‎PHIM TÀI LIỆU NETFLIX
‎Nếu không nhờ Bill Russell ‎giành được các chức vô địch đó,
‎liệu có ai nói về ‎đội Boston Celtics không? Không.
‎Đùa chắc? Còn gì phải bàn nữa.
‎Ông ấy là người chiến thắng ‎vĩ đại và áp đảo nhất
‎ta từng thấy trong lịch sử bóng rổ.
‎Biết trên tay ông ấy có gì chứ? ‎Nhẫn còn nhiều hơn ngón tay.
‎Mười một nhẫn vô địch, đó… ‎Sau này còn ai sánh bằng được chứ?
‎Sẽ không còn ai như thế nữa.
‎Ông ấy đánh với Chúa cũng thắng. ‎Ông ấy là vụ nổ lớn.
‎Ông giành 11 chức vô địch, ‎hai trong đó với tư cách đồng HLV.
‎Năm lần được bầu chọn ‎là Cầu thủ Xuất sắc Nhất (MVP) của NBA.
‎Di sản Bill Russell để lại, ‎người đi tiên phong.
‎Anh ấy tạo ra đội hình thống trị ‎tuyệt nhất trong lịch sử thể thao Mỹ.
‎Ai trong giải đấu, khi nghĩ về ‎Bill Russell, cũng nghĩ về chiến thắng.
‎Anh ấy có thể thắng mà chả cần ghi điểm. ‎Chẳng ai khác làm được thế.
‎Anh ấy là cầu thủ thông minh nhất ‎trong môn này.
‎Bill gây khiếp sợ cho bất cứ ai ‎cố lao đến ghi điểm.
‎Vì Russell mà tôi không thích ‎màu xanh lá, món súp nghêu Boston,
‎cứ Boston là tôi không thích.
‎Mọi đội bóng và cầu thủ trong giải đấu ‎đều cố hạ bệ sự thống trị đó.
‎Chỉ một người gần đạt được mục tiêu.
‎Đó là cuộc đấu tay đôi vĩ đại.
‎Họ giống như hai thần thú, ‎hai người khổng lồ tranh giành chiếc nhẫn.
‎Chúng ta được chứng kiến ‎những trận chiến vĩ đại.
‎Chamberlain sừng sững trước ông ấy, ‎áp đảo mọi đối thủ, ở bất cứ đâu.
‎Nhưng ông không có con số quan trọng nhất, ‎đó là số chức vô địch.
‎Người nhận huân chương tự do năm nay ‎cho ta thấy đỉnh cao của con người
‎và ước vọng của chúng ta.
‎Hơn bất cứ VĐV nào trong thời mình,
‎Bill Russell đã cho thấy ‎thế nào là "người chiến thắng".
‎Bill Russell đã đứng lên đấu tranh ‎cho quyền và phẩm giá của mọi con người.
‎Ông đã tuần hành với King. ‎Ông đã đứng về phía Ali.
‎Ông ấy đã tạo nên thành công ‎cho đời sau tiếp bước.
‎Một thủ lĩnh giỏi là phải biết làm gương.
‎Ông đã thay đổi nhiều quy tắc ‎và phá vỡ nhiều rào cản.
‎Bill đấu tranh cho thứ còn lớn lao hơn,
‎đó là có được sân chơi bình đẳng
‎với người Mỹ da trắng.
‎BILL RUSSELL: HUYỀN THOẠI
‎31/07/2022
‎Sáng nay,
‎huyền thoại bóng rổ của Boston Celtics, ‎Bill Russell đã qua đời ở tuổi 88.
‎Tối nay, ông được tưởng nhớ ‎với vai trò VĐV và nhà hoạt động xã hội.
‎Hành động của Bill ‎trong và ngoài sân trong cuộc đời ông
‎đã giúp tạo nên ‎nhiều thế hệ cầu thủ tốt hơn,
‎và chúng ta mãi biết ơn vì điều đó.
‎Chúng tôi đang ở bức tượng ‎được khánh thành năm 2013.
‎Hôm nay, mọi người ghé qua đây, ‎chia sẻ câu chuyện của mình,
‎giúp vẽ nên bức tranh ‎về ảnh hưởng của Russell.
‎BILL RUSSELL - 10.000 ĐIỂM ‎12/12/1964
‎Khi Bill mất, ban đầu tôi không tin nổi.
‎Nhưng khi nhìn lại ‎những thành tựu ông ấy làm được trong đời,
‎và cống hiến của ông ấy cho nhân loại. ‎Đó là cái sẽ được nhớ mãi.
‎Bảy tháng trước khi qua đời,
‎Russ đã đem đấu giá ‎bộ sưu tập kỷ vật của mình.
‎Thuộc bộ sưu tập cá nhân ‎của huyền thoại 87 tuổi,
‎bao gồm nhẫn vô địch, ‎danh hiệu MVP và áo đấu thắng trận.
‎Một phần số tiền thu được sẽ được chuyển ‎vào quỹ từ thiện MENTOR của Russell,
‎một tổ chức ‎phục vụ cam kết trọn đời của ông
‎là đảm bảo tất cả người trẻ ‎đều được tiếp cận cơ hội.
‎Tôi muốn mua vài món. Ông ấy ‎đã rất tốt với tôi suốt những năm qua.
‎Ông ấy là…
‎Những gì ông ấy làm cho dân quyền ‎ở đất nước này là không ai sánh bằng.
‎5 CẦU THỦ CELTICS TỪ CHỐI THI ĐẤU ‎SAU LỆNH CẤM PHÂN TÁCH SẮC TỘC
‎Tôi sẽ không để ai trả giá cao hơn tôi ‎để có đủ cả 11 chiếc nhẫn đó.
‎Có lẽ tôi muốn bản thảo ‎của một cuốn sách của ông ấy
‎như một bản nháp gốc của cuốn ‎Second Wind,
‎thế thì cũng rất đặc biệt rồi.
‎Giá 950.000 đô, người mua qua mạng.
‎Mời trả giá lần cuối.
‎Đã bán với giá 950.000 đô ‎cho người mua qua mạng.
‎CELTICS - CHÀO MỪNG ĐẾN VỚI BOSTON
‎Một trận bóng rổ ‎bắt đầu và kết thúc ở đồng hồ.
‎Sự nghiệp bóng rổ cũng vậy.
‎Ngoài các trận đấu, ‎ta khó tìm thấy những điểm nhấn
‎để nhắc ta nhớ ‎khi sự kiện bắt đầu và kết thúc.
‎Thường thì nó phụ thuộc vào ‎nơi ta bắt đầu và góc nhìn của ta.
‎Tháng 12 năm 1956, Bill và Rose Russell ‎hạ cánh ở sân bay Logan, Boston.
‎Họ mới kết hôn chưa được hai tuần.
‎Lúc gia nhập đội Celtics, ‎tôi chưa từng đến Boston,
‎cho tới khi bay đến đó để ký với họ.
‎Bill lúc đó là nhà vô địch quốc gia ‎cấp đại học và vừa giành vàng ở Olympic.
‎Các fan của Celtics hy vọng ‎Bill có thể đem chức vô địch về cho họ.
‎Lúc đó tôi 22 tuổi ‎và chưa bắt đầu cạo râu,
‎nên tôi có cái ‎mọi người hay gọi là bộ râu dê.
‎Điều đầu tiên họ hỏi tôi, ‎trong buổi họp báo đầu tiên:
‎"Khi nào cậu định cạo râu?"
‎Tôi chưa từng nghĩ đến chuyện đó. ‎Tôi nói: "Bảo nhé".
‎"Sau khi đội Celtics ‎giành chức vô địch đầu tiên, tôi sẽ cạo".
‎"VIỆC ĐẦU TIÊN CỦA RUSSELL: ‎GIÀNH ĐƯỢC SỰ TIN TƯỞNG CỦA CELTICS!"
‎Người ta nghĩ, sau Olympic, ‎cậu ấy ở trạng thái tốt, nhưng không.
‎Cậu ấy nói: "Tôi không ngờ bóng rổ ‎chuyên nghiệp lại như thế. Rất khó".
‎Tôi bỏ lỡ một phần ba đầu mùa, ‎lúc đó tôi ở thể trạng không tốt.
‎Một tháng rồi, ‎tôi mới được chạm vào quả bóng rổ.
‎Tôi tham dự giải đấu mà không tự tin ‎vào khả năng ghi điểm của mình.
‎Những kẻ gièm pha nói ‎tôi không chơi chuyên nghiệp được đâu
‎vì tôi ném rất kém ‎ở khoảng cách ngoài một mét.
‎Nên đương nhiên điều tôi muốn làm ‎là đứng ra xa và ném.
‎Tôi ném trượt gần hết, tất nhiên. ‎Lúc đó, người ta lắc đầu
‎và nói: "Thấy chưa? ‎Cậu ta không chơi được".
‎Báo chí Boston đặt câu hỏi ‎về giá trị của Russell với đội,
‎so sánh ông với một tân binh khác,
‎cầu thủ ghi bàn số một mọi thời đại ‎cho đội Holy Cross, Tommy Heinsohn.
‎Báo chí không biết ‎Russell là cầu thủ thế nào.
‎Người ta không nghĩ ‎Russell sẽ là nhân tố ở NBA.
‎Anh ấy lên rổ mà còn trượt. ‎Anh ấy chơi tấn công kém đến nỗi
‎bạn không hình dung nổi ‎Russell có thể đóng góp gì cho đội.
‎RUSSELL THẤT BẠI TRONG HỖ TRỢ CELTICS
‎Russell không được nghỉ ‎trong những trận sân khách.
‎Sân Kiel Auditorium kín chỗ ‎vào buổi tối tháng 12/1956.
‎Bóng bay lên, Bob Pettit ‎của đội Hawks và tôi nhảy lên tranh.
‎"Thằng mọi!" ‎Quay về châu Phi đi, con khỉ!"
‎"Cẩn thận, Pettit, ‎không người dính sô-cô-la".
‎Ai cũng hiểu người bị la ó là ai.
‎Tôi là cầu thủ da đen duy nhất ‎trong cả hai đội.
‎Sau khoảng năm trận, tôi bắt đầu ‎nghiêm túc nghi ngờ khả năng của mình.
‎Và tôi về nhà và bảo Rose: ‎"Có lẽ nên chuẩn bị sẵn hành lý,
‎ta sẽ không ở lại đây lâu đâu".
‎Russell chuyển đến Boston từ khu Bay Area.
‎Ông học trung học ở Tây Oakland
‎và học đại học San Francisco (USF)
‎đại học duy nhất cho ông học bổng bóng rổ.
‎Với người đến từ Tây Oakland, ‎San Francisco là một nơi lạ kỳ.
‎Cầu Vịnh bắc qua ‎khoảng cách văn hóa rộng đến nỗi
‎có rào cản về ngôn ngữ giữa hai bên.
‎Tôi hay đùa là tôi không biết ‎từ "mẹ" có thể dùng một mình
‎cho đến khi đến San Francisco.
‎Ngay lập tức, tôi thấy mình ‎giữa một biển người da trắng.
‎Tôi bước vào hội trường. ‎Một tân sinh viên nói:
‎"Chào, mày tên là gì?"
‎Tôi nói: "William Russell". ‎Cậu ta nói: "Tao sẽ cho mày biệt danh".
‎Tôi nói: "Thế thì tao đập vỡ mồm đấy".
‎Khi tôi vào học ở USF, ‎có khoảng năm sinh viên da đen,
‎chấm hết.
‎Và bạn cùng phòng tôi ‎là một cậu tên KC Jones.
‎Bill và KC thân nhau nhờ bóng rổ,
‎và giúp nhau kiếm sống bên ngoài sân.
‎Chúng tôi không có nhiều đồ để mặc ‎hồi học đại học.
‎Lúc đó tôi kiếm được 30 đô một tháng ấy?
‎Nhờ đi cắt cỏ hay gì đó. ‎Còn Russell chẳng có đồng nào.
‎Chúng tôi hay… ‎Chúng tôi hay mặc đồ lót của nhau.
‎Nhé? Đó là thứ duy nhất ‎cả hai đều mặc vừa.
‎Russell quyết định ‎thử sức ở một môn thể thao khác.
‎Trong mùa hè, ‎tôi quyết định thử môn điền kinh.
‎Thật ra, tôi làm thế vì hai lý do.
‎Chỉ thành viên đội chính thức ‎được cấp áo len cài khuy.
‎Tôi cần áo len cài khuy.
‎Lý do thứ hai là tôi thích chạy và nhảy.
‎Ông ấy chơi điền kinh cho vui
‎và theo môn nhảy cao. ‎Ông ấy có cách nhảy rất lạ,
‎nhảy đưa mặt ra trước khi qua xà.
‎Cách của anh ấy khác mọi người.
‎Anh ấy lùi lại 45 mét, ‎khởi động chậm rồi tăng tốc dần,
‎rồi chạy rất nhanh cho đến lúc nhảy.
‎Ông ấy nhảy được 200 cm, 203 cm.
‎Ngay từ đầu, ‎ông ấy đã đạt thành tích tầm thế giới.
‎Khi ông thử áp dụng năng lực nhảy cao đó
‎vào bóng rổ, ‎thì huấn luyện viên không chịu.
