‎(ทางเข้าคนผิวสี)
‎(รีบาวด์ 10,000 ครั้ง)
‎นักกีฬาบางคนพยายามหาคำตอบว่า ‎กีฬามีบทบาทอะไรในโลกนี้
‎มันอยู่ ณ จุดใด
‎ลองคิดดูสิ
‎เราตื่นมาแล้วก็พบว่า
‎กำลังจะวิ่งออกไปในสนามปาร์เก้ ‎ของบอสตันการ์เด้น
‎ในนัดชิงแชมป์ออกทีวีทั่วประเทศ
‎เซลติกส์มาแล้ว
‎เพื่อนร่วมทีมทุกคนมีสีหน้าอึ้งทึ่งเหวอ
‎ราวกับเพิ่งรู้ตัวว่ากำลังจะโดนรถพุ่งชน
‎ผมเคยพูดเล่นๆ ว่าถ้าเราสามารถ ‎เก็บทุกอารมณ์ในสนามบาสมาใส่ขวด
‎จะมีความเกลียดชังมากพอจะไปออกรบ ‎และความยินดีปรีดามากพอจะสงบศึก
‎ประธานาธิบดีสหรัฐอเมริกาแสดงความสนใจ
‎ในผลของกีฬานัดหนึ่ง
‎และระหว่างที่นั่งพักอยู่ในที่ส่วนตัวของเรา
‎ก่อนจะเริ่มลงสนามออกแอ็คชั่น
‎ก็มีช่วงจังหวะหนึ่งเหมือนกัน ‎ที่เราอดสงสัยไม่ได้ว่า
‎เรื่องทั้งหมดมาเป็นแบบนี้ได้อย่างไร
‎(บิล รัสเซลล์: เจ้าตำนาน)
‎หนึ่งในความตื่นเต้น ‎ตลอดช่วงที่ผมเล่นกับทีมเซลติกส์
‎คือจังหวะที่เราเดินออกจากห้องล็อกเกอร์
‎มีผู้ชายคนหนึ่งชื่อเวลดอน แฮร์ ‎เป็นผู้ที่คอยประกาศออกไมค์
‎เขาจะพูดว่า…
‎มาแล้วครับ ทีมแชมป์โลก ‎บอสตันเซลติกส์!
‎ทุกครั้งที่ผมได้ยินคำนั้น ผมจะขนลุกเลย
‎ผมชอบมากจริงๆ
‎เมื่อถึงฤดูใบไม้ร่วงของปี 1963
‎ทีมบอสตันเซลติกส์ ‎เป็นแชมป์เอ็นบีเอมาแล้วหกสมัย
‎แต่ยังไม่เคยเป็นแชมป์โดยไม่มีบ๊อบ คูซีย์
‎ถือเป็นความท้าทาย ‎ที่จะต้องได้แชมป์โดยไม่มีคูซีย์
‎เราไม่ได้เคืองที่เขาดังหรืออะไรแบบนั้น
‎แต่มันเหมือน "อ้าว เราก็อยากให้คนเห็นค่า
‎เราเอาชนะตำแหน่งนี้ได้เหมือนกันนะ ‎โดยที่ไม่มีคูซีย์"
‎เราเล่นด้วยกันได้ดี
‎ผมตั้งใจทำ คิดและวางแผน ‎ช่วยให้คนในทีมเป็นนักกีฬาที่เก่งขึ้น
‎ในฤดูกาล 1963-1964 รัสเซลล์ทำสถิติสูงที่สุด ‎ด้านการรีบาวด์และแอสซิสต์ในอาชีพเขา
‎และแม้จะไม่มีคูซีย์
‎ทีมเซลติกส์ก็ยังจบฤดูกาลปกติ ‎ด้วยสถิติดีที่สุดในเอ็นบีเอ
‎ในรอบชิงชนะเลิศ บอสตันเจอกับวอร์ริเออร์ส ‎ที่ย้ายไปอยู่ซานฟรานซิสโก
‎จากที่เคยอยู่ฟิลาเดลเฟียเมื่อปีก่อน
‎เมื่อทีมวอร์ริเออร์ของวิลท์ ‎ไปอยู่กับเวสเทิร์นคอนเฟอเรนซ์
‎จึงเป็นครั้งแรกที่แชมเบอร์เลน ‎ขวางทางระหว่างบิล รัสเซลล์
‎กับแหวนแชมป์อีกวง
‎ทุกเรื่องที่คนอยากเถียงกัน สามารถลามไปถึง
‎ประเด็นเรื่องรัสเซลล์กับแชมเบอร์เลน
‎ถ้าเราไม่ได้เป็นตัวแทนของอะไรสักอย่าง ‎อย่างน้อยเราก็เป็นสัญลักษณ์ของมัน
‎ก็น่าสนใจดี ‎เพราะสองคนนั้นมีบุคลิกแตกต่างกันสิ้นเชิง
‎วิลท์เป็นส่วนประกอบของ
‎เมจิค จอห์นสันกับซานตาคลอส
‎บิล รัสเซลล์ จริงจัง ตั้งสติ ‎ซำเหมา มีวินัย โหด
‎ตรงข้ามกับภาพลักษณ์ของวิลท์ แชมเบอร์เลนเลย
‎ทุกคนมองว่าสองคนนี้เป็นคู่แข่งที่ร้ายกาจต่อกัน
‎แต่นอกสนาม สองคนเขาเป็นเพื่อนกัน
‎สมัยนั้นมันเป็นเรื่องใกล้ชิดสนิทสนมกว่าตอนนี้
‎อันที่จริง บางทีเวลาคุณพ่อไปเล่นที่ฟิลาเดลเฟีย
‎พ่อไปอยู่กับวิลท์และครอบครัวเลยด้วยซ้ำ
‎มิตรภาพของบิลกับวิลท์เป็นโบรแมนซ์ของแท้
‎วิลท์จะชวนให้เขาไป ‎ทานมื้อค่ำวันขอบคุณพระเจ้าด้วยกัน
‎กับครอบครัวเขา โดยที่คุณแม่ของวิลท์ทำอาหาร
‎เวลาออกจากบ้าน พวกเขาจะออกพร้อมกัน
‎แล้วคุณแม่จะบอกบิลว่า ‎"ดูแลนอร์แมนลูกฉันด้วยนะ
‎อย่าเล่นงานเขาหนักนักล่ะ"
‎ผมไม่มีทางทำแบบนั้นเด็ดขาด
‎ถ้าเป็นคู่แข่งกัน ผมก็ไม่ชอบหน้าคุณหรอก
‎ผมจะพยายามทำให้คุณขายหน้า ‎ก่อนที่คุณจะทำผมขายหน้าได้
‎ในสนามมันเรื่องหนึ่ง นอกสนามเป็นอีกเรื่องเลย
‎ถ้าอยู่ในสนาม เราก็ต้องเล่นจริงจัง
‎ผมว่ารัสเซลล์ใช้ความหลักแหลมของเขากับวิลท์ ‎ในแบบที่เก่งมากๆ
‎จนถึงจุดที่ไปกินข้าวมื้อเย็นกับเขา ‎คืนก่อนจะต้องแข่งกัน
‎เพื่อให้เขาใจอ่อนลงหน่อย
‎เพื่อเวลาโดดขึ้นไป ‎แล้วมือไม้พันกันอยู่ขอบห่วง
‎วิลท์จะได้ไม่รุนแรงแขนหัก แค่เลย์ขึ้นไปง่ายๆ
‎ความเนียนแบบนั้น ‎เป็นอัจฉริยภาพของบิล รัสเซลล์เขาล่ะ
‎เพื่อนสนิทหลายคนบอกผมมาหลายครั้ง
‎"วิลท์ วิ่งขึ้นไปหักมือบิล รัสเซลล์เลย
‎เลิกใจดีกับไอ้พวกนี้เสียที ‎นายทำลายเขาได้"
‎มิตรภาพของสองคนนั้นขึ้นกับความนับถือกัน
‎เวลาแข่งกันพวกเขาก็เล่นหนัก
‎พวกเขาเป็นเพื่อนกัน แต่ก็เป็นคู่แข่งกันด้วย
‎เราแข่งกันโดยทุ่มเทระดับสูงสุดอยู่แล้ว ‎ไม่ว่าจะแข่งกับใคร
‎ผมว่ากีฬาทุกประเภท ‎เป็นส่วนผสมของศิลปะและสงคราม
‎เราสามารถเปลี่ยนส่วนผสมของศิลปะกับสงคราม
‎ในกีฬาทุกชนิดด้วยการเปลี่ยนปรัชญาของมัน
‎ลองจินตนาการว่าเราอยู่ในยุคอื่น โลกอื่น
‎แล้วประธานเอ็นบีเอ
‎สั่งห้ามความรุนแรงทุกรูปแบบจากบาสเกตบอล ‎ให้คะแนนจากศิลปะการแสดงแทน
‎แล้วตั้งคณะกรรมการมาให้คะแนน
‎จากความงดงามของแต่ละลูกที่ยิงลงได้
‎การเล่นลูกสวยๆ ในบาสเกตบอล ‎จะได้รับการชื่นชมจากคุณค่าในตัวมัน
‎ผลก็คือนักกีฬาจะได้แรงบันดาลใจ ‎ให้ทำตามความรักในศิลปะเท่านั้น
‎หากกำจัดปัจจัยที่ทำให้มันเหมือนสงคราม
‎กีฬานี้ก็กลายเป็นลีลาศรูปแบบหนึ่ง
‎เหมือนบัลเลต์มากกว่าการชกต่อย
‎เมื่อเราเห็นจูเลียส "ดร.เจ" เออร์วิง ‎ลอยขึ้นไปบนอากาศ
‎แผ่นหลังโค้ง แขนเหยียด
‎เราจะพูดว่า "นั่นเป็นท่าที่สวยมาก" ‎แบบเดียวกับที่ภาพเขียนงดงาม
‎ท่วงท่ากระตุ้นให้เกิดความอัศจรรย์ ‎ความเคลื่อนไหวทุกครั้งมีความหมาย
‎ในปี 1964 รัสเซลล์ต้อนรับแชมเบอร์เลน ‎ในการแข่งชิงแชมป์เอ็นบีเอครั้งแรก
‎ด้วยส่วนผสมระหว่างศิลปะกับสงคราม ‎ที่สมดุลแทบจะไร้ที่ติ
‎เขาจุดพลังให้ทีมเซลติกส์ตอนที่ทีมต้องการพลัง
‎ช่วยนำทางยามที่ทีมจำเป็นต้องสุขุม
‎เซลติกส์ขึ้นนำสามนัดต่อหนึ่งนัด
‎และในวินาทีสุดท้ายของนัดที่ห้า
‎รัสเซลล์ก็ทำสิ่งที่ประกาศว่าฤดูกาลนี้จบลงแล้ว
‎รีบาวด์แล้วยัดลงไปโดยบิล รัสเซลล์ครับ
‎เหลือเวลาอีกแค่สิบวินาที นั่นคือว่าจบ
‎แฟนๆ ทีมบอสตัน ‎กรูเข้ามาแบกโค้ชเร้ด อาวร์แบคออกจากสนาม
‎ชัยชนะครั้งนั้นพิสูจน์ว่า ‎บิลนำทีมไปคว้าได้แชมป์โดยไม่ต้องมีคูซีย์
‎สำหรับเซลติกส์ ‎นี่คือการชนะรอบไฟนอลครั้งที่หกรวด
‎เป็นแชมป์ครั้งที่เจ็ด ‎ตั้งแต่บิล รัสเซลล์มาถึงเมืองบอสตัน
‎และเป็นชัยชนะครั้งแรกของบิลที่ไม่มีคูส
‎ผู้ที่นำทีมแห่งแชมป์คือโค้ชเหนือคนของพวกเขา
‎ทีมที่เร้ดสร้างขึ้นมา ‎ถูกปลุกปั้นจนเล่นด้วยกันได้อย่างกลมกลืน
‎หลังจากคูซีย์เกษียณ ทีมตัวจริง ‎คือเค.ซี. โจนส์, บิล รัสเซลล์
‎ทอม ไฮน์ซอห์น, แซตช์ แซนเดอร์ส ‎และแซม โจนส์
‎แต่ก่อนจะเริ่มแข่งกับเซนต์หลุยส์ ‎เมื่อเดือนธันวาคมปี 1964
‎ไฮน์ซอห์นต้องพักเพราะเจ็บเท้า
‎เร้ด อาวร์แบคอาจเลือกตัวสำรองอันดับหนึ่ง ‎จอห์น เฮฟลิเชคมาเล่น
‎แต่เขากลับหันไปหาวิลลี่ นอลส์ ‎ที่มีประสบการณ์มากกว่า
‎เท่ากับมีบิล รัสเซลล์เล่นเซ็นเตอร์
‎ทอม แซนเดอร์สเป็นปีกหน้าคนหนึ่ง
‎วิลลี่ นอลส์เป็นปีกหน้าอีกคน
‎แล้วก็แซมกับเค.ซี. โจนส์
‎ตอนที่เซลติกส์ใช้ผู้เล่นแอฟริกันอเมริกัน ‎ลงเป็นตัวจริงแรกทั้งห้าคน
‎นั่นเป็นสัญญาณที่ทรงพลังมาก
‎สำหรับพวกเรา นั่นเป็นสมการเอบีซีปกติ
‎เราแค่สนใจว่าจะทำยังไงให้ชนะ
‎"นี่คือทีมที่ดีที่สุดในวันนี้ ‎เราจะส่งคนพวกนี้ลงสนาม"
‎นักกีฬาผิวดำห้าคนลงเล่นพร้อมกัน ‎จริงรึ พวกเราไม่ได้สังเกต
‎คุณพ่ออยากให้ชนะ ‎แล้วจะชนะได้ เราต้องส่งคนเก่งที่สุดลงสนาม
‎อาวร์แบคทำสิ่งที่ควรจะทำ ‎ไม่ใช่สิ่งที่เขาโดนกดดันให้ทำ
‎หรือทำเพราะพยายามส่งสารอะไร
‎แต่พวกนักข่าวก็กดดันขอความเห็น
‎เราเพิ่งสร้างประวัติศาสตร์
‎ประวัติศาสตร์อย่างที่เร้ดจะบอกว่า ‎ให้ไปจูบก้นฉันในหน้าต่างห้างเมซีส์เถอะ
‎ปฏิเสธไม่ได้ว่าทีมเซลติกส์ทำลายประเพณีเดิมๆ
‎ด้วยการเรียกผู้เล่นตัวจริงผิวดำทั้งทีม
‎แต่บิลยืนยันว่าคำว่า "ครั้งแรก" ‎ต้องมองจากบริบทประวัติศาสตร์ด้วย
‎เมื่อก่อนมีการเน้นย้ำมาก ‎นิโกรคนแรกที่ทำแบบนี้
‎นิโกรคนแรกที่ทำแบบนั้น
‎มันไม่สำคัญหรอกว่าใครเป็นคนแรกหรือคนสุดท้าย
‎สิ่งสำคัญคือสิ่งที่ตามมา ‎เป็นแค่การทำเป็นพิธีเฉยๆ แค่ไหน
‎ผมไม่ได้มองว่าสิ่งที่ผมทำ ‎เป็นการสร้างอะไรให้สังคมเลย
‎ผมถือว่าการเล่นบาสเกตบอลอาชีพ ‎เป็นการฆ่าเวลา
‎เป็นเรื่องกลวงเปล่าที่สุดในโลก
‎แน่นอน ผมมองโลกตามความจริง
‎ผมจะไปหาเงินเดือนขนาดนี้ได้จากไหน ‎ถ้าไม่ได้เล่นบาสเกตบอล
‎คนเราต้องทำเรื่องที่จำเป็น
‎แต่สิ่งที่ผมอยากสร้างไว้ให้สังคมจริงๆ
‎เพื่อลูกๆ กับเด็กๆ คนดำทั้งโลก
‎คือทำให้ชีวิตพวกเขาดีขึ้น
‎เพื่อที่เมื่อต้องไปเผชิญโลก ‎ความทะเยอทะยานนั้นจะไม่เกินเอื้อม
‎อยากเปิดโอกาสให้พวกเขา ‎ได้ทำสิ่งที่มีทักษะเก่งที่สุด
‎ผมอาจทะเยอทะยาน ‎อยากหาเงินหนึ่งล้านเหรียญให้ลูกๆ
‎แต่ถ้าให้แค่เงินอย่างเดียว ‎จะเท่ากับแทบไม่ได้ให้อะไรเขาเลย
‎สำหรับแฟนวัยรุ่น
‎รัสเซลล์กับทีมเป็นมากกว่าแค่แรงบันดาลใจ
‎พวกเขาสร้างตัวอย่างอันยอดเยี่ยม ‎ของการร่วมมือที่เกิดขึ้นได้จริง
‎ผมอยู่ในย่านคนขาว
‎ขาว แบ่งแยก เหมือนกับบอสตันทั้งเมือง
‎เต็มไปด้วยการเหยียดสีผิว
‎แต่จะมีเด็กชายคนขาว ‎วิ่งไปทั่วสนามบาสเกตบอล
‎ตอนอายุห้า หก หรือเจ็ดขวบ ‎พยายามจะชู้ตลูก
‎แล้วตะโกนว่า "ฉันเป็นเค.ซี. โจนส์"
‎"ฉันแซม โจนส์"
‎"ฉันบิล รัสเซลล์"
‎เวลาทีมเซลติกส์มาเล่น
‎ทุกคนแห่แหนกันมาดูล้นสนามเลย
‎ไม่ใช่แค่อยากมาดูรัสเซลล์ ‎แต่มาดูทีมที่ดีด้วย
‎เซลติกส์ปิดฤดูกาล 1964-1965
‎ด้วยสถิติดีที่สุดในลีค ชนะ 62 แพ้ 18
‎ในรอบเพลย์ออฟเซลติกส์ต้องแข่งกับ ‎ฟิลาเดลเฟีย เซเวนตี้ซิกเซอร์ส
‎ซึ่งเสริมทัพเป็นนักกีฬาหน้าคุ้น
‎ทีมวอร์ริเออร์ส ทีมเก่าของวิลท์ ‎จัดการกับการเรียกค่าตัวเพิ่มของเขา
‎กับสถิติที่แข่งแพ้ ด้วยการแลกตัวเขาไปทีมอื่น
‎เมื่อกลับมารัฐเดิม แชมเบอร์เลนทำให้ ‎เซเวนตี้ซิกเซอร์สกลับเป็นทีมที่มีสิทธิ์ชนะ
‎สองทีมนั้นผลัดกันแพ้และชนะ
‎และต้องเจอกับแฟนๆ ที่ร้ายกาจ ‎เมื่อไปเล่นในเมืองของอีกฝ่าย
‎แชมเบอร์เลนเหวี่ยงแขนชกลม
‎(15 เมษายน 1965)
‎เราแข่งกับเซเวนตี้ซิกเซอร์ส ‎ชิงแชมป์ของฝั่งตะวันออก
