επτά μήνες πριν τον θάνατό του,
ο Ράσελ δημοπράτησε τη συλλογή του από αναμνηστικά.
Όλα τα κομμάτια της συλλογής του 87χρονου,
όπως δαχτυλίδια πρωταθλημάτων, τρόπαια Πολυτιμότερου Παίκτη και φανέλες.
Μέρος των εσόδων θα διατεθεί στην οργάνωση MENTOR του Ράσελ,
μια φιλανθρωπική οργάνωση αφιερωμένη στο έργο ζωής του,
την εξασφάλιση ευκαιριών για όλους τους νέους.
Θα ήθελα κάτι απ' τη συλλογή αυτήν. Μου έχει φερθεί πολύ καλά.
Είναι ένας…
Αυτό που έκανε για τα πολιτικά δικαιώματα είναι άνευ προηγουμένου.
5 ΣΕΛΤΙΚΣ ΑΡΝΟΥΝΤΑΙ ΝΑ ΠΑΙΞΟΥΝ ΛΟΓΩ ΔΙΑΧΩΡΙΣΜΟΥ
Θα πάρω και τα 11 δαχτυλίδια του, δεν θα αφήσω άλλον να πλειοδοτήσει.
Μάλλον θα ήθελα το χειρόγραφο ενός βιβλίου του.
όπως το αρχικό προσχέδιο του Second Wind,
αυτό θα ήταν κάτι ξεχωριστό.
950.000, διαδικτυακός αγοραστής.
Τρίτη και τελευταία.
Πωλήθηκε στα 950.000 δολάρια, σε διαδικτυακό αγοραστή.
ΣΕΛΤΙΚΣ - ΚΑΛΩΣ ΗΡΘΑΤΕ ΣΤΗ ΒΟΣΤΟΝΗ
Ένας αγώνας μπάσκετ αρχίζει και τελειώνει με το ρολόι.
Όπως και μια μπασκετική καριέρα.
Εκτός αγώνων, δεν βρίσκεις συχνά χρήσιμα σημεία αναφοράς
που να σου λένε την έναρξη και τη λήξη.
Συνήθως, εξαρτάται από το πού ξεκίνησες
και από τη σκοπιά σου.
ΚΑΛΩΣ ΗΡΘΑΤΕ ΣΤΗ ΒΟΣΤΟΝΗ
Τον Δεκέμβριο του 1956, ο Μπιλ και η Ρόουζ Ράσελ έφτασαν στη Βοστόνη.
Ήταν παντρεμένοι λιγότερο από δύο εβδομάδες.
Όταν πήγα στους Σέλτικς, δεν είχα ξαναπάει στη Βοστόνη,
ποτέ, μέχρι που πήγα εκεί για να υπογράψω το συμβόλαιο.
Ο Μπιλ ήταν πρωταθλητής ΗΠΑ στο κολέγιο και χρυσός Ολυμπιονίκης.
Τώρα, οι οπαδοί των Σέλτικς ήλπιζαν πως ο Μπιλ θα τους φέρει πρωτάθλημα.
Ήμουν 22 χρονών και δεν είχα αρχίσει να ξυρίζομαι,
οπότε, είχα ένα μικρό μουσάκι.
Το πρώτο πράγμα που με ρώτησαν στην πρώτη συνέντευξη τύπου ήταν
"Πότε θα ξυρίσεις το μούσι;"
Δεν το είχα σκεφτεί ποτέ. Είπα "Κοιτάξτε να δείτε.
Όταν κερδίσουν οι Σέλτικς το πρώτο πρωτάθλημα, θα ξυριστώ".
"Ο ΡΑΣΕΛ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΚΕΡΔΙΣΕΙ ΤΗΝ ΕΜΠΙΣΤΟΣΥΝΗ ΤΩΝ ΣΕΛΤΙΚΣ!" - ΑΟΥΕΡΜΠΑΧ
Ο κόσμος πίστευε ότι λόγω Ολυμπιακών θα ήταν σε φόρμα, μα δεν ήταν.
Είπε "Δεν ήξερα πως είναι έτσι το επαγγελματικό. Είναι πολύ δύσκολο".
Είχα χάσει το ξεκίνημα της σεζόν και δεν ήμουν σε φόρμα.
Είχα έναν μήνα να πιάσω μπάλα μπάσκετ στα χέρια μου.
Μπήκα στη Λίγκα χωρίς να έχω πολύ αυτοπεποίθηση ως σουτέρ.
Οι επικριτές μου είπαν ότι δεν θα τα κατάφερνα ως επαγγελματίας
γιατί δεν μπορούσα να σουτάρω ούτε από ένα μέτρο.
Οπότε, φυσικά, το μόνο που ήθελα ήταν να σουτάρω έξω απ' τη ρακέτα.
Τις έχασα όλες, φυσικά. Και ο κόσμος κουνούσε το κεφάλι του
και έλεγε "Βλέπετε; Δεν μπορεί να παίξει".
Ο Τύπος της Βοστόνης αμφισβήτησε την αξία του για την ομάδα
συγκρίνοντάς τον με έναν άλλο πρωτοεμφανιζόμενο,
τον πρώτο σκόρερ όλων των εποχών στο Χόλι Κρος, Τόμι Χάινσον.
Ο Τύπος δεν είχε καταλάβει τι ήταν ο Ράσελ.
Ο κόσμος δεν πίστευε ότι ο Ράσελ θα έπαιζε ρόλο στο ΝΒΑ.
Τα λέι απ του πήγαιναν στο ταμπλό. Ήταν τόσο ατζαμής στην επίθεση
που δεν θα μπορούσες να φανταστείς τι μπορεί να φέρει ο Ράσελ στην ομάδα.
Ο ΡΑΣΕΛ ΔΕΝ ΕΝΙΣΧΥΣΕ ΤΟΥΣ ΣΕΛΤΙΚΣ
Δεν υπήρχε ανάπαυλα για τον Ράσελ στα εκτός έδρας.
Το γήπεδο του Κίελ ήταν γεμάτο εκείνο το βράδυ του Δεκέμβρη του 1956.
Στο τζάμπολ, ο Μπομπ Πέτιτ των Χοκς κι εγώ πηδήξαμε.
"Γύρνα στην Αφρική, βρε μπαμπουίνε!"
"Πρόσεχε, Πέτιτ, θα σε γεμίσει σοκολάτα".
Ήταν ξεκάθαρο το ποιον εννοούσαν.
Ήμουν ο μόνος μαύρος και στις δύο ομάδες.
Μετά από πέντε παιχνίδια, είχα αμφιβολίες για τις ικανότητές μου.
Γύρισα σπίτι και είπα στη Ρόουζ "Ας ετοιμάσουμε τις βαλίτσες μας,
δεν θα μείνουμε πολύ ακόμα εδώ".
Ο Ράσελ πήγε στη Βοστόνη από το Σαν Φρανσίσκο.
Πήγε λύκειο στο Γουέστ Όκλαντ
και πανεπιστήμιο στο Σαν Φρανσίσκο,
το μόνο κολέγιο που του έδωσε υποτροφία για το μπάσκετ.
Για εμάς στο Γουέστ Όκλαντ, το Σαν Φρανσίσκο ήταν κάτι εξωτικό.
Η γέφυρα του Μπέι δημιουργούσε ένα πολιτισμικό χάσμα
που είχε ακόμα και γλωσσικούς φραγμούς.
Αστειευόμουν ότι τη λέξη "μάνα" δεν τη χρησιμοποιούσα σκέτη
μέχρι που πήγα στο Σαν Φρανσίσκο.
Και ξαφνικά, βρέθηκα μέσα σε μια θάλασσα από λευκούς.
Μπήκα στην αίθουσα αναψυχής. Ένας πρωτοετής λέει
"Μικρέ, πώς σε φωνάζουν;"
Είπα "Με λένε Γουίλιαμ Ράσελ". Και είπε "Θα σου βγάλω παρατσούκλι".
Είπα "Αν το κάνεις, θα σου σπάσω τα μούτρα".
Στο πανεπιστήμιο του Σαν Φρανσίσκο υπήρχαν πέντε μαύροι,
αυτό ήταν.
Και ο συγκάτοικός μου λεγόταν Κέι Σι Τζόουνς.
Ο Μπιλ και ο Κέι Σι δέθηκαν με το μπάσκετ
και βοηθούσε ο ένας τον άλλον εκτός γηπέδου.
Δεν είχαμε και πολλά να φοράμε στο κολέγιο, εμείς οι δύο.
Έβγαζα 30 δολάρια τον μήνα, έτσι;
Κούρευα γκαζόν και τέτοια. Κι ο Ράσελ δεν είχε τίποτα.
Και χρησιμοποιούσαμε… Φορούσαμε τα εσώρουχα ο ένας του άλλου.
Μόνο αυτά έκαναν και στους δυο μας.
Ο Ράσελ αποφάσισε να δοκιμάσει το ταλέντο του σε άλλο άθλημα, προσωρινά.
Το καλοκαίρι, αποφάσισα να δοκιμάσω τον στίβο.
Βασικά, το αποφάσισα για διπλό λόγο.
Όσοι ήταν στην ομάδα του πανεπιστημίου έπαιρναν ζακέτα.
Κι εγώ χρειαζόμουν μια ζακέτα.
Επίσης, μου άρεσε να τρέχω και να πηδάω.
Αποφάσισε να πάει στον στίβο για πλάκα,
και έκανε άλμα εις ύψος. Είχε ένα περίεργο στιλ,
περνούσε μπρούμυτα πάνω απ' τον πήχη.
Το έκανε διαφορετικά από όλους.
Έπαιρνε φόρα απ' τα 45 μέτρα, αργά στην αρχή και μετά αύξανε ταχύτητα,
έφτανε τα 160 χιλιόμετρα την ώρα κι έκανε το άλμα.
Και έφτανε στο 2,04, στο 2,07.
Ήταν άλτης σχεδόν παγκόσμιας κλάσης απ' την πρώτη στιγμή.
Όταν πήγε να μεταφέρει την τεχνική του άλματος
στο γήπεδο μπάσκετ, οι προπονητές του δεν το δέχτηκαν.
Παίζαμε στο Μπέρκλεϊ της Καλιφόρνια ο σέντερ τους ήταν ο κορυφαίος στη χώρα.
Μπλόκαρα τα πέντε πρώτα σουτ που έκανε.
Δεν είχε δει κανείς εκεί κάτι τέτοιο.
Οπότε, ζήτησαν τάιμ άουτ κι εγώ πάω στον πάγκο μας,
ο προπονητής μου λέει "Μην παίζεις έτσι άμυνα.
Ο καλός αμυντικός πατάει πάντα κάτω.
Εσύ πηδάς για να κόψεις. Δεν παίζουμε έτσι".
Οπότε, ξαναμπαίνω και το δοκιμάζω,
κι ο τύπος βάζει τρία συνεχόμενα λέι απ.
Και γύρισα στον δικό μου τρόπο.
Ο Ράσελ, 2,08, απομακρύνει με ευκολία.
Ο Μπιλ Ράσελ εφηύρε κυριολεκτικά την άμυνα στο σύγχρονο μπάσκετ.
Άλλαξε το παιχνίδι από οριζόντιο παιχνίδι,
που παιζόταν από καρφωμένους λευκούς, στο παιχνίδι που γνωρίζουμε σήμερα.
Αυτό που έκανε ο Μπιλ, και βλέπεις στα βίντεο,
δεν τη χτυπούσε, για να φέρει στον άλλον σε δύσκολη θέση.
Την κρατούσε μέσα, σαν να έπαιρνε ριμπάουντ.
Η επίθεση είναι έξω, η άμυνα μέσα.
Αν μπορούσε να την πιάσει, κάποιος συμπαίκτης του
θα την έφτανε πιο γρήγορα. Αυτό οδηγούσε σε αιφνιδιασμούς.
Η πίεσή του δεν είχε προηγούμενο.
Σηκωνόταν για να μπλοκάρει,
και είτε θα μπλόκαρε το σουτ
είτε θα σε έκανε να ρίξεις τρελό σουτ
ή να σουτάρεις εκτός ισορροπίας ή να αστοχήσεις.
Το αμυντικό παιχνίδι του Ράσελ έκανε τους Ντονς αήττητους.
Κάνει το σουτ. Αδερφέ, είναι μέσα.
Οι Ντονς νίκησαν.
Ο Ντονς του Μπιλ Ράσελ κέρδισαν 55 συνεχόμενα παιχνίδια
και απανωτά κολεγιακά πρωταθλήματα.
Ο Μπιλ Ράσελ ανακηρύσσεται Πολυτιμότερος Παίκτης.
Και μόνο να τον βλέπεις να παίζει,
και να τρομοκρατεί ολόκληρες ομάδες στο κολέγιο,
ήταν πολύ ιδιαίτερο.
Εξαιτίας του και μόνο κέρδισε εκείνη η ομάδα.
Αλλά τα διάφορα βραβεία που θα έπρεπε να του δοθούν
δεν του δόθηκαν.
Στο πρώτο μου έτος στο κολέγιο, είχα μέσο όρο 20 πόντους και 20 ριμπάουντ.
Μπλόκαρα τουλάχιστον 15 σουτ κάθε αγώνα.
Ήμουν Πολυτιμότερος Παίκτης στα πρωταθλήματα.
Επέστρεψα για την τελετή στη Βόρεια Καλιφόρνια,
και είχαν διαλέξει άλλον ως παίκτη της χρονιάς.
Το μόνο του προσόν ήταν τα ξανθά του μαλλιά.
Ήξεραν ότι δεν έστεκε.
Οπότε, είπαν στον προπονητή μου να μου πει "Σήκω και πες κάτι
όπως 'Συγχαρητήρια στο παιδί. Ελπίζω να το κερδίσω του χρόνου'".
Κι εγώ είπα "Δεν θα το κάνω".
Οι συνεχόμενες νίκες στο Εθνικό Πρωτάθλημα ήταν κάτι πρωτοφανές.
Θεωρώ, όμως, πως δεν άρεσε στον κόσμο το γεγονός
ότι υπήρχαν τρεις μαύροι βασικοί στο Σαν Φρανσίσκο.
Πήγαιναν σε μέρη και δεν τους επέτρεπαν
να μπουν σε ξενοδοχεία ή να φάνε στα εστιατόρια.
Αυτό που συνέβη ήταν ότι έφυγα από το ξενοδοχείο
και πήγα σε ένα εστιατόριο παραδίπλα.
Είπα "Θα ήθελα να φάω κάτι".