‎Chúng tôi làm khách ở Cal-Berkeley,
‎có trung phong ‎ở đội hình tiêu biểu tiền mùa giải.
‎Năm cú ném đầu tiên ‎của cậu ta, tôi chặn hết.
‎Chưa ai nhìn thấy chuyện gì như thế.
‎Nên họ gọi hội ý, khi tôi bước vào,
‎HLV của tôi nói: ‎"Cậu không được chơi phòng ngự như thế".
‎"Cầu thủ phòng ngự giỏi ‎luôn để chân dưới đất".
‎"Cậu thì nhảy để chặn ném". ‎Tôi không được chơi như thế.
‎Nên tôi quay lại thử kiểu kia,
‎và cậu ta lên rổ ba lần liên tiếp.
‎Nên tôi quay lại chơi kiểu cũ.
‎Russell, chiều cao 2m08, ‎đánh bật bóng đi như thế.
‎Bill Russell đã phát minh ra ‎chiến thuật phòng thủ hiện đại.
‎Ông ấy thay đổi cuộc chơi từ địa chiến
‎chủ yếu bởi cầu thủ da trắng ‎chơi dưới đất, thành như bây giờ.
‎Những gì Bill đã làm, ‎mà ta được xem nhiều trên băng,
‎ông ấy không đập bóng ra ngoài sân ‎để chế giễu đối thủ.
‎Ông ấy cố giữ nó trong sân, ‎vì nó giống như rebound.
‎Bên tấn công ở ngoài, ‎bên phòng ngự ở trong.
‎Nếu ông ấy chặn được bóng, ‎đồng đội của ông ấy
‎có thể lấy bóng nhanh hơn. ‎Dẫn đến phản công nhanh hơn.
‎Khả năng lường trước của ông là siêu đẳng.
‎Ông nhảy lên chặn bóng.
‎Và hoặc là ông ấy sẽ chặn được bóng,
‎hoặc ông ấy sẽ khiến bạn ném khó
‎hoặc ném ở tư thế khó ‎hoặc tư thế bạn không ném nổi.
‎Lối chơi phòng thủ của Russell ‎khiến đội USF Dons trở nên vô đối.
‎Cậu ấy nhảy ném. Và cú ném rất tốt.
‎Đội Dons thắng cuộc.
‎Đội Dons của Bill Russell ‎giành 55 trận thắng liên tiếp
‎và hai chức vô địch NCAA liên tiếp.
‎Bill Russell được tôn vinh là MVP.
‎Cứ nhìn anh ấy chơi bóng,
‎và nhìn cách anh ấy uy hiếp ‎cả đội đối thủ, cảm giác thật đặc biệt.
‎Và anh ấy là lý do duy nhất ‎đội bóng đó chiến thắng.
‎Nhưng những giải thưởng và vinh dự ‎lẽ ra phải thuộc về anh ấy,
‎thì lại không.
‎Năm ba đại học, tôi ghi trung bình ‎20 điểm và 20 rebound một trận.
‎Tôi chặn ít nhất 15 cú ném mỗi trận.
‎Tôi là MVP ở giải vô địch.
‎Tôi về nhà, đến tiệc tối ở Bắc California,
‎và họ chọn người khác là cầu thủ của năm.
‎Theo tôi thấy, tiêu chí duy nhất ‎cậu ta thỏa mãn là tóc vàng.
‎Họ biết nó sẽ gây tranh cãi thế nào.
‎Nên họ bảo HLV bảo tôi: ‎"Hãy đứng lên nói vài lời kiểu
‎'Chúc mừng cậu ta. ‎Mong tôi chiến thắng năm sau'".
‎Tôi nói: "Không có đâu nhé".
‎Giành hai chức vô địch quốc gia liên tiếp ‎là một hiện tượng.
‎Nhưng tôi nghĩ ‎người ta không thích chuyện
‎có ba cầu thủ da đen ‎trong đội hình xuất phát ở San Francisco.
‎Họ đi du đấu nhiều nơi và không được phép ‎ở khách sạn và ăn uống ở nhà hàng.
‎Chuyện thật sự xảy ra là, ‎tôi rời khách sạn,
‎và xuống nhà hàng dưới đường.
‎Tôi nói: "Cho tôi cái gì ăn đi".
‎Ông ấy nói được, ‎nhưng tôi phải ăn trong bếp.
‎Nên tôi từ chối, và tôi về khách sạn ngủ.
‎Năm 1955, có hai sự kiện ‎gây ấn tượng sâu sắc lên cuộc đời tôi.
‎Cậu bé 14 tuổi có tên Emmett Till ‎bị giết bởi hai người da trắng
‎vì bị cho là lăng mạ một phụ nữ da trắng.
‎Mẹ cậu ấy nhất quyết ‎để quan tài mở ở tang lễ,
‎để thế giới thấy được ‎con trai mình đã bị đánh dã man thế nào.
‎Cùng năm đó, Rosa Parks, ‎một thợ may da đen,
‎bị bắt vì không chịu nhường chỗ ‎cho một người da trắng
‎trên xe buýt ở Montgomery, Alabama.
‎Đã đến lúc không thể cam chịu nữa.
‎Tôi đã chịu đựng hết sức, ‎và đây là cái kết thật sự.
‎Là một thiếu niên da đen ‎trong thập niên 50,
‎thời kỳ đó có những lúc cực kỳ khó khăn.
‎Vậy mà,
‎ông gác chuyện đó qua một bên,
‎vẫn ra sân ‎và trình diễn ở đẳng cấp rất cao.
‎Tôi quyết định là mình sẽ trở thành ‎một cầu thủ bóng rổ vĩ đại.
‎Tôi dồn hết tâm sức của mình ‎vào quyết định đó.
‎Dồn hết giận dữ và kinh ngạc ‎vì một mục đích.
‎Bill Russell lớn lên ‎ở miền Nam theo luật Jim Crow.
‎Hồi những năm 1930, ‎ông là đứa trẻ ở Monroe, Louisiana.
‎Mô hình chung ở miền Nam Jim Crow ‎là tước quyền công dân của người da đen.
‎Tước quyền bầu cử của họ, phân tách ‎không gian cho người da đen và trắng,
‎bao gồm cả bạo lực, bao gồm treo cổ.
‎Jim Crow liên tục củng cố rằng
‎người Mỹ gốc Phi là công dân hạng hai.
‎Tôi nhận ra là tôi sống ở một nơi ‎hoàn toàn bị phân tách.
‎Tôi nghĩ về cuộc sống của mình, ‎đặc biệt là khi tôi còn bé,
‎là tôi được bảo bọc rất kỹ lưỡng.
‎Bố mẹ tôi luôn cố để tôi ‎tránh xa mọi nguy hiểm.
‎Bố tôi đã trực tiếp trải qua chế độ nô lệ.
‎Ông sinh sau một thế hệ.
‎Dòng dõi nhà ông đều là nô lệ.
‎Nô lệ là hình thức ‎miệt thị kinh khủng nhất
‎nên bố tôi luôn đảm bảo ‎tôi không bao giờ bị đối xử như nô lệ.
‎Một trong những điều ‎cực kỳ quan trọng với ông
‎là sống có phẩm giá, ‎để con cái tự hào về mình.
‎Bố tôi làm ở một nhà máy này, ‎và ông xin tăng lương.
‎Ông chủ nói: "Không được, Charlie".
‎"Nếu thế thì lương anh sẽ bằng ‎công nhân da trắng,
‎và tôi không thể trả các anh ‎bằng người da trắng".
‎Và ông ấy dùng từ miệt thị với bố tôi.
‎Cứ như… thế chẳng sao.
‎Nên tối hôm đó, bố tôi về nhà,
‎ông nói rất to, ông nói:
‎"Bố sẽ rời khỏi đây, vì nếu bố ở lại đây,
‎hoặc là bố sẽ giết họ, ‎hoặc là họ sẽ giết bố".
‎Chúng tôi di cư khi tôi chín tuổi.
‎Chuyển đến California.
‎Hãy nhớ, đây là một cậu bé chín tuổi.
‎Đây là chuyến phiêu lưu lớn nhất ‎cậu bé hình dung nổi.
‎Lên tàu.
‎Đến một nơi nào đó ‎mà ta không biết nó sẽ thế nào.
‎Cái ý nghĩ chuyển đi ‎là cú sốc với anh tôi và tôi.
‎Chúng tôi không hay đi xa.
‎Tôi ngồi cạnh mẹ tôi ‎ở khu cho người da màu đến tận St. Louis.
‎Rồi, lần đầu tiên trong đời, ‎chúng tôi được ngồi ở bất cứ đâu.
‎Nhà Russell là một phần ‎của Cuộc di cư Vĩ đại
‎của người Mỹ da đen ‎rời bỏ các bang miền Nam
‎để tìm cơ hội tốt hơn trong Thế Chiến II.
‎Bill nói về chuyện đến California ‎với danh nghĩa người nhập cư
‎vì họ như đến từ một đất nước khác.
‎Và họ phải học phong tục ‎của đất nước mới này,
‎nơi ai cũng có thể uống ‎từ cùng một vòi nước,
‎ai cũng có thể ngồi ‎bất cứ đầu trên xe buýt.
‎Bố mẹ tôi đều làm ở xưởng đóng tàu.
‎Trường học đã được hợp nhất, ‎và đó là thay đổi thật sự.
‎Tôi chưa từng thấy quả bóng rổ hay… ‎Tôi còn không biết nó tồn tại.
‎Bọn nhóc kiếm được bảng rổ ở đâu đó,
‎tôi không biết ở đâu. ‎Chắc chắn là không phải mua.
‎Tôi thấy hội này đang chơi bóng rổ.
‎Nên tôi chơi cùng. Tôi chơi không hay lắm.
‎Khi Bill đến Oakland, ‎mẹ ông đưa ông đi qua tòa nhà này.
‎Bill nói trông nó thật kỳ cục.
‎Bà nói: "Con sẽ giành ‎nhiều thời gian ở đây".
‎Bill nói: "Mẹ nói thế là sao?" ‎Bà chỉ vào thư viện.
‎Hồi ở Louisiana, ‎họ không được tiếp cận thư viện.
‎Người da đen không được đọc sách.
‎Tôi hay đến thư viện và đọc. ‎Và tôi đọc sách lịch sử.
‎Có một đoạn nói:
‎"Nô lệ ở Mỹ có cuộc sống tốt hơn ‎người tự do ở nơi họ xuất thân".
‎Tôi thấy thật đáng kinh ngạc.
‎Lúc đó tôi mười tuổi ‎và tôi nói: "Không thể thế được".
‎Vì ai trên hành tinh này ‎cũng muốn được tự do.
‎Tôi có thế giới riêng của mình, ‎và tài sản quý giá nhất của tôi
‎là thẻ thư viện của Thư viện Công Oakland.
‎Hầu như ngày nào tôi cũng đến.
‎Tôi xem các bản tranh chép và mang về nhà.
‎Tranh của Da Vinci, Michelangelo.
‎Chúng khiến tôi say mê.
‎Tôi thường nghiên cứu Michelangelo ‎hàng giờ liền, cố nhớ từng chi tiết nhỏ.
‎Mất nhiều tuần tôi mới thỏa mãn ‎để có thể nhắm mắt lại
‎và hình dung lại bất cứ thứ gì ‎tương tự như tôi thấy trong tranh.
‎Rồi tôi chuẩn bị tinh thần ‎cho thử thách gay go
‎là vẽ lại tranh từ trí nhớ.
‎Kết quả luôn khiến tôi thất vọng.
‎Năm học mới bắt đầu ‎vào mùa thu năm 1946,
‎khi một hôm tôi về nhà ‎và phát hiện ra mẹ tôi đã đi bệnh viện.
‎Do cúm, họ nói, không có gì nghiêm trọng.
‎Suốt hai tuần, khi cả nhà ‎đến thăm, mẹ đều cười to,
‎và nói là mẹ khiến ‎các bác sĩ bối rối thế nào.
‎Sau một lần như vậy, ông Charlie ‎đánh thức chúng tôi lúc đang ngủ say
‎và nói: "Mẹ các cháu vừa mất tối nay".
‎Lúc đó tôi 12 tuổi, và mẹ đã ra đi.
‎Khi mẹ anh ấy qua đời, ở thời điểm đó,
‎theo tục lệ thì các cô của anh ấy
‎sẽ nhận các con về nuôi.
‎Bố anh ấy nói: "Không, tôi sẽ nuôi chúng".
‎"Tôi đã hứa với mẹ chúng", thứ nhất. ‎Thứ hai,
‎ông ấy sẽ không để ai khác nuôi con mình.
‎Nhưng với Bill, đó là giai đoạn khó khăn.
‎Tôi đánh mất mình. ‎Tôi trở nên cô độc và nội tâm.
‎Tôi bị kìm hãm bởi nghi ngờ sâu sắc ‎là tôi sẽ chẳng làm được gì nếu thiếu mẹ.
‎Mọi người tôi gặp ‎đều cảm thấy có điều gì đó không ổn ở tôi.
‎Tệ hơn nữa, tôi đồng tình với họ.