‎ตอนนั้นเกมที่เจ็ด เกมสุดท้ายแล้ว
‎ตลอดเกมนั้น เราพับสนามบุก
‎แต่ทุกรอบ แชมเบอร์เลน เกรียร์ ‎และคนอื่นๆ ในทีมก็ตามจี้เข้ามา
‎เราสลัดพวกนั้นไม่หลุดเลย
‎เซลติกส์นำไปได้เจ็ดแต้ม ‎โดยมีเวลาเหลือหนึ่งนาที 45 วินาที
‎อีกครั้ง ฟิลลี่สู้กลับ
‎และเมื่อเลือกเวลาไม่กี่วินาที
‎ดูเหมือนบอสตันจะรอด ‎เข้าไปแข่งรอบชิงชนะเลิศเอ็นบีเอ
‎แชมเบอร์เลนหมุนตัวยัดลงไป ‎เหลือเพียงห้าวินาที
‎เราคิดว่าจะเอาบอลไปยิงให้ได้ ‎แล้วก็จะจบเกม
‎ผมไม่ไว้ใจให้ใครเป็นคนเปิดลูกนอกจากตัวเอง
‎ผมอยากเป็นคนส่งเพราะจะได้มั่นใจว่าส่งได้ดี
‎เรามีโอกาสชนะขาดลอยในเกมนี้
‎รัสเซลล์จะส่งบอลออกจากกะโหลก
‎แต่เขาไม่รู้ว่าเขายืนอยู่ใต้คานเหล็ก
‎เชื่อมติดอยู่กับระเบียง ‎เพื่อตรึงให้ตะกร้าไม่เคลื่อนที่
‎ตอนนี้ รัสเซลล์เขา…
‎เขาส่งพลาดเพราะชนคานครับ
‎รัสเซลล์ส่งไปชนคาน ‎ตอนนี้บอสตันนำอยู่แค่แต้มเดียว
‎บอลตกเป็นของฟิลาเดลเฟีย เหลืออีกห้าวินาที
‎บอสตันนำอยู่เพียงหนึ่งแต้ม
‎ผมฟังจากวิทยุในรถ
‎ตอนนั้นยังเด็กเกินจะขับรถเอง
‎แต่บอกเลยนะ ทุกคนที่มีวิทยุในรถ
‎จังหวะนั้นก็ไม่ควรขับหรอก ตื่นเต้นเกินไป
‎แต้ม 110 ต่อ 109 ‎ตอนนี้ตึงเครียดจริงแล้วครับ
‎เราเข้ามุงปรึกษากัน ผมพูดได้แค่ว่า ‎"พวกเรา ต้องทำอะไรสักอย่าง"
‎"พวกนายต้องกู้หน้าฉันหน่อย" ‎ผมหัวเสียสุดๆ ผมอายมาก
‎รัสเซลล์บอก ‎"ใครก็ได้ช่วยถอดเขาควายจากหัวกูที"
‎เพราะตอนนี้กูโดนสวมเขา"
‎ผมว่าเพื่อนร่วมทีม ‎ไม่เคยมีใครได้ยินผมพูดอะไรแบบนั้น
‎"ฉันทำพังว่ะ ช่วยแก้ตัวให้หน่อย"
‎ถ้าเป็นคนอื่นอาจหาข้ออ้าง แต่รัสเซลล์ไม่ทำ
‎นั่นทำให้เห็นความถ่อมตน ‎และความเชื่อมั่นในฝีมือเพื่อนในทีม
‎นี่เป็นสถานการณ์คับขัน นี่คือลูกที่จะตัดสินแพ้ชนะ
‎ห้าวินาที ฟิลาเดลเฟียได้บอล ‎อยู่ใต้ห่วงของเซลติกส์เลย
‎เกรียร์ส่งลูกเข้ามา
‎การแข่งขันชิงแชมป์โลกหรือแชมป์ภาคตะวันออก
‎สถิติและอะไรทุกอย่าง ‎สุดท้ายก็วัดกันที่วินาทีสุดท้าย
‎เมื่อกรรมการส่งบอลมาให้ ‎เขามีเวลาห้าวินาทีที่จะเริ่มเล่น
‎ผมเริ่มนับในใจเลย หนึ่งพัน หนึ่ง
‎หนึ่งพัน สอง
‎หนึ่งพัน สาม
‎ผมนับถึง "หนึ่งพัน สี่" เขายังไม่ทำอะไรกันเลย
‎ในตอนนั้น ผมมีจังหวะชั่วเสี้ยววินาที
‎แอบดู
‎เห็นเขาปล่อยบอลออกมา
‎เกรียร์ส่งบอลเข้ามาเล่น
‎เขาส่งลูกไกล แล้วเฮฟลิเชคขโมยไปได้ครับ!
‎ไปเข้ามือแซม โจนส์ เฮฟลิเชคขโมยลูกได้
‎เกมจบแล้วครับ!
‎เกมจบแล้ว
‎จอห์นนี่ เฮฟลิเชคถูกแฟนๆ รุมเลย
‎จอห์นนี่ เฮฟลิเชคขโมยบอลไปได้
‎จอห์นนี่ โมสต์ตะโกนใส่ไมค์ว่า ‎"เฮฟลิเชคขโมยบอล"
‎ออกวิทยุแล้วก็แล่นตรงเข้าร่างเรา
‎บิล รัสเซลล์อยากคว้าตัวเฮฟลิเชค ‎เขาเข้าไปกอด
‎เขารัดจอห์น เฮฟลิเชคแน่นเลย
‎เฮฟลิเชคกู้เกมนี้ไว้ได้
‎เชื่อได้เลย
‎จอห์นนี่ เฮฟลิเชคกู้เกมนี้ไว้ได้
‎ผมบอกเฮฟลิเชคว่า "ฉันทำให้นายดังนะ"
‎"เฮฟลิเชคขโมยบอล!"
‎ผมบอก "ถ้าฉันไม่ได้เล่นพลาด ‎ไม่มีใครจำชื่อนายได้หรอก"
‎ในที่สุดเมื่อกำจัดทีมเซเวนตี้ซิกส์เซอร์สได้
‎เซลติกส์จึงก้าวต่อไป ‎เผชิญหน้ากับคู่ปรับเก่าที่ลอสแองเจลิส
‎บอสตันจัดการเลเกอร์สได้อย่างไว ‎ได้แชมป์ในการเล่นแค่ห้านัด
‎(ทีมเยือน 96 - ทีมเหย้า 129)
‎นี่เป็นแชมป์สมัยที่แปดตั้งแต่รัสเซลล์เข้าทีม
‎(เซลติกส์เป็นราชาอีกครั้ง)
‎(บอสตันเล่นจนได้แชมป์ ‎รอบที่ 8 ใน 9 ปี)
‎ในสายตาประชาชน คู่ปรับเดียวที่สำคัญ
‎คือการปะทะระหว่างบิล รัสเซลล์ ‎กับวิลท์ แชมเบอร์เลน
‎บิลพูดเปิดเผย สม่ำเสมอ
‎เรื่องความหวังที่เขามีให้กับเด็กๆ คนดำ ‎และชุมชนคนดำ
‎สำหรับวิลท์ การครองวงการของเขา ‎มีรากฐานจากข้อเรียกร้องสุดโต่ง
‎ให้จ่ายค่าชดเชยตามความสามารถ
‎ที่จริงเราทุกคนก็มาหาเงินกัน
‎เราเล่นกีฬาที่เราชอบเล่น
‎แต่จุดสนใจสำคัญคือเราจะได้เงินมากแค่ไหน
‎บิล รัสเซลล์เกี่ยวข้องกับ ‎การเคลื่อนไหวเรียกร้องสิทธิมนุษยชน
‎และเป็นกำลังใจให้ทุกคนสร้างความเปลี่ยนแปลง
‎วิลท์ เขาก็ใช้ชีวิตดีมาก
‎แต่เขาไม่ได้สนใจเรื่องอะไรอย่างอื่น
‎นอกจากความสบายและชีวิตตัวเอง
‎คือ วิลท์มีม้าแข่ง มีรถโรลส์รอยซ์
‎เขาใช้ชีวิตดีมากเลยล่ะ
‎เขาได้ค่าตัวสูงที่สุดตลอด
‎ผมเลยคิดว่าถ้ามีเงินให้เขาได้ ‎ก็ต้องมีเงินให้ผมได้บ้างสิ
‎จำได้ว่าได้ยินคนพูดในวิทยุ
‎บอกว่าวิลท์เพิ่งเซ็นสัญญา ‎มูลค่า 100,000 เหรียญ
‎นั่นไม่ใช่แค่ข่าวลือ
‎แชมเบอร์เลนเซ็นสัญญาสามปี ‎กับทีมเซเวนตี้ซิกเซอร์ส
‎ด้วยค่าตอบแทนปีละ 100,000 เหรียญ
‎เทียบเป็นสมัยนี้ก็เท่ากับหนึ่งล้านเหรียญ
‎ตอนได้ข่าว ผมกำลังคุยกับเร้ด อาวร์แบค
‎เรากำลังคุยกันเรื่องสัญญาปีต่อไปของผม
‎ผมบอก "ก็นี่ไง รู้แล้วว่าผมต้องการอะไร"
‎เขาถามว่ามันคืออะไร
‎ผมบอก "ผมจะเอา 100,001 เหรียญ"
‎(รัสเซลล์ได้ค่าตัวระดับเดียวกับวิลท์)
‎เขาหน้าซีดขาวเลย
‎"ขาวกว่าเดิม" โทษที
‎เป็นวิธีกวนส้นเท้าได้ดีมาก
‎ถ้าได้มากกว่าหนึ่งดอลลาร์ ‎แปลว่าผมเก่งกว่าเขาละ
‎แบบนี้ทำให้เราเห็นเลยว่า ‎เขาชอบเอาชนะแค่ไหน
‎นั่นแหละครับเขา ตัวเขาแท้ๆ เลย
‎คุณไม่ได้พูดเล่นเรื่องขอเพิ่มหนึ่งเหรียญ
‎ทุกบาททุกสตางค์มีค่า
‎เราจะให้หนึ่งเหรียญที่มาออกรายการกับเรา
‎ข่าวลือมันจริงหรือเปล่า ‎ที่ว่าคุณเรียกค่าตัวสูงเสียดฟ้า
‎"สูงเสียดฟ้า" ฟังแล้วสูงเนอะ
‎เขาช่วยให้ทีมได้ 20 แต้ม ‎จากลูกผ่านขึ้นยิงหรือดิ่งวิ่งไปยัดตะกร้า
‎เขาบล็อกลูกที่คนอื่นขึ้นยิงได้ห้าลูก ‎แล้วยังรีบาวด์ได้อีก 20 ครั้ง
‎ไม่ใช่ระดับค่าตัว 100,000 เหรียญแล้ว ‎มาเล่นทุกวันนี้เขาต้องได้ 500 ล้านเหรียญ
‎ผมบอกว่า "ผมเพิ่งได้รางวัลผู้เล่นยอดเยี่ยมลีค ‎ผมควรได้ค่าตัวสูงที่สุดสิ"
‎ผมโทรศัพท์ไปหาพ่อ
‎บอกว่า ‎"พ่อไม่เชื่อหรอก แต่ผมได้ข้อเสนอใหม่"
‎"พ่อไม่ต้องทำงานแล้ว"
‎พ่อบอก "ลูกเอ๋ย เลิกทำงานไม่ได้หรอก"
‎ผมถามว่าทำไม
‎พ่อบอกว่าพ่อทำงานโรงกลึงนี้มาตั้ง 25 ปี
‎ผมบอก "ทำโรงกลึง 25 ปี… ‎นั่นแหละเหตุผลที่ต้องลาออก"
‎พ่อบอก "ไม่ได้"
‎พ่อบอกว่า "ฟังนะ ไอ้ลูกชาย ‎พ่อมอบชีวิตให้คนพวกนี้
‎เป็นช่วงเวลาดีที่สุด 25 ปี
‎ตอนนี้ ให้มันรับช่วงเวลาห่วยๆ ไปบ้าง"
‎เยี่ยมมาก
‎ขณะที่รัสเซลล์ ‎เล่นเอาเถิดเจ้าล่อกับแชมเบอร์เลน
‎จุดยืนของเขากลับชัดเจนขึ้น ‎เรื่องการปฏิบัติทางเศรษฐกิจ
‎ต่อคนดำในสหรัฐอเมริกา
‎ยังมีคำตอบเชิงอื่นที่ต้องค้นหากันต่อไป
‎(พลังคนขาว)
‎ผมตั้งใจจะเรียกประชุมที่ทำเนียบขาว
‎ให้นักวิชาการและผู้เชี่ยวชาญ ‎พร้อมกับบรรดาผู้นำนิโกรคนดัง
‎จากทั้งสองเชื้อชาติมาตกลงเติมเต็มสิทธิเหล่านี้
‎จุดประสงค์ของการประชุมคือ ‎ช่วยชาวนิโกรอเมริกัน
‎เติมเต็มสิทธิ
‎ซึ่งหลังจากถูกปฏิบัติอย่างอยุติธรรมมานาน
‎พวกเขาจะได้สิทธิเล่านั้นเสียที
‎บิล รัสเซลล์เป็นหนึ่งใน ‎คณะผู้แทน 2,400 คนที่ได้รับเชิญ
‎รวมทั้งคนวงการบันเทิง ‎ผู้นำทางธุรกิจและนักกิจกรรมคนสำคัญต่างๆ
‎แต่สุดท้ายแล้วเขารู้สึกว่าการประชุมนั้น ‎สร้างแต่คำสัญญาปากเปล่า
‎รัสเซลล์เชื่อว่าการเปลี่ยนแปลงที่แท้จริง ‎ต้องขึ้นอยู่กับโอกาสทางการเงิน
‎การศึกษาที่ดีจะมีประโยชน์อะไร ‎ถ้าเรียนแล้วไม่มีงานทำ
‎ยังขาดคนดำในตำแหน่งผู้นำ ‎ที่จะไปสร้างบรรยากาศเอื้อโอกาส
‎เพื่อทำลายอุปสรรคทางเศรษฐกิจ ‎ที่เหล่านิโกรต้องเจอ
‎ในการเข้ามาเป็นส่วนหนึ่งของกระแสหลัก ‎ในระบบเศรษฐกิจของอเมริกา
‎เลือดของชาตินี้
‎ไหลไปตามเส้นเลือด ‎หล่อเลี้ยงการค้าและอุตสาหกรรม
‎หากทรัพยากรของธุรกิจใหญ่ๆ ถูกเรียกใช้
‎ด้วยคำสั่งของประธานาธิบดีของชาติ ‎และนำมาใช้ในความพยายามร่วมกัน
‎เราจะสามารถเร่งเวลา ‎ทำตามเป้าหมายให้สำเร็จได้เร็วขึ้น
‎ฤดูใบไม้ผลินั้นที่บอสตัน
‎เสียงประท้วงโรงเรียนรวมสีผิวปะทุเดือด ‎แล้วรัสเซลล์ก็เข้าร่วมต่อสู้
‎ตลอดเวลาสามปี คณะกรรมการการศึกษา ‎กระทืบเท้าไม่ยอมแก้ปัญหานั้น
‎เช่นเดียวกับอดีตประธานคณะกรรมการ ‎ลูอิส เดย์ ฮิคส์
‎แถลงนโยบายว่า ‎โรงเรียนซึ่งไม่มีสมดุลทางเชื้อชาติ
‎ไม่ส่งผลเสียใดต่อการศึกษา
‎คือ…
‎ผู้กำกับออห์เรนเบอร์เกอร์กับคุณไม่มีลูก
‎ที่เรียนในโรงเรียนไร้สมดุลทางเชื้อชาติ
‎คุณจึงไม่รู้ว่าเรื่องนั้น ‎ส่งผลต่อลูกหลานเราอย่างไร
‎วันหนึ่ง หล่อนมากล่าวสุนทรพจน์วันจบการศึกษา
‎ที่โรงเรียนมัธยมต้นร็อกซ์บิวรี
‎เมื่อบาทหลวงและนักกิจกรรมกลุ่มหนึ่งก่อเรื่อง
‎หล่อนสั่งจับเขาเลย
‎ระหว่างนั้น เด็กๆ ก็ไม่ได้เข้าพิธีจบการศึกษา
‎เราจึงไปจัดพิธีพิเศษให้ที่โบสถ์ในย่านนั้น
‎ผมเป็นผู้กล่าวสุนทรพจน์แทน
‎ผมถามตัวเองว่า "เสียงอื่นๆ ‎ที่เรียกร้องหาความเปลี่ยนแปลงอยู่ที่ไหน"
‎เรามีวิกฤตเล็กๆ กันอยู่ทั่วสหรัฐอเมริกา
‎มีวิกฤตอยู่ที่ร็อกซ์บิวรีนี้
‎แต่ไม่มีใครฟัง ไม่มีใครฟังเราเลย
‎สิ่งที่คนไม่เข้าใจก็คือ
‎วิกฤตที่แผดเผาร็อกซ์บิวรี จะแผดเผาบอสตันด้วย
‎ไฟนี้จะลุกลาม
‎ในสายตาของผม บอสตันเป็นเหมือน ‎ตลาดนัดเหยียดชาติพันธุ์และสีผิว
‎เหยียดในทุกรูปแบบ แบบเก่าและแบบใหม่
‎เมืองนี้มีพวกนักเลงเหยียดผิว ‎อยู่ในศาลากลางเมืองที่ทุจริต
‎มีพวกเหยียดผิวแบบปาอิฐ ‎"ส่งพวกมันกลับไปแอฟริกา"
‎และในย่านมหาวิทยาลัย ‎ก็จะมีพวกเหยียดผิวเอาเท่สุดโต่งหัวกลวง
‎ถึงอย่างนั้น เมื่อก่อนทุกคนในบอสตัน ‎เคยพูดเห็นด้วยกับดร.คิง
‎ผมฉงนฉงายมาก
‎หรือว่าฝันของดร.คิง ‎ที่จะสร้างสังคมจากความรักโดยไม่มองสีผิว
‎ถูกคนบอสตันเอามาตีความผิด
‎สำหรับพวกเขา "ไม่มองสีผิว" แปลว่า ‎ผิวสีดำควรจะล่องหนหายไป
‎ซึ่งพวกเขาก็จะไม่ถือ ‎และไม่แตกต่างจากความจริงที่เป็นอยู่
‎บิล รัสเซลล์ พูดชัดเลยว่า
‎นี่คือเรื่องที่เกิดขึ้น คนจำเป็นจะต้องรู้
‎ทำไมต้องเดินขบวน ทำไมต้องประท้วง ‎ทำแล้วได้อะไรกันแน่
‎คนกลัวที่จะพูดออกมาชัดๆ
‎เขารู้ว่าตัวเองมีโทรโข่ง
‎เขารู้ว่าเสียงของเขาเข้มแข็งและมีพลังมาก
‎เสียงเขาจะเปิดประตู เปิดโอกาสให้คนรุ่นต่อมา
‎เมื่อเราลุกขึ้นมาทำอะไรด้วยกัน ‎และพูดให้ชัด คนจะยอมฟัง