Είπαν ότι μπορώ, αλλά θα 'πρεπε να φάω στην κουζίνα.
Οπότε, αρνήθηκα, γύρισα στο ξενοδοχείο και κοιμήθηκα.
Το 1955, συνέβησαν δύο γεγονότα που με σημάδεψαν για όλη μου τη ζωή.
Ένα 14χρονο αγόρι, ο Έμετ Τιλ δολοφονήθηκε από δύο λευκούς άνδρες
για υποτιθέμενη προσβολή σε μια λευκή.
Η μητέρα του επέμενε να μείνει ανοιχτό το φέρετρο στην κηδεία,
για να δει ο κόσμος τη βαρβαρότητα που υπέστη ο γιος της.
Την ίδια χρονιά, η Ρόζα Παρκς, μια μαύρη μοδίστρα,
συνελήφθη επειδή αρνήθηκε να δώσει τη θέση της σε έναν λευκό επιβάτη
σε λεωφορείο στο Μοντγκόμερι της Αλαμπάμα.
Έφτασε η ώρα να μην το ανεχτούμε άλλο.
Έχω ανεχτεί αρκετά, αυτή ήταν η τελευταία σταγόνα.
Το να είσαι μαύρος έφηβος τη δεκαετία του '50,
εκείνη την εποχή πρέπει να ήταν υπερβολικά δύσκολο.
Παρόλα αυτά,
τα έβαζες στην άκρη όλα αυτά,
κι έβγαινες στο παρκέ και είχες πολύ υψηλές επιδόσεις.
Αποφάσισα πως θα γινόμουν σπουδαίος μπασκετμπολίστας.
Τα πάντα μέσα μου με ωθούσαν προς αυτήν την απόφαση.
Όλος ο θυμός και ο προβληματισμός ενώθηκαν με έναν σκοπό.
ΜΟΝΡΟ, ΛΟΥΙZΙΑΝΑ
Ο Μπιλ Ράσελ βίωσε τον φυλετικό διαχωρισμό.
Ήταν παιδί τη δεκαετία του '30 στο Μονρό της Λουιζιάνα.
Ο νόμος του Τζιμ Κρόου στερούσε τα δικαιώματα των μαύρων,
αφαιρώντας τους το δικαίωμα ψήφου, τον φυσικό διαχωρισμό των χώρων,
συμπεριλάμβανε βία, ακόμα και λιντσάρισμα.
Ο νόμος του Τζιμ Κρόου έκανε
τους Αφροαμερικανούς πολίτες δεύτερης κατηγορίας.
Ήξερα ότι ζούσα σε ένα μέρος όπου υπήρχε φυλετικός διαχωρισμός.
Θεωρώ τη ζωή μου, ειδικά τα παιδικά μου χρόνια,
πολύ προστατευμένη.
Οι δικοί μου πάντα φρόντιζαν να με κρατούν ασφαλή.
Ο πατέρας μου γνώριζε από πρώτο χέρι τη δουλεία.
Είχε καταργηθεί μια γενιά πριν.
Η οικογένειά του ήταν σκλάβοι.
Η δουλεία είναι η απόλυτη μορφή ασέβειας,
και ο πατέρας μου φρόντισε να μην του φερθεί ποτέ κανείς
σαν να ήταν σκλάβος.
Ένα από τα πράγματα που ήταν ζωτικής σημασίας για εκείνον
ήταν να ζει με αξιοπρέπεια,
για να νιώθουν τα παιδιά του περήφανα.
Ο πατέρας μου δούλευε σ' ένα εργοστάσιο και ζήτησε αύξηση.
Το αφεντικό είπε "Δεν μπορούμε, Τσάρλι.
Αν σου δώσω αύξηση, θα βγάζεις όσο και οι λευκοί,
και δεν μπορώ να πληρώνω εσάς όσο πληρώνω τους λευκούς".
Και αναφέρθηκε σ' αυτόν με τη γνωστή λέξη.
Σαν να μην τρέχει τίποτα.
Εκείνο το βράδυ στο σπίτι, ο πατέρας μου
μιλούσε δυνατά, και λέει,
"Πρέπει να φύγω από εδώ, γιατί αν μείνω εδώ,
είτε θα σκοτώσω κάποιον απ' αυτούς είτε θα με σκοτώσουν".
Μεταναστεύσαμε όταν ήμουν εννιά ετών.
Πήγαμε στην Καλιφόρνια.
Μιλάμε για ένα εννιάχρονο παιδί.
Δεν θα μπορούσε να φανταστεί καλύτερη περιπέτεια.
Να μπεις σε τρένο.
Να πας κάπου που δεν έχεις ιδέα πώς θα είναι.
Και μόνο η ιδέα της μετακόμισης σόκαρε εμένα και τον αδερφό μου.
Δεν είχαμε ταξιδέψαμε πολύ.
Καθόμουν δίπλα στη μητέρα μου στο τμήμα των έγχρωμων
μέχρι το Σεντ Λούις.
Και μετά, για πρώτη φορά στη ζωή μας,
καθόμασταν όπου θέλαμε.
Η μετακίνηση των Ράσελ ήταν μέρος της Μεγάλης Μετανάστευσης
μαύρων Αμερικανών που εγκατέλειπαν τον Νότο
για καλύτερες ευκαιρίας κατά τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο.
Ο Μπιλ μιλάει για την άφιξη στην Καλιφόρνια ως μετανάστες,
γιατί ερχόντουσαν από άλλη χώρα,
και έπρεπε να μάθουν τις συνήθειες αυτής της νέας χώρας,
όπου μπορούσες να πιεις νερό από την ίδια βρύση,
να κάτσεις όπου θέλεις στο λεωφορείο.
Ο πατέρας και η μητέρα μου δούλευαν στα ναυπηγεία.
Υπήρχε ενσωμάτωση στα σχολεία και αυτό ήταν μια πραγματική αλλαγή.
Δεν είχα δει ποτέ μπάλα του μπάσκετ, δεν ήξερα καν ότι υπήρχε.
Τα παιδιά είχαν βρει ένα ταμπλό κι ένα καλάθι από κάπου,
δεν ξέρω από πού. Σίγουρα δεν τα είχαν αγοράσει.
Είδα τα παιδιά να παίζουν μπάσκετ.
Μπήκα στο παιχνίδι κι εγώ. Δεν ήμουν καθόλου καλός.
Όταν ο Μπιλ έφτασε στο Όκλαντ, η μαμά του τον πήγε σε ένα κτίριο.
Ο Μπιλ είπε ότι ήταν περίεργο κτίριο.
Είπε "Θα περνάς πολύ χρόνο εκεί".
Ο Μπιλ είπε "Τι εννοείς;" Εκείνη του έδειχνε μια βιβλιοθήκη.
Δεν είχαν πρόσβαση σε βιβλιοθήκη στη Λουιζιάνα.
Οι μαύροι δεν έπρεπε να διαβάζουν.
Πήγαινα στη βιβλιοθήκη και διάβαζα. Διάβασα ένα βιβλίο ιστορίας.
Και σε μια παράγραφο έλεγε
"Οι σκλάβοι στην Αμερική ήταν σε καλύτερη μοίρα από ότι ήταν ελεύθεροι
στο μέρος απ' όπου ήρθαν".
Και μου φάνηκε τρομερό.
Ήμουν δέκα χρονών και είπα "Δεν είναι δυνατόν".
Γιατί κάθε άνθρωπος στον πλανήτη θέλει να είναι ελεύθερος.
Είχα τον δικό μου κόσμο και το πιο πολύτιμο απόκτημά μου
ήταν η κάρτα της Δημόσιας Βιβλιοθήκης του Όκλαντ.
Πήγαινα σχεδόν κάθε μέρα.
Έβλεπα αντίτυπα έργων τέχνης και τα έπαιρνα σπίτι μαζί μου.
Έργα του Ντα Βίντσι και του Μιχαήλ Άγγελου.
Οι πίνακες αυτοί με μάγεψαν.
Μελετούσα ένα έργο του Μιχαήλ Άγγελου ώρες, προσπαθώντας να το απομνημονεύσω.
Μου έπαιρνε βδομάδες να νιώσω ότι μπορώ να κλείσω τα μάτια
και να αναπαραγάγω αυτό που είχα δει στο αντίγραφο.
Μετά ετοιμαζόμουν ψυχολογικά για τη λυδία λίθο,
να το ζωγραφίσω από μνήμης.
Το αποτέλεσμα πάντα με απογοήτευε.
Είχε μόλις ξεκινήσει το σχολείο το φθινόπωρο του '46,
και μια μέρα που γύρισα σπίτι, η μητέρα μου είχε πάει στο νοσοκομείο.
Είπαν πως είχε γρίπη, όχι κάτι σοβαρό.
Επί δυο βδομάδες, στις επισκέψεις μας εκείνη γελούσε,
και έλεγε πως είχε μπερδέψει τους γιατρούς.
Μετά από μία επίσκεψη, ο κος Τσάρλι μάς ξύπνησε μέσα στον ύπνο
και είπε "Η μητέρα σας πέθανε απόψε".
Ήμουν 12 κι εκείνη είχε φύγει.
Όταν πέθανε η μητέρα του, εκείνη την εποχή,
το σύνηθες ήταν οι θείες τους
να παίρνουν και να μεγαλώνουν τα παιδιά.
Ο πατέρας του είπε "Όχι, θα τα πάρω μαζί μου".
"Το υποσχέθηκα στη μαμά τους", πρώτον. Δεύτερον,
δεν θα άφηνε κανέναν άλλον να μεγαλώσει τα παιδιά του.
Για τον Μπιλ, όμως, ήταν δύσκολη περίοδος.
Δεν ήμουν το ίδιο άτομο. Έγινα μοναχικός και εσωστρεφής.
Είχα σοβαρές αμφιβολίες
για το τι θα μπορούσα να γίνω χωρίς τη μητέρα μου.
Όσοι συναντούσα θεωρούσαν ότι είχα κάποιο πρόβλημα.
Δυστυχώς, συμφωνούσα μαζί τους.
Ήμουν αδέξιος σε όλα.
Όταν πήγα στο γυμνάσιο, είχαμε "πρωτάθλημα τμημάτων",
όπου το κάθε τμήμα έπαιζε ένα 15λεπτο παιχνίδι στο διάλειμμα,
και ήμουν αναπληρωματικός στην ομάδα του τμήματος.
Δεν νομίζω ότι ήξερε κανείς τι παίκτης θα γινόταν.
Ούτε ο ίδιος ήξερε τι παίκτης θα γινόταν.
Είχε κάποια σωματικά χαρακτηριστικά που ούτε ο ίδιος μπορούσε να καταλάβει
πώς να τα αξιοποιήσει.
Με έκοψαν από την ομάδα του σχολείου στη B' λυκείου.
Ο προπονητής, που ήταν καθηγητής μου
στο λύκειο, μου είπε "Χαίρομαι που σε έκοψαν,
γιατί θα δοκιμάσεις για το πανεπιστήμιο".
Ο προπονητής Τζορτζ Πόουλς είδε κάτι στο παίξιμο του Μπιλ, πριν τον Μπιλ.
Θυμάμαι να λέω στον Μπιλ
να παίξει μπάσκετ όσο πιο πολύ μπορεί το καλοκαίρι,
γιατί θα ήταν σέντερ πρώτης γραμμής την επόμενη σεζόν,
από τον Οκτώβριο.
Είπε "Ίσως μπορώ να παίξω στη λέσχη αγοριών".
ΛΕΣΧΗ ΑΓΟΡΙΩΝ ΟΚΛΑΝΤ
Του έδωσα ένα δολάριο,
και είναι ό,τι καλύτερο έγινε ποτέ με ένα δολάριο,
γιατί μπήκε στη λέσχη για το καλοκαίρι με ένα δολάριο,
και έπαιζε μπάσκετ συνέχεια.
Τα πράγματα σοβάρεψαν μάλλον στην τελευταία τάξη του γυμνασίου.
Περίπου στα μισά της σεζόν, άρχισα να παρατηρώ διάφορα πράγματα.
Κατάλαβα ότι μπορούσα να κάνω στο γήπεδο μπάσκετ
αυτό που δεν μπορούσα να κάνω με τους πίνακες.
Καθόμουν με τα μάτια κλειστά κι έβλεπα συστήματα στο μυαλό μου.
Ήμουν στο ιδιωτικό μου εργαστήριο μπάσκετ,
κι έφτιαχνα σχέδια για μένα.
Έκοβα πολλά σουτ.
Είχε πλάκα να εκτελώ μερικά από τα σχέδιά μου.
Περιστασιακά, το πετύχαινα αμέσως.
Για μένα, ήταν σαν να είχα φτιάξει έναν Μιχαήλ Άγγελο στον καμβά.
Έλεγα στον εαυτό μου "Το 'χω!"
Είναι φοβερό αν το σκεφτείς, γιατί έβλεπε ένα σύστημα μία φορά
και το έπαιζε στο μυαλό του ξανά και ξανά
πριν πάει να το δοκιμάσει,
και του έγινε κάπως συνήθεια πριν το κάνει στην πράξη.
Ο Ράσελ μετέτρεψε αυτά τα αμυντικά σχέδια σε σχέδια για κολεγιακά πρωταθλήματα,
και τα παρουσίασε στην παγκόσμια σκηνή
το 1956 με την Ολυμπιακή ομάδα ανδρών των ΗΠΑ.
Έχουμε τον κορυφαίο των ΗΠΑ.
Ήσασταν αήττητοι στη σεζόν και τώρα είσαι στην Ολυμπιακή ομάδα.
Ανυπομονείς για το Ολυμπιακό ταξίδι;
Ανυπομονώ γι' αυτό από τότε που θυμάμαι τον εαυτό μου.
ΟΛΥΜΠΙΑΚΟΙ ΑΓΩΝΕΣ 1956 ΜΕΛΒΟΥΡΝΗ, ΑΥΣΤΡΑΛΙΑ
Εκείνη την εποχή, το Ολυμπιακό κίνημα προήγαγε την άμιλλα.
Δεν είχε καμία σημασία η χώρα του αθλητή.
Η δυναμική άμυνα του Ράσελ οδήγησε τους Αμερικανούς στο χρυσό
με αντίπαλους τους Σοβιετικούς.
Μια από τις μεγάλες συγκινήσεις όταν κερδίζεις το χρυσό μετάλλιο,
είναι πως για μια στιγμή,
ξέρεις ότι είσαι ο καλύτερος στον πλανήτη.
Κι αυτό είναι κάτι για το οποίο μπορείς να είσαι περήφανος.