‎Tôi làm gì cũng vụng về.
‎Khi tôi lên cấp hai, ‎chúng tôi tổ chức "giải khối lớp",
‎mà mỗi lớp sẽ chơi một trận 15 phút ‎trong giờ nghỉ ăn trưa,
‎và tôi là cầu thủ dự bị của đội lớp mình.
‎Tôi nghĩ không ai biết ‎ông sẽ thành kiểu cầu thủ thế nào.
‎Tôi nghĩ ông cũng không biết.
‎Ông được trời phú cho lợi thế ‎về thể chất mà ông không biết mình có
‎và không biết tận dụng.
‎Tôi bị loại khỏi đội dự bị vào năm lớp 11.
‎HLV của đội, ‎người từng là chủ nhiệm lớp tôi
‎lúc học cấp hai, ‎nói: "Tôi mừng vì em bị loại,
‎vì hôm nay em có thể chơi cho đội chính".
‎HLV George Powles nhìn thấy tiềm năng ‎ở Bill, trước cả khi Bill nhận ra.
‎Tôi nhớ là đã bảo Bill hãy chơi bóng ‎nhiều nhất có thể trong mùa hè,
‎vì cậu ấy sẽ là trung phong số một ‎trong mùa giải tiếp theo,
‎bắt đầu từ tháng Mười.
‎Cậu ấy nói: "Chắc em sẽ chơi ‎ở câu lạc bộ nam sinh".
‎CLB NAM SINH OAKLAND
‎Tôi cho cậu ấy một đồng đô-la bạc, ‎và thật đúng là đáng đồng tiền bát gạo
‎vì cậu ấy dùng nó để gia nhập CLB đó,
‎và được chơi bóng rổ liên tục.
‎Các trận đấu trở nên nghiêm túc ‎vào năm cuối cấp ba.
‎Khi đi được nửa mùa giải, ‎tôi bắt đầu nhìn và nhận ra nhiều thứ.
‎Đột nhiên tôi nhận ra ‎mình có thể làm trên sân
‎những điều ‎mình không làm được với tranh vẽ.
‎Tôi nhắm mắt lại ‎và hình dung các bài đánh trong đầu.
‎Tôi ở trong phòng thí nghiệm ‎bóng rổ của riêng mình,
‎tự lên kế hoạch cho mình.
‎Tôi chặn được rất nhiều cú ném.
‎Thực hiện kế hoạch tôi vạch ra ‎quả là điều thú vị.
‎Có đôi lúc, tôi thành công ‎ngay từ lần đầu.
‎Với tôi, đó giống như ‎vẽ được tranh của Michelangelo vậy.
‎Tôi tự nhủ: "Mình làm được rồi!"
‎Đó quả là ý tưởng thú vị ‎vì ông ấy có thể nghĩ ra một bài đánh
‎và hình dung nó trong đầu nhiều lần
‎trước khi thử thực hiện,
‎và nó trở thành bản năng ‎trước cả khi ông ấy luyện tập.
‎Russell đã biến những kế hoạch phòng thủ ‎thành các chức vô địch đại học,
‎rồi đưa nó ra thế giới
‎cùng với đội Olympic ‎bóng rổ nam Hoa Kỳ năm 1956.
‎Đây là đội hình tiêu biểu nhất.
‎Một mùa giải bất bại ‎và giờ được chọn vào đội hình Olympic.
‎Cậu có háo hức nếu được dự Olympic không?
‎Tôi đã trông đợi nó từ lâu lắm rồi.
‎THẾ VẬN HỘI 1956 ‎MELBOURNE, ÚC
‎Lúc đó, mục tiêu ‎của phong trào Olympic là cạnh tranh.
‎Không quan trọng VĐV đến từ đâu.
‎Khả năng phòng thủ linh hoạt của Russell ‎đã đưa Mỹ đến chiếc huy chương vàng
‎trước đội Liên Xô.
‎Một trong những cảm giác phấn khích nhất ‎khi giành huy chương vàng
‎là trong thoáng chốc,
‎bạn biết mình là số một thế giới.
‎Và đó là điều rất đáng tự hào.
‎Với hai chức vô địch đại học ‎và một huy chương vàng,
‎Bill đã sẵn sàng lên chuyên nghiệp.
‎Bây giờ mọi người không biết, ‎chứ hồi đó NBA toàn cầu thủ da trắng.
‎Nếu nhìn vào những bức ảnh ban đầu, ‎giải đấu có đa số là da trắng.
‎Giới hạn bất thành văn ‎là mỗi đội một cầu thủ da đen.
‎Rồi về sau, có thể có hai.
‎Thứ nhất, để hai người ‎ở chung một phòng, chứ không hơn.
‎Cầu thủ da đen đầu tiên ‎được tuyển chọn vào NBA
‎là Chuck Cooper, đến từ Duquesne,
‎và quyết định đó đến từ ‎HLV của Boston Celtics, Red Auerbach.
‎Auerbach không quan tâm đến màu da.
‎Ông biết mục tiêu là chiến thắng,
‎và ông phải có những bước đi cần thiết ‎để chiến thắng.
‎Đó nghĩa là lập một đội giỏi ‎với những cầu thủ tốt nhất.
‎Đội Boston Celtics hồi thập niên 50 ‎luôn là kẻ về sau.
‎Họ có hàng công tốt
‎với những cầu thủ ‎như Bill Sharman và Bob Cousy,
‎cặp đôi hậu vệ vượt trội thời đó,
‎nhưng không thể chuyển hóa ‎thành chức vô địch.
‎Bob Cousy ‎là một trong những siêu sao NBA đầu tiên.
‎Hồi đó, nếu ra đường chặn một người lại
‎và nói: "Đố vui. ‎Kể tên một cầu thủ bóng rổ",
‎đa số sẽ nói là Bob Cousy.
‎Cousy thoát khỏi truy cản, ‎cú ném thật ấn tượng.
‎Tôi làm được những điều khác thường,
‎và chắc là tôi có trí tưởng tượng ‎để bổ trợ vào,
‎để làm được những điều ‎chưa ai khác làm được.
‎Tôi được gọi là Quý ngài Bóng rổ, ‎"Houdini trên sân gỗ cứng".
‎Celtics có hàng công rất cháy,
‎nhưng phòng ngự yếu ‎và gặp khó khăn trong việc lấy rebound.
‎Kiểm soát bóng là mấu chốt.
‎Nếu bạn lấy được rebound,
‎bạn có thể chạy bất cứ bài nào trên sân.
‎Arnold đã đến gặp tôi từ một năm trước, ‎lần duy nhất ông ấy làm thế,
‎và nói có một anh chàng ở California, ‎mà nếu lấy được,
‎anh ta sẽ là câu trả lời cho mọi vấn đề.
‎Tôi không nghi ngờ gì ‎về việc chúng tôi cần Bill Russell.
‎Cậu ấy có phản ứng nhanh, ‎phản xạ tuyệt vời,
‎và cánh tay dài. Cậu ấy thật tuyệt.
‎Đưa Russell về không phải việc dễ.
‎Được chọn đầu tiên ‎là đội Rochester Royals.
‎Đội Celtics được chọn thứ bảy,
‎nên Red đã trao đổi để được lên thứ hai.
‎Nhưng thế chưa đủ.
‎Red Auerbach, luôn tìm lợi thế, ‎cách để có cái mình muốn,
‎đến gặp chủ đội Celtics, Walter Brown,
‎người nắm giữ cổ phần lớn của Ice Capades,
‎một hình thức giải trí cực kỳ thành công
‎có thể bán cháy vé ở bất cứ sân nào.
‎Walter Brown, được Red Auerbach thúc đẩy, ‎đến gặp chủ đội Rochester Royals,
‎nói: "Tôi sẽ làm thế này cho ông nhé".
‎"Chúng tôi sẽ cử Ice Capades biểu diễn ‎bao nhiêu buổi ông muốn cũng được,
‎nếu ông đồng ý không chọn ‎Bill Russell trong lượt pick đầu tiên".
‎Và Ice Capades ‎được đem ra đổi lấy Bill Russell.
‎Đều là công của Red Auerbach.
‎Red đã chiêu mộ được Russell,
‎nhưng trong lúc ‎đang vất vả trong việc đáp ứng kỳ vọng,
‎chính Russell bắt đầu ‎lo ngại mình có hợp với đội không,
‎cho đến một buổi họp trước trận với Red.
‎Ông nói: "Đến sớm nhé, ‎tôi muốn nói chuyện với cậu".
‎Chúng tôi ngồi ở sân Garden,
‎và công nhân đang lắp sàn và rổ,
‎ông nói: "Tôi muốn nói với cậu điều này".
‎"Tôi chả bận tâm cậu ghi bao nhiêu điểm". ‎"Tôi muốn cậu giúp đội thắng".
‎"Chà", tôi nói, "Lương của cậu ‎sẽ được xác định bằng hai con mắt này".
‎Không bảo cậu đừng ghi điểm nữa,
‎mà đừng lo về chỉ số.
‎Hãy lo là: "Đội thắng hay đội thua?"
‎Thế thôi.
‎Điều đó đã giải tỏa nhiều áp lực
‎đặt lên ông ấy và tôi, và sau đó,
‎Red bắt đầu thấy ‎tôi có tầm ảnh hưởng thế nào
‎trong lấy rebound và phòng ngự.
‎Trong cuộc chơi chuyển trạng thái, ‎bạn cần người chỉ huy phòng ngự,
‎lấy rebound hiệu quả, ‎và đó là điều Russ đã làm.
‎Chìa khóa để phản công nhanh ‎là lấy rebound phòng ngự và chuyền nhanh.
‎Khi bóng bay lên, tôi đứng sang một bên,
‎bên gần nhất, đợi anh ấy chuyền,
‎để tôi lao xuống ‎và bắt đầu phản công nhanh
‎vì tôi biết anh ấy ‎sẽ lấy được hết rebound.
‎Đội kia ném bóng.
‎Đến khi cầu thủ ném bóng chạm đất, ‎chúng tôi đã lên rổ ở sân bên kia.
‎Việc của ông ấy là lấy rebound, ‎chặn dứt điểm, phá đường chuyền,
‎và chuyển hướng tấn công ngược lại
‎và để đồng đội lao lên sân bên kia ‎như cơn thủy triều.
‎Bob, chắc phải sung sướng lắm ‎khi là cầu thủ xuất sắc nhất trận hôm nay,
‎có người để làm bóng. ‎Cậu cảm thấy thế nào?
‎Tất nhiên, phần lớn fan bóng rổ
‎hay xem Celtics thi đấu ‎biết hàng công của ta
‎dựa trên phản công nhanh,
‎và ta chưa từng có ‎cầu thủ to cao để làm bóng.
‎Kể cả đến lúc này, tôi nghĩ về mặt ‎lấy rebound, chuyền bóng, phòng ngự,
‎không có gì phải bàn cãi ‎về sự vượt trội của Russell.
‎GÂY SỐT! KỲ VĨ!
‎Tất cả là nhờ vợ tôi.
‎Có những lúc tôi nghi ngờ, nhưng Rose ‎thì không. Cô ấy luôn nói chuyện với tôi.
‎Sau khi tập, ‎thậm chí cả lúc nghỉ giữa buổi tập,
‎cô ấy cũng khích lệ tôi. ‎Cả sau những trận sân nhà nữa.
‎Lúc duy nhất cô ấy không làm được ‎là khi chúng tôi đi làm khách.
‎Tôi rất nhớ những lời động viên đó.
‎Khi tôi kết hôn với Rose năm 1956, ‎lúc đó tôi 22 tuổi, vừa trở về từ Olympic,
‎và tôi không biết tí gì ‎về việc mình đang làm.
‎Tôi chỉ biết Rose chấp nhận ‎và quan tâm tôi,
‎ngoài bóng rổ, ‎đó là bước đột phá tuyệt vời nhất với tôi.
‎Đội Celtics xếp hạng nhất bảng miền Đông
‎lần đầu tiên trong lịch sử đội.
‎Họ sẽ đấu với đội St. Louis Hawks ‎để tranh chức vô địch.
‎CELTS GẶP HAWKS ‎Ở TRẬN MỞ MÀN VÒNG PLAYOFF
‎Ở Boston, khán giả đến kín sân ‎để xem cuộc đấu giành chức vô địch NBA
‎giữa đội St. Louis Hawks ‎và Boston Celtics.
‎Russell xoay người.
‎Loạt trận tuyệt vời.
‎Bill Russell… trận càng khó, ‎ông ấy chơi càng hay.
‎Tôi lên rổ bốn lần. Ông ấy ‎chặn được hai quả đầu,
‎tôi trượt hai quả còn lại ‎vì mải nhìn ông ấy.
‎Loạt đấu, và năm đầu tiên của Russell,
‎đi đến những phút cuối cùng của Trận Bảy.
‎Cuối hiệp bốn, tỷ số hòa.
‎Russell đi từ phải sang trái, ‎thả bóng vào. Phá vỡ thế cân bằng!
‎Macauley cầm bóng, ở ngoài vòng tròn.
‎Chuyền cho Pettit ở gần rổ, ‎anh lao vào, bị Russell phạm lỗi.