‎การเป็นนักกีฬาตัวใหญ่มีชื่อเสียง ‎ก็เหมือนผมมีเวที
‎ถ้าผมเลือกที่จะใช้
‎รัสเซลล์ไม่เคยลังเลที่จะพูดสิ่งที่คิด
‎แต่มีแฟนบาสเกตบอลจำนวนมาก
‎ที่อยากให้เขา "หุบปากแล้วเล่นไป" เฉยๆ
‎ยิ่งเล่นอาชีพไปสถานการณ์ก็ยิ่งกลายเป็นว่า ‎ผมไม่อยากยุ่งเกี่ยวอะไร
‎กับคนนอกทีมเซลติกส์
‎ผมเล่นให้ทีมเซลติกส์ ผมไม่ได้เล่นให้รัฐบอสตัน
‎ผมว่าเขายืนเด่นระคายสายตาคนขาวจำนวนมาก
‎พวกนนั้นนึกว่าเราจะค้อมตัวให้ ‎แค่เพราะเราอยู่ตรงนั้น
‎บิล รัสเซลล์ไม่เคยค้อมหัวให้ใคร
‎ตอนอยู่บ้านในย่านเร้ดดิ้ง คนมักจะทำเหมือน ‎เขากับครอบครัวเป็นผู้บุกรุกที่ไม่น่าต้อนรับ
‎(คนคลั่งชาติขาวหยามลูกรัสเซลล์)
‎ฉันว่าไม่มีใครรู้เรื่องที่เกิดกับพ่อแม่ฉันหลังฉาก
‎ยามที่ครอบครัวรัสเซลล์กลับมาบ้าน ‎หลังจากไปเที่ยวช่วงสุดสัปดาห์
‎พวกเขาพบว่ามีอันธพาลบุกเข้าไปในบ้าน ‎และทำลายข้าวของ
‎พวกเขากลับบ้านมาพบบ้านที่ถูกพังเละ
‎เห็นได้ชัดว่าเป็นฝีมือของคนที่ไม่ชอบใจ
‎ไม่ใช่แค่เพราะเขาอยู่ในย่านนั้น ‎แต่ไม่ชอบที่เขาเป็นเขา
‎พ่นคำอะไรเลวร้ายไว้บนผนังบ้าน
‎คำเหยียดผิว คำขู่ต่างๆ
‎กลับบ้านมาหลังจากไปพักผ่อน ‎เราพบว่าบ้านถูกทำลายเละ
‎คำว่า "นิกเกอร์" ถูกทาบนผนังด้วยอุจจาระ
‎โต๊ะสนุ๊กเกอร์ถูกถกกำมะหยี่ออก ‎แล้วเทเบียร์ลงไป
‎คนมาทำลายถ้วยรางวัลของพ่อ ‎ถ่ายอุจจาระบนเตียงพ่อแม่
‎ฉันตกใจมาก ‎ฉันไม่รู้เลยว่าเมืองนี้เหยียดผิวแค่ไหน
‎ไม่รู้ว่าบิลกับครอบครัวเขาต้องเจอเรื่องแบบนั้น ‎มันชวนให้ใจสลายมาก
‎ตำรวจท้องถิ่นไม่อาจหาตัวผู้ต้องสงสัยได้
‎มีคนพูดว่า "ท่าทางจองหอง" ของผม ‎อาจกระตุ้นให้เกิดเหตุบุกรุกบ้าน
‎เมื่อพูดถึงรัสเซลล์ เรากำลังพูดถึงคนที่โมโห
‎แทบจะตลอดเวลาอยู่แล้ว ‎กับการที่คนขาวปฏิบัติต่อคนดำ
‎พ่อไม่เคยพูดเรื่องพวกนี้เปิดเผย
‎นั่นก็กลับไปเรื่องที่ว่า "เขาถูกเข้าใจผิด"
‎พ่อจะเรียกแถลงข่าวแล้วบอกว่า
‎"ไอ้สัตว์พวกนี้บุกเข้ามาในบ้านผม
‎นี่ไงคนอย่างพวกคุณถึงได้มองว่าผมนิสัยไม่ดี"
‎คนมองว่าบิลเป็นชายดำขี้โมโห
‎เพราะเขาไม่ยอมให้คนลืม
‎ความเป็นจริงของชีวิตคนในอเมริกา
‎คนต้องยอมรับความจริงก่อน ‎เราถึงจะข้ามผ่านมันไปได้
‎ทุกครั้งที่เขามีโอกาสลงสนาม
‎เขาสามารถเก็บอารมณ์ทั้งหมด ‎พุ่งมันลงไปในเกม
‎ผมแทบไม่เคยเจอใครที่ ‎มีความตั้งใจและมุ่งมั่นขนาดนั้น
‎มองหาข้อได้เปรียบเสมอ ‎นั่นคือสิ่งที่ผมได้เรียนจากอาวร์แบค
‎ทำทุกอย่างเพื่อให้เราได้ประโยชน์สูงสุด
‎ทั้งใช้สมอง ใช้อารมณ์ ใช้ร่างกาย
‎ผมก็ปากหมาใส่คนนะ
‎คนส่วนใหญ่แค่ปากหมาเพราะสนุกปาก
‎บิล รัสเซลล์ไม่ใช่คนแบบนั้น
‎บิลพูดในแบบที่
‎มันจะส่งผลต่อการเล่นในสนามเลย
‎เขาจะพูดอะไรขึ้นมาสักคำ
‎เพราะเขารู้ว่าพูดแล้วจะจี้ใจเรา
‎และแน่นอน นั่นจะช่วยให้เซลติกส์ชนะ
‎ส่วนหนึ่งของหน้าที่
‎ที่ผมต้องมีต่อทีม คือการแย่งความสนใจ ‎ให้คู่ต่อสู้หันมาโจมตีตัวผม
‎บางทีผมจะพูดตอนไปจัมพ์บอลเปิดเกม
‎"เอานะ ทุกคน" ผมพูดกับอีกทีม
‎"คืนนี้ไม่ให้เลย์อัพที่นี่หรอก"
‎"จะไม่เสียเวลาไปกันลูกยิงจาก 15 ฟุตด้วย ‎คืนนี้ไม่มีอารมณ์
‎แต่ไม่ยอมให้ใครเลย์อัพแน่"
‎หรือไม่ก็แอบโน้มไปกระซิบใส่ปีกหน้า ‎บอกว่า "ถ้ามึงขึ้นไปเลย์อัพ
‎อย่าลืมเกลือกับพริกไทย ‎เพราะมึงได้แต่แดกบอลแน่ๆ"
‎แน่นอน ผมไม่ไปปากดีใส่ ‎ออสการ์ โรเบิร์ตสันหรือเจอร์รี่ เวสต์
‎คนบางคนเราก็ไปปากดีใส่เขาไม่ได้
‎บิลไม่เคยปากดีกับผม
‎เวลาเขาจะขึ้นยิง
‎จะเลย์อัพอะไร ‎เพราะมันอาจย้อนกลับไปเล่นเขาเองได้
‎ผมว่า ปีที่ผมเพิ่งเล่นปีแรกนะ
‎รัสเซลล์ยืนตรงนี้ แซตช์กับผมอยู่ตรงนี้
‎รัสเซลล์มองหน้าแซตช์
‎แล้วก็มองหน้าผม
‎แล้วก็มองหน้าแซตช์แล้วพูดว่า…
‎แกกันไอ้แม่ยิ้มนั้นได้มั้ยวะ
‎นั่นทำให้แบรดลีย์อึ้งไปเลย
‎ไม่เคยมีใครเรียกเขาแบบนั้นมาก่อน
‎นั่นทำให้ผมเริ่มคิดเลยว่า "เขาพูดถึงอะไร"
‎"มันเรื่องอะไรกัน"
‎คนที่มีสติปัญญาเฉลียวฉลาด ‎แต่ปากดีในสนาม นั่นโหดที่สุด
‎พวกเขาคิดจะเล่นงานคุณ ไม่ได้เล่นกีฬา
‎รัสชอบเล่นเกมในเกมอีกที
‎เขาล้วงลูกออกมาจากตะกร้า ‎ประมาณนัดละสองลูก ตั้งใจทำนะ
‎แน่ละ เขานับเป็นแต้มอยู่แล้ว
‎แต่นั่นส่งสารไปถึงผู้เล่นคนอื่นๆ
‎"ดูสิว่าเกือบจะบล็อกได้ฉิวเฉียดแค่ไหน"
‎เขาเก่งระดับปรมาจารย์เลย
‎ส่งให้เบย์เลอร์ วิ่งไปตามช่อง ‎เขาเลย์อัพ โดนรัสเซลล์บล็อกครับ
‎รัสเซลล์ยัดเข้าไปแล้ว บิล รัสเซลล์เล่นได้ดีมาก
‎รัสเซลล์เป็นคนจองหองและชอบข่มคนอื่น
‎อยู่นอกสนามเขาก็ข่มคนที่เดินเข้ามาหา
‎เขาจะยืนอยู่อย่างนั้น จ้องหน้าพวกนั้น
‎ไม่พูดอะไรทั้งนั้น
‎เขาเป็นส่วนผสมที่น่าสนใจ ‎ระหว่างนักกีฬาและนักคิด
‎เขาเลือกได้เลยว่าจะเล่นท่าไหน ‎แล้วนึกภาพได้ในหัว
‎นึกภาพซ้ำๆ ก่อนที่จะลงสนามไปลองเล่นจริง
‎เขาศึกษากีฬานี้อย่างทะลุปรุโปร่ง
‎แค่คิดว่าสามารถคำนวณมุมที่ผู้เล่นคนอื่นจะเข้าหา
‎รู้ศักยภาพของเขา รู้ว่าเขาชอบเล่นท่าไหน
‎แถมยังเห็นภาพรวมในสนามทั้งหมดด้วย
‎รู้ว่าถ้าเล่นท่านี้ ‎มุมของลูกจะส่งให้มันไปอยู่ตรงนั้น
‎เขาเป็นนักคณิตศาสตร์ชัดๆ
‎ความสามารถล้นเหลือในสนามของบิล ‎เกี่ยวข้องกับคณิตศาสตร์เสมอมา
‎สมัยยังเรียนมหาวิทยาลัยซานฟรานซิสโก
‎กับเพื่อนทีมเซลติกส์ เค.ซี. โจนส์
‎บิลเป็นผู้ริเริ่มวิธีคิดแบบใหม่
‎เกี่ยวกับบทบาทของมุมและสมการต่างๆ ‎ในกีฬาบาสเกตบอล
‎เราตัดสินกันว่าบาสเกตบอล ‎เป็นกีฬาของเรขาคณิต
‎ใช้เส้น จุดและระยะห่าง
‎ผมฝันถึงการเล่นท่าอะไรไปคนเดียว ‎แต่เขามักจะคิดหากลยุทธ์
‎เค.ซี. มองบาสเกตบอลไม่เหมือนใคร ‎เขาเป็นคนสอนผมวางแผน
‎ทำให้ลูกเป็นได้อย่างใจ ‎โดยเฉพาะเวลาเล่นเกมรับ
‎สมัยนั้น ผู้เล่นและโค้ชเกือบทุกคนมองเกมรับ
‎เป็นปฏิกิริยาจากเกมรุกอีกฝ่าย
‎เค.ซี. คิดต่างจากพวกนั้น
‎เขาหาทางที่จะทำให้คู่ต่อสู้
‎ยิงช็อตแบบที่อยากให้ยิง ‎จากจุดที่เขาอยากให้พวกนั้นยิง
‎เขาจะปล่อยให้อีกฝ่ายยิงไป
‎แต่ยิงจากนอกระยะที่เขาจะหวังผลได้
‎และแทนที่จะเข้าไปจี้ผู้เล่น ‎เขาจะวิ่งไปรออีกฟากสนาม
‎คิดเลยว่าผมจะรีบาวด์ได้ ‎แล้วปายาวไปให้เขายิงลงได้ง่ายๆ
‎เขากับผมคิดแผนแบบนี้กันมาเป็นสิบๆ แผน
‎แล้วก็เสริมจุดอ่อนของคู่ต่อสู้ ‎เข้าไปในสมการที่คิดด้วย
‎ในที่สุด เค.ซี.กับผมก็สร้าง ‎โลกบาสเกตบอลเล็กๆ ของเราเอง
‎พวกเราได้แรงบันดาลใจ
‎เหมือนเป็นนักวิทยาศาสตร์สร้างจรวดที่ใส่ผ้าใบ
‎เขามีลักษณะของคนที่มีศักดิ์มีศรีอยู่เสมอ
‎ผมดูรูปเขา มีรูปหนึ่ง
‎เขายืนอยู่ในจุดครึ่งสนาม มือสองข้างเท้าเอว
‎ในสนามบอสตันการ์เด้นที่ขายบัตรหมด
‎เมื่อเห็นภาพนั้น ก็เหมือน…
‎ราชาที่ยืนมองอาณาจักรของตนเอง
‎แต่ถึงคนจะมองว่ารัสเซลล์ ‎เป็นอัจฉริยะในสนามบาสแค่ไหน
‎แฟนๆ กับนักข่าวกีฬาก็ยังวิจารณ์เขา
‎เป็นคนขี้หงุดหงิด เย็นชาและเย่อหยิ่ง
‎ผมหยิ่ง ผมยอมรับ
‎แต่หยิ่งในคำจำกัดความของใครล่ะ
‎ถ้านักกีฬาผิวขาวทำแบบนี้
‎คนจะไม่เรียกว่าเย่อหยิ่งจองหอง ‎คนจะเรียกว่าชอบเอาชนะ เครียดขึ้ง
‎เมื่อเราเป็นบิล รัสเซลล์
‎เราอยู่ในประเทศที่กีดกันเรา
‎เห็นค่าเราเฉพาะในความเป็นนักกีฬา
‎"งั้นผมจะทำแบบนี้ ‎ตอนอยู่ในสนาม ผมเล่นให้พวกคุณ"
‎"แต่นอกสนาม ให้ผมใช้ชีวิตของผมนะ"
‎เพื่อหาหลักฐานที่ทำให้คนมองว่ารัสเซลล์เย่อหยิ่ง
‎นักวิจารณ์ยกเรื่องที่เขาไม่ยอมแจกลายเซ็น
‎ในฐานะนักกีฬา หลังจากปี 1964 แล้ว ‎เขาไม่เคยให้ลายเซ็นเลย
‎ผมรู้สึกแปลกๆ เสมอเวลาต้องแจกลายเซ็น
‎ตั้งแต่สมัยเป็นนักบาสมหาวิทยาลัยแล้ว
‎ตอนแรก ผมไม่ได้ใส่ใจกับความรู้สึกนั้นเท่าไหร่
‎ผมเซ็นชื่อไป เพราะใครๆ ก็ทำกัน
‎แต่ในช่วงต้นยุค 1960
‎ผมสังเกตว่าหลังจาก ‎แจกลายเซ็นไปสัก 50 ถึง 60 คน
‎ผมจะรู้สึกแปลกๆ ไปถึงสองสามวัน
‎ประชาชนและสื่อไม่พอใจมาก
‎แล้วถือเป็นเรื่องขัดใจส่วนตัว
‎ที่เลือกไม่ยอมแบ่งพื้นที่ชีวิตส่วนตัวของเขา
‎และแจกลายเซ็น
‎เราจะยอมให้แฟนๆ เป็นเจ้าของชีวิต ‎หรือกำกับสิ่งที่เราทำไม่ได้
‎ผมคิดไม่ออกว่าการเขียนชื่อในกระดาษหนึ่งชิ้น ‎จะมีค่าอะไรตรงไหน
‎ลายเซ็นผมมีคุณค่าอะไรแล้วทำไมต้องเซ็นด้วย
‎ผมเล่นคุ้มค่าตัวในสนามบาสแล้ว จบ
‎ผมเป็นทรัพย์สินสาธารณะยามลงสนาม
‎ผมเป็นทรัพย์สินส่วนบุคคลเวลาอยู่นอกสนาม
‎ถ้าผมอยากเซ็นให้ ผมก็จะเซ็น
‎แต่ไม่เคยมีใครบังคับให้ผมทำอะไรได้
‎คุณต้องรับผมในฐานะนายบิล รัสเซลล์ ‎คนธรรมดา ไม่งั้นก็ไม่ต้องรับ
‎ลายเซ็นของผมไม่ช่วยอะไรหรอก
‎เรื่องที่ผมเป็นนักกีฬาบาสเกตบอล ‎นั่นก็แค่เรื่องบังเอิญ
‎ผมชอบการที่เขาเป็นตัวของตัวเอง
‎เขาตัดสินใจว่าเขาจะเล่นกีฬาอย่างเดียว
‎มีปฏิสัมพันธ์กับเพื่อนร่วมทีมเท่านั้น
‎เขาควบคุมชีวิตตัวเองได้ตลอด ‎นั่นแหละคือสิ่งที่ผมอยากพูด
‎เขาอยากพูดคุยเรื่องอะไรลึกๆ
‎หรือจับมือคุณผู้ชายคุณผู้หญิง
‎พวกนั้นเขาทำได้
‎ถ้ารู้ว่าเขาไม่แจกลายเซ็น ก็ไม่ต้องขอสิ
‎เขาตั้งใจมั่นว่าเขาจะไม่มีวันเปลี่ยน
‎ผมชอบจุดนั้นของเขานะ
‎ต่อให้เป็นประธานาธิบดีสหรัฐอเมริกา ‎เขาก็ไม่ให้ลายเซ็น
‎ผมเคยขอลายเซ็นเขา เดาสิว่าเขาพูดว่าไง
‎ไม่ให้
‎แล้วผมก็เริ่มหัวเราะ แบบ "ครับ ตลกละ"
‎"เอ้า เซ็นให้หน่อย"
‎เขาปฏิเสธอีกครั้ง จริงจังด้วย
‎ตอนนั้นผมพยายามให้นักกีฬาทุกคน ‎ที่เคยลงสนามด้วย
‎เซ็นภาพของตัวเอง
‎ผมแค่จะเก็บเป็นที่ระลึกอะไรแบบนั้น
‎รัสเซลล์ไม่ยอมเลย
‎เขาพูดเลยว่า
‎"แซตช์ เราอยู่ด้วยกันตั้งบ่อย เราเที่ยวด้วยกัน
‎นายรู้นี่ว่าฉันไม่แจกลายเซ็น"
‎ผมนึกเลยนะ ‎"ฆ่ามันเลยได้มั้ยเนี่ย ล้อเล่นรึเปล่า"
‎นี่คือหนังสือของบิล รัสเซลล์สองเล่ม ‎ที่ไม่มีลายเซ็น
‎ผมเก็บไว้ระหว่างหนังสือของสาธุคุณบราวน์ ‎กับเจมส์ บอลด์วิน
‎ได้แบบนี้แหละพอใจที่สุดแล้ว ‎นี่เป็นหนังสือที่ไม่ได้เซ็นเป็นการส่วนตัว
‎ให้มาโดยคุณบิล รัสเซลล์
‎ผมเจอเขาเมื่อสักสามปีก่อน ตอนที่เขามา
‎เขาบอกว่า "แซตช์ เป็นไงบ้าง" เราคุยกัน
‎เขาบอก "แล้วฉันก็ยังไม่เซ็นให้ใครอยู่ดี!"