Με δύο κολεγιακά πρωταθλήματα κι ένα χρυσό μετάλλιο,
ο Μπιλ ήταν έτοιμος να παίξει επαγγελματικά.
Ο κόσμος δεν το συνειδητοποιεί τώρα, μα το ΝΒΑ ήταν σχεδόν αποκλειστικά λευκό.
Αν δείτε παλιές φωτογραφίες, ήταν, κατά κύριο λόγο, πρωτάθλημα λευκών.
Υπήρχε άγραφη ποσόστωση για έναν μαύρο παίκτη.
Στην πορεία, οι μαύροι παίκτες έγιναν δύο.
Πρώτον, γιατί τους έβαζαν μαζί, αλλά δεν ήθελαν άλλους.
Ο πρώτος μαύρος παίκτης που πήραν στη διαδικασία επιλογής του ΝΒΑ
ήταν ο Τσακ Κούπερ από το Ντουκέιν
και την απόφαση την πήρε ο προπονητής των Μπόστον Σέλτικς, ο Ρεντ Άουερμπαχ.
Τον Άουερμπαχ δεν τον απασχολούσε το θέμα του χρώματος.
Ήξερε ότι σκοπός του παιχνιδιού ήταν η νίκη,
και έπρεπε να κάνει τις απαραίτητες κινήσεις για να νικήσει.
Αυτό σήμαινε να συγκροτήσει τη σωστή ομάδα με τους καλύτερους παίκτες.
Οι Σέλτικς της Βοστόνης στη δεκαετία του '50 είχαν ταβάνι.
Ήταν καλή ομάδα επιθετικά
με τύπους όπως ο Μπιλ Σάρμαν και ο Μπομπ Κούζι.
κυρίαρχο δίδυμο της δεκαετίας του '50,
αλλά δεν μεταφράστηκε σε πρωτάθλημα.
Ο Μπομπ Κούζι ήταν από τους πρώτους σούπερ σταρ του ΝΒΑ.
Αν σταματούσες έναν μέσο άνθρωπο στον δρόμο τη δεκαετία του '50,
και του έλεγες "Ονόμασε έναν μπασκετμπολίστα",
οι περισσότεροι θα ανέφεραν τον Μπομπ Κούζι.
Ο Κούζι ελευθερώνεται, κάνει ένα εντυπωσιακό σουτ.
Έκανα κάποια ανορθόδοξα πράγματα
και είχα τη φαντασία να τα συνδυάζω,
για να κάνω πράγματα που δεν έκανε κανείς άλλος.
Με αποκαλούσαν κο Μπάσκετ, "Χουντίνι του παρκέ".
Οι Σέλτικς έπαιζαν συγκλονιστική άμυνα,
αλλά η ομάδα είχε αδύναμη άμυνα και πρόβλημα στα ριμπάουντ.
Η κατοχή ήταν το κλειδί.
Αν μπορούσες να παίρνεις ριμπάουντ,
μπορούσες να κάνεις τα πάντα στο γήπεδο.
Ο Άρνολντ είχε έρθει σ' εμένα έναν χρόνο πριν, ήταν η μοναδική φορά,
και είπε ότι υπάρχει κάποιος στην Καλιφόρνια, αν τον πάρουμε,
θα είναι η λύση σε όλα μας τα προβλήματα.
Δεν υπήρχε αμφιβολία ότι χρειαζόμασταν τον Μπιλ Ράσελ.
Είχε γρήγορες αντιδράσεις, τρομερά αντανακλαστικά,
και μακριά χέρια. Ήταν απίστευτο.
Η απόκτηση του Ράσελ δεν ήταν εύκολο.
Πρώτη επιλογή στο ντραφτ είχαν οι Ρότσεστερ Ρόγιαλς.
Οι Σέλτικς θα επέλεγαν έβδομοι.
οπότε ο Ρεντ έκανε συμφωνίες για να ανέβει στη δεύτερη θέση.
Μα δεν είχε τελειώσει.
Ο Ρεντ Άουερμπαχ πάντα έβρισκε έναν τρόπο να πάρει αυτό που ήθελε,
πήγε στον ιδιοκτήτη των Σέλτικς τον Γουόλτερ Μπράουν,
που ήταν μεγαλομέτοχος στο φεστιβάλ καλλιτεχνικού πατινάζ,
μια απίστευτα επιτυχημένη ψυχαγωγική εκδήλωση
που πάντα γέμιζε όλα τα γήπεδα.
Ο Μπράουν, ωθούμενος από τον Άουερμπαχ, πήγε στον ιδιοκτήτη των Ρότσεστερ Ρόγιαλς
και είπε "Κοίτα τι θα κάνω για σένα".
"Θα σου στείλω το πατινάζ για όσες παραστάσεις θέλεις,
αν συμφωνήσεις να μην πάρεις τον Μπιλ Ράσελ στη διαδικασία επιλογής".
Και αντάλλαξαν τον Μπιλ Ράσελ με το πατινάζ.
Ο Άουερμπαχ το κανόνισε αυτό.
Ο Ρεντ κατάφερε να πάρει τον Ράσελ,
αλλά καθώς ο πρωτάρης δυσκολευόταν να ανταποκριθεί,
ο ίδιος ο Ράσελ άρχισε να αμφισβητεί τη θέση του στην ομάδα,
μέχρι που έκαναν μια συνάντηση με τον Ρεντ.
Λέει "Έλα στο παιχνίδι νωρίς, θέλω να σου μιλήσω".
Καθόμαστε στο Μπόστον Γκάρντεν,
και τα παιδιά βάζουν το πάτωμα, και τις μπασκέτες και τα διάφορα,
κι αυτός λέει "Άκου να σου πω.
Δεν με νοιάζει πόσους πόντους βάζεις.
Θέλω να βοηθήσεις να νικήσουμε".
Του είπα "Ο μισθός σου θα καθοριστεί από αυτά τα δύο μάτια".
Όχι ότι δεν πρέπει να σουτάρεις,
μα μην ανησυχείς για τα στατιστικά.
Να ανησυχείς για το αν κερδίσαμε ή χάσαμε.
Αυτό έχει σημασία.
Τώρα, αυτό ανακούφισε πάρα πολύ
και εκείνον και εμένα, και μετά
ο Ρεντ άρχισε να βλέπει τι θα μπορούσα να κάνω
με τα ριμπάουντ και την άμυνα.
Στη μετάβαση, χρειάζεσαι κάποιον να ελέγχει την άμυνά σου,
να παίρνει ριμπάουντ, κι αυτό έκανε ο Ρας.
Το σημαντικό στον αιφνιδιασμό είναι το αμυντικό ριμπάουντ και η πάσα.
Όταν σηκωνόταν η μπάλα, πήγαινα στη μία πλευρά,
στην πιο κοντινή, και περίμενα την πάσα του,
για να μπορώ να φύγω στον αιφνιδιασμό,
γιατί ήξερα ότι θα έπαιρνε όλα τα ριμπάουντ.
Η άλλη ομάδα σούταρε.
Μέχρι να προσγειωθεί ο σουτέρ, κάναμε λέι απ στην άλλη πλευρά.
Αυτός έπρεπε να παίρνει τα ριμπάουντ, να μπλοκάρει τα σουτ, να κόβει τις πάσες
και να την πετάει στην άλλη πλευρά
και να αφήνει τους υπόλοιπους να τρέξουν στο γήπεδο
σαν να 'ρχεται παλίρροια.
Μπομπ, θα νιώθεις ωραία
που είσαι ο καλύτερος παίκτης της αναμέτρησης,
να έχεις κάποιον που μπορεί να πάρει την μπάλα. Πώς νιώθεις;
Οι περισσότεροι οπαδοί του μπάσκετ
που παρακολουθούν τους Σέλτικς ξέρουν ότι η επίθεσή μας
βασίζεται στον αιφνιδιασμό,
και δεν είχαμε ποτέ έναν ψηλό γι' αυτό.
Ακόμα και σ' αυτό το σημείο, ως προς τα ριμπάουντ, τις πάσες, την άμυνα,
δεν υπάρχει αμφιβολία για την ανωτερότητα του Ράσελ.
ΕΚΠΛΗΚΤΙΚΟΣ! ΘΕΟΡΑΤΟΣ!
Τα χρωστάω όλα στη γυναίκα μου.
Εγώ είχα τις αμφιβολίες μου, η Ρόουζ όχι. Δεν σταματούσε να μου μιλάει.
Μετά την προπόνηση, μέχρι και στα διαλείμματα,
με ενθάρρυνε.
Και μετά τα εντός έδρας παιχνίδια.
Μόνο όταν παίζαμε εκτός δεν μπορούσε.
Μου έλειπε η εμψύχωσή της τότε.
Όταν παντρεύτηκα τη Ρόουζ το 1956, ήμουν 22 χρονών, μετά τους Ολυμπιακούς,
και δεν ήξερα τι μου γινόταν.
Ήξερα μόνο ότι η Ρόουζ με είχε δεχτεί και νοιαζόταν για μένα,
πέρα απ' το μπάσκετ, που ήταν μεγάλη εξέλιξη για μένα.
Οι Σέλτικς τερμάτισαν στην κορυφή της Ανατολικής Περιφέρειας
για πρώτη φορά στην ιστορία τους.
Θα αντιμετώπιζαν τους Σεντ Λούις Χοκς για το πρωτάθλημα.
ΟΙ ΚΕΛΤΕΣ ΕΝΑΝΤΙΟΝ ΤΩΝ ΓΕΡΑΚΙΩΝ ΣΤΟΝ ΠΡΩΤΟ ΑΓΩΝΑ ΤΩΝ ΠΛΕΪ ΟΦ
Στη Βοστόνη, σε κατάμεστο γήπεδο η μάχη για το πρωτάθλημα NBA
μεταξύ των Σεντ Λούις Χοκς και των Μπόστον Σέλτικς.
Ο Ράσελ σε θέση πίβοτ.
Ήταν φοβερή σειρά αγώνων.
Ο Ράσελ… όσο πιο δύσκολος ο αγώνας, τόσο καλύτερα έπαιζε.
Μπήκα για τέσσερα λέι απ. Μπλόκαρε τα πρώτα δύο,
κι έχασα τα άλλα δύο ψάχνοντάς τον.
Η σειρά, και η πρώτη χρονιά του Ράσελ,
παίχτηκαν στα τελευταία λεπτά του έβδομου παιχνιδιού.
Τέλος 4ης περιόδου, έχουμε ισοπαλία.
Ο Ράσελ από δεξιά αριστερά, το βάζει. Περνάνε μπροστά!
Ο Μακόλι με την μπάλα στην κορυφή της ρακέτας.
Μέσα στον Πέτιτ, κάνει το ντράιβ, του κάνει φάουλ ο Ράσελ.
Στη γραμμή για βολές με ευκαιρία να ισοφαρίσει τον αγώνα.
Είναι έτοιμος. Χαμηλώνει, σουτάρει. Στο στεφάνι και μέσα!
Σ' εκείνο το παιχνίδι έγιναν δύο από τις τελειότερες φάσεις που έχω δει.
Την πρώτη, την έκανε ο Ράσελ.
Έχουμε ισοπαλία, ο χρόνος τελειώνει,
και κατεβάζουν οι Σέλτικς. Αριστερά, ο Κούζι.
Ο Κούζι του ρίχνει μακρινή πάσα, για να την πιάσει και να τη βάλει
με μία κίνηση. Δεν κατάφερε να βάλει το καλάθι.
Αστοχεί! Ο Μάρτιν παίρνει το ριμπάουντ. Είναι στη μέση του γηπέδου.
Τώρα το Σεντ Λούις έχει την μπάλα,
και δίνει μια πάσα σε έναν τύπο
που πάει για το λέι απ για να κερδίσει.
Και ο Κόλμαν βγήκε μπροστά από όλους.
Ο Τζακ Κόλμαν τρέχει στο γήπεδο και πάει για την αντεπίθεση.
Έβαλα το κεφάλι μου κάτω και προσπάθησα να κρατηθώ.
Ο Μπιλ Ράσελ τρέχει στην άλλη άκρη.
Κι ο Ράσελ με πέρασε σαν σίφουνας.
Κάνει το λέι απ, τον κόβει ο Ράσελ! Φοβερή κίνηση απ' τον Μπιλ Ράσελ!
Μ' αυτό θα έπαιρναν το προβάδισμα και θα έμεναν τρία ή τέσσερα δευτερόλεπτα.
Λοιπόν, είναι 113-113 μετά από το πρώτο ημίχρονο της παράτασης…
Την άλλη σπουδαία φάση την έκανε ο Άλεξ Χάναμ,
με ένα δευτερόλεπτο στο ρολόι, ζήτησαν τάιμ άουτ.
Ο Τζιμ Λοσκούτοφ κάνει φάουλ.
Οι Σέλτικς προηγούνται με δύο, μα οι Χοκς έχουν χρόνο για ένα σουτ.
Οι Χοκς μαζεύονται γύρω απ' τον παίκτη-προπονητή Άλεξ Χάναμ.
Ο Χάναμ είπε "Θα πετάξω την μπάλα στην άλλη άκρη του γηπέδου.
Θα χτυπήσω ταμπλό. Πέτιτ, πιάσ' την και βάλ' τη μέσα".
Έριξε την τέλεια πάσα.
Σηκώθηκα κι έμεινα εκεί. Την έπιασα και σούταρα στον αέρα.
Και παραδόξως έπιασε. Μόνο που έχασα το σουτ.
Και το παιχνίδι τελειώνει εδώ!
Και οι Σέλτικς κερδίζουν το πρώτο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα.
Και ο υποφαινόμενος, το πρώτο που έχει μεταδώσει.
Ήταν το πρώτο μας πρωτάθλημα.
Ο Ρεντ Σοξ είχαν να πάρουν χρόνια, οι Μπρούινς δεν είχαν κερδίσει,
οι Πάτριοτς δεν υπήρχαν καν τότε.
Οπότε, μετά το παιχνίδι,
ο Ρεντ λέει "Τώρα θα ξυρίζουμε το μούσι".
Το 'χα ξεχάσει και πάμε στα αποδυτήρια,
και ο προπονητής έβγαλε το ξυράφι και κρέμα ξυρίσματος.
Εκείνη το βράδυ, έγινα πραγματικά μέλος της ομάδας.