‎Anh bước lên vạch với cơ hội gỡ hòa.
‎Anh đã sẵn sàng. Anh ấy nhún, ném. ‎Bóng liếm vành rổ và vào!
‎Trong trận đó, ‎có hai pha bóng hay nhất tôi từng xem.
‎Pha đầu tiên là của Russell.
‎Tỷ số hòa, thời gian đang cạn dần,
‎và đội Celtics dẫn bóng xuống. ‎Bên trái là Cousy.
‎Cousy chuyền dài cho anh ấy, ‎anh ấy phải bắt và nhồi rổ
‎trong cùng một thao tác. ‎Anh ấy không đưa được bóng vào rổ.
‎Không được! Martin lấy rebound. ‎Martin lên giữa sân.
‎Giờ St. Louis kiểm soát bóng,
‎và một đường chuyền ‎đến cho một người mà với một pha đi bóng,
‎định lên rổ kết thúc trận đấu.
‎Và anh chàng Coleman này ‎đứng trước mọi người.
‎Jack Coleman đang lao lên như chớp, ‎sẽ có một pha phản công nhanh.
‎Tôi tập trung ‎di chuyển nhanh hết sức có thể.
‎Bill Russell đang chạy.
‎Và Russell lướt vèo qua tôi.
‎Anh lên rổ, bị chặn bởi Russell! ‎Pha bóng quá ấn tượng của Bill Russell!
‎Nếu thành công, họ sẽ dẫn điểm ‎khi trận đấu chỉ còn ba, bốn giây.
‎Được rồi, tỷ số là 113 đều ‎sau hiệp phụ thứ nhất…
‎Pha bóng xuất sắc tiếp theo ‎là của Alex Hannum,
‎khi chỉ còn một giây, họ gọi hội ý.
‎Jim Lostcutoff ném phạt thành công.
‎Celts dẫn hai điểm ‎nhưng Hawks có thời gian cho một cú ném.
‎Đội Hawks tập trung quanh ‎cầu thủ-HLV Alex Hannum.
‎Hannum nói: ‎"Tôi sẽ ném bóng đến cuối sân".
‎"Tôi sẽ ném đập bảng. Pettit, ‎anh tóm lấy, nhét vào. Làm thế nhé".
‎Anh ấy có cú ném hoàn hảo.
‎Tôi nhảy lên, bắt và ném rổ ‎khi đang trên không trung.
‎Thành công. Trừ việc tôi ném trượt.
‎Và trận đấu kết thúc với pha bóng đó!
‎Và đội Celtics ‎giành danh hiệu vô địch đầu tiên.
‎Và với tôi, ‎chức vô địch đầu tiên tôi được công bố.
‎Chúng tôi rất vui, chức vô địch đầu tiên.
‎Đội Red Sox lâu lắm chưa vô địch, ‎đội Bruins cũng thế,
‎đội Patriots hồi đó còn chưa tồn tại.
‎Thế nên sau trận đấu,
‎Red nói: "Ta hãy cạo râu nhé".
‎Tôi quên mất chuyện đó ‎đến khi vào phòng thay đồ,
‎và HLV mang ra dao và kem cạo râu.
‎Tối hôm đó, ‎tôi thật sự trở thành một phần của đội.
‎CELTICS GIÀNH DANH HIỆU, TỶ SỐ 125-123
‎CELTICS GIÀNH DANH HIỆU NBA ĐẦU TIÊN
‎Sau một năm đầu tiên thắng lợi,
‎Bill và Rose quyết định ‎định cư ở khu vực Boston là an toàn nhất.
‎Họ mua một căn nhà ở Reading.
‎Reading là khu ngoại ô, ‎phần lớn là dân lao động, bảo thủ.
‎Russell sống ở Reading ‎trong suốt sự nghiệp ở Celtics,
‎nhưng ông chưa bao giờ thấy ‎yên ổn và được chào đón ở đó.
‎Ông hay than phiền ‎về việc bị dân địa phương quấy rối.
‎Họ bị bám theo quanh thị trấn, ‎bọn phá hoại đạp đổ thùng rác quanh nhà.
‎Khi tôi mới chuyển đến ‎Reading, Massachusetts,
‎chúng tôi là gia đình da đen đầu tiên.
‎Cứ mỗi khi bố tôi đi thi đấu xa,
‎bọn "gấu mèo" lại đến đánh đổ thùng rác.
‎Cứ sáng ra là rác rưởi lại đầy quanh sân.
‎Bố tôi đến đồn cảnh sát ‎và nói: "Khi tôi xa nhà,
‎có kẻ đến chọc phá vợ tôi, ‎đánh đổ thùng rác".
‎Họ nói: "Chúng tôi ‎làm gì được bọn 'gấu mèo' đâu".
‎Nên tôi đến chính quyền bang
‎và xin giấy phép sở hữu súng.
‎Và đột nhiên, ‎bọn "gấu mèo" không quay lại nữa.
‎Boston đáng ra là ‎một thành phố cấp tiến về chủng tộc.
‎Nó có danh tiếng từ thế kỷ 19 ‎là "Athens của Mỹ".
‎Nhưng Russell nhận ra ‎cái văn hóa địa phương
‎mà dân lao động da trắng không vừa lòng ‎với sự xuất hiện của người da đen.
‎Boston là
‎thành phố
‎ít cấp tiến nhất NBA khi tôi đến đó.
‎Ông không cần đến Boston ‎mới biết chuyện đó.
‎Đó là nước Mỹ thập niên 50.
‎…bốn, sáu, tám, ‎chúng tôi không muốn hợp nhất!
‎Hai, bốn, sáu, tám, ‎chúng tôi không muốn hợp nhất!
‎TRƯỜNG DA TRẮNG CHO DÂN DA TRẮNG KKKK
‎Russell cố tìm sự an ủi ‎trước những bạo loạn chủng tộc
‎không đơn thuần bằng việc chơi bóng, ‎mà cả liên tục giành chiến thắng.
‎CELTICS THẮNG TRẬN THỨ BA LIÊN TIẾP, ‎ĐÁNH BẠI PHILADELPHIA 106-92
‎CELTS ĐÈ BẸP NY
‎Celtics làm gỏi mọi đối thủ ‎trong suốt mùa giải 1957-58,
‎biến 22 rebound mỗi trận của Russell ‎thành điểm số dễ dàng.
‎Họ có vẻ cầm chắc một danh hiệu NBA nữa.
‎CELTICS XẾP CỬA TRÊN TRƯỚC HAWKS ‎KHI CUỘC CHIẾN DANH HIỆU NBA BẮT ĐẦU
‎Chào các fan bóng rổ. ‎Johnny Most đang ngồi trên sân,
‎và chào mừng các bạn ‎đến với loạt trận tranh vô địch năm 1958
‎giữa đội Hawks và Celtics.
‎Ở nửa sau của Trận Ba, ‎khi tỷ số đang là hòa,
‎Russell nhảy lên ‎chặn một cú ném và tiếp đất sai,
‎làm rách gân và nứt xương mắt cá.
‎Chúng tôi không muốn Bill gặp xui xẻo,
‎nhưng chắc chắn chúng tôi không hề buồn ‎khi anh ấy bị bong mắt cá.
‎Tôi bị bong gân nặng ‎và phải nghỉ vài trận.
‎Russell quay trở lại ‎trong Trận Sáu ở St. Louis,
‎khi Celtics đang bị dẫn trước 2-3,
‎nhưng vẫn phải cà nhắc vì mắt cá chân đau.
‎Pettit gần rổ. ‎Chuyền cho Tom Heinsohn, hai điểm dễ dàng.
‎Pettit lao vào, ‎Russell cũng không cản nổi.
‎Macauley cầm bóng. Và tất cả kết thúc!
‎Chức vô địch thuộc về đội St. Louis Hawks ‎với 50 điểm của Bob Pettit.
‎Chúng tôi thua sau sáu trận.
‎Nhưng chúng tôi biết sự khác biệt giữa ‎phong độ và đẳng cấp.
‎Đẳng cấp là mãi mãi, ‎còn phong độ chỉ là tạm thời.
‎Và chúng tôi biết ‎thất bại này chỉ là tạm thời.
‎Nên năm sau, chúng tôi phải cố ‎thắng nhiều trận nhất có thể.
‎Ai cũng có nhiệt huyết, bắt đầu từ Arnold.
‎…cầm bóng, Mendy! Một lần nhé?
‎HUẤN LUYỆN VIÊN ĐỘI CELTICS, 1950-1966
‎Red khá máu lửa.
‎Ông không muốn bắt tay ‎đối thủ trước trận đấu.
‎Ta ghét họ!
‎Arnold có lẽ hơi máu chiến quá
‎nhưng ông không muốn cùng tồn tại,
‎mà muốn hạ gục đối thủ.
‎Năm tiếp theo, mùa giải 1958-59,
‎Celtics kết thúc ‎mùa giải chính với thành tích số một.
‎Chúng tôi có thể chơi ‎bất cứ kiểu bóng rổ nào.
‎Đua ghi điểm với bất cứ ai,
‎hoặc chơi chậm và chặt chẽ với bất cứ ai,
‎kiểu gì cũng chơi được.
‎Red tạo nên một đội hình trẻ ‎mà ông hy vọng có thể cùng tiến bộ.
‎Sau cuộc tuyển chọn, ‎Red gọi tôi lên và tuyên bố:
‎"Tôi đã chọn Sam Jones ‎từ Đại học Trung tâm North Carolina".
‎"Anh chàng này thì sao, Russ? ‎Tốt cho đội chứ?"
‎Tôi nói: "Sam Jones là gã quái nào?" ‎"Hắn là dân Schvartze mà".
‎Đó là từ người Do Thái ‎dùng để gọi người da đen.
‎"Tôi tưởng cậu quen cậu ta". ‎Tôi nói: "Red, sao tôi quen hết được".
‎Dù quen hay không,
‎chắc chắn Sam Jones sẽ là ‎một cầu thủ lớn".
‎Điều buồn cười là, ‎Sam lúc nào cũng như một ông già.
‎Sam Jones không nhận được ‎sự công nhận xứng đáng.
‎Ai hiểu môn này đều biết ‎Sam biết xoay chuyển cục diện.
‎Bạn không biết anh ấy sẽ làm gì, ‎nhưng bạn biết anh ấy sẽ ghi được điểm.
‎Bạn không muốn ‎đối đầu với anh ấy chút nào.
‎Anh ấy không bao giờ do dự khi ném, ‎và ném là không bao giờ trượt.
‎Red cũng tái hợp Bill ‎với bạn cùng phòng thời đại học, KC Jones.
‎Phóng viên luôn hỏi ‎mục đích của Red khi cho KC vào.
‎Họ nói: "Cho cậu ta vào làm gì? ‎Cậu ta chẳng làm được gì cả".
‎Red bập xì gà, thở ra một làn khói xanh,
‎và nói: "Này, KC Jones, ‎điều duy nhất tôi biết
‎là cứ khi nào đưa cậu ta vào, ‎đội lại vượt lên".
‎Bóng bị chặn bởi KC Jones ‎và đội Celtics tấn công.
‎Tôi nghĩ KC là hậu vệ phòng ngự ‎giỏi nhất tôi từng thấy.
‎Red xây dựng văn hóa đội ‎xoay quanh cá tính của các cầu thủ,
‎cho phép họ là chính mình.
‎Ông ấy không chỉ xây dựng ‎một đội hình chiến thắng.
‎Mà còn làm một hội anh em gắn bó.
‎Chúng tôi là gia đình, ‎và chúng tôi may mắn
‎khi giữ lại được hạt nhân đó.
‎Chúng tôi ủng hộ nhau, kéo nhau lên,
‎và làm hết sức có thể ‎để thúc đẩy nhau thành công.
‎Bố tôi yêu các đồng đội,
‎và theo nhiều cách, ‎họ như gia đình thứ hai.
‎Chúng tôi rất quý mến nhau.
‎Cách tốt nhất ‎để thể hiện tình cảm là đùa giỡn.
‎Nếu bạn nói chuyện ‎với người nào quen Bill Russell,
‎điều đầu tiên bạn nghĩ đến là tiếng cười.
‎Ông ấy rất ngạo mạn.
‎Ông ấy là Bill Russell mà!
‎Nhưng cũng là một người rất vui tính ‎thích cười cùng bạn và đùa giỡn.
‎Điệu cười nổi tiếng của ông ấy ‎nghe như còn văng vẳng đâu đây.
‎Tiếng cười của ông ấy rất độc đáo, dễ lây.
‎Chân thật.
‎Nó giống như…
‎Lần đầu nghe thấy tiếng cười đó, tôi nói:
‎"Anh ấy đang cười mình hay…" ‎"Anh ấy làm gì thế?"
‎Làm được ông ấy cười là bạn yên tâm rồi.
‎Với chuyện tôi cười và nôn ọe, Red ‎hay nói tôi khiến ông ấy bỏ bóng rổ mất.
‎Đôi lúc, khi vào trận đấu, tôi bị nôn ọe.
‎Với tôi, hồi hộp là điều tiên quyết.
‎Có những người máu lửa đến nỗi,
‎họ phải tìm cách xả ra sự máu lửa đó
‎thì mới thoải mái và trình diễn tốt được.