‎ฉันว่า ในทางหนึ่งคุณพ่อเป็นคนที่มาก่อนกาล
‎ฉันว่าถ้ามองวัฒนธรรมที่หมกมุ่นกับคนดังทุกวันนี้
‎เราจะเห็นกับดักและข้อเสียของการเป็นคนดัง
‎พ่อโดนวิจารณ์ว่าไม่เล่นตามน้ำ ‎ไม่ทำตามความคาดหวังใคร
‎ไม่เปิดใจมากกว่านี้
‎ฉันว่าพ่ออาจจะต่างจากดารากีฬาคนอื่นๆ ‎ตรงที่พ่อไม่เคยต้องการเลย
‎เขาเป็นตัวของตัวเอง ‎อย่างไม่เคยเสียใจ ตลอดเวลา
‎และถ้าเราเคารพด้านนั้นของเขาไม่ได้ ‎ปัญหาก็อยู่ที่ตัวเราเองแล้ว
‎ปี 1963 ถึง 1965 ‎เสน่ห์ของบาสเกตบอลเริ่มริบหรี่ลง
‎ผมมองว่ามันเป็นกีฬาของเด็กๆ ‎และให้สัมภาษณ์ไปแบบนั้น
‎ผมจะเป็นผู้ชายโตเต็มตัวที่ยังเล่นบาสเกตบอล ‎แบบเดียวกับที่เล่นตอนเด็กได้ยังไง
‎ในเมื่อโลกนี้มีอะไรที่สำคัญกว่านั้นตั้งเยอะ
‎ผมอยากไปช่วยเปลี่ยนโลก ‎และกำลังหาทางเข้าไปทำอย่างนั้น
‎การปฏิวัติคนดำเริ่มขึ้นแล้ว ‎กระแสด้านอื่นๆ ก็เริ่มพลิกกลับ
‎ถ้าเราเป็นคนดำที่เล่นอยู่ในกีฬานี้
‎มันเต็มไปด้วยความเหยียดผิว ‎ข้อแรก มีบางที่ที่เรายังไปไม่ได้
‎คนดำยังต้องเจอเรื่องเลวร้าย ‎ยังโดนซ้อม โดนเล่นงาน
‎แต่เรามาเล่นบาสเกตบอล ‎ให้ทีมบอสตันเซลติกส์
‎ผมว่าถ้าเริ่มถอยไปดูชีวิตตัวเอง ‎ก็อาจรู้สึกเศร้าที่เรารอดมาได้
‎เหมือน "ฉันมาทำอะไร ‎มาเล่นกีฬาให้พวกคนขาว
‎ให้พวกนั้นเชียร์ในสนาม
‎ทั้งที่พวกนั้นไม่อยากให้ฉันเป็นเพื่อนบ้านเนี่ยนะ"
‎ถ้าเปิดโทรทัศน์ เราก็เห็นการทำร้าย
‎เรายังมีหัวใจ มีสติตื่นรู้
‎เราก็อาจจะรู้สึกแย่ ‎เหมือนสิ่งที่เราทำอยู่มันไม่เพียงพอ
‎ประเทศนี้มีสังคมอยู่สองด้าน
‎ผมต้องมองให้ออก
‎ต้องมองชีวิตในแบบที่มันเป็น ‎โดยที่ไม่ให้ตัวเองบ้าตายไปเสียก่อน
‎เขาให้สัมภาษณ์สปอร์ตส์อิลลัสเตรเต็ด ‎หรือแซเทอร์เดย์อีฟนิ่งโพสต์
‎พูดถึงความรู้สึกตาสว่างกับประเทศอเมริกา
‎เขาตั้งคำถามกับกลยุทธ์สันติวิธี ‎ของมาร์ติน ลูเธอร์ คิง
‎เขาแก้ตัวให้มัลคอล์มเอ็กซ์กับเนชั่นออฟอิสลาม
‎ซึ่งเป็นศัตรูตัวหลัก ‎ของอเมริกันชนคนขาวในตอนนั้น
‎เขาบอกว่าสนามกีฬา ‎ไม่ใช่ที่ซึ่งจะมีการตื่นรู้ทางเชื้อชาติได้
‎กีฬาสะท้อนให้เห็นรูปแบบการเหยียดผิว ‎ในสังคมอเมริกันส่วนใหญ่
‎จะเกิดอะไรขึ้นเมื่อคุณลุกขึ้นมารับรู้ ‎ว่าตัวเองกำลังทำอะไรอยู่
‎มันจะส่งผลอย่างไร ‎ต่อความสนุกสบายใจในการทำเช่นนั้น
‎ขณะที่บิล รัสเซลล์กำลังดิ้นรน
‎กับบทบาทและความรับผิดชอบของตน ‎ในฐานะนักกีฬาผิวดำที่มีชื่อเสียง
‎ทีมของเขาก็กำลังจะต้องเจอจุดเปลี่ยน
‎โค้ชเร้ด อาวร์แบคตัดสินใจว่า ‎ถึงเวลาที่จะสละตำแหน่ง
‎ฤดูกาลปี 1965-1966 ‎เป็นฤดูกาลสุดท้ายที่เขาจะเป็นโค้ช
‎ผมไม่อยากเปิดฤดูกาล
‎แล้วถ้าชนะค่อยบอกว่าผมจะเกษียณ
‎พวกนั้นจะบอกว่า "คุณออกจากทีมที่ยังชนะอยู่"
‎ผมบอกว่า "ผมจะออก ไม่ว่าจะเกิดอะไรขึ้น"
‎คำถามสำคัญคือ ใครจะมาเป็นโค้ชแทนเร้ด
‎ตัวเลือกแรกที่เร้ดต้องการ ‎คือดาราและกัปตันของทีม บิล รัสเซลล์
‎มีทางใดจะผลักดันบิล รัสเซลล์ที่เป็นนักกีฬา
‎ได้ดีไปกว่าบิล รัสเซลล์ที่เป็นโค้ช
‎ผมเป็นคนแรกที่เขาทาบทาม ‎แล้วผมก็บอกไปว่าผมไม่อยากได้งานนั้น
‎ถ้าไม่ใช่บิล งั้นใคร ‎การตัดสินใจครั้งนั้นต้องรอไปก่อน
‎ระหว่างนั้น ยังมีเกมทั้งฤดูกาลต้องเล่นให้จบ
‎เมื่อเร้ดกำลังจะเกษียณ ‎พวกเขาจึงมีแรงกระตุ้นอยากเอาชนะอีกรอบ
‎เราอยากให้ตอนที่เร้ดเกษียณจากตำแหน่งโค้ช
‎เราได้ตำแหน่งแชมป์ในปีสุดท้ายของเขาด้วย
‎เรารู้สึกว่านั่นจะเป็นจุดจำกัดความ ‎ในชีวิตโค้ชของเขา
‎"เขาจบอาชีพโค้ชยังไง"
‎การคว้าแชมป์เป็นของขวัญวันลาให้เร้ด ‎ต้องขึ้นกับนัดแข่งหลังฤดูกาลปกติ
‎หลังจากเอาชนะฟิลาเดลเฟียได้ ‎เป็นครั้งที่สองติดกัน
‎และได้แชมป์บาสเกตบอลภาคตะวันออก
‎บอสตันชนะฟิลาเดลเฟียไป 121-117
‎เซลติกส์ได้ปะทะกับเลเกอร์สครั้งที่ห้า
‎และดังเช่นที่เป็นบ่อยๆ ‎ทั้งซีรีส์ชิงชนะเลิศนั้นเฉือนกันที่วินาทีสุดท้าย
‎ของเกมที่เจ็ดตัดเชือก ‎ซึ่งเซลติกส์คะแนนนำอยู่สี่แต้ม
‎เหลือหกวินาที แต่จู่ๆ เลเกอร์สก็มีโอกาส
‎ลูกไปถึงมือเอลลิส เอลลิสโดนยิงเร็ว ลงครับ!
‎เหลือสี่วินาที เหลือนำแค่สองแต้ม
‎เอาละ เค.ซี.ได้บอลโดนล้อม หนึ่งวินาที
‎ไปแล้ว จบแล้วครับ!
‎ฮาฟวิเชครับลูกได้ แล้วคนก็รุมเขาเลย
‎จบแล้วครับ
‎บอสตันเซลติกส์
‎เอาชนะลอสแองเจลิสเลเกอร์สไป 95 ต่อ 93
‎และฝูงชนกรูลงมาที่สนาม
‎ผมกับเร้ดอยากให้เราชนะนัดนั้น ‎เขาจะได้เกษียณด้วยชัยชนะ
‎(อาวร์แบคหัวเราะคิกคักเมื่อเกษียณ)
‎เร้ดวางแผนจะอยู่กับเซลติกส์ต่อ ‎ในฐานะผู้จัดการทีม
‎เขาจึงต้องตั้งคนที่จะมาสืบทอดตำแหน่ง
‎เขารู้ว่ารัสเซลล์ต้องการโค้ช ‎ที่สร้างแรงบันดาลใจให้เขาได้
‎ทำให้เขายังสนใจในกีฬานี้อยู่ได้
‎ใครจะดีไปกว่านักกีฬาเซลติกส์ ‎ไม่ว่าจะจากทีมปัจจุบันหรือจากอดีต
‎เราทั้งคู่ทำรายชื่ออกมา ‎ตัวเลือกแรกของผมคือแฟรงค์ แรมซีย์
‎แฟรงค์เกษียณไปอยู่ที่เคนทักกี้และมาไม่ได้
‎เราติดต่อคนอีกสามถึงสี่คน
‎ไม่มีใครเหมาะในสายตาเราทั้งคู่
‎เขาบอกผมว่าต้องจ้างใครสักคน
‎เขาบอกว่าต้องมองหาคนนอกองค์กรแล้ว
‎เมื่อเข้าตาจน เร้ดจริงโทรหาอเล็กซ์ แฮนนัม ‎โค้ชทีมซานฟรานซิสโกวอร์ริเออร์ส
‎อดีตโค้ชควบผู้เล่นของทีมเซนต์หลุยส์ฮอว์คส์
‎และเป็นอดีตคู่แข่งที่รัสเซลล์ไม่ชอบหน้าเลย
‎ผมบอกเขาว่า "ถ้าคุณจ้างเขานะ เร้ด ‎ผมจะเกษียณไปพร้อมกับคุณ"
‎พอได้นั่งคุยกับรัสเซลล์ ผมก็ถามว่า ‎เร้ดเกษียณแล้วใครจะเป็นโค้ช
‎เขาบอก "อเล็กซ์ แฮนนัม"
‎หนึ่งในคู่แค้นคนสำคัญที่สุดของรัสเซลล์
‎ผมบอก "นายเล่นให้อเล็กซ์ แฮนนัมไม่ได้หรอก ‎เขาเป็นคนเดียวที่นายเกลียด"
‎ผมบอก "ฟังนะ ให้ตายเถอะ ‎นายนั่นแหละเป็นโค้ชของไอ้ทีมเวรนี่"
‎"นายอยากโค้ชมั้ย" "อยาก"
‎"งั้นก็ไปบอกเร้ดสิว่านายจะเป็นโค้ช"
‎ประมาณ 25 นาทีต่อจากนั้น
‎ผมนั่งอยู่ในห้องโรงแรม
‎โทรศัพท์ดัง
‎ปลายสายคือเร้ด อาวร์แบค เขาบอก ‎"แมคสวีนนี ไอ้เวรเอ๊ย"
‎ผมถาม "เร้ด เกิดอะไรขึ้น"
‎ตูม เขาวางสาย
‎อีกไม่กี่นาทีต่อมา คนเคาะประตู ‎นั่นรัสเซลล์ "ผมเป็นโค้ชแล้ว"
‎ผมคิดว่ามันเป็น… ผมกอดเขา จูบเขาเลย
‎แล้วก็กระตุกเคราเขาด้วย
‎นั่นเป็นเรื่องวิเศษที่สุดในโลก
‎(ครูฝึกอาชีพนิโกรคนแรก)
‎พวกเขาเคยมีคูซีย์กับอาวร์แบค ‎แต่ไม่เคยได้แชมป์โลก
‎จนกระทั่งได้ตัวบิล รัสเซลล์ ‎และตอนนี้เขาเป็นทั้งโค้ชและผู้เล่นแล้ว
‎ผมนึกว่าถ้าลองเป็นโค้ช
‎นั่นจะช่วยเติมความกระตือรือร้น ‎ให้ความสัมพันธ์ของผมกับกีฬานี้
‎นั่นเป็นสิ่งที่เขาควรจะต้องได้อยู่แล้ว
‎ดูจากสิ่งที่เขาทำมา
‎นี่คือโค้ชคนใหม่ของทีมเซลติกส์ ขอให้โชคดีนะ
‎ขอบคุณครับ
‎คุณจะเป็นสำเนาของเร้ด อาวร์แบครึเปล่า ‎หรือจะเป็นโค้ชในแบบตัวเอง
‎ไม่มีใครเป็นสำเนาของเร้ด อาวร์แบคได้
‎ผมคงต้องทำด้วยแนวตัวเอง ‎ผมก็หัวแข็งเหมือนกัน
‎นั่นเป็นจุดที่ผมจะทำตามเร้ด ‎ผมจะหัวแข็งเหมือนเขา
‎ในงานเลี้ยงอำลาฤดูกาลประจำปีของเซลติกส์
‎รัสเซลล์ส่งสัญญาณว่า ‎บทบาทของเขาอาจจะเปลี่ยนไป
‎แต่ความรู้สึกและความคาดหวัง ‎ต่อเพื่อนร่วมทีมยังเหมือนเดิม
‎ผมคาดหวังจากทีมเยอะมากในฤดูกาลหน้า
‎ผมไม่เคยอยู่ในทีมไหนที่ทุ่มเทใจมากกว่าทีมนี้
‎ผมไม่ค่อยสนิทสนมกับใคร ‎แต่พวกคุณทำให้ผมรัก
‎พวกคุณปฏิบัติต่อผมดีกว่า ‎ที่เคยมีใครทำมาตลอดชีวิต
‎พวกคุณคือครอบครัวของผมจริงๆ
‎เซลติกส์เป็นมากกว่าแค่ชื่อหรือแค่ทีม
‎นี่คือวิถีชีวิต
‎การประกาศครั้งนั้น ‎เป็นจังหวะสำคัญมากของทีมเซลติกส์
‎สำคัญต่อวงการกีฬาทุกชนิด ‎และที่จริงคือสำคัญต่อชาติ
‎รัสเซลล์จะเป็นหัวหน้าโค้ชผิวดำคนแรก
‎ในทีมกีฬาอาชีพทุกชนิดในทวีปอเมริกาเหนือ
‎แต่สื่อมวลชนก็ไม่รู้ว่าจะรับเรื่องนี้อย่างไร
‎("ผมว่าผมทำงานนี้ได้" - รัสเซลล์)
‎คุณจะทำงานอย่างเป็นกลาง ‎โดยไม่มีอคติกลับด้านทางเชื้อชาติได้หรือไม่
‎ได้
‎ตอนนี้คุณเป็นนิโกรคนแรก ‎ที่ได้ตำแหน่งโค้ชของทีมกีฬา
‎นั่นทำให้กดดันเป็นพิเศษรึเปล่า
‎ไม่เลย คนอื่นให้ความสำคัญมากกว่าผม
‎เพราะผมว่ามันก็เป็นธรรมดาที่ผมจะได้งานนี้
‎หรือเขาจะเสนองานนี้ให้ผม
‎การที่รัสเซลล์มาเป็นโค้ชของเซลติกส์ ทีมที่ชนะ
‎ได้แชมป์มาหลายครั้งมากแล้ว
‎นั่นเป็นเรื่องใหญ่มาก ‎ในประวัติศาสตร์กีฬาอเมริกัน
‎ผมยังจำตอนที่ได้ข่าว
‎บิล รัสเซลล์จะมาเป็นโค้ชทีมเซลติกส์
‎ผมดีใจมาก