ΟΙ ΣΕΛΤΙΚΣ ΚΕΡΔΙΖΟΥΝ ΤΟΝ ΤΙΤΛΟ, 125-123
ΟΙ ΣΕΛΤΙΚΣ ΠΑΙΡΝΟΥΝ ΤΟΝ ΠΡΩΤΟ ΤΙΤΛΟ ΤΟΥΣ ΣΤΟ NBA
Μετά από μια θριαμβευτική πρώτη χρονιά,
ο Μπιλ και η Ρόουζ αποφάσισαν να ρίξουν άγκυρα στη Βοστόνη.
Αγόρασαν σπίτι στο Ρέντινγκ.
Το Ρέντινγκ είναι προάστιο, της εργατικής τάξης, συντηρητικό.
Ο Ράσελ ζούσε στο Ρέντινγκ όσο έπαιζε στους Σέλτικς,
αλλά δεν ένιωθε ποτέ άνετα κι ευπρόσδεκτος εκεί.
Ενίοτε παραπονιόταν ότι τον παρενοχλούσαν κάποιοι ντόπιοι.
Τον ακολουθούσαν μέσα στην πόλη,
βάνδαλοι πετούσαν τους κάδους του.
Όταν πρωτοήρθα στο Ρέντινγκ της Μασαχουσέτης,
ήμασταν οι πρώτοι μαύροι στην πόλη.
Κάθε φορά που έφευγε ο μπαμπάς μου,
έρχονταν τα "ρακούν" και έριχναν τους κάδους σκουπιδιών.
Το επόμενο πρωί, τα σκουπίδια ήταν παντού στην αυλή.
Ο μπαμπάς μου είπε στην αστυνομία "Όταν λείπω,
κάποιος ενοχλεί τη γυναίκα μου, ρίχνει τους κάδους σκουπιδιών".
Και είπαν "Δεν μπορούμε να κάνουμε τίποτα για τα ρακούν".
Οπότε, πήγα στην πολιτειακή κυβέρνηση
και πήρα άδεια οπλοφορίας.
Και ξαφνικά, τα "ρακούν" δεν ξαναεμφανίστηκαν.
Η Βοστόνη υποτίθεται πως ήταν φιλελεύθερη πόλη.
Είχε τη φήμη απ' τον 19ο αιώνα ως "η Αθήνα της Αμερικής".
Όμως, ο Ράσελ αντιμετώπισε τη στενόμυαλη νοοτροπία,
όπου οι λευκοί εργατικής τάξης μισούσαν την παρουσία μαύρων.
Η Βοστόνη ήταν
η λιγότερο
φιλελεύθερη πόλη στο ΝΒΑ όταν πήγα εκεί.
Δεν βίωνε μόνο στη Βοστόνη ρατσισμό.
Ήταν η δεκαετία του '50 στην Αμερική.
…τέσσερα, έξι, οκτώ, ενσωμάτωση έξω από εδώ!
Δύο, τέσσερα, έξι, οκτώ, ενσωμάτωση έξω από εδώ!
ΔΙΑΤΗΡΗΣΤΕ ΤΑ ΣΧΟΛΕΙΑ ΤΩΝ ΛΕΥΚΩΝ ΛΕΥΚΑ - ΚΚΚΚ
Ο Ράσελ προσπάθησε να βρει παρηγοριά από τις βίαιες φυλετικές εντάσεις,
όχι απλώς παίζοντας το παιχνίδι, αλλά κάνοντας τελετουργία τη νίκη.
ΟΙ ΣΕΛΤΙΚΣ ΤΡΙΤΗ ΝΙΚΗ ΣΕΡΙ ΚΑΤΑΤΡΟΠΩΝΟΥΝ ΤΗ ΦΙΛΑΔΕΛΦΕΙΑ 106-92
ΟΙ ΣΕΛΤΙΚΣ ΚΕΡΔΙΖΟΥΝ ΑΝΕΤΑ ΤΗ ΝΥ
Οι Σέλτικς κέρδισαν πολύ άνετα τη σεζόν του 1957-1958,
μετατρέποντας τα 22 ριμπάουντ του Ράσελ ανά αγώνα σε εύκολους πόντους.
Φαινόντουσαν έτοιμοι για άλλον έναν τίτλο.
ΟΙ ΣΕΛΤΙΚΣ ΦΑΒΟΡΙ ΑΠΕΝΑΝΤΙ ΣΤΟΥΣ ΧΟΚΣ ΣΤΗ ΜΑΧΗ ΓΙΑ ΤΟΝ ΤΙΤΛΟ ΤΟΥ ΝΒΑ
Γεια σας. Είμαι ο Τζόνι Μοστ πάνω από το γήπεδο,
και καλώς ήρθατε στο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα του 1958
ανάμεσα σε Χοκς και Σέλτικς.
Στο δεύτερο ημίχρονο του τρίτου αγώνα, και με ισοπαλία,
ο Ράσελ πήδηξε να μπλοκάρει και έπεσε λάθος,
σκίζοντας τένοντες και σπάζοντας ένα κόκαλο στον αστράγαλο.
Δεν θέλαμε να γρουσουζέψουμε τον Μπιλ,
μα δεν δυσαρεστηθήκαμε κιόλας που στραμπούλιξε τον αστράγαλό του.
Έπαθα σοβαρό διάστρεμμα και δεν μπορούσα να παίξω σε λίγους αγώνες.
Ο Ράσελ επέστρεψε για τον έκτο αγώνα στο Σεντ Λούις,
με τους Σέλτικς να χάνουν 3-2,
μα τον εμπόδιζε ακόμα ο αστράγαλός του.
Ο Πέτιτ από χαμηλά.
Πάνω απ' τον Τομ Χέινσον, για δύο.
Ο Πέτιτ διεισδύει. Ούτε ο Ράσελ δεν τον σταμάτησε.
Ο Μακόλι έχει την μπάλα. Και τελείωσε!
Το πρωτάθλημα ανήκει τους Σεντ Λούις Χοκς
με τους 50 πόντους του Μπομπ Πέτιτ.
Χάσαμε σε έξι αγώνες.
Μα ξέραμε ότι αυτή ήταν η διαφορά ανάμεσα στη φτώχεια και την αφραγκία.
Η φτώχεια είναι ψυχολογική κατάσταση, η αφραγκία είναι προσωρινή κατάσταση.
Και ξέραμε ότι ήταν μια προσωρινή κατάσταση.
Την επόμενη χρονιά, πρέπει να κερδίσουμε όσο το δυνατόν περισσότερους αγώνες.
Ήμασταν όλοι ανταγωνιστικοί, με πρώτο τον Άρνολντ.
…κουβάλα την μπάλα, Μέντι! Μια φορά!
ΑΡΝΟΛΝΤ "ΡΕΝΤ" ΑΟΥΕΡΜΠΑΧ ΠΡΟΠΟΝΗΤΗΣ ΣΕΛΤΙΚΣ, 1950-1966
Ο Ρεντ ήταν αυστηρός.
Δεν ήθελε να δίνουμε τα χέρια με τους αντιπάλους πριν τον αγώνα.
Τους μισούσαμε!
Ο Άρνολντ ίσως το πήγε στο επόμενο επίπεδο,
αλλά δεν ήθελε να συνυπάρχουμε,
παρά μόνο για να τους σκίσουμε.
Την επόμενη χρονιά, τη σεζόν 1958-59,
οι Σέλτικς τελείωσαν με το καλύτερο ρεκόρ του πρωταθλήματος.
Μπορούσαμε να παίξουμε κάθε στιλ μπάσκετ.
Να βγούμε στον αιφνιδιασμό
ή και να κάνουμε κανονική επίθεση
με την ίδια ευκολία.
Ο Ρεντ συμπλήρωσε την ομάδα με νέους που ήλπιζε πως θα γίνουν ένα.
Μετά το ντραφτ του '57, ο Ρεντ μού ανακοίνωσε
"Επέλεξα τον Σαμ Τζόουνς από τη Βόρεια Καρολίνα.
Τι λες γι' αυτόν, Ρας; Μπορεί να μας κάνει καλό;"
Είπα, "Ποιος διάολο είναι ο Σαμ Τζόουνς; "Είναι μαύρος".
Μου είπε τη λέξη στα εβραϊκά.
"Πίστευα πως θα τον ήξερες". Είπα "Άκου, Ρεντ, δεν τους ξέρω όλους".
Κι ας μην τον ήξερα,
δεν υπήρχε αμφιβολία ότι ο Σαμ Τζόουνς θα γινόταν μεγάλος μπασκετμπολίστας.
Το αστείο είναι ότι ο Σαμ έμοιαζε με γέρο.
Ο Σαμ Τζόουνς δεν λαμβάνει την αναγνώριση που του αξίζει ως παίκτης.
Όσοι καταλαβαίνουν το παιχνίδι ξέρουν ότι ο Σαμ ήταν για τα δύσκολο.
Δεν ξέρεις πού θα πάει, μα ξέρεις ότι το σουτ θα μπει στο καλάθι.
Δεν ήθελες να τον έχεις απέναντί σου.
Δεν δίσταζε ποτέ να σουτάρει και δεν αστοχούσε ποτέ.
Ο Ρεντ προσπάθησε να επανενώσει τον Μπιλ με τον συγκάτοικό του, Κέι Σι Τζόουνς.
Οι ρεπόρτερ γκρίνιαζαν στον Ρεντ που έβαζε τον Κέι Σι.
Του έλεγαν "Γιατί τον βάζεις μέσα αυτόν; Δεν κάνει τίποτα".
Ο Ρεντ ρουφούσε το πούρο του και φυσούσε πράσινο καπνό,
κι έλεγε "Αυτό που ξέρω για τον Κέι Σι Τζόουνς
είναι πως όταν τον βάζω, η ομάδα παίρνει προβάδισμα".
Κλέψιμο απ' τον Κέι Σι Τζόουνς, οι Σέλτικς στην επίθεση.
Ο Κέι Σι ήταν, νομίζω, ο καλύτερος αμυντικός που είχα δει.
Ο Ρεντ βάσισε την κουλτούρα της ομάδας στις ιδιομορφίες των παικτών,
επιτρέποντάς τους να είναι ο εαυτός τους.
Έχτιζε κάτι παραπάνω από μια νικητήρια ομάδα.
Ήταν σαν αδέλφια.
Ήμασταν οικογένεια και ήμασταν αρκετά τυχεροί
να διατηρήσουμε αυτόν τον πυρήνα.
Εμψυχώναμε ο ένας τον άλλον, στηρίζαμε ο ένας τον άλλον,
και κάναμε ό,τι μπορούσαμε για να πετύχουν όλοι.
Αγαπούσε τους συμπαίκτες του
και, από πολλές απόψεις, ήταν σαν δεύτερη οικογένεια.
Υπήρχε στοργή μεταξύ μας.
Ο καλύτερος τρόπος να 'σαι στοργικός είναι να έχεις χιούμορ.
Αν μιλήσεις σ' αυτούς που ξέρουν τον Μπιλ Ράσελ,
το πρώτο πράγμα που σκέφτονται είναι το κακάρισμα. Είναι κακάρισμα.
Είναι πολύ αλαζονικός.
Είναι ο Μπιλ Ράσελ!
Αλλά είναι κι ένας τρελός που γελάει και αστειεύεται μαζί σου
και διασκεδάζει.
Τον άκουγες να γελάει με το γνωστό του γέλιο.
Το γέλιο του ήταν μεταδοτικό, μοναδικό.
Αυθεντικό.
Ήταν κάτι σαν…
Όταν άκουσα το κακάρισμα πρώτη φορά, είπα
"Με κοροϊδεύει ή…
Τι κάνει ακριβώς;"
Όταν τον έκανες να γελάσει, ήξερες ότι τα πας καλά.
Με το γέλιο και τους εμετούς, ο Ρεντ έλεγε
ότι θα τον έδιωχνα από το μπάσκετ.
Μερικές φορές, πήγαινα στο παιχνίδι και απλώς έκανα εμετό.
Για μένα, ήταν απαραίτητο να αγχωθώ.
Κάποιοι άνθρωποι έχουν τόση ένταση,
που πρέπει να βρουν τρόπο να την εκτονώσουν,
ώστε να χαλαρώσουν και να παίξουν.
Αφού το έκανα, ήμουν καλά και φαινόταν χειρότερα απ' ό,τι ακουγόταν.
Θυμάμαι σε ένα παιχνίδι κάναμε προθέρμανση.
Είπα "Αμάν, ξέρετε,
ο Ράσελ ξέχασε να κάνει εμετό". Κι έβγαλα την ομάδα απ' το γήπεδο.
Είπα "Όλοι πίσω στα αποδυτήρια".
Γύρισα και είπα "Ράσελ, πήγαινε να κάνεις εμετό".
Έκανε εμετό, και βγήκαμε και κερδίσαμε.
Τον ακούγαμε να μπαίνει και σκεφτόμασταν "Δόξα τω Θεώ. Έκανε εμετό!"
Γιατί ξέραμε ότι ήταν έτοιμος. Θα έκανε εκπληκτικό παιχνίδι.
Στο τέλος της σεζόν '58-'59,
οι Σέλτικς είχαν άλλη μία ευκαιρία για το πρωτάθλημα.
Η πρώτη αναμέτρηση
μεταξύ των Σέλτικς και των Λέικερς έγινε το 1959.
Οι Λέικερς ήταν στη Μινεάπολις, οπότε έχει ξεχαστεί,
μα αυτή ήταν η αρχή της κυριαρχίας των Σέλτικς επί των Λέικερς.
Η Βοστόνη κέρδισε τρία συνεχόμενα, άρα, είναι ζωτικής σημασίας για τους Λέικερς.
Στο τέταρτο παιχνίδι, ο Ράσελ κυριαρχούσε κάτω απ' την μπασκέτα,
κερδίζοντας 30 ριμπάουντ.
Ο Μπομπ Κούζι πάει για το καλάθι, καθώς η Βοστόνη πιέζει περισσότερο.
Οι Σέλτικς κερδίζουν με 118-113.
Η ομάδα του Άουερμπαχ είναι αήττητη στα πλέι οφ.
Η κυριαρχία των Σέλτικς στους τελικούς του 1959
απέδειξε ότι η ομάδα τα είχε καταφέρει,
και ανέδειξε τον Μπιλ ως πρωταθλητή.
ΟΙ ΣΕΛΤΙΚΣ ΚΑΝΟΥΝ ΤΕΣΣΕΡΙΣ ΣΕΡΙ ΝΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΔΕΥΤΕΡΟ ΤΙΤΛΟ ΣΕ ΤΡΙΑ ΧΡΟΝΙΑ
Εκείνο τον καιρό, αγαπούσα την καριέρα μου.
Λάτρευα το κάθε λεπτό.
Ήταν μια θαυμάσια, μια υπέροχη περίοδος για μένα.