‎Nôn xong thì tôi ổn, ‎và nghe thế thôi chứ không tệ đâu.
‎Tôi nhớ một trận ‎khi chúng tôi đang khởi động.
‎Tôi nói: "Cậu biết đấy,
‎Russell quên nôn rồi". ‎Nên tôi gọi cả đội rời khỏi sân.
‎Tôi nói: "Tất cả quay lại phòng thay đồ".
‎Tôi quay lại và nói: "Russell, đi nôn đi".
‎Cậu ấy nôn, chúng tôi quay lại ‎và giành chiến thắng.
‎Chúng tôi nghe thấy anh ấy vào và nghĩ: ‎"Ơn Chúa là anh ấy nôn rồi!"
‎Thế tức là anh ấy đã sẵn sàng. ‎Anh ấy sẽ có một trận đấu áp đảo.
‎Cuối mùa giải 58-59,
‎đội Celtics có thêm ‎một cơ hội giành chức vô địch.
‎Cuộc đụng độ đầu tiên ‎giữa Celtics và Lakers diễn ra năm 1959.
‎Lakers lúc đó ở Minneapolis, ‎nên nó bị lãng quên,
‎nhưng đó là bắt đầu ‎của sự thống trị của Celtics trước Lakers.
‎Boston vừa thắng ba trận liền, ‎nên đây là trận sống còn với Lakers.
‎Ở Trận Bốn, Russell ‎không để ai giành được bóng,
‎kiếm được 30 rebound.
‎Bob Cousy tiến về rổ ‎khi Boston gia tăng áp lực.
‎Celtics thắng 118-113.
‎Lần đầu đội của Auerbach ‎thắng trắng trong chung kết.
‎Sự vượt trội của Celtics ‎trong trận chung kết 1959
‎chứng tỏ cả đội đã thật sự đạt độ chín
‎và đưa Bill quay lại làm nhà vô địch.
‎CELTICS THẮNG 4 TRẬN LIÊN TIẾP ‎ĐỂ GIÀNH DANH HIỆU THỨ 2 TRONG 3 NĂM
‎Lúc đó, tôi rất yêu sự nghiệp của mình.
‎Tôi yêu nó lắm, yêu từng phút giây của nó.
‎Đó là thời gian ‎cực kỳ tuyệt vời và huy hoàng với tôi.
‎Năm đó, giải MVP của NBA ‎không được trao cho Russell,
‎mà là Bob Pettit của đội Hawks.
‎Nhưng ở Boston, rõ ràng Bill Russell ‎đã trở thành MVP của đội Celtics.
‎Tôi luôn biết cậu ấy ‎bắt rebound tốt, chuyền tốt,
‎nhưng không biết ‎cậu ấy có tố chất thủ lĩnh.
‎Nhiều người không biết là ‎cậu ấy giành hết tâm sức vào chiến thắng,
‎vào xây dựng cấu trúc đội.
‎Mấu chốt là ông là người chiến thắng.
‎Thế nên ông cảm thấy ‎mình nên nhận được sự tôn trọng
‎dựa trên những gì họ đạt được ‎với tư cách tập thể.
‎Trước đó, Bob Cousy là thủ lĩnh, ‎nhưng chắc chắn tiếp theo là Bill.
‎Bob đến đó, anh ấy là ngôi sao của đội.
‎Anh ấy có thể nói: "Này, tôi là ngôi sao". ‎Nhưng anh ấy lại nói: "Hãy cùng cố gắng".
‎- Cùng nhau? ‎- Ừ.
‎Tôi là đầu tàu khi anh ấy đến Boston,
‎rồi anh ấy trở thành đầu tàu,
‎nhưng truyền thông không có ‎sự công nhận xứng đáng vai trò đầu tàu đó.
‎Trước khi du đấu, ‎Bob Cousy bị bong gân mắt cá chân.
‎Chúng tôi đi du đấu năm trận liên tiếp.
‎Russell muốn chứng tỏ ‎cậu ấy không cần Cousy.
‎Chắc cậu ấy cản được 9.000 cú ném. ‎Thật không tin nổi.
‎LaRusso nhảy lên, Russell chặn lại!
‎Đội thắng cả năm trận.
‎Chúng tôi quay lại Boston. ‎Tít báo: "Tối nay Cousy sẽ chơi chứ?"
‎COUSY NGHỈ MÀ CELTICS VẪN THẮNG
‎CELTICS VẪN BẤT BẠI ‎DÙ COUSY NGHỈ
‎FAN SẼ CHỨNG TỎ ‎COUSY VẪN LÀ SỐ MỘT
‎Lớn lên ở Boston,
‎bộ đôi Russell-Cousy này
‎là bộ đôi chiến thắng ‎trong thể thao chuyên nghiệp
‎duy nhất ở khu phố tôi.
‎RUSSELL - VĨ ĐẠI ‎HEINSOHN - VĨ ĐẠI HƠN
‎COUSY - VĨ ĐẠI NHẤT ‎18 ĐIỂM
‎Số người hâm mộ Celtics tăng lên, ‎mà sự công nhận dành cho Bill thì không.
‎Bill Russell không nhận được ‎sự công nhận đầy đủ
‎mà ông đáng được nhận, ‎bởi lý do đơn giản, ông là người da đen.
‎Chỉ đơn giản thế thôi.
‎Các nhà báo cực kỳ thiếu tôn trọng ông.
‎Khi cánh nhà báo toàn là da trắng,
‎với những sự thiên vị,
‎đặc biệt khi viết về ‎làn sóng người da đen thứ nhất và thứ hai,
‎điều đó thật tồi tệ.
‎Có những gã ủng hộ da trắng nhiệt thành ‎dùng rất nhiều từ đó khi trao đổi riêng.
‎Tôi chắc chắn là có ảnh hưởng ‎đến bài báo họ viết. Thật tệ hại.
‎"VĐV da đen ngu dốt lắm. ‎Họ chỉ biết chơi bóng thôi".
‎"Họ không có đầu óc. ‎Họ chỉ biết chạy và nhảy".
‎Họ nhắc đến cái ban công,
‎ví dụ như, ở sân Boston Garden ‎là "thiên đường mọi".
‎Bạn nghe chuyện đó ở khu báo chí.
‎Chưa có nhiều ‎cầu thủ da đen trong giải đấu.
‎Đó là cuộc chơi của người da trắng, ‎nhà báo và khán giả da trắng.
‎Và thị trấn này chưa "sẵn sàng" cho Bill.
‎Xe ông ấy hỏng giữa cơn bão, ‎người ta phóng qua.
‎Họ biết ông ấy là ai. ‎Ông ấy là Bill Russell cơ mà.
‎Mọi người phóng qua và bấm còi ‎thay vì dừng lại giúp ông.
‎Thử hình dung ‎xe của Larry Bird bị hỏng đi.
‎Sẽ có cả huyện người đến xin giúp Larry.
‎Nếu những gì Russell gặp phải ‎trên đường phố Boston là gió ngược,
‎thì ông sắp gặp phải giông tố trên sân.
‎Mùa trước, đội Celts ‎giành danh hiệu NBA thứ hai,
‎nhưng rắc rối đang nhen nhóm.
‎Rắc rối có cái tên Wilt Chamberlain,
‎người khiến cả Russell trông còn lùn. ‎Wilt Cây Sào cao 2m18.
‎Tôi thật may mắn.
‎Tôi bắt đầu chơi với dân chuyên nghiệp
‎từ hồi cuối cấp hai và đầu cấp ba.
‎Nên tôi đã quen đánh bại họ dễ dàng.
‎Nên tôi biết ‎tôi có thể chơi chuyên nghiệp khá tốt,
‎ngay từ độ tuổi nhỏ.
‎Wilt Chamberlain, ‎là một trong những VĐV vĩ đại nhất
‎mọi thời đại, trong bất cứ môn nào.
‎Anh chàng này là một siêu VĐV
‎với chiều cao 2m18 và cân nặng 122kg.
‎Wilt Chamberlain chính là Shaq ‎trước khi có Shaq,
‎nếu Shaq cũng là VĐV cấp độ Olympic.
‎Khi bạn cao hơn 2m10 và nặng trên 120kg,
‎tôi nghĩ bạn sẽ áp đảo trong khu dưới rổ.
‎Nếu không có Wilt,
‎sẽ không có Magic, không có Bird, ‎không có MJ.
‎Lời mời bóng rổ đầu tiên dành cho Wilt ‎lại không đến từ NBA.
‎Với sức hút mới,
‎đội ‎Harlem Globetrotters ‎có thêm 20% fan vào năm 1958.
‎Đội biểu diễn nổi tiếng này, ‎do Abe Saperstein thành lập,
‎có vô số fan trên khắp thế giới.
‎Khi bạn là cậu bé, hay cậu bé da đen nữa,
‎đội Harlem Globetrotters ‎giống như thiên đường vậy.
‎Wilt đồng ý đóng vai nghiêm túc trong ‎các màn tấu hài của đội Globetrotters.
‎Họ gửi cho tôi một bản ‎của tờ séc trị giá 100.000 đô.
‎Họ đề nghị tôi 100.000 đô ‎để đi lưu diễn với họ trong sáu tháng.
‎Với người như các anh thì ‎kiếm số tiền đó dễ thôi, nhưng tôi? Này.
‎Vì 100.000 đô, tôi sẵn sàng ‎nhảy từ tòa Empire State xuống.
‎Với ông tôi và thế hệ của ông,
‎đội Harlem Globetrotters ‎là cái gì đó đáng tự hào.
‎Họ đi lưu diễn khắp đất nước, ‎luôn đánh bại đội Washington Generals.
‎Nhưng cộng đồng trí thức da màu ‎có chỉ trích là họ chỉ là bọn hề.
‎Thật ra, họ là sự mở rộng ‎của Mantan Moreland
‎và các nhân vật Black Sambo khác.
‎Với một số người da màu, ‎họ từ người hùng trở thành
‎kẻ kéo lùi thành tựu da màu.
‎Năm 1956, Bill Russell ‎nhận được một lời đề nghị hậu hĩnh
‎từ đội Globetrotters ‎lúc vẫn đang học đại học.
‎Họ tiếp cận Bill Russell: ‎"Cậu muốn có tiền, đến với bọn tôi!"
‎Russell, đúng kiểu của mình, ‎đáp: "Còn lâu".
‎Bố tôi nói: "Con trai tôi sẽ không bao giờ ‎chơi cho đội Globetrotters".
‎"Nó là cầu thủ bóng rổ số một thế giới".
‎"Nó không phải tên hề".
‎"Sao tôi phải đến với họ ‎khi tôi đang là VĐV Olympic?"
‎"Tôi là người chiến thắng. ‎Tôi không cần nó để chứng tỏ bản thân".
‎Wilt cũng không cần phải chứng tỏ điều gì.
‎Sau khi hợp đồng một năm ‎với Globetrotters kết thúc,
‎Wilt tham gia NBA năm 1959 ‎với đội Philadelphia Warriors.
‎Các fan bóng rổ đang chờ đợi ‎anh sẽ thi đấu thế nào,
‎nhất là trước ‎các cầu thủ như Bill Russell.
‎Anh đã cảm thấy sẵn sàng chưa?
‎Tôi nghĩ tôi sẽ cân tài cân sức ‎với gần như bất cứ ai trong giải.
‎Đội Warriors trước đó ‎có một mùa giải thất bại,
‎nhưng Wilt đem chiến thắng đến cho họ.
‎Khi Wilt mới vào giải, ‎anh ấy đã có những chỉ số tuyệt vời.
‎Anh ghi trung bình ‎37 điểm và 27 rebound mỗi trận,
‎và đội Philadelphia ‎đột nhiên thành ứng cử viên.
‎Wilt Cây Sào chơi cực cháy.
‎Cou ghi điểm khi nào anh ấy muốn.
‎Anh ấy mạnh mẽ ‎và nhảy cao hơn bất cứ ai trong giải.
‎Khi đã đưa được bóng đến rổ, ‎không ai cản được anh ấy.
‎Đó là bất khả thi.
‎Cuộc đụng độ đầu tiên của hai đội ‎trong mùa giải chính là trên sân Boston.
‎RUSSELL, HẬU VỆ NGÔI SAO ‎CỦA CELTIC, ĐỐI ĐẦU VỚI WILT
‎Vé sân Garden bán hết ‎nhiều tháng trước trận,
‎và các khán đài đã chật kín ‎từ trước khi khởi động.
‎CUỘC ĐỤNG ĐỘ ĐẦU TIÊN GIỮA BILL VÀ WILT ‎07/11/1959
‎Khi đội Philadelphia ra sân, ‎sự phấn khích tăng vọt.
‎Âm thanh chói tai. ‎Tôi nhìn vào tay anh ấy và tôi biết.
‎"Gã này cầm quả bóng rổ ‎như bóng chày vậy".
‎Chúng tôi biết sẽ gặp rắc rối, ‎và Russell sẽ gặp rắc rối.
‎Tôi nghĩ anh ấy cao hơn tôi ít nhất 13cm.
‎Và tôi tự hỏi: "Nên nhìn vào mắt anh ấy ‎hay không nên ngước lên?"