‎นี่เราเพิ่งพ้นระบบโควต้ามาได้ห้าปีเอง
‎เขาไม่ได้กลายเป็นแค่หน้าตาของทีมเซลติกส์
‎เขากลายเป็นส่วนหนึ่งของผู้บริหาร
‎ซึ่งจะได้รับความสนใจจากคนทั้งโลกด้วย
‎ผมจินตนาการไม่ออกเลยว่าจะเป็นยังไง
‎ที่ต้องพยายามทำให้ดีในทั้งสองบทบาท ‎เพราะมันเป็นตำแหน่งที่ต่างกันมาก
‎และต้องใช้พลังงาน มุมมองและความคิดมาก
‎เขาเป็นคนดีกว่าผม
‎รัสเซลล์กับทีมเซลติกส์ ‎เปิดฤดูกาลได้อย่างแข็งแกร่ง
‎เอาชนะได้ทั้งหมดสิบนัดจาก 12 นัด
‎แต่ที่ยิ่งกว่าการชนะหรือแพ้
‎มีเหตุการณ์หนึ่งที่ส่งผลกระทบต่อโค้ชบิล รัสเซลล์
‎เมื่อเซลติกส์ไปเล่นเกมสาธิตที่ลุยเซียนา
‎พ่อเขาพาปู่มาดูบาสเกตบอลเป็นครั้งแรก
‎คุณชาร์ลีเข้ามาในห้องล็อกเกอร์กับปู่
‎ผ่านไปสองสามนาที เราทั้งคู่ก็เริ่มแพนิค
‎ปู่เริ่มร้องไห้ ผมนึกว่าปู่จะหัวใจวาย
‎แต่เราทั้งคู่ก็เห็นว่าปู่ไม่ได้เจ็บปวดอะไร
‎ปู่มองภาพตรงหน้าอย่างกับอึ้งจนพูดไม่ออก
‎จ้องภาพของแซม โจนส์ ‎กับจอห์น ฮาฟวิเชคที่อาบน้ำอยู่ใกล้ๆ กัน
‎เพื่อนร่วมทีมสองคนของผม ‎แค่กำลังล้างตัวและคุยกันปกติ
‎ไม่ได้รับรู้อารมณ์ของคุณปู่เลย
‎ปู่เงยหน้าขึ้นมามองเราแล้วประกาศช้าๆ
‎"ฉันไม่เคยคิดว่าจะอยู่จนได้เห็น
‎น้ำไหลจากตัวคนดำไปกระเซ็นโดนคนขาวได้"
‎เขาส่ายหน้าแบบไม่อยากเชื่อสายตา
‎"ฉันดูออกนะ ‎สองคนนั้นเขาเป็นเพื่อนที่ชอบพอกันแท้จริง"
‎ตอนนี้คุณอยู่ในฐานะที่จะคุมทีมได้เป็นครั้งแรก
‎และชนะติดต่อกันมายาวนาน ‎คุณอยากจะทำนายผลอะไรไหม
‎ถ้าไม่มีใครในทีมบาดเจ็บ ‎ผมว่าเราไปได้ถึงเส้นชัยแน่
‎ถึงจุดนั้น เขาอาจจะรับหน้าที่มากกว่าที่ทำได้
‎เขาลงเล่นเฉลี่ยแล้วนัดละ 45 นาที
‎พร้อมกับทำหน้าที่โค้ช
‎และดูแลให้เราทุกคนอยู่ในจุดที่ควรจะอยู่
‎ดูว่าทีมบุกทำเกมได้ดี ทีมรับอยู่ในจุดที่ควรจะอยู่
‎ผมพนันว่าตอนที่เขารับหน้าที่นั้น ‎เขาไม่ได้รู้ตัวหรอก
‎ว่ามันจะดึงพลังจากเขาไปมากกว่าเดิมแค่ไหน
‎แล้วมันบังเอิญเป็นปีที่วิลท์เล่นได้ดีเสียที
‎แถมยังมีทีมที่ดีมากด้วย
‎โปรแกรมก่อนเกมของทีมครับ แค่ 35 ‎ชื่อคนที่จะลงเล่นอยู่ในโปรแกรม
‎วิลท์ แชมเบอร์เลน ‎อ่านรายชื่อนักกีฬาอย่างเป็นทางการ
‎ในช่วงสองปีที่ผ่านมา ทีมเซเวนตี้ซิกเซอร์สพัฒนา
‎จากทีมที่มีศักยภาพมาเป็นทีมที่ทรงพลังมาก
‎พวกเขามีสถิติที่ดีที่สุดในเอ็นบีเอ
‎และในที่สุดวิลท์ก็เจอทีมที่เขาผูกพันด้วย
‎ถ้าถูกปฏิเสธก็ทำให้เจ็บใจน่ะสิ
‎สิบปีที่ผ่านมา ทีมเซลติกซ์ได้แชมป์ ‎ไปทั้งหมดเก้าคร้ัง
‎ปีที่แล้ว ทีมเซเวนตี้ซิกเซอร์ส ‎เป็นทีมที่ "เกือบแล้ว" ของเอ็นบีเอ
‎อดีตเรียกร้องให้ "ชนะบอสตันให้ได้"
‎ส่งกลับไปที่เกรียร์ เขาอยากยิง ‎ยิงแล้ว ลงครับ
‎โห สองสโมสรนั่นเล่นกันหนักมาก
‎เกรียร์ฉีกออกซ้าย เขายิง ไม่ลง
‎แชมเบอร์เลนรีบาวด์ได้ ‎เลย์อัพขึ้นไป โดนฟาลว์
‎ซิกเซอร์สครองทั้งสามเกมแรก ‎ในรอบเพลย์ออฟปี 1967
‎วิลท์ที่ตอนนี้เจนสนาม ปรับวิธีการเล่น
‎เริ่มส่งลูกให้มากขึ้น และใส่ใจกับเกมรับของทีม
‎บล็อกได้สวยมาก แชมเบอร์เลน! ‎บล็อกได้สวยมาก แชมเบอร์เลน!
‎ในปีแรกที่เขาเป็นทั้งผู้เล่นและโค้ชในเอ็นบีเอ
‎รัสเซลล์รับช่วงองค์กรที่แกร่งแต่กำลังร่วงโรย
‎ไปเล่นที่การ์เด้น และพวกแฟนนิสัยไม่ดี
‎อย่าเรียกว่าเป็นการแข่งขัน ‎เรียกว่าเป็นการเผชิญหน้าดีกว่า
‎แฟนคนหนึ่งลงมามีเรื่องด้วย
‎เซลติกส์สามารถชนะนัดที่สี่ที่สนามบอสตัน
‎แต่ก็ต้องกลับไปที่ฟิลลี่
‎ซึ่งแฟนๆ ยืนยันให้เขา ‎โค่นบัลลังก์ของเซลติกส์ลงให้ได้
‎วอล์กเกอร์เลี้ยง เลย์อัพ
‎นี่เป็นสโมสรที่เล่นได้ดีมาก
‎ส่งให้เกรียร์ เขาโดนไล่แล้ว แต่เลย์อัพขึ้นไปได้
‎(บอสตันตายแล้ว)
‎แฟนๆ ในฟิลาเดลเฟียตะโกนกันว่า ‎"เซลติกส์ตายแล้ว ตายเสียที"
‎(บอสตัน ได้ตายแน่คืนนี้)
‎บิล รัสเซลล์เห็นบัลลังก์เดิมสลายไปต่อหน้า
‎ห้า สี่ สาม สอง หนึ่ง!
‎(คะแนน 166 - 140)
‎วิลท์กับทีมฟิลาเดลเฟียซิกเซอร์ส ‎เอาชนะเราได้เพราะทีมของเขาดีกว่า
‎พวกเขาไล่บี้จนเราแทบเอาตัวไม่รอด
‎แล้วผมก็ได้ลิ้มรสชาติของโรคขี้แพ้
‎แม้เซลติกส์จะเพิ่งได้แชมป์ติดกันมาแปดปี
‎อย่างที่ไม่เคยมีใครทำได้ ‎แต่แฟนๆ ที่บอสตันก็โห่ไล่ผม
‎"หมดไฟแล้วสินะ"
‎"นึกแล้วว่าไปไม่รอด พวกแกไม่เหลือฝีมือแล้ว"
‎ผมต้องกะพริบตาเลย
‎ปีนั้น ทีมซิกเซอร์สชนะได้แชมป์เอ็นบีเอ
‎ทำให้วิลท์ได้แชมป์เป็นครั้งแรก
‎ระหว่างนั้นที่บอสตัน ‎ผลที่ตามมาจากความพ่ายแพ้ขมขื่นของเซลติกส์
‎พุ่งเป้าไปที่คนคนเดียว
‎เราชนะกันจนชิน
‎และตราบใดที่เรายังพึ่งให้รัสเซลล์ ‎เป็นเสาหลักของทีมได้
‎เราก็นึกว่าจะชนะทุกอย่าง
‎รัสซึ่งเป็นคนมีทิฐิ
‎ก็เจ็บใจมาก
‎กับเรื่องที่ว่าทีมเราไม่ชนะ
‎แล้วเขาก็ขายหน้าด้วย
‎เขาเงียบกริบ ไม่อยากพูดถึงฤดูกาลนั้นอีก
‎เขาเป็นคนแบบนั้นแหละ
‎เขาบอกว่า "เอ้า แล้วค่อยดูว่าปีหน้าจะเป็นไง"
‎หากคุณไม่ทันสังเกต ‎เพราะมัวตื่นเต้นกับเบสบอลเวิลด์ซีรีส์
‎เอ็นบีเอกำลังจะเปิดฤดูกาลใหม่ในวันเสาร์แล้ว
‎ที่บอสตันการ์เด้น นักกีฬาเจนสนามทั้งหมด
‎จะกลับมาเล่นให้เซลติกส์ ‎และพยายามชิงบัลลังก์กลับคืนมา
‎จากที่ทีมฟิลาเดลเฟียเซเวนตี้ซิกเซอร์ส ‎เอาไปจากพวกเขา
‎เมื่อก่อนผมไม่เคยทำนายผลการแข่ง
‎ตลอดหลายปีที่เล่นให้ที่นี่ ‎เขาถามว่า "คุณจะเล่นเป็นยังไง"
‎ผมจะตอบว่า "ไม่รู้ ไม่มีอะไรจะตอบ"
‎ปีที่แล้ว เขาถามว่า "คุณจะเล่นเป็นยังไง"
‎ผมตอบ "เราจะชนะ" แต่เราไม่ชนะ
‎ดังนั้นต่อจากนี้ผมจะไม่พูดอะไรแล้ว ตลอดกาล
‎รัสเซลล์ต้องเจอภัยทั้งสองด้าน ‎ในปีที่สองซึ่งเขาเป็นโค้ช
‎ด้านหนึ่งคือต้องพิสูจน์ตัวเองว่า ‎สามารถพาทีมไปชนะได้แชมป์อีกครั้งได้
‎หลังจากที่พ่ายให้กับ ‎ฟิลาเดลเฟียเซเวนตี้ซิกเซอร์ส
‎ศึกอีกด้านมาจากสงครามร้ายกาจ ‎ที่แบ่งแยกทั้งประเทศอเมริกา
‎และวงการกีฬาทั้งหมด
‎ผมมีมุมมองที่แน่วแน่ ‎เกี่ยวกับสงครามเวียดนามตั้งแต่มันเริ่มใหม่ๆ
‎ผมดูแล้วนั่นเหมือน ‎ความพยายามทำสงครามอาณานิคมต่อ
‎ซึ่งในฐานะคนดำ ‎ที่ต่อต้านการล่าอาณานิคมในแอฟริกา
‎ผมจึงอ่อนไหวกับเรื่องนี้
‎ดังนั้น คนเวียดนามแค่บอกว่า
‎พวกเขาไม่ได้อยากให้คนขาว ‎มาบริหารประเทศ
‎แน่นอน พวกเราชาวอเมริกัน ‎ไม่ได้มองในมุมของเขา
‎ในฐานะของจักรวรรดิ เรายืนยันว่าสงครามนี้
‎เป็นเรื่องของคอมมิวนิสต์สู้กับประชาธิปไตย
‎ระเบิดที่เวียดนามกลับมาระเบิดในบ้าน
‎มันทำลายความฝันและความเป็นไปได้
‎ที่จะเกิดประเทศอเมริกาที่ดี
‎นี่ๆ แอลบีเจ วันนี้ฆ่าเด็กไปแล้วกี่คน
‎ไอ้พวกคอมมิวนิสต์มันบริหารที่นี่
‎สงครามจุดประกายความโกรธและขมขื่น ‎และทำให้ทั้งประเทศแตกเป็นสองฝ่าย
‎- เราอยากได้อะไร ‎- สันติภาพ
‎- จะได้เมื่อไหร่ ‎- เดี๋ยวนี้
‎ในกลุ่มคนที่ต่อต้านการทำสงคราม
‎มีแชมเปี้ยนโลกรุ่นเฮฟวี่เวทอายุ 25 ปี ‎แคสเซียส เคลย์
‎ซึ่งเพิ่งรับศาสนาอิสลาม ‎และเปลี่ยนชื่อเป็นมูฮัมหมัด อาลี
‎อาลีให้เหตุผลว่าศาสนาและ ‎ความเชื่อทางจริยธรรมของเขา
‎ทำให้ไม่สามารถไปต่อสู้และฆ่าคนที่เขาไม่รู้จัก
‎ผมไม่คิดว่าผมควรไปเวียดนาม
‎แล้วยิงคนที่ไม่เคยเรียกผมว่า "ไอ้นิโกร"
‎ไม่เคยลงแส้ประจานผม ‎หรือปล่อยหมาไล่ผม หรือข่มขืนคุณแม่ผม
‎อาลีอาจจะต้องเสียตำแหน่งแชมป์โลก
‎โดนดำเนินคดีจากส่วนกลาง
‎และอาจต้องจำคุกถึงห้าปี
‎พร้อมกับโดนปรับ 10,000 เหรียญ
‎สิ่งที่มูฮัมหมัด อาลีทำ
‎อาจทำให้เขาต้องจบอาชีพนักมวย
‎เขาไม่สนหากต้องเสียเงินเป็นล้านเหรียญ ‎เขาใจกล้ามากจริงๆ
‎เขาทำให้พวกเราภาคภูมิใจที่เป็นนักกีฬาผิวดำ
‎เพราะเขาทำให้ผมเห็นจากการกระทำของเขา
‎ว่าอะไรกันแน่ที่สำคัญ
‎ผมไม่ได้รู้จักนักกีฬามากมาย
‎ที่จะยอมทำเพื่อจุดยืนอย่างที่เขาทำ
‎เรื่องแบบนี้ต้องอาศัยพลังใจ ‎และความมุ่งมั่นยิ่งยวด
‎ต้องศรัทธาจริง
‎(การประชุมคลีฟแลนด์ ‎4 มิถุนายน 1967)
‎การประชุมคลีฟแลนด์ ‎เป็นการโต้ตอบจากเหล่านักกีฬาผิวดำ
‎กับเรื่องที่อาลีปฏิเสธ ‎ไม่ยอมเกณฑ์ทหารเข้ากองทัพสหรัฐอเมริกา
‎พวกเขาอยากแสดงกำลังใจต่อพี่น้องคนดำ
‎เราไม่ได้ไปคลีฟแลนด์ ‎เพื่อโน้มน้าวให้อาลีเข้าเกณฑ์ทหาร
‎เราไปเพื่อเสนอความช่วยเหลือให้เขา
‎ไม่มีอะไรกำหนดว่าแชมเปี้ยนรุ่นเฮฟวี่เวทโลก
‎จะต้องนับถือศาสนาอะไร ‎หรือต้องไม่ใช่คนที่มีจุดยืนต่อต้านสงคราม
‎เรามาด้วยมิตรภาพต่อมูฮัมหมัด อาลี
‎และผมรู้ว่าเราอยากรู้จากเขาโดยตรง…