Εκείνη τη χρονιά, το βραβείο Πολυτιμότερου Παίκτη του ΝΒΑ δεν πήγε στον Ράσελ,
αλλά στον Μπομπ Πέτιτ των Χοκς.
Μα στη Βοστόνη,
ήταν ξεκάθαρο ότι ο Μπιλ Ράσελ ήταν ο πιο πολύτιμος στους Σέλτικς.
Ήξερα ότι ήταν καλός στα ριμπάουντ και καλός στις πάσες,
αλλά δεν ήξερα ότι ήταν ηγέτης.
Πολλοί δεν το ήξεραν, μα ήταν τόσο συγκεντρωμένος στη νίκη
και στη δομή της ομάδας.
Το σίγουρο ήταν πως ήταν νικητής.
Έτσι, ένιωθε ότι έπρεπε να του δείχνουν κάποιο σεβασμό
με βάση τα όσα είχαν καταφέρει να πετύχουν ως ομάδα.
Ο Μπομπ Κούζι είχε υπάρξει ηγέτης, μα ήταν σαφές ποιος έγινε ο ηγέτης.
Όταν ήρθε ο Μπομπ, ήταν ο σταρ της ομάδας.
Θα μπορούσε να πει "Είμαι ο σταρ". Αλλά αυτό που είπε ήταν "Ας το κάνουμε".
-Μαζί; -Ναι.
Εγώ ήμουν το αφεντικό όταν ήρθε στη Βοστόνη
και μετά έγινε αυτός το αφεντικό,
αλλά ο Τύπος δεν του απέδιδε τα εύσημα ότι ήταν εκείνος το αφεντικό.
Πριν από ένα ταξίδι, ο Μπομπ Κούζι στραμπούλιξε τον αστράγαλό του.
Παίζουμε εκτός έδρας. Πέντε παιχνίδια στη σειρά.
Ο Ράσελ ήθελε να δείξει ότι μπορεί χωρίς τον Κούζι.
Πρέπει να μπλόκαρε κάποιες χιλιάδες σουτ. Ήταν απίστευτο.
Ο ΛαΡούσο σηκώνεται, ο Ράσελ τον κόβει!
Κερδίσαμε και τους πέντε.
Επιστρέφουμε στη Βοστόνη. Τα πρωτοσέλιδα έγραφαν "Θα παίξει ο Κούζι απόψε;"
Ο ΚΟΥΖΙ ΕΚΤΟΣ, ΟΙ ΣΕΛΤΙΚΣ ΣΥΝΕΧΙΖΟΥΝ ΤΙΣ ΝΙΚΕΣ
ΟΙ ΣΕΛΤΙΚΣ ΕΙΝΑΙ ΑΗΤΤΗΤΟΙ ΜΕ ΤΟΝ ΚΟΥΖΙ ΕΚΤΟΣ
ΟΙ ΟΠΑΔΟΙ ΘΑ ΑΠΟΔΕΙΞΟΥΝ ΟΤΙ Ο ΚΟΥΖΙ ΕΙΝΑΙ ΚΟΡΥΦΗ
Μεγαλώνοντας στη Βοστόνη,
η ομάδα Ράσελ-Κούζι
ήταν το μόνο επαγγελματικό άθλημα στο οποίο κερδίζαμε
στη γειτονιά μου.
ΡΑΣΕΛ - ΣΠΟΥΔΑΙΟΣ ΧΕΪΝΣΟΝ - ΣΠΟΥΔΑΙΟΤΕΡΟΣ
ΚΟΥΖΙ - ΤΕΡΑΣΤΙΟΣ 18 ΠΟΝΤΟΙ
Οι οπαδοί των Σέλτικς αυξάνονταν, όχι όμως και η αναγνώριση του Μπιλ.
Ο Μπιλ Ράσελ δεν έχαιρε ακόμα της πλήρους αποδοχής
που του άξιζε, για τον απλούστατο λόγο ότι ήταν μαύρος.
Ήταν τόσο απλό.
Οι αθλητικογράφοι έδειχναν μεγάλη ασέβεια.
Όταν ο Τύπος είναι εντελώς λευκός,
με όλες τις προκαταλήψεις του,
ο τρόπος που χειριζόταν το πρώτο και δεύτερο κύμα μαύρων παικτών,
ήταν πραγματικά φρικτό.
Υπήρχαν σκληροπυρηνικοί λευκοί που έλεγαν πολλές απρεπείς λέξεις ιδιωτικά.
Σίγουρα αυτό επηρέασε τον δημόσιο λόγο τους. Ήταν πολύ άσχημο.
"Οι μαύροι αθλητές ήταν αδαείς. Ήξεραν μόνο να παίζουν.
Δεν ήταν ευφυείς. Μπορούσαν μόνο να τρέχουν και να πηδούν".
Αναφερόντουσαν στα θεωρεία
του Μπόστον Γκάρντεν ως "ο παράδεισος της λέξης από ν".
Άκουγες τέτοια στον θάλαμο των δημοσιογράφων.
Δεν υπάρχουν ακόμα πολλοί μαύροι στη λίγκα.
Ήταν ένα παιχνίδι λευκών παικτών, λευκών αθλητικογράφων και κοινού.
Αυτή η πόλη δεν ήταν "έτοιμη" για τον Μπιλ.
Το αμάξι του χάλασε σε μια καταιγίδα και περνούσε ο κόσμος.
Ήξεραν ποιος ήταν. Ήταν ο Μπιλ Ράσελ, για όνομα του Θεού.
Ο κόσμος περνούσε και τον ενοχλούσε αντί να σταματήσει να τον βοηθήσει.
Φανταστείτε να 'ταν ο Λάρι Μπερντ.
Θα είχαν σταματήσει όλοι και θα παρακαλούσαν να τον βοηθήσουν.
Αν ο Ράσελ αντιμετώπιζε μετωπικούς ανέμους στους δρόμους της Βοστόνης,
θα αντιμετώπιζε καταιγίδα στο παρκέ.
Την περασμένη σεζόν, οι Σέλτικς κέρδισαν το δεύτερο πρωτάθλημα
αλλά προμηνύονταν προβλήματα.
Με τη μορφή του Γουίλτ Τσάμπερλεϊν,
που κάνει τον Ράσελ να φαίνεται κοντός. Ο Γουίλτ ο Ξυλοπόδαρος είναι 2.18.
Ήμουν τυχερός.
Άρχισα να παίζω εναντίον επαγγελματιών
στις τελευταίες τάξεις του γυμνασίου και στις πρώτες του λυκείου.
Και τότε προσπαθούσα να τους διαλύσω.
Οπότε, ήξερα ότι θα μπορούσα να τα πάω καλά ως επαγγελματίας,
κι ας ήμουν μικρός.
Ο Γουίλτ Τσάμπερλεϊν, ένας από τους καλύτερους αθλητές
όλων των εποχών σε όλα τα αθλήματα.
Αυτός ο άνθρωπος ήταν υπεραθλητής
σε σώμα 2 μέτρων και 18 εκατοστών που ζύγιζε 122 κιλά.
Ο Γουίλτ Τσάμπερλεϊν ήταν βασικά ο Σακ πριν από τον Σακ,
αν ο Σακ ήταν και αθλητής Ολυμπιακού επιπέδου.
Όταν είσαι 2,13 πάνω από 113 κιλά,
περιμένω να σε δω να κυριαρχείς χαμηλά.
Αν δεν υπήρχε ο Γουίλτ,
δεν θα υπήρχε ο Μάτζικ, ο Μπερντ, ο Εμ Τζέι, κανείς τους.
Η πρώτη πρόταση για δουλειά στον Γουίλτ δεν ήταν από το ΝΒΑ.
Με τη νέα τους ατραξιόν,
οι Χάρλεμ Γκλόμπτροτερς αύξησαν κατά 20% τους θεατές απ' το 1958.
Η διάσημη ομάδα, που ιδρύθηκε από τον Έιμπ Σάπερστιν,
έχει αμέτρητους θαυμαστές σε όλο τον κόσμο.
Όταν είσαι παιδί, και εννοώ μαύρο παιδί,
οι Χάρλεμ Γκλόμπτροτερς είναι σαν όνειρο.
Ο Γουίλτ αποδέχτηκε τον ρόλο του στα κόλπα των Γκλόμπτροτερς.
Μου έστειλαν μια επιταγή για 100.000 δολάρια.
Μου πρόσφεραν 100.000 δολάρια για να παίξω μαζί τους για έξι μήνες.
Τύποι σαν εσένα τα βγάζουν αυτά εύκολα, αλλά εγώ;
Για 100.000 δολάρια, θα πηδούσα από το Εμπάιρ Στέιτ.
Για τον παππού μου και τη γενιά του,
οι Χάρλεμ Γλόμπτροτερς ήταν κάτι για το οποίο καμάρωναν.
Έκαναν περιοδείες και πάντα κέρδιζαν τους Ουάσινγκτον Τζένεραλς.
Αλλά υπάρχει μια κριτική ανάμεσα στους διανοούμενους μαύρους
ότι αυτοί οι τύποι είναι κλόουν.
Στην πραγματικότητα, είναι ρόλοι υποτιμητικοί,
σαν καρικατούρες μαύρων χαρακτήρων.
Για ένα τμήμα του μαύρου κοινού, αντί να 'ναι ήρωες
υπονόμευαν τα επιτεύγματα των μαύρων.
Το 1956, ο Μπιλ Ράσελ έλαβε τη δική του γενναιόδωρη προσφορά
από τους Γκλόμπτροτερς όσο ήταν στο κολέγιο.
Προσέγγισαν τον Μπιλ Ράσελ "Αν θες χρήματα, έλα μαζί μας!"
Ο Ράσελ, πιστός στις ιδέες του, λέει "Με τίποτα".
Ο πατέρας μου είπε "Ο γιος μου δεν θα παίξει ποτέ για τους Γλόμπτροτερς.
Είναι ο καλύτερος μπασκετμπολίστας στον κόσμο.
Δεν είναι κλόουν".
"Γιατί να πάρω μέρος αφού είμαι ολυμπιονίκης;
Είμαι νικητής.
Δεν χρειάζεται να το κάνω αυτό για να επιβεβαιωθώ".
Ούτε ο Γουίλτ έψαχνε επιβεβαίωση.
Αφού έληξε η χρονιά του Γουίλτ στους Γλόμπτροτερς,
μπήκε στο ΝΒΑ το 1959 με τους Φιλαδέλφεια Γουόριορς.
Οι οπαδοί του μπάσκετ περιμένουν να δουν πώς θα τα πας,
ειδικά απέναντι σε παίκτες όπως ο Μπιλ Ράσελ.
Νιώθεις έτοιμος γι' αυτό;
Νομίζω ότι μπορώ να ανταπεξέλθω
σχεδόν απέναντι σε όλους στη λίγκα.
Οι Γουόριορς προέρχονταν από σεζόν με ήττες,
αλλά ο Γουίλτ τους έδωσε πλεονέκτημα.
Όταν ο Γουίλτ ήρθε στη λίγκα, είχε εντυπωσιακά στατιστικά.
Είχε, κατά μέσο όρο, 37 πόντους και 27 ριμπάουντ ανά παιχνίδι,
και η Φιλαδέλφεια ξαφνικά διεκδικούσε νίκες.
Το Γουίλτ ο Ξυλοπόδαρος έχει πάρει φόρα.
Ο Κου σκόραρε όποτε ήθελε.
Ήταν πιο δυνατός απ' όλους και πηδούσε πιο ψηλά απ' όλους.
Μόλις έπαιρνε την μπάλα για το καλάθι, κανείς δεν τον έκοβε.
Ήταν αδύνατον.
Ο πρώτος μας αγώνας στην κανονική σεζόν ήταν στη Βοστόνη.
Ο ΡΑΣΕΛ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΟΣ ΜΕ ΤΟΝ ΓΟΥΙΛΤ
Τα εισιτήρια είχαν εξαντληθεί μήνες πριν τον αγώνα,
και οι κερκίδες γέμισαν πριν την προθέρμανση.
ΠΡΩΤΗ ΑΝΑΜΕΤΡΗΣΗ ΜΠΙΛ ΚΑΙ ΓΟΥΙΛΤ 7 ΝΟΕ. 1959
Όταν πάτησε η Φιλαδέλφεια στο παρκέ, ο ενθουσιασμός γιγαντώθηκε.
Ήταν εκκωφαντικό. Κοίταξα τα χέρια του και το ήξερα.
"Ο τύπος κρατάει την μπάλα σαν μπάλα του μπέιζμπολ".
Ξέραμε ότι θα είχαμε πρόβλημα και ότι ο Ράσελ θα είχε πρόβλημα.
Θεωρούσα πως ήταν 15 πόντους ψηλότερος.
Και αναρωτιέμαι "Να τον κοιτάξω στα μάτια ή να μην κοιτάξω επάνω;"
Είπα "Καλά, θα κοιτάξω ευθεία".
Οπότε κοιτάζω το στήθος του.
Δε βοηθάει και πολύ αυτό.
Έχεις δύο από τους καλύτερους παίκτες της εποχής
να έρχονται αντιμέτωποι για πρώτη φορά.
Ο Τσάμπερλεϊν πέτυχε τους πόντους,
αντιμετωπίζοντας τον Ράσελ όπως κάθε άλλον σέντερ, αλλά ο Ράσελ τα έβγαλε πέρα.
Στην εποχή μας, βάζεις δύο πάνω σε κάποιον τόσο ψηλό.
Σε όσα αποσπάσματα έχω δει, ο κύριος Ράσελ τον μαρκάρει μόνος του,
άρα έπρεπε να βρει τον τρόπο να το κάνει.
Ο Ράσελ κατάλαβε ότι δεν θα ήταν σε θέση
να κόψει τον Τσάμπερλεϊν, εκτός αν έκανε ασυνήθιστα πράγματα.
Βλέπεις τον Μπιλ να τοποθετείται
για να κόψει την μπάλα.
Και την ίδια στιγμή, βλέπεις τον Γουίλτ να υπολογίζει
πώς να απαντήσει σ' αυτό που κάνει ο Μπιλ.
Ήξερα ότι δεν μπορούσα να τον σταματήσω.
Μα μπορούσα να του κόψω τη φόρα. Ήταν το καλύτερο που μπορούσα να σκεφτώ.
Νομίζω ότι είχα πάνω από 20 πόντους και πάνω από 20 ριμπάουντ.
Νόμιζα ότι έκανε πολύ καλό παιχνίδι, πάνω από 20 ριμπάουντ και 30 πόντους.