‎Tôi nói: "Chà, mình cứ nhìn thẳng vậy".
‎Nên tôi nhìn vào ngực anh ấy.
‎Thế không được đâu.
‎Hai cầu thủ vĩ đại nhất ‎trong cùng một kỷ nguyên
‎đối đầu với nhau lần đầu tiên.
‎Chamberlain ghi điểm,
‎đấu với Russell như bất cứ trung phong nào ‎trong giải, nhưng Russell không kém cạnh.
‎Thời nay, với cầu thủ to như thế, ‎ta phải double-team.
‎Trong các đoạn clip tôi xem, ‎ông Russell kèm một-một,
‎nên ông phải dùng mẹo, dùng vật lý.
‎Russell nhận ra anh ấy sẽ không thể
‎ngăn cản Chamberlain ‎nếu không làm những điều khác thường.
‎Bạn thấy Bill đặt mình vào vị trí ‎để cố cản bóng.
‎Đồng thời, bạn thấy ‎những tính toán trong đầu Wilt,
‎cố đáp trả những gì Bill định làm.
‎Tôi biết tôi không thể cản anh ấy.
‎Nhưng tôi có thể làm chậm anh ấy. ‎Đó là cách tốt nhất tôi nghĩ ra.
‎Tôi nghĩ tôi ghi hơn 20 điểm ‎và hơn 20 rebound.
‎Và tôi nghĩ anh ấy có trận đấu rất tốt, ‎hơn 20 rebound và 30 điểm.
‎Và cả hai đều có nhiều cú block.
‎Trận đó, mọi chỉ số ‎nghiêng về Chamberlain…
‎GIỌNG CỦA RED AUERBACH
‎…trừ một cái, đó là tỷ số.
‎WILT KHÔNG CHỊU LÙI BƯỚC
‎CÂY SÀO BỊ RUSSELL DỒN VÀO THẾ BÍ ‎TRONG CUỘC ĐỤNG ĐỘ ĐẦU TIÊN
‎Đầu thập niên 60, ‎NBA mong thu hút thêm fan
‎với các trận du đấu ‎biểu diễn tiền mùa giải.
‎Năm 1961, đội Celtics và Hawks
‎đồng ý thi đấu ở Lexington, Kentucky.
‎Và vé bán hết veo!
‎Lần đầu tiên họ đưa ‎10.000 người vào sân đó.
‎Buổi sáng trận đấu, đội Celtics ‎nhận phòng ở khách sạn Phoenix.
‎Nhưng Lexington, như đa số ‎thành phố miền Nam, vẫn bị phân tách.
‎Chúng tôi đi xuống tầng dưới
‎và nhân viên sau quầy nói với chúng tôi:
‎"Ở đây không phục vụ người da đen".
‎Ở cùng khách sạn ‎mà không được ăn cùng nhau.
‎Nên tôi quyết định,
‎và các cầu thủ khác ‎đồng lòng với tôi, là không thi đấu.
‎Tôi bảo Red chúng tôi sẽ đi.
‎Ông ấy nói: "Đợi đã. ‎Để tôi xem có chuyện gì".
‎Arnold nhấc điện thoại,
‎gọi quản lý quán cà phê ‎và nói: "Họ là khách!"
‎"Cứ khách là phải phục vụ".
‎Nên chúng tôi quay lại và họ nói: ‎"Chúng tôi đã được cho phép phục vụ".
‎Russ nói: "Đùa thôi. ‎Chúng tôi không ở khách sạn".
‎Thế là họ nói: "Không phục vụ được đâu!"
‎"Chúng tôi không phục vụ ‎người da đen ở khách sạn".
‎Nên cuối cùng chúng tôi ‎thu dọn đồ đạc rồi ra đi.
‎Tôi bảo Red,
‎tôi muốn đội Celtics chơi trận đấu ‎và hiểu rõ rằng,
‎những cầu thủ da đen nói: ‎"Chúng tôi không chơi với điều kiện này".
‎Tôi gọi đội bên kia
‎và nói các cầu thủ da đen ‎đội Celtics sẽ không chơi.
‎Thế nên các cầu thủ da đen đội kia ‎cũng quyết định không chơi.
‎Một phiên bản toàn trắng của đội Celtics ‎và Hawks chơi ở Lexington tối hôm đó.
‎Truyền thông kêu gào ‎là họ phải bị treo giò, bị phạt,
‎họ khiến đồng đội thất vọng, ‎thế là ăn cướp tiền
‎vì họ được trả lương mà không thi đấu.
‎Và Bill nói rất rõ.
‎"Nếu còn thế nữa, ‎chúng tôi vẫn sẽ làm như thế".
‎Ông vẫn thuộc ‎làn sóng những cầu thủ da đen đầu tiên.
‎Ông nhận thức rõ ‎gánh nặng chủng tộc đặt lên vai mình,
‎phải đại diện không chỉ cho mình, ‎mà cho cả cộng đồng.
‎Thế hệ VĐV bây giờ tiếp bước điều đó. ‎Giờ chúng tôi có nơi riêng để lên tiếng.
‎Chúng tôi sẽ đăng tweet ở nhà hàng.
‎Kiểu: "Khoan, ‎không định phục vụ chúng tôi à?"
‎Chúng tôi sẽ đăng lên Twitter ngay.
‎Tôi sướng quen rồi.
‎Tôi không hiểu nổi cảm giác ‎khi vào khách sạn và họ nói:
‎"Anh không được ngủ ở đây. ‎Anh ngủ ở phía sau".
‎Tôi không hiểu cảm giác khi nhìn thấy ‎vòi nước dành riêng cho người da trắng.
‎Đa số những cầu thủ bây giờ,
‎không thể chịu nổi ‎một phần mười những gì ông ấy đã trải qua.
‎Trớ trêu là cùng lúc với việc ‎phải chịu phân biệt bên ngoài sân,
‎cầu thủ da đen ‎lại ngày càng vượt trội trong bóng rổ.
‎Đầu thập niên 60,
‎NBA trở thành ‎môn thể thao chính thống ở Mỹ.
‎Đó là kỷ nguyên của phát triển thương mại.
‎Một yếu tố quan trọng là sự xuất hiện
‎của những siêu sao người Mỹ gốc Phi.
‎Oscar Robertson, Elgin Baylor.
‎Họ là những cầu thủ bóng rổ rất xuất sắc.
‎Sự bổ sung của rất nhiều ‎cầu thủ da đen vĩ đại vào giải đấu
‎tiếp tục khiến nó thăng hoa.
‎Những người này giúp nâng tầm bóng rổ,
‎tôi gọi đó là nét đẹp cầu thủ da đen. ‎"Làm sao thể hiện bản thân trong trận?"
‎Công chúng giành sự ham mê lớn ‎với sự kình địch
‎giữa hai trung phong da đen vĩ đại.
‎Báo chí và các fan ‎và mọi người thúc đẩy nó lên.
‎Đó là cuộc đối đầu tuyệt vời.
‎BILL: 'KÈM WILT ‎GIỐNG NHƯ THAM GIA CHIẾN TRANH'
‎WILT: 'BILL GIỐNG NHƯ VÕ SĨ GIÁC ĐẤU'
‎NBA sử dụng Bill và Wilt ‎để quảng bá, và nó thành công.
‎Họ lôi kéo khán giả đến sân.
‎Ta gọi đó là sự phấn khích, sự quảng bá ‎để thu hút khán giả.
‎Vé ra đến đâu ‎là tự bán hết đến đấy ở cả hai thành phố.
‎Thế là tốt cho báo chí, ‎tốt cho việc thu hút khán giả,
‎nhưng ta không bận tâm họ viết gì, ‎ta chỉ muốn chiến thắng.
‎Đối đấu với Chamberlain không dễ.
‎Wilt mới chơi hai năm, ‎nhưng đã là cầu thủ vượt trội nhất.
‎Anh ấy kiểm soát trận đấu.
‎Mùa đó, anh ấy ghi trung bình ‎50 điểm một trận.
‎Bạn có hình dung nổi không?
‎Suốt 13 năm thi đấu, tôi làm được một lần, ‎và phải mất tận bốn hiệp phụ đấy!
‎Và trong một trận với đội New York Knicks, ‎tháng 3/1962, Wilt đã vượt qua chính mình,
‎lập kỷ lục mà đa số đồng tình ‎sẽ không bao giờ bị phá.
‎Ghi được 100 điểm.
‎Sau trận đó, mỗi đêm, ‎ai cũng hướng đến 100 điểm.
‎Trong mắt công chúng, kẻ thách thức ‎duy nhất với Wilt là Bill Russell.
‎Truyền thông xoáy vào câu chuyện đó,
‎và áp lực thể hiện ‎đặt lên vai hai người khổng lồ.
‎Dường như với tôi, cứ mỗi Chủ nhật,
‎chúng tôi bị phơi trần ‎trên sóng truyền hình quốc gia.
‎Và nếu tôi chơi một trận bình thường, ‎tôi sẽ bị chỉ trích thậm tệ.
‎Với anh ấy là ghi 60 hay 65 điểm.
‎Wilt và Bill có một sự ganh đua.
‎Bạn không thể so sánh với bây giờ. ‎Thời đó rất khác.
‎Người ta không xác định được ‎ai là người tốt, ai là kẻ xấu,
‎vì Chamberlain sống hòa đồng hơn nhiều.
‎Anh ấy dễ tiếp cận hơn nhiều.
‎Theo kiểu mà người da đen thích hơn.
‎Rồi ở góc bên này,
‎ta có Bill Russell, ‎một người da đen đe dọa hơn.
‎"Không biết anh ấy ‎có thích chúng ta không nữa".
‎Vào cuối mùa giải 61-62, ‎Wilt lại một lần nữa cố chứng tỏ
‎anh có thể đưa đội Warriors ‎vượt qua vạch đích
‎và phế ngôi Celtics.
‎Bill có thể là siêu sao ‎trong thời của mình,
‎nhưng ông tiếp cận theo cách ‎mình chỉ là một trong năm người.
‎Còn Wilt thì: "Tôi là Wilt Chamberlain. ‎Tôi ở đây. Tôi sẽ ghi 100 điểm".
‎"Các anh làm gì thì làm, tôi sẽ thắng". ‎Đó là cách tiếp cận khác.
‎Cả hai chiến lược đều hiệu quả.
‎Đội của Bill hạ đo ván Warriors ‎trong trận mở màn,
‎nhưng ở Trận Hai,
‎chuỗi ghi điểm không thể cản phá ‎của Wilt đưa cặp đấu về cân bằng.
‎Điều tôi phải làm là rèn mình ‎để không bao giờ đua chỉ số với anh ấy.
‎Trong cặp đấu đó, ‎Russell thường vào phòng thay đồ.
‎Anh ấy nói: "Tôi sẽ đối phó với Wilt".
‎"Tôi sẽ mất rất nhiều công sức ‎cho việc đó,
‎nên các anh phải vươn lên dẫn trước đấy".
‎Sau khi cố cướp bóng từ Wilt, ‎nhảy trước mặt anh ấy,
‎chơi sau lưng anh ấy, ‎khiến anh ấy mất trụ,
‎và phải cố ghi điểm bằng cú ném khó,
‎không còn gì anh ấy chưa làm trên sân.
‎Nhưng để tôi nói thế này. ‎Sau khi Russell ra chiêu,
‎Wilt như một người đàn ông giận dữ.
‎Cuộc chiến nhỏ diễn ra, ‎Chamberlain ở giữa.
‎Và cuối cùng anh ấy ghi 35 điểm, ‎nhưng một nửa số trận đó, chúng tôi thắng.
‎CELTICS ĐÈ BẸP ‎SAM JONES, WILT ĐỤNG ĐỘ
‎Thống kê cá nhân của ông ‎có thể không trội hơn Wilt.
‎Nhưng xét cho cùng,
‎ông luôn nghĩ không quan trọng ‎mình chơi thế nào, ghi bao nhiêu điểm,
‎miễn là cuối cùng ‎có thể tuyên bố: "Ta đã thắng".
‎Khi tỷ số là 3-3, ‎chiến thắng có thể thuộc về bất cứ ai.
‎Khi chung kết miền Đông năm 1962 ‎đưa về tỷ số hòa,
‎Trận Bảy càng làm sâu sắc sự tương phản ‎giữa Chamberlain và Russell.
‎Chamberlain thật tuyệt vời.
‎Nhưng Russell có tinh thần cạnh tranh ‎của một con sư tử.
‎Bất cứ điều gì cần để chiến thắng, ‎anh ấy đều đáp ứng được.
‎Trận đấu quy về ‎một hay hai tình huống ở cuối trận.
‎Và điều nực cười là ở đây.
‎Ở Boston, chúng tôi ‎hoàn toàn tin tưởng vào Bill Russell.
‎Chà, đến giờ trận đấu kịch tính quá!
‎Chỉ còn 13 giây, và tỷ số đang hòa,
‎đội Celtics có cơ hội kết thúc nó.
‎Cousy lao sang bên phải, quay lại về giữa.
‎Heinsohn, lao ra biên. ‎Ném không thành công.
‎Bóng không vào rổ. ‎Philadelphia kiểm soát bóng.