‎เราอาจอ่านหนังสือพิมพ์ ‎ดูข่าวโทรทัศน์ อะไรพวกนั้น
‎ว่าเกิดอะไรขึ้น
‎เขายืนหยัดตอบคำถามที่ตอบยากมากมาย
‎และสรุปแล้ว เขาโน้มน้าวจนพวกเราเชื่อ
‎เรื่องนี้ที่จริงแล้วเป็นเรื่องทางศาสนา
‎เขาศรัทธาในศาสนาของเขา
‎และจุดยืนของเขาขึ้นกับเรื่องนั้นเท่านั้น
‎เรื่องที่เขาต้องเจอ
‎ทำให้เขากลายเป็นคนที่โดดเดี่ยวมาก
‎นี่คือภาพถ่ายแสนโด่งดัง
‎อาจจะเป็นหนึ่งในภาพโด่งดังที่สุด ‎ในศตวรรษที่ 20
‎การได้เห็นคนดำเหล่านั้น ดารากีฬาเหล่านั้น
‎ออกจากบทบาท ‎ในฐานะดาราของทีมคลีฟแลนด์บราวน์
‎ดาราของทีมเซลติกส์ ดาราของทีมแพคเกอร์ส
‎และบอกว่า "ไม่ใช่ เราเป็นคนดำมาก่อน"
‎พวกเขารู้สึกว่ามีหน้าที่และความรับผิดชอบ
‎จะต้องใช้เวทีและเสียงของพวกเขา
‎ความต้องการและความปรารถนาของพวกเขา ‎เพื่อเปลี่ยนแปลงประเทศนี้
‎และแสดงความหมายของการเป็นนักกีฬาผิวดำ
‎สิ่งที่บิลกับผมมีเหมือนกัน
‎คือเราไม่ยอมละทิ้งตัวตนของเรา
‎เราพร้อมรับมือกับอคติ
‎และการเลือกปฏิบัติต่างๆ
‎กับการปฏิบัติอย่างไม่เป็นธรรมด้วย
‎ถ้าเราเป็นดารา
‎และพูดสิ่งที่ถูกต้อง ทำสิ่งที่ถูกต้อง
‎เราจะได้เงินไม่น้อย
‎แต่ถ้าเป็นนักกิจกรรมเพื่อสังคม ‎เราต้องยอมละทิ้งเรื่องนั้น
‎บิลเป็นคนพิเศษมาก
‎พวกเรามั่นใจได้เสมอ
‎เขาจะท้าทายและพูดถึงสิ่งที่ไม่ถูกต้อง
‎บิล รัสเซลล์จับความหมาย
‎จิตวิญญาณและหัวใจของสิ่งที่อาลีพูด
‎ตอนที่นักข่าวมาถามบิล
‎"จะเกิดอะไรขึ้นกับมูฮัมหมัด อาลี"
‎บิลตอบว่า
‎"ผมไม่ห่วงมูฮัมหมัด อาลีหรอก
‎เขาทำสิ่งที่ผมเองทำไม่ได้
‎เขาเจอสิ่งที่ทุ่มเทจิตใจให้ ‎จนพร้อมจะเอาชีวิตตัวเองเป็นเดิมพัน"
‎"ผมไม่ห่วงอาลีหรอก ‎ผมห่วงพวกเราที่เหลือทุกคนต่างหาก"
‎นี่คือรายงานพิเศษจากข่าวซีบีเอส
‎ดร.มาร์ติน ลูเธอร์ คิง จูเนียร์
‎ผู้นำเรียกร้องสิทธิมนุษยชน ‎และเจ้าของรางวัลโนเบล
‎ถูกลอบสังหารแล้วคืนนี้ ‎ที่เมืองเมมฟิส รัฐเทนเนสซี
‎เขายืนอยู่ที่ระเบียงชั้นสองของโรงแรมลอร์เรน
‎เมื่อกระสุนปืนนัดเดียว ‎ลั่นออกมาจากฝั่งตรงข้ามถนน
‎กระสุนนัดนั้นยิงโดนที่คอของเขา
‎ฝันของดร.มาร์ติน ลูเธอร์ คิง
‎ไม่ได้ตายไปพร้อมกับเขา
‎อเมริกาจะไม่ยอมถูกปกครองโดยกระสุนนัดนั้น
‎แต่ต้องปกครองด้วยบัตรเลือกตั้ง ‎ของเหล่ามนุษย์ผู้มีคุณธรรมและเป็นไท
‎ผมว่าทุกคนในทุกทีม ไม่ว่าจะเชื้อชาติศาสนาใด
‎อะไรก็ตาม
‎รู้สึกสูญเสียกันหมด
‎และนั่นส่งผลกระทบต่อเราทุกคน
‎เกิดเหตุจลาจลวุ่นวายขึ้น ‎ในมากกว่า 150 เมืองของประเทศอเมริกา
‎มีเหตุวางเพลิงและลักขโมยของ ‎แบบที่ไม่เคยเกิดมาก่อนในประวัติศาสตร์ชาติ
‎นี่คือการทดสอบความเหนียวแน่น ‎และสายใยของสาธารณรัฐชาติเรา
‎ความโศกเศร้าและโกรธเคือง ‎ระเบิดตัวในหลายเมืองทั้งประเทศ
‎ที่ฟิลาเดลเฟีย เซลติกส์มีกำหนด
‎จะแข่งรอบชิงแชมป์ภาคตะวันออกนัดแรก
‎กับทีมเซเวนตี้ซิกเซอร์สในวันรุ่งขึ้น
‎เราจะไม่ยืนรอให้ผู้นำของเราถูกฆ่าแล้ว
‎ผมรู้ว่าผมเองอยู่ในภาวะช็อกตลอดทั้งวัน
‎ผมนั่งนิ่งอยู่สี่ถึงห้าชั่วโมง ‎ก่อนจะสามารถคุยเรื่องอื่นได้
‎แล้วผมก็คิดว่าเราไม่น่าจะแข่งเลย ‎ผมโทรหาวิลท์
‎แม้แต่นักกีฬาที่มีสถานะคนดัง
‎อย่างบิล รัสเซลล์และวิลท์ แชมเบอร์เลน
‎ยังไม่สามารถขอให้เอ็นบีเอบอกว่า ‎"เพื่อเป็นเกียรติต่อบุคคลยิ่งใหญ่ผู้นี้
‎เราจะหยุดเล่นก่อน เราจะไม่จัดการแข่งขัน"
‎เมื่อแฟนๆ เริ่มทยอยกันเข้ามาในสนาม
‎แชมเบอร์เลนจึงยืนยันให้ ‎ลงคะแนนเสียงในห้องล็อกเกอร์ว่าจะเล่นไหม
‎เราทั้งคู่เห็นตรงกันว่า ‎คงไม่ดีที่จะยกเลิกการแข่งเมื่อสายไปแล้ว
‎คนดูตั้งหมื่นหรือหมื่นสองอยู่ในสนาม ‎ถ้ายกเลิกคงมีปัญหาแน่
‎สุดท้าย ทั้งสองทีมจึงตัดสินใจแข่งกัน
‎แฟนๆ ได้ดูเกมที่นิ่งแต่ไร้สมาธิ
‎แม้แต่ด้วยฝีมือของคู่อริสองคน ‎รัสเซลล์กับแชมเบอร์เลน
‎บรรยากาศชวนขนลุกมาก ‎ไม่มีความตื่นเต้นดีใจอะไร
‎ที่ปกติจะมาพร้อมกับบาสเกตบอลรอบเพลย์ออฟ
‎เซลติกส์ชนะได้ด้วยคะแนน 127 ต่อ 118
‎สี่วันต่อมา มีพิธีฝังคิงที่แอตแลนตา
‎พิธีศพของคิงมีผู้เข้าร่วมงานมากมาย ‎ทั้งจากวงการเมือง
‎วงการบันเทิง และซูเปอร์สตาร์จากเอ็นบีเอ
‎หลายคนกลัวว่าฝันของเขาจะตายไปพร้อมเขา
‎ผมนับถือดร.คิงมากทีเดียว
‎เขาเป็นตัวกลางขั้นสุดท้าย นึกออกไหม
‎เรื่องที่ผมพูดไว้เมื่อสิบปีก่อน
‎เรื่องที่ทุกคนไม่ฟังและบอกว่าเป็น ‎"คำของไอ้นิโกรขี้โมโห"
‎กลายเป็นจริงในวันนี้ ‎นั่นคือสิ่งที่ทำให้มันเศร้ามาก
‎ความรุนแรงไม่เคยก่อให้เกิดเรื่องสร้างสรรค์
‎นี่คือชายซึ่งเชื่อมั่นในการต่อสู้ด้วยสันติวิธี
‎และมีคนฆ่าเขา
‎นี่เป็นเรื่องเศร้าอย่างแท้จริง
‎วันที่ 10 เมษายน หนึ่งวันหลังงานศพของคิง
‎รอบเพลย์ออฟก็เล่นกันต่อที่บอสตันการ์เด้น
‎(เซลติกส์กับเซเวนตี้ซิกเซอร์ส ‎ชิงแชมป์ภาคตะวันออก 1986)
‎เซเวนตี้ซิกเซอร์ส ‎เล่นและทำคะแนนได้ดีกว่าคู่แข่ง
‎และเซลติกส์แพ้ไป 115 ต่อ 106
‎ฟิลาเดลเฟียชนะต่ออีกสองเกม
‎ไม่มีทีมใด แม้แต่เซลติกส์ จะกลับตัวได้
‎หากแพ้สามต่อหนึ่งในการแข่งซีรีส์ใดก็ตาม
‎แต่สงครามยังไม่จบ
‎และหากสงครามยังไม่จบ ก็ห้ามนับศพทหาร
‎เซลติกส์คำรามกึกก้องกลับมาในนัดที่ห้า
‎เอาชนะฟิลาเดลเฟียไป 122 ต่อ 104
‎ตอนนี้จังหวะเกมเปลี่ยนไปแล้ว
‎เซลติกส์ชนะนัดถัดมาที่การ์เด้น
‎ด้วยการบล็อกไม่ยอมใคร ‎และการโค้ชที่ดีจากรัสเซลล์
‎เขาจึงต้องไปแข่งนัดสุดท้ายที่ฟิลาเดลเฟีย
‎เพื่อพิสูจน์ว่าพวกเขายังเป็นแชมป์อยู่
‎รัสเซลล์พูดว่า ‎นั่นเป็นชัยชนะที่สะใจที่สุดในชีวิต
‎ทีมเซลติกส์ไปเอาชนะเลเกอร์สต่อได้ ‎ในรอบชิงชนะเลิศ
‎นี่เป็นแชมป์ครั้งที่สิบของรัสเซลล์ ‎และครั้งแรกในฐานะหัวหน้าโค้ช
‎บิล ยินดีด้วยที่เล่นนัดที่ดีและฤดูกาลที่ดี
‎ขอบคุณ
‎การทำหน้าที่ทั้งโค้ชและผู้เล่น ‎ดึงพลังจากคุณในฤดูกาลนี้
‎มากกว่าฤดูกาลก่อนๆ ไหม
‎ผมไม่คิดงั้นนะ
‎คุณคิดว่ากลุ่มนักกีฬาผิวดำใหม่ๆ ‎จะเปลี่ยนแปลงทางสังคมหรือการเมืองได้ไหม
‎ผมทำสิ่งที่ทำได้ ผมพูดมาหลายปีแล้ว
‎ผมทำเพราะผมพอจะมีอำนาจ ‎และผมเล่นเก่งมาก
‎แต่จะว่าไป นั่นทำให้ผมมีอะไรจะเสียมากขึ้น
‎ในแง่ของสิ่งที่พวกเขาพูดกันอยู่
‎แต่ผมมองว่าไม่มีอะไรจะเสีย ‎เพราะถ้าผมไม่มีความเป็นคน
‎ผมก็ไม่เหลืออะไรอยู่ดี
‎นักกีฬาเป็นแค่สินค้า ไม่ได้เป็นคน
‎ผมถูกรังควานไม่หยุดและถูกขังเดี่ยว
‎เป็นเวลาเกือบสามเดือนแล้ว
‎- เราเป็นใคร ‎- แบล็คแพนเธอร์!
‎ไม่มีอะไรสำคัญกว่าการหยุดฟาสซิสม์ให้ได้
‎เพราะฟาสซิสม์จะทำลายเราทุกคน
‎บอกเลย ผมรู้สึกไม่คู่ควรอย่างแรง
‎เพราะเมื่อเห็นว่า ‎คนของเราต้องเจอกับอะไรบ้าง
‎สิ่งที่ผมทำก็กลายเป็นเรื่องเล็กน้อยมาก
‎รัสขู่ว่าจะเกษียณมาตั้งแต่สามหรือสี่ฤดูกาลก่อน
‎ผมบอกว่า "รัส นายเกษียณไม่ได้"
‎ผมบอกว่า "นายต้องเล่นต่อไป ‎เราจะได้ชนะและได้แชมป์ต่อไป
‎และได้เช็คค่าที่ชนะแชมป์ไปเรื่อยๆ ด้วยนะ"
‎"ถ้าไม่มีนาย พวกเราชนะไม่ได้"
‎วันที่ 15 มีนาคม 1969
‎ในเกมที่แข่งกับทีมบัลติมอร์บูลเลตส์
‎เซลติกส์ไล่ตามตีเสมอได้ในวินาทีสุดท้าย
‎เมื่อได้ครองบอล โค้ชรัสเซลล์เรียกเวลานอก
‎ผมตะโกนว่า ‎"เราผูกเชือกรองเท้ามันแล้ว! ฆ่ามันกันเลย"
‎ทันใดนั้นผมก็ระเบิดหัวเราะจนหยุดไม่ได้
‎คนในทีมคิดว่าผมบ้า ‎ผมบอกว่า "งานนี้เอาเรื่องจริงๆ"
‎"ผู้ชายโตแล้ว วิ่งไปวิ่งมาสภาพเกือบโป๊ ‎ต่อหน้าคนเป็นพัน
‎เล่นกีฬาแล้วตะโกนว่าจะฆ่าคน"
‎ผมมองหน้าเพื่อนร่วมทีม ‎อย่างกับเพิ่งพูดอะไรลึกซึ้ง
‎แต่พวกนั้นมองเหม่อตอบมา ‎อย่างกับผมไม่ได้พูดอะไรเลย
‎เราโยนบอลทิ้ง ทีมบูลเลตส์ชนะไป
‎ตลอดหลายปีที่ผมหัวเราะระหว่างเล่นบาส
‎ผมไม่เคยล้อเลียนกีฬาเลย
‎เราไม่อาจมอบสิ่งที่กีฬานี้เรียกร้องจากเราได้
‎หากเริ่มใส่ใจกับมุมที่ไร้สาระของมัน
‎ผมรู้อยู่แล้วว่าในโลกกีฬา ‎ไม่มีสิ่งที่เรียกว่าชัยชนะครั้งสุดท้าย
‎เขาจะแข่งกันต่อไป
‎ชัยชนะครั้งสุดท้ายที่แท้จริงที่มีได้ ‎คือต้องเดินจากไป
‎จากเกมสุดท้าย ‎โดยยังเหลือความเป็นตัวเอง
‎ผมบอกตัวเอง ไม่ได้บอกใครคนอื่น
‎ว่านี่จะเป็นฤดูกาลสุดท้ายที่ผมเล่นแล้ว
‎นั่นเป็นฤดูกาลที่โหดร้ายมากสำหรับทีมเซลติกส์
‎ทีมซึ่งในสายตาของลีค
‎เริ่มเสียข้อได้เปรียบที่เคยมี
‎มนตร์ขลังของเกมบาสเกตบอล ‎ที่เคยสร้างแรงบันดาลใจมีน้อยลงทุกที