Και οι δύο κάναμε πολλά κοψίματα και τέτοια.
Σ' εκείνο τον αγώνα, ο Τσάμπερλεϊν πέτυχε τα πάντα…
ΦΩΝΗ ΤΟΥ ΑΟΥΕΡΜΠΑΧ
εκτός από ένα, τη νίκη.
Ο ΓΟΥΙΛΤ ΔΕΝ ΛΥΓΙΣΕ
Ο ΞΥΛΟΠΟΔΑΡΟΣ ΚΟΛΛΗΣΕ ΑΠΟ ΤΟΝ ΡΑΣΕΛ ΣΤΗΝ ΠΡΩΤΗ ΜΑΧΗ ΤΩΝ ΓΙΓΑΝΤΩΝ ΤΟΥ NBA
Στις αρχές της δεκαετίας του '60, το ΝΒΑ έψαχνε περισσότερους οπαδούς
με περιοδείες πριν τη σεζόν κι αγώνες επίδειξης.
Το 1961, οι Σέλτικς και οι Χοκς
είχαν αγώνα στο Λέξινγκτον του Κεντάκι.
Και τα εισιτήρια εξαντλήθηκαν!
Πρώτη φορά στα χρονικά μάζεψαν 10.000 άτομα στο στάδιο.
Το πρωί του αγώνα, οι Σέλτικς έφτασαν στο ξενοδοχείο Phoenix.
Στο Λέξινγκτον, όπως σε πολλά μέρη στον Νότο, υπήρχε φυλετικός διαχωρισμός.
Κατεβήκαμε στο ξενοδοχείο
και οι υπάλληλοι μάς είπαν
"Δεν σερβίρουμε νέγρους εδώ μέσα".
Δεν μπορούσαμε να φάμε το ίδιο με τους άλλους.
Οπότε, πήρα την απόφαση
και οι υπόλοιποι συμφώνησαν, να μην παίξουμε.
Και είπα στον Ρεντ ότι θα φεύγαμε.
Λέει, "Μισό λεπτό. Να δω τι συμβαίνει".
Ο Άρνολντ τηλεφωνεί
στον διευθυντή της καφετέριας και του λέει "Είναι πελάτες!"
"Πρέπει να σερβίρεις όλους τους πελάτες".
Οπότε, πήγαμε κάτω και είπαν Έχουμε την άδεια να σας σερβίρουμε".
Ο Ρας είπε "Πλάκα κάνουμε. Δεν μένουμε στ' αλήθεια στο ξενοδοχείο".
Και είπαν "Δεν μπορούμε να σας σερβίρουμε!
Δεν σερβίρουμε νέγρους στο ξενοδοχείο".
Οπότε καταλήξαμε να πακετάρουμε και να φεύγουμε.
Είπα στον Ρεντ
ότι ήθελα να παίξουν οι Σέλτικς και να καταλάβουν ξεκάθαρα
ότι οι μαύροι παίκτες είπαν "Δεν θα παίξουμε με τέτοιες συνθήκες".
Πήρα τους παίκτες απ' την άλλη ομάδα
και είπα ότι οι μαύροι παίκτες των Σέλτικς δεν θα παίξουν.
Έτσι, οι μαύροι παίκτες της άλλης ομάδας αποφάσισαν κι αυτοί να μην παίξουν.
Σέλτικς εναντίον Χοκς μόνο με λευκούς έπαιξαν στο Λέξινγκτον εκείνο το βράδυ.
Τα ΜΜΕ φώναζαν ότι πρέπει να αποβληθούν, να τιμωρηθούν με πρόστιμο,
ότι απογοήτευσαν τους συμπαίκτες τους, ότι έκλεβαν χρήματα
γιατί θα πληρωνόντουσαν και δεν έπαιξαν.
Και ο Μπιλ το έκανε σαφές.
"Αν ξανασυμβεί, θα κάνουμε το ίδιο".
Είναι μέρος του πρώτου κύματος μαύρων παικτών.
Αντιλαμβάνεται το φυλετικό βάρος που κουβαλάει
γιατί δεν αντιπροσωπεύει μόνο τον εαυτό του, αλλά την κοινότητα.
Οι αθλητές σήκωσαν αυτήν τη σημαία και την κουβάλησαν.
Πλέον έχουμε τις πλατφόρμες.
Θα το 'χαμε αναρτήσει από το εστιατόριο.
"Σταθείτε, δεν θέλετε να μας σερβίρετε;"
Θα το βγάζαμε στο Twitter αμέσως.
Είμαι κακομαθημένος.
Δεν ξέρω τι θα πει να πηγαίνεις σε ξενοδοχείο και να λένε
"Δεν μπορείς να κοιμηθείς εδώ. Κοιμήσου πίσω".
Δεν ξέρω τι σημαίνει να πηγαίνω σε βρύση "Μόνο για λευκούς".
Οι πιο πολύ, ειδικά αυτοί που παίζουν τώρα,
δεν μπορούν να αντέξουν ούτε το ένα δέκατο αυτών που πέρασε.
Η ειρωνεία είναι ότι ταυτόχρονα βιώνουν ρατσισμό εκτός γηπέδου.
Οι μαύροι παίκτες γίνονται όλο και πιο γνωστοί στο μπάσκετ.
Τη δεκαετία του '60,
το ΝΒΑ καθιερώνεται στον αθλητισμό των ΗΠΑ.
Είναι μια εποχή μεγάλης εμπορικής ανάπτυξης.
Ένας βασικός παράγοντας είναι η άφιξη
των σπουδαίων Αφροαμερικανών σούπερ σταρ.
του Όσκαρ Ρόμπερτσον, Έλτζιν Μπέιλορ.
Αυτοί οι τύποι ήταν σπουδαίοι μπασκετμπολίστες.
Η προσθήκη τόσων σπουδαίων μαύρων αθλητών στη λίγκα
την έκαναν να ανθίσει.
Αυτοί οι τύποι ανεβάζουν το επίπεδο του μπάσκετ,
το λέω αθλητική αισθητική των μαύρων. "Πώς εκφράζομαι μέσα στο παιχνίδι;"
Ταυτόχρονα, το κοινό γοητεύεται με τη νέα αντιπαλότητα
μεταξύ των δύο μαύρων σέντερ.
Οι εφημερίδες και οι οπαδοί τη συντηρούσαν.
Ήταν φοβερός συνδυασμός.
ΜΠΙΛ: 'ΤΟ ΜΑΡΚΑΡΙΣΜΑ ΤΟΥ ΓΟΥΙΛΤ ΕΙΝΑΙ ΜΑΧΗ'
ΓΟΥΙΛΤ: 'Ο ΜΠΙΛ ΕΙΝΑΙ ΜΟΝΟΜΑΧΟΣ'
Το ΝΒΑ χρησιμοποίησε τον Ράσελ και τον Γουίλτ για να προωθήσει το άθλημα.
Έφεραν κόσμο στα παιχνίδια.
Άλλοι το λένε σάλο, άλλοι δημοσιότητα αλλά προσέλκυσαν τα πλήθη.
Και στις δύο πόλεις τα εισιτήρια εξαντλήθηκαν.
Ήταν καλό για τον Τύπο, καλό για να προσελκύσει κόσμο,
αλλά δεν μας ένοιαζαν αυτά που έγραφαν, εμείς θέλαμε τη νίκη.
Δεν ήταν εύκολο να παίξεις τον Τσάμπερλεϊν.
Ο Γουίλτ είχε παίξει μόνο δυο χρόνια, αλλά ήταν ο απόλυτος κυρίαρχος.
Κυριαρχούσε στα παιχνίδια.
Είχε κατά μέσο όρο 50 πόντους στη σεζόν. Κατά μέσο όρο 50 πόντους σε κάθε αγώνα.
Φαντάζεστε να έχεις μέσο όρο 50;
Το έκανα μια φορά στα 13 μου χρόνια και χρειάστηκα τέσσερις παρατάσεις!
Σ' έναν αγώνα με τους Νικς τον Μάρτη του '62, ο Γουίλτ ξεπέρασε τον εαυτό του,
με ένα ρεκόρ που πολλοί θεωρούν πως δεν θα καταρριφθεί.
Σκόραρε 100 πόντους.
Μετά απ' αυτό, σε κάθε αγώνα, έψαχναν για 100 πόντους.
Για το κοινό, ο μοναδικός αντίπαλος του Γουίλτ ήταν ο Μπιλ Ράσελ.
Τα ΜΜΕ έπαιξαν το αφήγημα αυτό,
και έβαζαν πίεση και στους δύο τιτάνες να αποδώσουν.
Μου φαινόταν ότι κάθε Κυριακή
ήμασταν σε εθνικό δίκτυο, εκτεθειμένοι.
Οπότε, αν έπαιζα ένα κανονικό παιχνίδι, θα με έτρωγαν.
Εκείνος έβαζε 60 ή 65.
Ο Γουίλτ κι ο Μπιλ είχαν αυτήν την αντιπαλότητα.
Δεν μπορείς να τα συγκρίνεις με τα σημερινά παιχνίδια. Ήταν άλλη εποχή.
Ο κόσμος δεν μπορούσε να αποφασίσει ποιος ήταν ο καλός και ποιος ο κακός,
γιατί ο Τσάμπερλεϊν ήταν πιο εξωστρεφής.
Ήταν πιο προσιτός.
Μάλλον "Όπως μας αρέσουν οι νέγροι μας".
Και από την άλλη,
έχεις τον Μπιλ Ράσελ, έναν πιο απειλητικό νέγρο.
"Δεν ξέραμε καν αν μας συμπαθεί". Καταλαβαίνετε;
Στο τέλος της σεζόν του 1961-'62, ο Γουίλτ προσπάθησε πάλι να αποδείξει
ότι μπορούσε να οδηγήσει τους Γουόριορς στη νίκη
και να εκθρονίσει τους Σέλτικς.
Ο Μπιλ μπορεί να ήταν ο σούπερ σταρ της εποχής του,
μα το αντιμετώπιζε λες και ήταν απλώς ένας απ' την πεντάδα.
Ο Γουίλτ έλεγε "Είμαι ο Τσάμπερλεϊν. Είμαι εδώ. Θα βάλω 100 πόντους.
Κάνετε ό,τι νομίζετε, εγώ θα κερδίσω".
Είχαν διαφορετική προσέγγιση.
Και οι δύο στρατηγικές ήταν αποτελεσματικές.
Η ομάδα του Μπιλ συνέτριψε τους Γουόριορς στον πρώτο αγώνα,
αλλά στον δεύτερο,
οι ασταμάτητοι πόντοι του Γουίλτ ισοφάρισαν τη σειρά.
Έπρεπε να πείσω τον εαυτό μου να μην μπει στο παιχνίδι των στατιστικών.
Εκείνη τη σειρά, ο Ράσελ ερχόταν στα αποδυτήρια.
Και έλεγε "Θα αναλάβω εγώ τον Γουίλτ.
Θα μου πάρει πολύ ενέργεια για να το κάνω,
αλλά εσείς κοιτάξτε να πάρετε το προβάδισμα".
Αφού προσπαθήσεις να κλέψεις την μπάλα από τον Γουίλτ, πήδα μπροστά του,
παίξε πίσω του, καν' τον να πέσει
και πίεσε για πιο σκληρά καλάθια,
δεν είχαν μείνει και πολλά να κάνει στο γήπεδο.
Και θα σας πω το εξής. Όταν έκανε ο Ράσελ τα δικά του,
ο Γουίλτ θύμωνε.
Έχουμε αψιμαχίες, ο Τσάμπερλεϊν είναι στη μέση.
Και κατέληγε να σκοράρει 35 πόντους, αλλά τους μισούς αγώνες, τους κερδίζαμε.
ΑΝΕΤΗ ΝΙΚΗ ΤΩΝ ΣΕΛΤΙΚΣ ΤΖΟΟΥΝΣ ΜΑΧΗ ΜΕ ΓΟΥΙΛΤ
Τα ατομικά του στατιστικά ίσως υστερούν σε σχέση με του Γουίλτ.
Αλλά στην τελική,
πάντα πίστευε ότι δεν έχει σημασία πώς παίζεις στο παιχνίδι,
πόσους πόντους βάζεις,
αρκεί, στο τέλος, να πεις "Κερδίσαμε".
Όταν έφτασε στα 3-3,
τα πάντα ήταν πιθανά.
Με την ισοπαλία στη σειρά της Ανατολικής Περιφέρειας του 1962,
το έβδομο παιχνίδι θα όξυνε την κόντρα ανάμεσα σε Τσάμπερλεϊν και Ράσελ.
Ο Τσάμπερλεϊν ήταν φοβερός.
Αλλά ο Ράσελ είχε την ανταγωνιστικότητα ενός λιονταριού.
Ό,τι κι αν χρειαζόταν για να κερδίσει, μπορούσε να το κάνει.
Το παιχνίδι παιζόταν σε μία ή δύο φάσεις στο τέλος.
Και το γελοίο είναι το εξής.
Στη Βοστόνη,
ήμασταν σίγουροι για τον Μπιλ Ράσελ.
Φίλε! Τι τρομερό παιχνίδι μέχρι στιγμής!
Με 13 δευτερόλεπτα στο ρολόι, και το παιχνίδι ισοπαλία,
οι Σέλτικς είχαν την ευκαιρία να το λήξουν,
Ο Κούζι πάει δεξιά, βγαίνει έξω προς το κέντρο.
Ο Χέινσον στην τελική γραμμή. Το σουτ είναι έξω.
Το σουτ δεν μπήκε. Η Φιλαδέλφεια παίρνει την μπάλα.
Τώρα, ήταν η ευκαιρία των Γουόριορς.
Και είχαν μόνο ένα σχέδιο. Να φτάσει η μπάλα στα χέρια του Γουίλτ.
Φοβερή κίνηση του Ράσελ!
Και αυτό ήταν ενδεικτικό του πόσο θέλει να κερδίσει.
Η μπάλα είναι των Σέλτικς.
Με τη σειρά να παίζεται ακόμα,
ο Μπιλ ήξερε σε ποιον να εμπιστευτεί το τελευταίο σουτ.
Ο Σαμ Τζόουνς σουτάρει από μακριά.
Πω πω!
Ο χρόνος τελείωσε, οι Μπόστον Σέλτικς τα κατάφεραν και πάλι!
Ο Μπιλ Ράσελ έλεγε
"Αν θες να γίνεις πρωταθλητής μόνος σου,
γιε μου, πήγαινε παίξε τένις.