‎Giờ là cơ hội của đội Warriors.
‎Và họ chỉ có một kế hoạch. ‎Đưa bóng đến tay Wilt.
‎Russell chơi quá hay!
‎Và đó là dấu hiệu cho thấy ‎anh muốn thắng thế nào.
‎Bóng về tay Boston.
‎Trong khoảnh khắc định đoạt trận đấu, ‎Bill biết phải giao cho ai cú ném cuối.
‎Sam Jones ném xa.
‎Thời gian đã hết, ‎và đội Boston Celtics vô địch một lần nữa!
‎Bill Russell từng nói:
‎"Nếu muốn vô địch một mình,
‎thì hãy chơi quần vợt".
‎"Nếu muốn chiến thắng như một gia đình, ‎phải đặt mình vào tập thể".
‎CELTICS LOẠI WARRIORS, ‎CHUẨN BỊ ĐẤU VỚI LOS ANGELES LAKERS
‎Để có chức vô địch tiếp theo,
‎Celtics phải đánh bại ‎một đối thủ quen thuộc nhưng đã mạnh hơn.
‎Đội Lakers đã chuyển ‎từ Minneapolis sang Los Angeles,
‎và có một cặp đôi ngôi sao mới nổi.
‎Tôi là Jerry West
‎và việc tôi từng làm là…
‎Cái môn thể thao điên rồ ‎mà phải dẫn bóng là gì nhỉ?
‎Bóng rổ, đúng rồi.
‎Hot Rod Hundley ‎chuyền sau lưng cho Jerry West.
‎West nhảy ném và tiếp tục ghi điểm.
‎Jerry là cầu thủ tuyệt vời. ‎Một trong những cầu thủ tấn công hay nhất
‎mà phòng thủ cũng xuất sắc không kém.
‎Jerry West là lựa chọn số một ở draft,
‎một trong những tay ném vĩ đại ‎và kiên cường nhất mọi thời đại.
‎Los Angeles gọi anh là ‎Ngài Xoay chuyển tình thế.
‎Cuối trận mà đưa bóng cho Jerry ‎là yên tâm có điểm.
‎Đấu với Celtics ‎không hề khiến tôi lo lắng.
‎Đấu với tôi thì họ khó thắng lắm.
‎Đội cũng có Elgin Baylor, ‎một cầu thủ rất đáng xem.
‎Chưa có tiền phong nào ‎giỏi hơn Elgin Baylor.
‎Người ta không nhớ Elgin giỏi thế nào. ‎Anh ấy không thể cản nổi.
‎Elgin là Dr. J trước khi có Dr. J. ‎Là Michael trước khi có Michael.
‎Trong Trận Năm ở chung kết NBA 1962, ‎Baylor đã gồng gánh cả đội,
‎ghi 61 điểm, ‎kỷ lục trong một trận chung kết.
‎Bạn có sự tự tin là mình có thể làm được.
‎Tất cả các cầu thủ vĩ đại ‎đều có sự tự tin đó.
‎Trận thứ bảy quyết định ‎kéo khán giả đến kín sân Garden.
‎Trận thứ bảy năm 1962 với Lakers ‎luôn được gọi là trận đấu của Selvy.
‎Khi còn lại năm giây, ‎và tỷ số đang là 100 đều,
‎đội Lakers được cầm bóng.
‎Selvy là hậu vệ còn lại ‎cùng với Jerry West.
‎Tôi kèm Selvy ở giữa sân,
‎và Selvy thoát khỏi tôi, lao về góc.
‎Anh ấy ném cú đó ‎chín trên mười lần là vào.
‎Ba giây, hai, Selvy ném!
‎Không được, rebound… Hiệp phụ!
‎Bill Russell đã quỳ xuống ‎trên sân vì xúc động.
‎Trong hiệp phụ, Russell lúc đó đã kiệt sức ‎ghi thêm được sáu điểm
‎để đưa Celtics lên dẫn trước mong manh.
‎Giờ là Baylor. Và lỗi, tôi nghĩ, ‎thuộc về Frank Ramsey.
‎Anh rời trận đấu với 23 điểm. ‎Gene Guarilia vào sân.
‎Anh chàng Gene Guarilia này ‎chưa được vào sân bao giờ.
‎Chưa từng được chơi.
‎Nên Red không có lựa chọn. ‎Ông đưa Guarilia kèm Elgin.
‎Baylor đây. Guarilia đang kèm.
‎Baylor quay lưng, ném, trượt. ‎Rebound, Russell!
‎Baylor đang bị Guarilia kèm. ‎Selvy nỗ lực tip-in.
‎Rebound, Sam Jones!
‎Chuyện là cậu ấy sợ đến nỗi ‎không dám cử động.
‎Khi Elgin lừa bóng, cậu ấy ‎không cử động hay phản ứng. Cứ đứng đó.
‎Hoàn toàn chặn đứng Elgin.
‎Ngoài, không được. Rebound. Lỗi được thổi.
‎Lỗi của Baylor. ‎Thế là hết với Elgin Baylor.
‎Khán giả đứng lên ‎vỗ tay tán thưởng Elgin Baylor.
‎Russell chạy sang ‎và bắt tay một cầu thủ vĩ đại,
‎Elgin Baylor.
‎Khi đã kiểm soát trận đấu, ‎Cousy câu giờ thành công
‎với cú dẫn bóng tay phải biểu tượng.
‎Anh ấy đang câu giờ, thời gian cạn dần,
‎và trận đấu kết thúc!
‎Với Bill Russell, 30 điểm,
‎và 40, tôi nhắc lại, 40 rebound.
‎Một trận bóng rổ tuyệt vời.
‎Trong phòng thay đồ, ‎theo truyền thống là có tắm bia ăn mừng.
‎Chức vô địch thứ năm cho Russell,
‎và Celtics đã trở thành một triều đại.
‎DANH HIỆU THỨ NĂM TRONG SÁU NĂM
‎Ở mức độ nào đó với Russell, ‎ông sống trong giấc mơ Mỹ ở thập niên 60.
‎Một ngôi nhà ở ngoại ô,
‎có ba đứa con nhỏ, ‎một người vợ yêu thương,
‎có công việc tốt, xe đẹp.
‎Tất cả những thứ cần thiết ‎cho một cuộc sống thịnh vượng.
‎Bill và Rose đã thân thuộc hơn ‎với khu ngoại ô da trắng ở Reading,
‎và Reading có quyền tự hào ‎về công dân nổi tiếng nhất của mình.
‎Mùa xuân năm 1963, ‎thị trấn tổ chức cho Russell
‎một buổi tiệc chứng nhận ‎để thể hiện sự trân trọng của họ.
‎Thống nhất là buổi họp thị trấn ‎hàng năm tháng 03/1963 này
‎ban bố sẽ dành riêng một ngày ‎gọi là ngày Bill Russell.
‎Bill, chúng tôi vinh danh anh, Rose ‎và gia đình anh
‎ở Reading hôm nay vì con người anh, ‎không chỉ là cầu thủ bóng rổ,
‎mà là một nhà thể thao, một VĐV, ‎một người cha, một người của gia đình…
‎Với tư cách công dân trọn đời ‎của thị trấn này,
‎tôi muốn nghĩ rằng ‎một trong những đặc điểm nổi bật của nó
‎là sự thân thiện…
‎Bà Russell, đây là niềm hân hoan to lớn…
‎và tôi rất vinh hạnh…
‎Niềm tự hào của chủng tộc, loài người.
‎…và cùng ăn với anh và bà Russell.
‎Và giờ đến lượt anh phát biểu.
‎Cảm ơn rất nhiều.
‎Vâng, tối nay tôi lại hồi hộp, ‎rất hồi hộp.
‎Tôi thà đấu với Chamberlain mười lần ‎hơn là đối mặt điều này.
‎Tôi không biết bắt đầu từ đâu nữa.
‎Nhưng tôi xin nói, ‎với tất cả sự chân thành,
‎là tôi thấy hơi quá xúc động
‎khi thấy nhiều con người tuyệt vời ‎ở đây tối nay.
‎Khiến tôi cảm thấy ‎đời mình không hoàn toàn uổng phí.
‎Tôi đã thật sự nghĩ ‎sẽ không ai để ý là tôi sống ở đây.
‎Và đây là điều tôi sẽ luôn ghi nhớ,
‎và tôi chỉ mong có thể sống một cuộc sống
‎sẽ luôn khiến các bạn ‎cảm thấy như thế này với tôi.
‎Và tôi rất cảm kích. Cảm ơn.
‎Russell rất cảm động.
‎Ông cảm thấy: "Cuối cùng ‎mình cũng được chào đón ở nơi mình sống".
‎Vài tuần sau, ông quyết định: ‎"Hãy gắn bó lâu dài với Reading".
‎"Ngôi nhà này đã quá nhỏ với chúng ta, ‎đã đến lúc tìm nhà khác ở Reading".
‎Ông tìm một ngôi nhà ‎hoành tráng hơn ở phía tây.
‎Chưa đầy một tháng sau,
‎có tin đồn là tôi muốn mua ‎một ngôi nhà ở khu vực khác của thị trấn.
‎Và hàng xóm phản đối dữ dội.
‎Là một VĐV, thậm chí người nổi tiếng,
‎anh sống ở thị trấn này là rất tốt, ‎miễn là đừng sống gần tôi.
‎Vợ tôi, Rose, về nhà khóc lóc
‎khi chứng kiến cư dân ‎ký kiến nghị phản đối vụ mua bán.
‎"Ta nên quên ngôi nhà đó đi", ‎Rose nói với tôi.
‎"Họ không muốn ta ở đây".
‎"Anh mua ngôi nhà đó, ‎anh là người trả góp".
‎"Anh không quan tâm ‎người ta nghĩ gì", tôi nói.
‎"Ai sẽ chơi với con nhà mình? ‎Hàng xóm da trắng sẽ nói gì với chúng?"
‎Rose nói.
‎"Anh đang nghĩ cho các con".
‎"Nếu để yên cho hành vi đó, ‎anh không dám nhìn mặt chúng".
‎Tôi sẽ không để ai bảo mình ‎phải sống ở đâu.
‎Khi Russell giành được những danh hiệu ‎và ngày càng nổi tiếng,
‎ông biết chiến thắng không bảo vệ mình ‎khỏi phân biệt chủng tộc.
‎Tôi đã phản ứng văn hóa ‎thiên vị da trắng gần như cả đời mình.
‎Nó ở khắp mọi nơi.
‎Đó là một cách sống mới.
‎Trong thư viện, trên truyền hình, ‎trên mặt mọi người.
‎Ta có cơ hội thành công cao.
‎Đẹp từ trong ra ngoài.
‎Không thể nổi tiếng nếu không biết ăn mặc.
‎Và đó là nét đẹp thật sự.
‎Có một số điều người da trắng có thể làm
‎mà không để lộ ra thành kiến ‎khiến tôi bị xúc phạm.
‎Tôi dành nhiều thời gian đấu tranh ‎chống lại thiên vị dưới mọi hình thức.
‎Tôi luôn ở thế phòng thủ, ‎giống như trong bóng rổ.
‎Tôi thèm khát được tấn công.
‎Sự tiến triển mà Russell trải qua ‎là điển hình cho nhiều người da đen
‎đã nỗ lực để vươn lên, để rồi phải nghĩ:
‎"Mình nên lên tiếng để phản kháng những gì ‎đang xảy ra với mình và chủng tộc".
‎"Mình có nên nói gì thêm ‎ngoài việc đạt thành tựu không?"
‎Đây là khởi đầu ‎của một cuộc tấn công toàn diện
‎vào hệ thống phân tách ‎và phân biệt đối xử.
‎Đến năm 1963, khi phong trào dân quyền ‎được sự ủng hộ,
‎Russell đã cam kết gắn bó sâu sắc hơn.
‎Có buổi mít tinh lớn, ‎và Russell dẫn đầu tuần hành
‎từ Roxbury, khu của người da đen, ‎đến Boston Common.
‎Vài tháng sau, ‎National Mall ở Washington, DC,
‎là nơi diễn ra ‎buổi tuần hành lớn nhất lịch sử.
‎TUẦN HÀNH Ở WASHINGTON ‎VÌ CÔNG VIỆC VÀ TỰ DO
‎Họ đến cùng người ủng hộ da trắng ‎từ khắp đất nước.
‎Mục tiêu chính của họ, ‎một chương trình đầy đủ cho dân quyền.
‎Sẽ không có thanh thản hay bình yên ở Mỹ
‎cho đến khi người da đen ‎được trao quyền công dân.
‎Trong buổi tuần hành, tôi ở cùng khách sạn
‎với mục sư Martin Luther King.
‎Chúng tôi gặp nhau ở sảnh ‎và đã trao đổi ngắn.
‎Ông ấy mời tôi lên sân khấu ‎nơi ông có bài diễn văn lớn.
‎Và tôi trân trọng từ chối.
‎Và lý do tôi từ chối là ‎họ đã nỗ lực suốt vài năm
‎để tổ chức nó, ‎còn tôi thì chẳng làm gì cả.