‎ผมรู้ว่าบางครั้งเกิดเรื่องแบบนี้ ‎เพราะผมทั้งเป็นโค้ชและเล่นไปด้วย
‎แต่ส่วนใหญ่แล้ว ‎มันเกิดจากการที่ผมตามไม่ทัน
‎รัสเซลล์อยู่ในช่วงขาลงแล้ว
‎แซม โจนส์, แซตช์ แซนเดอร์สก็อายุมาก
‎เราเคยเรียกพวกนั้นว่าทีมไขข้อ
‎ตอนเริ่มเกม ‎พวกนั้นจะต้องพันผ้าข้อเข่าเต็มไปหมด
‎สภาพเหมือนมาจากยุค 1940 ‎กับรองเท้าผ้าใบหุ้มข้อรุ่นโบราณ
‎พวกเราเห็นแล้วก็สงสาร
‎ผมเล่นอาชีพมาถึงขั้นที่ ‎ทุกฤดูกาลเป็นเหมือนการทำโทษ
‎ปีนั้น ทีมเซลติกส์เป็นที่สี่ของภาคตะวันออก
‎เกมควรจะจบแล้ว
‎ไม่มีใครคิดว่าพวกเขาจะชนะ
‎แต่แม้สถิติไม่สวยงาม ‎และการทำนายผลที่ไม่สวยหรู
‎บอสตันก็ได้เข้ารอบก่อนชิงชนะเลิศ ‎ของภาคตะวันออก
‎เจอกับทีมเซเวนตี้ซิกเซอร์ส
‎เซลติกส์เอาชนะฟิลาเดลเฟีย
‎ทีมจะเข้าไปเจอกับทีมนิคส์เพื่อชิงแชมป์ภาค
‎เรารู้ว่าเราชนะฟิลาเดลเฟียได้
‎เรารู้อยู่แล้ว
‎แต่นิวยอร์ก นั่นเจอตอแล้ว
‎(เซลติกส์กับนิคส์ ‎ชิงแชมป์ภาคตะวันออก 1969)
‎ทีมนิคส์มีทุกอย่างพร้อม
‎มีหัวหน้าทีมที่ขยันและเก่งในตัววิลลิส รี้ด
‎ปีกหน้าฉลาดๆ อย่างบิล แบรดลีย์ ‎การ์ดกระฉับกระเฉงอย่างวอลท์ เฟรเซอร์
‎ตอนต้นฤดูกาลเราคุยเรื่องคว้าแชมป์กันเลย
‎แล้วตอนนี้เรามาอยู่ในห้องล็อกเกอร์
‎พูดว่า "พวกเรา นี่ไงสิ่งที่เราพูดไว้"
‎"นี่คือเหตุผลที่เราเล่นบาส ลงสนามกันเลย"
‎แล้วเราคิดว่าเราชนะได้จริงๆ นะ
‎ทีมนิคส์คิดจริงๆ ว่าปีนั้นจะชนะเราได้
‎เพราะในฤดูกาลปกติเขาชนะมาหกจากเจ็ดนัด
‎วิลลิส รี้ดเป็นกระดูกสันหลังแบกทีมรับ
‎เขาช่วยทุกคน
‎ผมเลยเริ่มเปลี่ยนเกมบุกของเราไปทุกนัด
‎เมื่อเขาปรับตัวเข้ากับการเล่นลูกใต้แป้น ‎เราจะเปลี่ยนไปบุกไกลแป้น
‎และเพราะอย่างนั้น ‎ผมจึงเปลี่ยนจังหวะของเกมรับด้วย
‎แต่โดยรวมก็คือ เราเป็นทีมที่เก่งกว่า
‎พวกนั้นคงไม่อยากฟังหรอก
‎การปรับตัวแต่ละนัดของรัสเซลล์ได้ผล
‎นิคส์พ่ายแพ้อย่างหนัก
‎ตอนนี้ แชมป์ปีที่ 11 ก็ไม่ไกลเกินเอื้อม
‎เซลติกส์ต้องเจอกับเลเกอร์ส ‎ในรอบชิงของเอ็นบีเอเป็นครั้งที่เจ็ด
‎โค้ช คุณเพิ่งได้ตัววิลท์ แชมเบอร์เลนมา
‎คุณว่าคุณทำให้คนโมโหไปกี่คน
‎ไม่นะ ผมว่าผมทำให้หลายคนดีใจ
‎ผมทำให้โค้ชฝั่งตะวันออกดีใจ ‎เพราะพวกเขาจะมีโอกาสเพิ่มขึ้น
‎คุณมีสิ่งที่เรียกได้ว่าเป็นสามพยัคฆ์ ‎กับผู้เล่นสามคนในทีม
‎- คิดว่าฤดูกาลนี้จะผลงานเป็นยังไง ‎- รู้อย่างเดียว เราควรชนะให้ได้
‎ถ้าไม่ชนะ ผมคงตกงาน
‎ผมรู้สึกมาตลอดว่า ‎อยากเล่นกับทีมที่มีผู้เล่นอย่างเจอร์รี่ เวสต์
‎และเอลจิน เบย์เลอร์ ‎กับนักกีฬาที่ขยันขันแข็งคนอื่นๆ ในเลเกอร์ส
‎ผมดีใจมากที่ถูกแลกตัวมา
‎ผมถูกแลกตัวมายังทีมที่มีโอกาสจะถูกจารึก
‎เป็นหนึ่งในทีมที่ดีที่สุดในกีฬาบาสเกตบอล ‎เท่าที่เคยมีมา
‎เลเกอร์สไม่เคยเอาชนะเซลติกส์ในรอบชิงได้
‎แต่ในปี 1969 เมื่อแชมเบอร์เลน ‎เข้ามาร่วมทีมกับเวสต์และเบย์เลอร์
‎ทีมนั้นจึงมีสามเสาหลักแรกของเอ็นบีเอ
‎พวกเราเป็นทีมที่ดีกว่า จบแค่นั้น
‎ตอนนั้นบอสตันไม่คู่ควร ‎จะอยู่ในระดับเดียวกับเราด้วยซ้ำ
‎เขาเป็นทีมที่คว้าฟางเส้นสุดท้ายแล้ว
‎หมายเลข 13 จากแคนซัส วิลท์ แชมเบอร์เลน
‎ทุกคนพูดแต่ "เซลติกส์แก่มาก ไม่มีทางชนะอีก"
‎ในใจคุณ รู้สึกว่าจะทำได้อีกไหม
‎ได้
‎วันนี้ชิงแชมป์โลกนะครับ ท่านผู้มีเกียรติ
‎เดิมพันกันด้วยทุกอย่างแล้ว
‎ขณะที่รัสเซลล์กับวิลท์ผลัดกันรุกผลัดกันรับ
‎นัดนั้นชนะได้ด้วยเจอร์รี่ เวสต์ ‎ที่ทำได้ทั้งหมด 53 แต้ม
‎และทำให้เลเกอร์สชนะในนัดที่หนึ่ง
‎เจอร์รี่ เวสต์เล่นได้ดีที่สุด ‎ในบรรดาผู้เล่นทั้งหมดที่ผมเคยเห็นมา
‎ไม่มีอะไรหยุดเขาได้
‎หนังสือพิมพ์บอสตันโกลบขอให้รัสเซลล์ ‎เขียนบันทึกแต่ละนัด
‎ให้ผู้อ่านได้เห็นมุมมองของเขาในแต่ละนัด
‎เหมือนเช่นทุกครั้ง เขาเปิดเผยตรงไปตรงมา
‎การทำแต้มของเวสต์เป็นปัจจัยสำคัญในนัดนี้
‎แต่แพ้ชนะกันแค่ที่สองแต้ม และนั่นก็คือแพ้อยู่ดี
‎ต่อให้เขาทำได้ 100 แต้มก็คงไม่ต่างกัน
‎เราชนะด้วยแค่หนึ่งหรือสองแต้มเท่านั้น
‎ชัยชนะต่างหากเป็นสิ่งที่สำคัญ
‎ในนัดที่สอง เวสต์ทำแต้มได้ 41 แต้ม
‎และนำทีมลอสแองเจลิสคว้าชัยชนะไปอีกครั้ง
‎ตอนนี้ทีมเลเกอร์สนำไปได้ถึงสองนัด
‎เหนือทีมเซลติกส์ของรัสเซลล์
‎เซลติกส์เดือดร้อนแล้ว
‎ไม่เคยมีทีมไหนแพ้สองนัดรวด ‎แล้วกลับมาชนะได้
‎เรายอมให้เขาทำแต้มได้เฉลี่ยนัดละ 119 แต้ม
‎เราปล่อยเขาทำแต้มมากขนาดนั้นทุกนัดไม่ได้
‎ไม่สำคัญว่าใครเป็นคนทำแต้ม
‎อีกสองนัดต่อมา ซีรีส์นั้นมาแข่งกันที่บอสตัน
‎และเซลติกส์ต้องชนะทั้งสองนัด
‎ถึงจะมีโอกาสได้แชมป์ครั้งที่ 11
‎พวกเขาได้นัดที่สามไป
‎แต่ในนัดที่สี่ เลเกอร์สยังนำอยู่หนึ่งแต้ม
‎ตอนที่เซลติกส์ได้ครองลูก ‎เมื่อเหลือเวลาเพียงเจ็ดวินาที
‎แซม โจนส์โดดอยู่ระหว่างสามคนที่พยายามกัน
‎โยนขึ้นไป
‎โป๊ะเชะ
‎เหลือเวลาหนึ่งวินาที แต่ถือว่าเกมนั้นจบแล้ว
‎ไม่กริบ แต่ก็รับได้
‎แซมช่วยเราไว้ด้วยลูกวินาทีสุดท้าย
‎เมื่อทีมเหย้าเก็บชัยชนะแลกกันไป ‎จากสี่นัดแรก
‎นัดที่ห้าก็ยังเป็นอย่างนั้น ‎เมื่อเลเกอร์สชนะไปในลอสแองเจลิส
‎บางเรื่องไม่ต้องพูดดีกว่า ‎ดังนั้น เรื่องแข่งนัดวันพฤหัสบดี
‎กับทีมเลเกอร์ส ผมไม่มีความเห็นใดๆ ทั้งนั้น
‎ความหงุดหงิดใจของบิลปรากฏให้เห็น ‎เมื่อต้องเล่นในบ้านในคืนต่อมา
‎ขณะที่เขากัน ‎คนที่เคยทำแต้มได้ถึง 100 แต้มในนัดเดียว
‎ให้เหลือแค่แปดแต้ม
‎ความได้เปรียบในบ้าน ‎เป็นตัวกำหนดชัยชนะในซีรีส์นี้
‎และเมื่อลอสแองเจลิส ‎จะเป็นฝ่ายเปิดสนามรับนัดสุดท้าย
‎เลเกอร์สจึงยังเป็นฝ่ายได้เปรียบ
‎ผมอยากทราบว่าคุณรู้สึกยังไงกับนัดที่เจ็ดนี้
‎เมื่อต้องไปเล่นในบ้านคนอื่น
‎เราก็เคยทำมาก่อนแล้ว
‎(เซลติกส์กับเลเกอร์ส ‎รอบชิงชนะเลิศเอ็นบีเอนัดที่ 7)
‎บอสตันกำลังพยายาม ‎ชิงแชมป์ครั้งที่ 11 ในรอบ 13 ปี
‎ถือเป็นการสืบราชวงศ์ ‎และทีมเลเกอร์สก็พยายามโค่นเขา
‎นัดที่เจ็ดเล่นกันในบ้านของเลเกอร์ส
‎ในที่สุดเลเกอร์สก็จะได้แชมป์บ้างแล้ว
‎แบบที่เขาไม่เคยเอาชนะบอสตันเซลติกส์ได้
‎เจอร์รี่ เวสต์สรุปไว้เลย ‎เขาบอกว่าเราสู้สโมสรนี้ไม่ได้
‎และ "ผมอาจไม่มีโอกาสอีกแล้ว"
‎เราก็นึกว่าเราจะเดือดร้อนแน่
‎พูดตามตรง พวกเราไม่ได้มั่นใจ
‎แบบที่เคยมั่นใจในครั้งก่อนๆ
‎นี่เป็นคืนสำคัญ เลเกอร์สอาจชิงทุกอย่างไปได้
‎เขาอาจกลายเป็นแชมป์โลกทีมใหม่
‎แจ็ค เคนท์ คุก ซื้อลูกโป่ง ‎มาเตรียมแขวนไว้ที่คานของสนามฟอรั่ม
‎ตั้งใจจะปล่อยลงมาเมื่อเลเกอร์สชนะ
‎คนเราจะโง่อะไรได้ขนาดนั้น
‎ถึงคิดจะเอาลูกโป่งมาเตรียมไว้ก่อน
‎แจ็ค เคนท์ คุกวางผ้าไว้กับเก้าอี้ทุกตัวด้วย
‎เมื่อเลเกอร์สชนะได้แชมป์ วงยูเอสซีจะเล่น
‎ลูกโป่งที่แขวนอยู่ที่เพดานจะโรยลงมา
‎ผมเอาเรื่องนี้ไปบอกรัสเซลล์
‎แซมชี้ให้เห็น ผมบอกว่า ‎"อ้อ แต่มันไม่มีทางเป็นไปได้เลย
‎ที่เลเกอร์สจะชนะในนัดนี้ ‎เลเกอร์สชนะพวกเราไม่ได้"
‎ถ้ามีคนมายุ่งกับเรา
‎หรือพูดไม่ดีเกี่ยวกับแม่เรา
‎หรือทำมาเป็นสอนจระเข้ว่ายน้ำ
‎หรือตั้งใจเหยียบตาปลากัน
‎มาสับขาหลอกเรา
‎เราจะโกรธ แล้วความโกรธ ‎จะทำให้เราทำได้ในอีกระดับหนึ่ง
‎รัสเซลล์สู้กับแชมเบอร์เลน
‎จัมพ์ลูกแล้ว รัสเซลล์ปัดไปให้แซม โจนส์
‎เขาส่งต่อให้เฮฟลิเชคซึ่งก็เลี้ยงผ่านเบย์เลอร์ไป
‎เฮฟลิเชค ยิงจากระยะ 20 ฟุต ลงครับ ‎เฮฟลิเชคยิงได้ในแค่สิบวินาที
‎กลยุทธ์ในนัดนี้ของรัสเซลล์ทั้งหมด…
‎(เสียงของแซม โจนส์)
‎เราบอกว่า "เราจะให้มันไล่ให้เหนื่อย"
‎แซมวิ่งไปตรงกลาง เลย์อัพช้อนมือล่าง ลงครับ
‎อ้อมผ่านซิกฟรี้ด มือล่าง เลย์อัพ ‎รัสเซลล์บล็อกได้ เล่นได้สวย
‎เซลติกส์ยังวิ่งสดอยู่ ‎เลเกอร์สเริ่มเท้าตายกันมากขึ้น
‎เหมือนทีมเขาเหนื่อยว่าเซลติกส์
‎เซลติกส์วิ่งจนในควอเตอร์สี่ ‎เขานำไป 17 แต้ม
‎เลเกอร์สตามถึง 17 แต้ม
‎แต่เจอร์รี่ เวสต์กับเลเกอร์สไม่ยอมแพ้
‎การทำแต้มของเขา ‎ทำให้ผู้ชมในฟอรั่มกลับมาตื่นเต้น
‎และทำให้เลเกอร์สไล่ตามมาเป็นเก้าแต้ม
‎สายตาทุกคู่หันไปมองวิลท์
‎เฮฟลิเชคยิง ระยะ 15 ฟุต ไม่ลง ‎รีบาวด์กันแล้ว
‎แชมเบอร์เลนได้ลูก ‎แชมเบอร์เลนเจ็บครับ เข่าขวา
‎แชมเบอร์เลนยังรั้งท้ายสนาม เขาเจ็บ
‎เวลานอกกรรมการ บาดเจ็บ…
‎แชมเบอร์เลนอาจต้องออกจากเกม
‎วิลท์ต้องออก วิลท์เล่นต่อไม่ได้
‎แวน เบรด้า คอล์ฟโมโหมาก
‎"ไอ้ตัวใหญ่ใจปลาซิว!"