Αν θες να κερδίσεις ως οικογένεια, πρέπει να συνεργαστείς
με τους συμπαίκτες σου".
ΟΙ ΣΕΛΤΙΚΣ ΑΠΟΚΛΕΙΟΥΝ ΤΟΥΣ ΓΟΥΟΡΙΟΡΣ ΕΤΟΙΜΑΖΟΝΤΑΙ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΣ ΑΝΤΖΕΛΕΣ ΛΕΪΚΕΡΣ
Για να πάρουν το επόμενο λάβαρο,
οι Σέλτικς έπρεπε να νικήσουν έναν γνωστό, αλλά βελτιωμένο εχθρό.
ΛΕΪΚΕΡΣ ΜΠΑΣΚΕΤ ΤΙΜΕΣ ΓΙΑ ΤΑ ΠΛΕΪ ΟΦ
Οι Λέικερς πήγαν στο Λος Άντζελες από τη Μινεάπολις
και είχαν δύο ανερχόμενα αστέρια.
Λοιπόν, με λένε Τζέρι Γουέστ
και αυτό που έκανα ήταν…
Αυτό το τρελό άθλημα που κάνεις ντρίμπλες;
Α, ναι, μπάσκετ.
Ο "Χοτ Ροντ" Χάντλεϊ, πίσω από την πλάτη στον Τζέρι Γουέστ.
Ο Γουέστ σηκώνεται για το σουτ και το βάζει.
Ο Τζέρι ήταν σπουδαίος παίκτης. Ένας από τους σπουδαίους επιθετικούς
που ήταν εξίσου καλός και στην άμυνα.
Ο Τζέρι Γουέστ ήταν πρώτη επιλογή,
ένας από τους καλύτερους και πιο σκληρούς παίκτες όλων των εποχών.
Στο Λος Άντζελες τον έλεγαν "κύριο Κομβικό".
Στα τελευταία λεπτά παιχνιδιού, έδινες την μπάλα στον Τζέρι και σκόραρε.
Το παιχνίδι με τους Σέλτικς δεν με ανησυχούσε καθόλου.
Έπρεπε να αναμετρηθούν μαζί μου.
Είχαμε και τον Έλτζιν Μπέιλορ, που ήταν απολαυστικός.
Δεν έχει υπάρξει καλύτερος φόργουορντ από τον Έλτζιν Μπέιλορ.
Ο κόσμος δεν θυμάται πόσο σπουδαίος ήταν ο Έλτζιν. Ήταν ασταμάτητος.
Ο Έλτζιν ήταν ο δρ Τζέι πριν τον δρα Τζέι. Ο Μάικλ πριν τον Μάικλ.
Στο πέμπτο παιχνίδι των τελικών του '62, ο Μπέιλορ κράτησε την ομάδα του,
με 61 πόντους, σημειώνοντας ρεκόρ σε τελικούς.
Νιώθεις τη σιγουριά ότι μπορείς να το κάνεις.
Όλοι οι σπουδαίοι παίκτες είχαν αυτήν τη σιγουριά.
Ο καθοριστικός έβδομος αγώνας έγινε στο κατάμεστο Γκάρντεν.
Ο έβδομος αγώνας του '62 εναντίον των Λέικερς λέγεται και αγώνας του Σέλβι.
Απομένουν πέντε δευτερόλεπτα, και με σκορ 100-100,
οι Λέικερς είχαν την κατοχή.
Ο Σέλβι ήταν ο άλλος γκαρντ με τον Τζέρι Γουέστ.
Μαρκάρω τον Σέλβι στη μέση του γηπέδου,
και ο Σέλβι μού ξεφεύγει και πάει στη γωνία.
Εννέα στις δέκα φορές την έβαζε από εκεί.
Τρία δευτερόλεπτα, δύο, ο Σέλβι σουτάρει!
Δεν μπήκε, ριμπάουντ… Παράταση!
Ο Μπιλ Ράσελ έπεσε στα γόνατα από τη συγκίνηση.
Στην παράταση, ο εξαντλημένος Ράσελ κατάφερε να βάλει έξι πόντους
κι έδωσε στους Σέλτικς μικρό προβάδισμα.
Ο Μπέιλορ. Και το φάουλ, νομίζω, είναι στον Φρανκ Ράμσεϊ.
Φεύγει απ' τον αγώνα με 23 πόντους. Μπαίνει ο Τζιν Γκουαρίλια.
Είχαμε και τον Τζιν Γκουαρίλια που δεν έμπαινε ποτέ.
Δεν έπαιζε ποτέ.
Ο Ρεντ δεν έχει επιλογή. Βάζει τον Γκουαρίλια στον Έλτζιν.
Ο Γκουαρίλια μαρκάρει τον Μπέιλορ.
Ο Μπέιλορ σουτάρει, το χάνει. Ριμπάουντ απ' τον Ράσελ!
Ο Μπέιλορ με τον Γκουαρίλια να μαρκάρει. Επιχειρεί φόλοου ο Σέλβι.
Ριμπάουντ, ο Σαμ Τζόουνς!
Ο τύπος φοβόταν τόσο πολύ, που δεν μπορούσε να κινηθεί.
Στην προσποίηση του Έλτζιν ούτε κινήθηκε ούτε αντέδρασε.
Έκλεισε εντελώς τον Έλτζιν.
Έξω, δεν μπήκε. Ριμπάουντ. Φάουλ.
Φάουλ του Μπέιλορ. Εκτός ο Έλτζιν Μπέιλορ.
Αποθεώνουν στο Μπόστον Γκάρντεν τον Έλτζιν Μπέιλορ.
Ο Ράσελ πάει και σφίγγει το χέρι ενός σπουδαίου μπασκετμπολίστα,
του Έλτζιν Μπέιλορ.
Με το παιχνίδι υπό έλεγχο, ο Κούζι ροκανίζει τον χρόνο
με την εμβληματική ντρίμπλα του.
Ροκανίζει τον χρόνο, τα δευτερόλεπτα περνούν,
και το παιχνίδι τελειώνει!
Για τον μεγάλο Μπιλ Ράσελ, 30 πόντοι,
και 40, επαναλαμβάνω, 40 ριμπάουντ.
Ένας απίστευτος αγώνας μπάσκετ.
Στα αποδυτήρια, έγινε η παραδοσιακή γιορτή με μπίρες.
Το πέμπτο πρωτάθλημα για τον Ράσελ,
και οι Σέλτικς είχαν γίνει η απόλυτη δυναστεία.
Ο ΠΕΜΠΤΟΣ ΤΙΤΛΟΣ ΣΕ ΕΞΙ ΧΡΟΝΙΑ
Ως ένα βαθμό, ο Ράσελ τη δεκαετία του '60 ζει το αμερικάνικο όνειρο.
Σπίτι στα προάστια,
τρία μικρά παιδιά, μια σύζυγο που τον λατρεύει,
έχει καλή δουλειά, ωραίο αμάξι.
Όλα αυτά που σου παρέχουν μια ζωή γενικής ευημερίας.
Ο Μπιλ και η Ρόουζ ένιωθαν πιο άνετα στο λευκό προάστιο του Ρέντινγκ,
και το Ρέντινγκ ήταν περήφανο για τον διάσημο πολίτη του.
Την άνοιξη του 1963, η πόλη οργάνωσε για τους Ράσελ
ένα δείπνο για να δείξει την εκτίμησή της.
Στην ετήσια συνάντηση της πόλης τον Μάρτιο του 1963 αποφασίστηκε
να οριστεί μια μέρα ως Ημέρα Μπιλ Ράσελ.
Μπιλ, τιμάμε εσένα, τη Ρόουζ και την οικογένειά σου απόψε
εδώ στο Ρέντινγκ για αυτό που είσαι, όχι μόνο ως μπασκετμπολίστας,
αλλά ως αθλητής, ως πατέρας, ως οικογενειάρχης…
Ως κάτοικος της πόλης αυτής,
Θέλω να πιστεύω ότι ένα απ' τα εξαιρετικά χαρακτηριστικά του
είναι η φιλικότητα…
Κυρία Ράσελ, ήταν μεγάλη χαρά
και το θεωρώ τιμή…
Τιμή για τη φυλή του, την ανθρώπινη φυλή.
…και νιώσαμε άνετα με εσάς και την κυρία Ράσελ.
Η σειρά σας να πάρετε τον λόγο.
Ευχαριστώ πάρα πολύ.
Ναι, νιώθω πολύ άγχος και πάλι απόψε Νιώθω πολύ άγχος.
Καλύτερα να παίζω με τον Τσάμπερλεϊν, παρά να κάνω αυτό.
Δεν ξέρω από πού να αρχίσω.
Αλλά το λέω με κάθε ειλικρίνεια,
είναι λίγο υπερβολικό για μένα
να βλέπω τόσους υπέροχους ανθρώπους απόψε εδώ.
Νιώθω ότι η ζωή μου δεν πήγε χαμένη ακριβώς.
Ειλικρινά πίστευα ότι κανείς δεν παρατήρησε πως ήμουν εδώ.
Κι αυτό είναι κάτι που θα θυμάμαι πάντα,
και ελπίζω μόνο πως ο βίος που θα διάγω
να θα σας κάνει να νιώθετε πάντα έτσι για μένα.
Το εκτιμώ πάρα πολύ. Σας ευχαριστώ.
Ο Ράσελ συγκινήθηκε.
Είπε "Επιτέλους είμαι ευπρόσδεκτος στην πόλη μου".
Αποφάσισε "Δεσμευόμαστε στο Ρέντινγκ.
Δεν χωράμε πια στο σπίτι μας. Να βρούμε νέο σπίτι στο Ρέντινγκ".
Κοιτάζει πιο μεγαλοπρεπή σπίτια στα δυτικά.
Ούτε έναν μήνα μετά,
βγήκε μια φήμη ότι ήθελα να αγοράσω σπίτι σε άλλο μέρος της πόλης.
Και οι γείτονες αντέδρασαν σαν τρελοί.
Ως αθλητής, ως διασημότητα,
είσαι πολύ καλός για την πόλη, αρκεί να μη μείνεις κοντά μου.
Η γυναίκα μου, η Ρόουζ, γύρισε κλαίγοντας
βλέποντας κατοίκους να υπογράφουν διαμαρτυρία για την πώληση.
"Ας το αφήσουμε το σπίτι" μου είπε η Ρόουζ.
"Δεν μας θέλουν εδώ".
"Αγόρασα αυτό το σπίτι, εγώ πληρώνω το δάνειο".
Δεν με νοιάζει τι πιστεύουν οι άλλοι", είπα.
"Ποιος θα παίζει με τα παιδιά μας; Τι θα τους λένε οι λευκοί γείτονες;"
είπε η Ρόουζ.
"Κι εγώ σκέφτομαι τα παιδιά μας.
"Θα ντρεπόμουν να τα αντικρίσω αν ανεχόμουν αυτή τη συμπεριφορά".
Δεν θα άφηνα κανέναν να μου πει πού θα μείνω.
Καθώς ο Ράσελ κερδίζει τους τίτλος και έχει περισσότερη προβολή,
ξέρει ότι οι νίκες του δεν θα τον προστατέψουν απ' τον ρατσισμό.
Αντιδρούσα στις προκαταλήψεις των λευκών σχεδόν όλη μου τη ζωή.
Υπήρχε παντού.
Είναι ένας εντελώς νέος τρόπος ζωής.
Στις βιβλιοθήκες, στις εκπομπές, στα πρόσωπα των ανθρώπων.
Έχουμε πολλές πιθανότητες επιτυχίας.
Νιώθεις όσο καλά δείχνεις.
Δεν είσαι δημοφιλής αν δεν ξέρεις να ντύνεσαι.
Κι αυτή είναι η αληθινή ομορφιά.
Πολύ λίγες πράξεις των λευκών
δεν δήλωναν προκατάληψη και δεν με προσέβαλαν.
Πέρασα πολύ χρόνο να καταπολεμώ κάθε μορφή προκατάληψης.
Ήμουν συνέχεια στην άμυνα, όπως και στο μπάσκετ.
Λαχταρούσα λίγη επίθεση.
Η εξέλιξη του Ράσελ είναι χαρακτηριστική πολλών αγωνιζόμενων μαύρων
που δούλεψαν σκληρά και έπρεπε να σκεφτούν
"Πρέπει να διαμαρτυρηθώ για ό,τι συμβαίνει στους δικούς μου και σε μένα.
Δεν πρέπει να πω κάτι περισσότερο, πέρα απ' τις επιτυχίες;"
Αυτή είναι η αρχή μιας μαζικής επίθεσης
στο σύστημα διαχωρισμού και διακρίσεων.
Το 1963, με την ενίσχυση του κινήματος πολιτικών δικαιωμάτων,
ο Ράσελ δεσμεύτηκε περισσότερο στον αγώνα.
Σε μια συγκέντρωση, ο Ράσελ είναι επικεφαλής της πορείας
από το Ρόξμπερι, μια γειτονιά μαύρων, μέχρι το Μπόστον Κόμον.
Λίγους μήνες αργότερα, το Μαλ στην Ουάσινγκτον Ντι Σι,
θα ήταν το μέρος της μεγαλύτερης πορείας στην ιστορία του έθνους.
ΝΤΙ ΣΙ ΠΟΡΕΙΑ ΣΤΗΝ ΟΥΑΣΙΝΓΚΤΟΝ
Ήρθαν με λευκούς υποστηρικτές από κάθε σημείο της χώρας.
Ο πρωταρχικός τους στόχος είναι πλήρη πολιτικά δικαιώματα.
Δεν θα υπάρχει ούτε ανάπαυλα ούτε ηρεμία στην Αμερική
μέχρι να αποκτήσει ο Νέγρος δικαίωμα ως πολίτης.
Για την πορεία στην Ουάσινγκτον έμεινα στο ίδιο ξενοδοχείο
με τον Μάρτιν Λούθερ Κινγκ.
Γνωριστήκαμε στο λόμπι και κάναμε μια σύντομη συζήτηση.
Με κάλεσε να ανέβω στην εξέδρα όταν θα έβγαζε τον λόγο.
Και αρνήθηκα με κάθε σεβασμό.
Και ο λόγος που αρνήθηκα ήταν ότι κάποιοι δούλευαν μερικά χρόνια
για να το οργανώσουν αυτό, κι εγώ δεν είχα κάνει τίποτα.
Και δεν θα ήταν σωστό να ανέβω στην εξέδρα
και να πω "Ακούστε, κάναμε τα εξής".
Έτσι, κάθισα στην πρώτη σειρά.