‎Và sẽ không phù hợp khi tôi lên sân khấu
‎và nói: "Nghe này. ‎Đây là những điều ta đã làm".
‎Nên tôi ngồi ở hàng ghế đầu.
‎Ta nhớ nó như một buổi dã ngoại, ‎nhưng nó khiến người ta hoảng sợ.
‎Họ đưa lính dù đi bao vây thành phố.
‎Họ trữ sẵn huyết tương, ‎họ tưởng sẽ có một cuộc tắm máu.
‎Để tham gia tuần hành cần có sự dũng cảm.
‎Tôi nghĩ ở kỷ nguyên ‎mà Russell chơi bóng rổ,
‎thế giới đang trong ‎một kiểu hỗn loạn khác.
‎Không phải là "mất việc", "mất sự nghiệp",
‎mà là "mất mạng".
‎Có những cuộc gọi đe dọa tôi,
‎nói là họ sẽ giết tôi, ‎sẽ đánh bom nhà tôi.
‎Tôi nói: "Khi nào tận số, tôi sẵn sàng".
‎CHÚC THƯ CỦA MỘT NGƯỜI BỊ GIẾT
‎Medgar Evers đã cống hiến chín năm ‎đời mình cho cuộc chiến chống phân biệt.
‎Giờ anh ấy đã hy sinh.
‎Ba mươi bảy tuổi, cựu binh Thế Chiến II,
‎giờ là kẻ tử vì đạo trong cuộc đấu tranh ‎nhằm chấm dứt phân tách.
‎Khi Medgar Evers bị bắn,
‎chúng tôi tổ chức một lễ tưởng niệm ‎ở Boston, khu Boston Common.
‎Tôi ngồi cạnh Charlie Evers, ‎anh trai anh ấy,
‎tôi nói: "Nếu tôi có thể làm gì, ‎đây là số của tôi".
‎Cậu ấy gọi tôi vào mùa hè năm sau và nói: ‎"Chúng tôi đang bị sụt nhuệ khí".
‎"Sao anh không đến một trại hè ‎bóng rổ ở Jackson, Mississippi,
‎để thể hiện là người ngoài cũng quan tâm?"
‎JACKSON, MISSISSIPPI
‎Ở Mississippi năm 1964, ‎ta vẫn nói về đổ máu,
‎vẫn nói về… Ý tôi là, thật kinh khủng.
‎Nếu Hội đồng Công dân Da trắng, ‎đảng Ku Klux Klan,
‎và… một số nhóm ‎duy trì chủng tộc da trắng,
‎tôi quên tên chính xác rồi, ‎họ không muốn tham gia vào.
‎Và nếu họ được làm theo ý mình, ‎họ nói giết vài người cũng không phiền.
‎Charlie nói với tôi: "Chúng tôi ‎sẽ không để anh bị mệnh hệ gì".
‎Tôi đáp: "Được".
‎Anh ấy thông báo ‎với các thành viên trong đội
‎là anh ấy sẽ đến Mississippi.
‎Có người nói: "Nơi đó khá nguy hiểm đấy".
‎Cousy hay Sharman hay ai đó lên tiếng nói:
‎"Bill, cứ đi đi, miễn đừng gây rùm beng".
‎Đây là một người ‎vừa giành chức vô địch NBA,
‎danh hiệu MVP, ‎cao 2m06, da đen, để râu dê,
‎đến Mississippi trong Mùa hè Tự do, ‎và không gây rùm beng?
‎Anh ấy nói: "Đó là khi tôi biết ‎mình gặp rắc rối".
‎Anh Russell, điều gì ‎đưa anh đến Mississippi?
‎Anh Evers đây mời tôi đến vài ngày trước,
‎và tôi quen anh ấy đã lâu, ‎nên tôi rất vui được đến đây.
‎Tôi đã theo dõi ‎những chuyện đang diễn ra ở đây,
‎và đây là một phần cuộc sống của tôi.
‎Mục đích để tôi đến ‎là để tổ chức trại hè bóng rổ.
‎Anh nghĩ sự hiện diện của anh ‎sẽ làm giảm bớt rắc rối chứ?
‎Tôi mong thế. ‎Mong không khiến tình hình xấu đi.
‎Anh nghĩ có thu hút được trẻ em da trắng ‎đến chơi bóng rổ với trẻ em da đen không?
‎Tôi nghĩ là có. Chả có lý do gì lại không.
‎Con tôi chơi với trẻ da trắng.
‎- Chưa ai bị thương cả. ‎- Chưa.
‎- Rất hân hạnh. ‎- Cảm ơn.
‎Russell tổ chức trại hè ở Jackson ‎bất chấp những đe dọa tính mạng.
‎Vì đi ra ngoài thành phố quá nguy hiểm,
‎chuyến đi của Russell ‎bị buộc phải cắt ngắn.
‎Dù vậy, ông đã đi vào tâm bão
‎và đã công khai thể hiện lập trường ‎chống lại khủng bố chủng tộc.
‎Phong trào dân quyền hiện nay ‎đã trở nên trì trệ.
‎Chúng ta bỏ qua sự thật là ‎trách nhiệm thuộc về chúng ta
‎để trong hai hay ba năm tới, đảo ngược ‎những gì đã mất ba thế kỷ để tạo nên.
‎Chúng ta phải đảo ngược ‎cả một cách suy nghĩ,
‎và chúng ta chỉ có hai hay ba năm ‎để thực hiện mục tiêu đó.
‎Phải có sự thấu hiểu nhiều hơn ‎với những người đang đấu tranh.
‎Chính những con người,
‎người da trắng và da đen, ‎những người ở trên chiến trường
‎ngày này qua đêm khác, ‎là những chiến binh thực thụ.
‎Nhân quyền cũng phức tạp ‎như bất cứ vấn đề chính trị nào.
‎Yếu tố duy nhất tất cả có thể đồng tình
‎là vấn đề phải được giải quyết.
‎Giữa lúc bất ổn văn hóa, đội Celtics ‎phải đối mặt với một thay đổi chấn động.
‎Bob Cousy, Houdini trên sàn gỗ cứng,
‎đội trưởng ‎và cầu thủ nổi tiếng nhất đội bóng,
‎sẽ chơi mùa giải cuối cùng
‎CHIA TAY BOB COUSY
‎Năm Cousy giải nghệ, anh ấy nói ‎với chúng tôi: "Đây là năm cuối của tôi".
‎Chúng tôi muốn đảm bảo đó là năm vô địch.
‎Mùa giải 62-63 là để tôn vinh Bob Cousy,
‎với những màn tri ân ‎ở mọi thành phố Celtics đến thi đấu.
‎Biểu ngữ được dựng lên khắp sân Garden,
‎"Chúng tôi yêu anh, Cousy". ‎"Chúng tôi sẽ nhớ anh, Cous".
‎Chúng tôi mong Cousy có thể ra đi ‎với tư cách người chiến thắng.
‎Có lẽ tôi thèm muốn chức vô địch này ‎như chức vô địch đầu tiên.
‎Đội làm mọi thứ để đem đến ‎cho Cousy một chức vô địch nữa.
‎Họ vào đến chung kết,
‎nơi một đối thủ quen thuộc ‎và giận dữ đang chờ đợi.
‎Đội Celtics hướng tới
‎chức vô địch thứ năm liên tiếp ‎vô tiền khoáng hậu.
‎Đội Celtics thất bại ‎trong việc kết thúc chuỗi trận ở Boston.
‎Giờ họ mang tỷ số dẫn trước 3-2 ‎đến Los Angeles cho Trận Sáu.
‎Mọi thứ chỉ kịch tính do hoàn cảnh,
‎năm cuối của tôi, kết thúc sự nghiệp, ‎khát khao giành chức vô địch.
‎Nếu Cousy hồi hộp ‎với trận đấu cuối trong sự nghiệp,
‎điều đó không thể hiện khi chơi.
‎Cousy chuyền cho Russell.
‎Chuyền dài cho Sanders. ‎Nhìn đường bóng kìa!
‎Cousy chơi nửa đầu rất bùng nổ, ‎đưa Celtics lên dẫn trước an toàn.
‎Kết thúc nửa đầu trận đấu với tỷ số…
‎Cỗ máy Celtics, ‎được Cousy và Russell tinh chỉnh
‎trong suốt bảy năm qua, ‎hoạt động không một vết xước.
‎Krebs kèm Russell, còn Baylor…
‎Rồi, đầu hiệp bốn ‎khi Boston đang dẫn 92-83,
‎Cousy ngã xuống.
‎Cousy bị đau!
‎Đi từ bên này sang bên kia, ‎có vẻ anh ấy bị đau mắt cá chân trái.
‎Đây có thể là cú sốc ‎đánh sập Boston Celtics.
‎Lần đầu tiên ‎tôi bị thương nặng trong 13 năm.
‎Tôi muốn kết thúc tất cả, ‎nếu có thể, trên sân đấu.
‎Có vẻ đó là chấn thương rất nghiêm trọng,
‎cách anh ấy ra ngoài…
‎Ai cũng nhận ra là thiếu Cousy, ‎đội sẽ gặp vấn đề.
‎West lao vào giữa và ghi điểm!
‎Russell kèm Baylor, ‎nhưng Baylor làm được rồi!
‎Không có Bob Cousy, ‎chúng tôi bắt đầu mất nhịp, và bị lấn át.
‎Chúng tôi biết đang chơi với đội hay hơn,
‎nhưng chúng tôi nghĩ có thể thắng. ‎Chúng tôi có cơ hội.
‎Red Auerbach đi ngoài đường biên.
‎Khi chỉ còn lại bốn phút, ‎đội Celtics chỉ còn dẫn trước một điểm
‎thì chuyện không thể tin nổi xảy ra.
‎Bob Cousy quay lại!
‎Buddy LeRoux, HLV nổi tiếng của chúng tôi,
‎đã chườm đá để nó xẹp đến mức ‎tôi cảm thấy có thể quay lại
‎và kết thúc trận đấu.
‎Đội Celtics như được tiếp sinh lực, ‎củng cố thế dẫn điểm.
‎Và trong những giây cuối cùng, ‎bóng ở trong tay Cousy.
‎Một giây nữa.
‎Cousy ném nó lên không trung,
‎và đội Boston Celtics là nhà vô địch!
‎Trận đấu kết thúc.
‎Danh hiệu thứ sáu trong bảy mùa giải.
‎Tôi rất may mắn trong 13 năm sự nghiệp, ‎và Chúa đã ban cho tôi điều ước cuối cùng.
‎- Tôi sẽ nói… ‎- Quả là màn giã từ ấn tượng. Chúa ơi!
‎Tôi thích lắm.
‎Tôi luôn coi Cousy ‎là đồng đội gần như hoàn hảo.
‎Tóm lấy và ôm Russ,
‎bạn muốn chia sẻ niềm vui ‎với một người thân.
‎Thế nên, tôi có thể nói rằng, ‎nếu được làm lại lần nữa,
‎tôi không hình dung nổi ‎mình sẽ chơi ở đâu ngoài Boston.
‎Năm nay, đã có nhiều người hỏi tôi ‎tôi sẽ nhớ gì nhất khi giải nghệ.
‎Khi Cousy giải nghệ, ‎và anh ấy phát biểu và nghẹn lời,
‎rồi mọi người bắt đầu khóc…
‎Chúng tôi yêu anh, Cous!
‎Có người hét lên: ‎"Chúng tôi yêu anh, Cous".
‎Đó là khoảnh khắc tuyệt vời.
‎Tôi nói với Red, lúc đó đứng cạnh tôi: ‎"Tôi sẽ không trải qua chuyện đó đâu".
‎Chúng tôi là bạn đặc biệt, nhưng giới hạn, ‎và tôi tôn trọng anh ấy đến mức
‎không để bị cuốn vào những ganh ghét ‎người khác cố dựng nên giữa chúng tôi.
‎Dù vậy, khó mà nói tôi thân với Cousy.
‎Đơn giản là áp lực cạnh tranh quá lớn
‎trong thể thao chuyên nghiệp ‎nên khó mà chia sẻ nỗi niềm
‎với người nào cùng nghề được.
‎Với Russell, ‎nỗi sợ bắt đầu lấn át hy vọng.
‎Ông bức xúc với tiến triển chậm chạp ‎của phong trào dân quyền,
‎và tự hỏi bóng rổ còn ý nghĩa gì không.
‎Qua tất cả, tôi phải đối diện ‎với cuộc tìm kiếm không ngừng nghỉ
‎mà mọi người đàn ông da đen ‎phải trải qua khi trưởng thành.
‎Nhưng tôi là nhà vô địch.
‎Áp lực tiếp tục.
‎Vẫn có trận phải thi đấu.
‎Vẫn có đối thủ phải đối mặt.
‎Một người đến chỗ tôi ở Boston và nói:
‎"Không có Cousy gánh ‎thì các anh định làm thế nào?"
‎Tôi nói: "Chà…
‎sẽ khó khăn đây, ‎chúng tôi phải điều chỉnh".
‎"Nhưng hãy tự giúp mình một việc, ‎gọi đến ‎Boston Globe‎ hay WBZ,
‎và hỏi xem MVP của giải ‎trong ba năm qua là ai nhé".
‎Biên dịch: TH