Το θυμόμαστε ως πικνίκ, αλλά τρόμαξε τον κόσμο.
Είχαν αλεξιπτωτιστές γύρω από την πόλη.
Είχαν συγκεντρώσει αίμα, πίστευαν ότι θα γίνει αιματοχυσία.
Για να πας στην πορεία στην Ουάσινγκτον ήθελε θάρρος.
Νομίζω ότι η εποχή που ο Ράσελ έπαιζε μπάσκετ
κυριαρχούσε άλλου είδους αναταραχή.
Όχι το "θα χάσεις τη δουλειά σου" ούτε "θα χάσεις την καριέρα σου",
μα "θα χάσεις τη ζωή σου".
Έλαβα απειλητικές κλήσεις, με έπαιρνε κόσμος
λέγοντας ότι θα με σκοτώσουν, θα ανατινάξουν το σπίτι μου.
Έλεγα "Όταν έρθει η ώρα μου, θα είμαι έτοιμος".
ΕΙΔΗΣΕΙΣ ΤΟΥ CBS Η ΜΑΡΤΥΡΙΑ ΕΝΟΣ ΔΟΛΟΦΟΝΗΜΕΝΟΥ
Ο Μέντγκαρ Έβερς είχε αφιερώσει εννιά χρόνια της ζωής κατά του ρατσισμού.
Τώρα, έπεσε νεκρός στη μάχη.
Τριάντα επτά ετών, βετεράνος του Β' Παγκοσμίου Πολέμου,
έγινε μάρτυρας στον αγώνα των μαύρων κατά του φυλετικού διαχωρισμού.
Όταν πυροβολήθηκε ο Μέντγκαρ Έβερς,
του κάναμε ένα μνημόσυνο στο πάρκο της Βοστόνης.
Ήμουν δίπλα στον Τσάρλι Έβερς, τον αδερφό του,
και είπα "Αν μπορώ να κάνω κάτι, ορίστε το τηλέφωνό μου".
Τηλεφωνεί το επόμενο καλοκαίρι και λέει "Δεχτήκαμε χτύπημα στο ηθικό μας".
Γιατί δεν κάνεις σεμινάρια στο Τζάκσον του Μισισίπι,
για να δείξεις ότι και άλλοι νοιάζονται;"
ΤΖΑΚΣΟΝ, ΜΙΣΙΣΙΠΙ
Στο Μισισίπι το 1964, ακόμα μιλάμε για αιματοχυσία,
μιλάμε για… Θέλω να πω, ήταν τρομερό.
Αν το Συμβούλιο των Λευκών Πολιτών, η Κου Κλουξ Κλαν,
και μια ομάδα για τη διατήρηση της λευκής φυλής,
ξεχνάω το όνομά της, δεν ήθελαν να συμμετέχουν.
Αν κάνουν αυτό που θέλουν,
είπαν ότι δεν πειράζει να σκοτώσουν μερικούς.
Ο Τσάρλι μου λέει "Ξέρεις ότι δεν θα αφήσουμε να σου συμβεί τίποτα".
Είπα "Εντάξει".
Είχε ανακοινώσει στα μέλη της ομάδας
ότι θα πήγαινε στο Μισισίπι.
Κάποιος είπε "Είναι πολύ επικίνδυνο μέρος".
Ο Κούζι ή ο Σάρμαν ή κάποιος άλλος είπε
"Μπιλ, μην ανησυχείς, κράτα χαμηλό προφίλ".
Μιλάμε για έναν τύπο που μόλις έχει πάρει πρωτάθλημα στο NBA,
βγήκε Πολυτιμότερος Παίκτης και τέτοια, είναι 2,05 με μουσάκι,
στο Μισισίπι το Καλοκαίρι της Ελευθερίας και θα κρατήσει χαμηλό προφίλ;
Είπε "Τότε κατάλαβα ότι είχα μπλέξει".
Κύριε Ράσελ, τι σας φέρνει στο Μισισίπι;
Ο κύριος Έβερς μου ζήτησε να κατέβω πριν λίγες μέρες,
και τον ξέρω εδώ και καιρό, οπότε χάρηκα πολύ που κατέβηκα.
Παρακολουθώ αυτά που συμβαίνουν εδώ,
και είναι μεγάλο μέρος της ζωής μου.
Ένας απ' τους σκοπούς μου είναι να κάνω σεμινάρια μπάσκετ.
Πιστεύετε ότι η παρουσία σας θα βελτιώσει την κατάσταση;
Το ελπίζω. Δεν θέλω να ρίξω λάδι στη φωτιά.
Πιστεύετε ότι θα βάλετε λευκά παιδιά να παίξουν με μαύρα παιδιά;
Έτσι πιστεύω. Δεν βλέπω γιατί όχι.
Τα παιδιά μου παίζουν με λευκά παιδιά.
-Δεν έπαθε κανένα τίποτα. -Όχι ακόμα.
-Χάρηκα πολύ. -Ευχαριστώ.
Ο Ράσελ έκανε τα σεμινάρια στο Τζάκσον
παρά τις απειλές για τη ζωή του.
Καθώς ήταν πολύ επικίνδυνο να βγει έξω από την πόλη,
ο Ράσελ αναγκάστηκε να συντομεύσει το ταξίδι του.
Ωστόσο, είχε βρεθεί στην κοιλιά του κτήνους
και είχε μιλήσει δημόσια ενάντια στη φυλετική τρομοκρατία.
Το κίνημα πολιτικών δικαιωμάτων σήμερα είναι στάσιμο.
Όλοι παραβλέπουμε το γεγονός ότι έχουμε την ευθύνη
να αναιρέσουμε τα επόμενα δύο, τρία χρόνια αυτό που δημιουργήθηκε σε τρεις αιώνες.
Να αναιρέσουμε μια ολόκληρη διαδικασία σκέψης,
κι έχουμε μόνο δύο ή τρία χρόνια για να πετύχουμε αυτόν τον στόχο.
Πρέπει να καταλάβουμε καλύτερα αυτούς που δίνουν τη μάχη.
Οι άνθρωποι,
οι λευκοί και οι νέγροι, που βρίσκονται στο πεδίο της μάχης
κάθε μέρα και κάθε νύχτα, είναι οι πραγματικοί πολεμιστές.
Τα ανθρώπινα δικαιώματα είναι το ίδιο περίπλοκα με όλα τα πολιτικά ζητήματα.
Στο μόνο που μπορούμε να συμφωνήσουμε
είναι πως το πρόβλημα πρέπει να λυθεί.
Εν μέσω της πολιτισμικής αναταραχής, οι Σέλτικς αντιμετώπιζαν σεισμική αλλαγή.
Ο Μπομπ Κούζι, ο Χουντίνι του παρκέ,
ο αρχηγός της ομάδας και πιο δημοφιλής παίκτης,
ετοιμαζόταν για την τελευταία του σεζόν.
ΑΝΤΙΟ ΣΤΟΝ ΜΠΟΜΠ ΚΟΥΖΙ
Τη χρονιά που ο Κούζι θα έφευγε, μας είπε "Είναι η τελευταία μου χρονιά".
Θέλαμε εκείνη τη χρονιά να πάρουμε το πρωτάθλημα.
Η σεζόν του 1962-1963 ήταν προς τιμήν του Μπομπ Κούζι,
με αφιερώματα σε κάθε πόλη που έπαιζαν οι Σέλτικς.
Σήκωναν πανό στο Γκάρντεν,
"Σε αγαπάμε, Κούζι". "Θα μας λείψεις, Κουζ".
Ελπίζαμε ο Κούζι να αποχωρήσει νικητής.
Μπορεί να ήθελα αυτό το πρωτάθλημα όσο πολύ ήθελα το πρώτο.
Η ομάδα έκανε τα πάντα για να πάρει ένα ακόμα πρωτάθλημα για τον Κούζι.
Έφτασαν στον τελικό,
όπου τους περίμενε ένας γνωστός και θυμωμένος εχθρός.
Οι Σέλτικς στοχεύουν
σε ένα πρωτοφανές πέμπτο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα στη σειρά.
Οι Σέλτικς δεν κατάφεραν να καθαρίσουν τη σειρά στη Βοστόνη.
Φτάνουν στο Λος Άντζελες με προβάδισμα 3-2 για τον έκτο αγώνα.
Ήταν δραματικό λόγω των συνθηκών,
την τελευταία χρονιά της καριέρας μου να διακυβεύεται το Παγκόσμιο Πρωτάθλημα.
Αν ο Κούζι είχε άγχος στο τελευταίο παιχνίδι της καριέρας του,
δεν φάνηκε στον αγώνα.
Ο Κούζι τη δίνει στον Ράσελ.
Μακρινή πάσα στον Σάντερς. Φοβερή επίθεση!
Ο Κούζι έπαιξε δυνατά το A' ημίχρονο,
δίνοντας στους Σέλτικς μεγάλο προβάδισμα.
Είναι το τέλος του πρώτου ημιχρόνου με το σκορ…
Η μηχανή των Σέλτικς τελειοποιήθηκε με τον Κούζι και τον Ράσελ
και τα τελευταία επτά χρόνια, δούλευε χωρίς προβλήματα.
Ο Κρεμπς μαρκάρει τον Ράσελ κι ο Μπέιλορ…
Νωρίς στην τέταρτη περίοδο, με τη Βοστόνη να προηγείται με 92-83,
ο Κούζι χτύπησε.
Ο Κούζι τραυματίστηκε!
Καθώς άλλαζε πλευρά, χτύπησε τον αριστερό του αστράγαλο.
Μπορεί να 'ναι μεγάλο πλήγμα για τους Μπόστον Σέλτικς.
Πρώτη φορά που τραυματίστηκα σοβαρά σε 13 χρόνια.
Ήθελα να το τελειώσω, αν ήταν δυνατόν, στο παρκέ.
Φαίνεται πως είναι σοβαρός τραυματισμός,
έτσι όπως φεύγει…
Γνωρίζαμε όλοι ότι χωρίς τον Κούζι θα είχαμε προβλήματα.
Ο Γουέστ διεισδύει και το βάζει!
Ο Ράσελ μαρκάρει τον Μπέιλορ, ο Μπέιλορ το βάζει!
Χωρίς τον Μπομπ Κούζι, αρχίσαμε να χάνουμε τον ρυθμό μας,
και μας διέλυσαν.
Ξέραμε ότι παίζαμε την καλύτερη ομάδα,
αλλά νομίζαμε ότι θα νικήσουμε. Είχαμε μια ευκαιρία.
Ο Ρεντ Άουερμπαχ πηγαίνει πάνω κάτω.
Με τέσσερα λεπτά να απομένουν, οι Σέλτικς είχαν προβάδισμα ενός πόντου
όταν συνέβη κάτι απίστευτο.
Ο Μπομπ Κούζι επιστρέφει!
Ο Μπάντι Λερού, ο γυμναστής μας,
το πλάκωσε στον πάγο κι ένιωθα ότι μπορώ να επιστρέψω
στο παιχνίδι και να το τελειώσω.
Οι αναζωογονημένοι Σέλτικς κλείδωσαν το προβάδισμα.
Στα τελευταία δευτερόλεπτα, η μπάλα ήταν στα χέρια του Κούζι.
Ένα δευτερόλεπτο.
Ο Κούζι την πετάει ψηλά,
και οι Μπόστον Σέλτικς είναι Παγκόσμιοι Πρωταθλητές!
Το παιχνίδι έληξε.
ΛΕΪΚΕΡΣ 109 - ΣΕΛΤΙΚΣ 112
Το έκτο τους πρωτάθλημα σε εφτά σεζόν.
Νιώθω πολύ τυχερός για τα 13 αυτά χρόνια,
κι ο Θεός εκπλήρωσε την τελευταία μου ευχή.
-Θα πω… -Φοβερός τρόπος να φύγεις. Θεέ μου!
Το λατρεύω, υπέροχο.
Πάντα θεωρούσα τον Κούζι σχεδόν τον τέλειο συμπαίκτη.
Αγκάλιασα τον Ρας,
θες να μοιραστείς τη χαρά με κάποιον κοντινό σου.
Ως προς αυτό, μπορώ να πω, ότι αν έπρεπε να το ξανακάνω,
δεν θα έπαιζα πουθενά αλλού, παρά μόνο στη Βοστόνη.
Μ' έχουν ρωτήσει πολλές φορές φέτος
τι θα μου λείψει περισσότερο τώρα που δεν θα παίζω.
Όταν αποσύρθηκε ο Κούζι, έβγαζε τον λόγο του και κλαίει,
και μετά άρχισαν όλοι να κλαίνε…
Σ' αγαπάμε, Κουζ!
Κάποιος φώναξε "Σ' αγαπάμε, Κουζ".
Ήταν υπέροχη στιγμή.
Είπα στον Ρεντ, που ήταν δίπλα μου
"Εγώ δεν θα το έκανα αυτό".
Είχαμε μια ξεχωριστή φιλία, αλλά με όρια, και τον σεβόμουν πάρα πολύ
για να εμπλακώ σε αντιζηλίες που άλλοι προσπάθησαν να προκαλέσουν.
Ωστόσο, δεν μπορώ να πω ότι ήμασταν δεμένοι με τον Κούζι.
Υπάρχει μεγάλη ανταγωνιστική πίεση
στον επαγγελματικό αθλητισμό για να μοιραστείς συναισθήματα
με κάποιον συνάδελφό σου.
Για τον Ράσελ, οι φόβοι άρχισαν να ξεπερνούν τις ελπίδες.
Είχε απογοητευτεί με το θέμα των πολιτικών δικαιωμάτων
και αναρωτιόταν αν το παιχνίδι είχε αξία.
Μέσα σ' όλα αυτά, ήμουν αντιμέτωπος με την ατελείωτη αναζήτηση
που πρέπει να βιώσουν οι νέγροι άνδρες για να ανδρωθούν.
Μα ήμουν παγκόσμιος πρωταθλητής.
Η πίεση συνεχίστηκε.
Είχα αγώνες να παίξω.
Αντιπάλους να αντιμετωπίσω.
Ένας τύπος στη Βοστόνη έρχεται και μου λέει
"Τι θα κάνετε τώρα που δεν θα 'χετε τον Κούζι;"
Και του λέω "Λοιπόν…
θα είναι δύσκολο, θα κάνουμε κάποιες αλλαγές.
Αλλά κάνε έναν κόπο
να καλέσεις την Boston Globe ή το WBZ,
και να μάθεις ποιος είναι Πολυτιμότερος Παίκτης τα τελευταία τρία χρόνια".
Υποτιτλισμός: Μυρσίνη Κορομάντζου