‎"เขาออกจากสนามได้ไง"
‎ด้วยเหตุผลเห็นแก่ตัวของผม
‎ผมรู้สึกขัดใจมากทันทีที่วิลท์ออกจากสนาม
‎ผมไม่คิดว่าเขาเจ็บหนักขนาดนั้น
‎ต่อให้เจ็บหนัก ผมก็ยังอยากให้เขาอยู่ต่อ
‎เราใกล้จะปิดฉากศึกนี้ด้วยเกมเยี่ยมๆ
‎การที่วิลท์ออกจากสนาม ‎เหมือนเจอคำที่สะกดผิด
‎ในตอนท้ายหนังสือเล่มที่เราชอบมาก
‎เมล เคานท์สจะลงมาแทนวิลท์ แชมเบอร์เลน
‎เมล เคานท์สลงมา เขาเล่นได้ดีมาก
‎เลี้ยงจังหวะเดียว ยิงระยะ 12 ฟุตโดยเมล ลง
‎เมื่อวิลท์ออกไป เลเกอร์สก็เร่งจังหวะขึ้น
‎พยายามเอาเปรียบทีมเซลติกส์ที่อายุเยอะ
‎เห็นเลยว่าจังหวะเกมเปลี่ยนนะครับ ‎เลเกอร์สเหมือนกลับมากระฉับกระเฉง
‎และเกือบจะไล่ตีเสมอได้
‎เห็นแชมป์อยู่ไม่ไกล ‎เขาอยากได้มาก แทบจะลิ้มรสได้
‎เลเกอร์สตามแค่หนึ่งแต้มแล้ว
‎วิลท์บอกผมว่า
‎"บอกเขานะ
‎ผมพร้อมจะลงสนาม"
‎แวน เบรด้า คอล์ฟด้วยความแตกตื่นและบ้าคลั่ง
‎บอก "ให้มันไปตายเลยไป"
‎"ไม่ต้องใช้เขาก็ได้" ‎และไม่ยอมส่งแชมเบอร์เลนกลับลงสนาม
‎เขาคืบคลานกลับมาแต่ยังไล่ไม่ทัน
‎และเลเกอร์สจะกลับลงสนาม ‎โดยไม่มีวิลท์ แชมเบอร์เลน
‎เราตามอยู่หนึ่งแต้ม
‎เหลือเวลาแค่นาทีกว่าๆ
‎ผมการ์ดฮาฟลิเชคอยู่ ‎เขาได้บอลและกำลังเลี้ยงไปทั่ว
‎ผมเอื้อมไปและตบลูกออกจากมือเขา
‎แต่เข้ามือดอน เนลสันเลย
‎เขายืนอยู่บนเส้นลูกโทษ
‎ดอล เนลสันคว้าบอลแล้วก็ยิงเลย
‎รีบผลักๆ ยิงไปก่อน
‎มันกระทบขอบห่วงแล้วเด้งขึ้นไปเลย
‎ผมคิดว่ามันเด้งจากกระดาน
‎ขึ้นไปสูงเกือบสี่เมตร
‎แล้วก็ตกลงมาในตะกร้า
‎เอริคสัน…
‎ตบหลุดมือแต่เนลสันคว้าได้
‎ช็อตนั้นเหมือนมีดที่ค่อยๆ จ้วงอย่างช้าๆ
‎ดอน เนลสัน
‎นั่นมันดวงแท้ๆ
‎เหมือนมีพลังอะไรสักอย่าง ‎ไม่อยากให้พวกเราชนะ
‎แล้วบอสตันเซลติกส์ก็ทำได้อีกครั้ง
‎บางครั้งผมก็ว่าเจอร์รี่พูดถูก
‎ที่คิดว่าเขาโดนสาปไว้เมื่อเล่นกับเซลติกส์
‎บางคนก็ทำใจได้แล้ว ผมไม่เคยทำใจได้
‎ทุกวันนี้ยังทำใจไม่ได้เลย
‎เหมือนกับมีหลุมดำอยู่กลางใจ
‎ผมว่านั่นเป็นความผิดหวังครั้งใหญ่ที่สุด ‎ในชีวิตนักกีฬาของผม
‎ที่ไม่เคยเอาชนะทีมนั้นได้สักครั้ง
‎สุดท้ายแล้วปัจจัยสำคัญจริงๆ คือบิล รัสเซลล์
‎มีลูกโป่งเยอะมากถูกแขวนอยู่ที่เพดาน ‎และจะไม่มีการปล่อยในวันนี้
‎เราบอกว่า "พระเจ้าของเซลติกส์ ‎อยู่กับพวกเขาในสนามฟอรั่ม"
‎นั่นเหมือนเทพของบอสตันการ์เด้น
‎และแน่นอน เราต้องพูดนะครับ
‎เซลติกส์ยังเป็นราชวงศ์กีฬาที่ยิ่งใหญ่ที่สุด
‎ในประวัติศาสตร์กีฬาอาชีพ
‎เพื่อนร่วมทีมผมเล่นหนักมาก
‎และพยายามกันได้ยอดเยี่ยม
‎จนกระทั่งผมได้แต่ภูมิใจกับเพื่อนๆ และตัวเอง
‎บิล นี่ต้องถือเป็นชัยชนะครั้งใหญ่
‎ใช่เลย
‎ผมรู้ว่ามันพูดสิ่งที่อยู่ในใจออกมายาก
‎แต่ต้องเป็นชัยชนะที่เยี่ยมมาก
‎ตรงนี้เป็นกลุ่มคนที่ยอดเยี่ยม
‎และความพยายามที่พวกเขาเล่นให้ผม ‎ก็ยอดเยี่ยมที่สุด
‎และมาพูดอะไรแบบนั้นก็อาจฟังดูน้ำเน่า
‎แต่ผมบอกเพื่อนไว้ก่อนเล่นแล้วว่า ‎"ฉันไม่สนว่าจะเกิดอะไรขึ้น"
‎"ฉันไม่ยอมแลกพวกนาย ‎กับคนทีมไหนในโลกทั้งนั้น"
‎หลังเกมนั้น ผมตามหาบิล รัสเซลล์ ‎ดูว่าเขามีเวลาว่างบ้างไหม
‎ผมเพิ่งอายุ 25 ปี ผมแดง หน้ามีกระ
‎เรียกว่าเป็นคนที่ขาวที่สุดในอเมริกาเหนือ
‎ผมเดินเข้าไป
‎ผมต้องเดินไปถามบิล บอกว่า "เอ่อ บิล"
‎เขาก็มองหน้าผม ผมถามว่า
‎"มีโอกาสไหมที่คุณคิดจะเกษียณตอนนี้"
‎เหมือนเขาชะงักไป
‎แล้วจิม บราวน์ที่นั่งอยู่ตรงนั้น ‎เงยหน้ามองผมแล้วบอกว่า
‎"เกษียณเหรอ หมอนี่เพิ่งได้แชมป์โลก"
‎"ทำไมมาถามเขาว่าจะเกษียณไหม"
‎ผมไม่แน่ใจว่ามีใครรู้รึเปล่า ‎ว่านั่นคือเกมสุดท้ายในชีวิตของบิล รัสเซลล์
‎เขามีความสนใจกว้างกว่ากีฬาบาสเกตบอล
‎ผมว่าความอยากรู้อยากเห็นของเขา ‎ก็ไปอยู่ที่จุดอื่นแล้ว
‎ตอนที่บิล รัสเซลล์บอกผมว่า ‎เขาจะเลิกเล่นบาสเกตบอล
‎ผมมองหน้าเขา ตอนแรกผมไม่เชื่อ
‎แต่ผมเห็นเลยว่าเขาเริ่มมีอารมณ์อ่อนไหว
‎แล้วผมจึงเริ่มเชื่อว่าเขาจะไปจริงๆ
‎สุดท้ายแล้วเขาก็ประกาศการเกษียณ ‎ด้วยบทความในสปอร์ตส์อิลลัสเตรเต็ด
‎ที่จ่ายเงินให้เขาเขียน 25,000 เหรียญ
‎(ผมพอกับบาสเกตบอลแล้ว)
‎ผมยังมีเวลาเหลืออีกหนึ่งปี ‎ในสัญญากับทีมเซลติกส์
‎เป็นสัญญาที่ได้เงินดีที่สุดในวงการกีฬา ‎และผมก็พอใจกับสัญญานั้นมาก
‎แน่นอน เขาจ่ายเงินให้ผมเล่น ‎แต่ผมเล่นด้วยเหตุผลอื่น
‎ผมเล่นเพราะผมทุ่มเทที่จะเป็นคนเก่งที่สุด
‎ผมเป็นส่วนหนึ่งของทีม
‎และผมทุ่มเทตัวเองเพื่อทำให้ทีมนั้น ‎เป็นทีมที่ดีที่สุด
‎แต่ในแง่ของกีฬาชนิดนี้ ‎ผมเสียความอยากเอาชนะในเกมไปแล้ว
‎ถ้าผมลงสนามไปเล่นต่อตอนนี้ ‎คนอื่นๆ จะรู้ว่าที่จริงผมไม่แคร์
‎นั่นไม่ควรจะเป็นใจที่เราใช้ลงสนาม ‎นั่นไม่ใช่วิธีทำอะไรทั้งนั้น
‎ตลอดช่วงฤดูกาลที่ผ่านมา
‎ผมมีความรู้สึกประหลาดว่า ‎ผมเคยผ่านเรื่องแบบนี้มาแล้ว
‎ทุกเกม ทุกสถานการณ์ ‎การกันให้คนทำคะแนน ยิงแล้วพลาด
‎ผมเคยเห็นและเคยทำทุกอย่างมาแล้ว ‎ทุกอย่างกลายเป็นเรื่องซ้ำซาก
‎นั่นไม่ใช่ความรู้สึกที่ ‎ควรเอาลงสนามอีกฤดูกาลหนึ่ง
‎ตอนที่ได้ข่าว ผมบอกว่า "ตายจริง"
‎นี่เป็นจังหวะประวัติศาสตร์ ‎สำหรับคนที่สภาพร่างกายยังเล่นได้
‎ในระดับชิงแชมป์เลยนะ แต่เขากลับบอกว่า ‎"ช่างหัวมัน ฉันไม่เล่นแล้ว"
‎อาชีพนั้นจบแล้ว
‎เขาไม่กลับมาแล้ว
‎ราชวงศ์กีฬาที่ยอดเยี่ยมที่สุดเท่าที่เคยมีมา
‎เมื่อจบเกมนั้น ก็ถือว่าจบกันแล้ว
‎บาสเกตบอลอาชีพ ‎ออกไปจากชีวิตของผมในปี 1969
‎แต่มันมีเพื่อนตามไปด้วย
‎ทุกอย่างในชีวิตกลายเป็นภาระสำหรับผม
‎รวมทั้งภรรยาที่แต่งกันมา 13 ปี ‎ลูกสามคน เพื่อนๆ ในบอสตัน
‎และข้าวของทรัพย์สินทุกอย่าง
‎ภายในเวลาไม่กี่เดือนหลังเกษียณ
‎ผมก็ทิ้งชีวิตที่เคยมีในบอสตัน ‎พร้อมกับทุกอย่างที่มีอยู่ในนั้น
‎ทุกลมหายใจรู้สึกเย็นเยียบ
‎ผมกำลังก้าวไปสู่โลกภายนอก ‎หลังจากอยู่ในห้องความดันมา 13 ปี
‎ผมนึกว่าผมติดหนี้อะไรสักอย่าง ‎แต่ผมไม่แน่ใจว่าเป็นอะไร
‎ในหัวของผม
‎ผมก็รู้ว่าบาสเกตบอลไม่ใช่สิ่งที่จะคุ้มครองผมได้
‎แต่ผมก็ไม่เคยต้องใช้ชีวิตโดยไม่มีมัน
‎บิล รัสเซลล์เก็บกระเป๋าเดินทางหนึ่งใบ ‎ขึ้นรถลัมโบร์กินี
‎แล้วขับไปลอสแองเจลิส
‎แอลเอ เท่าที่ผมรู้ คือจุดที่ทุกคนอยู่กัน
‎ผมสัญญาว่าผมจะสนุกที่สุดในชีวิต
‎และเวทีใหม่ของวงการบันเทิงก็เรียกหาเขา
‎ยินดีต้อนรับหนึ่งใน ‎นักกีฬาบาสเกตบอลที่ยิ่งใหญ่ที่สุด
‎คุณบิล รัสเซลล์
‎- ใครเขียนคำเปิดตัวนั่นน่ะ ‎- ผมเอง
‎หมายความว่าไง "หนึ่งใน" ‎นักกีฬาบาสเกตบอลที่ยิ่งใหญ่ที่สุด
‎ขอโทษครับ บิล
‎นักกีฬาบาสเกตบอลที่ยิ่งใหญ่ที่สุด
‎บิลไปปรากฏตัวในรายการตลก ‎และทอล์กโชว์สองสามครั้ง
‎บิล ถ้าเล่นต่อ เขาจับคุณเข้าบ้านคนชราแน่
‎ผมจะสอนให้
‎- แหงสิ ‎- เอานะ อย่างนี้ไง
‎คุณทิลเลนแกสต์
‎ครับผม
‎(ร้านรองเท้ายกระดับจิตใจ)
‎นี่คือคุณทิลเลนแกสต์
‎เขาเป็นพิธีกรรายการทอล์กโชว์ที่อยู่ได้ไม่นาน
‎ผมชื่อบิล รัสเซลล์
‎บิล รัสเซลล์ตัวจริง ยืนขึ้นหน่อย
‎(เดอะบิล รัสเซลล์โชว์)
‎รัสเซลล์ถึงกับลองเป็นนักแสดง ‎ซึ่งก็ไม่ประสบความสำเร็จนัก
‎มาจ่ายหนี้
‎และปรากฏตัวในโฆษณาทีวีบางตัว
‎ยังไงก็ไม่พลาด!
‎ทิ้งห่างระยะไกลเลย
‎เขาไปเป็นนักวิเคราะห์กีฬาเอ็นบีเอ ‎ให้หลายช่องโทรทัศน์
‎คุณรู้ว่ามันรู้สึกยังไง ‎เพราะคุณเคยยืนอยู่ ณ จุดนี้
‎ส่วนผม ไม่เคยได้เลยสักแต้ม
‎แต่คุณพาคนมาทำแต้มจนได้
‎แสดงว่าคุณได้ค่าจ้างเกินตัวน่ะสิ
‎นอกจากนั้นรัสเซลล์ยังจัดเวลาไปสอนตามที่ต่างๆ
‎แบ่งปันประสบการณ์และปรัชญาชีวิตกับเยาวชน
‎สำหรับผม พูดจริงๆ นะ ‎การศึกษาคือรากฐานเอาไว้ใช้
‎เพื่อให้เรารู้จักคิดเอง
‎เพื่อจะได้เตรียมใจพร้อมรับผิดชอบ
‎ที่จะต้องมีส่วนเกี่ยวข้องกับมนุษยชาติ
‎ผมร็อบ แชมเบอร์เลน ผมอยากรู้ว่า…
‎- คุณบอกว่าชื่ออะไรนะ ‎- ร็อบ แชมเบอร์เลน
‎- แชมเบอร์เลนเหรอ ‎- ใช่
‎- ไม่ใช่ญาติกัน ‎- ก็คิดอยู่ว่าคงไม่ใช่ญาติ
‎ระหว่างการพูดครั้งหนึ่ง ‎บิลไปวิจารณ์วิลท์ แชมเบอร์เลน
‎ที่ออกจากสนามรอบชิงปี 69 หลังจากบาดเจ็บ
‎ผมจะอ่านให้ฟังว่าบิลบอกว่ายังไง
‎"ผมคิดว่าเขาถอดใจหนี ‎ตอนแข่งซีรีส์สุดท้ายในนัดสุดท้าย
‎ต่อให้เจ็บแต่ไม่ถึงกับขาหักหรือหลังหัก
‎ก็ไม่ควรออกไปทั้งนั้น"
‎เขาชิ่งหนีเกมสุดท้ายนั่นไปเอง ตอนที่เจ็บเข่า
‎เป็นผมก็คงไม่ส่งเขากลับลงมาเหมือนกัน ‎ต่อให้ผมคิดว่าเขาเก่ง
‎ผมไม่เคยพูดนะว่า ‎แชมเบอร์เลนไม่มีความสามารถ
‎แต่บาสเกตบอลต้องเล่นเป็นทีม
‎ผมนับจากจำนวนครั้งที่ได้แชมป์
‎ผมเล่นเพื่อดึงความสามารถเพื่อนในทีมออกมา
‎คุณจะบอกเหรอว่า ‎ดึงความสามารถเบย์เลอร์กับเวสต์ออกมาได้
‎เขาพูดเยอะว่าจะทำอะไร
‎แต่ที่สำคัญมันเป็นเรื่องของแพ้หรือชนะ ‎แล้วเขาก็แพ้เยอะกว่า
‎เขาคิดว่าตัวเองเป็นอัจฉริยะ ‎แต่จริงๆ แล้วไม่ใช่
‎คำเหล่านั้นกลายเป็นข่าว
‎และหลังจากนั้น ‎เพื่อนสองคนก็ไม่ได้คุยกันอีกเลยหลายปี
‎ผมไม่ควรพูดอะไรอย่างนั้น ‎เพราะเขาไม่เคยทำอะไรผมเลย
‎แต่ผมก็หัวแข็งเกินจะขอโทษ ‎เรื่องก็เป็นแบบนั้น
‎ถ้าใครพูดว่าเขาเจ็บ ในสายตาผม เขาก็เจ็บ
‎เราไม่ออกจากสนามในจังหวะแบบนั้นหรอก ‎นอกจากมีปัญหาเกิดขึ้นจริงๆ
‎แล้วตอนนี้ล่ะ มันสายเกินไปแล้วหรือเปล่า
‎เดี๋ยวนี้ผมไม่คิดถึงมันแล้วด้วยซ้ำ ‎มันเป็นเรื่องที่ผ่านไปแล้ว
‎ผมรู้ว่าผมไม่ควรทำ เขาก็รู้ว่าผมไม่ควรทำ
‎- แต่มันจะช่วยให้อะไรเปลี่ยนได้ไหม ‎- ไม่หรอก
‎ผมมั่นใจว่าเราทั้งคู่สามารถใช้ชีวิต ‎โดยเรื่องนี้ไม่เข้ามายุ่ง
‎มิตรภาพที่แข่งขันกับแชมเบอร์เลน
‎เป็นอีกหนึ่งเรื่องที่รัสเซลล์ทิ้งเอาไว้ ‎พร้อมกับทีมเซลติกส์
‎และเมืองบอสตัน
‎ตอนที่เขาปลดเบอร์ของรัสเซลล์ในปี 1972
‎รัสเซลล์ไม่ยอมให้มีพิธีใหญ่
‎มีแต่เพื่อนร่วมทีมที่รักเข้าร่วมเท่านั้น
‎ที่บอสตัน นักข่าวกีฬาบางคนอาจจะ…
‎(จอร์จ พาวล์เลส ‎โค้ชสมัยมัธยม)
‎รับมือยากน่ะ
‎และบิลอาจจะไม่ชอบใจ
‎กับเรื่องที่เกิดขึ้นในบอสตัน
‎และอาจจะพูดออกมาดังๆ นั่นเป็นวิธีหนึ่ง
‎นั่นไม่ใช่ครั้งเดียวที่บิล รัสเซลล์ ‎ไม่ยอมรับเกียรติที่ใครจะมอบให้
‎ในปี 1972 เขาได้รับเลือกให้จารึกชื่อ ‎ในหอเกียรติยศบาสเกตบอล
‎ตอนที่เขาประกาศว่าเลือกผม ‎ผมออกแถลงการณ์บอกว่า
‎ผมไม่อยากได้รับการจารึกชื่อ
‎นักข่าวกีฬาก็เล่นงานผมหนัก
‎ส่วนใหญ่คิดกันเองว่า ‎ผมมองว่าหอเกียรติยศนั้นเหยียดผิว
‎ผมก็คิด แต่มันมีอะไรมากกว่านั้น
‎รายงานบอกว่ารัสเซลล์
‎ไม่มีใครรู้และเขายังไม่ได้พูดอะไร
‎แต่เขาค้านเพราะว่าในหอเกียรติยศนั้น ‎ไม่มีนักกีฬาผิวดำเลย
‎และทำไมจึงเป็นเช่นนั้น
‎ก่อนอื่น เรามีนักกีฬาผิวดำก็จริง ‎แต่ไม่มีมาตั้งแต่ปี 1946
‎เราจะยินดี
‎หากเขามีคำถาม ‎ความไม่พอใจ หรือข้อขัดใจใดๆ
‎บิล ไม่ว่าคุณจะมีอะไร ‎เราอยากรู้ว่าคุณคิดยังไง แต่…
‎แน่นอน ถ้าเราทำผิดไม่ว่าทางไหน
‎เราก็อยากเปลี่ยนแปลง
‎ในอีกทางหนึ่ง เราก็ค่อนข้างเชื่อมั่น
‎เราเปิดใจได้มากเท่าที่สังคมจะทำได้
‎และอาจจะเปิดกว้างกว่าด้วยซ้ำ
‎บิล รัสเซลล์เป็นคนจริง ‎เขายืนหยัดต่อสู้เพื่อสิ่งที่คิดว่าถูกต้อง
‎เขาไม่ทนรับความตอแหล
‎ความจริงแล้ว ผมมองหอเกียรติยศ
‎แบบเดียวกับการแจกลายเซ็น ‎และพิธีปลดระวางหมายเลขประจำตัว
‎ในแต่ละกรณี ผมตั้งใจจะแยกตัวตนของผม
‎ออกจากแนวคิดของดาราที่มองแฟนๆ
‎และความคิดของแฟนๆ ที่มองดารา
‎เมื่อถึงปี 1973 บิล รัสเซลล์ ‎ย้ายจากแคลิฟอร์เนียไปอยู่วอชิงตันสเตท
‎เพื่อเป็นโค้ชและผู้จัดการทีม ‎ซีแอตเทิลซูเปอร์โซนิคส์
‎เขาพาทีมเข้าถึงรอบเพลย์ออฟ ‎ครั้งแรกในประวัติศาสตร์
‎อีกสิบปีต่อมา
‎เขาเข้าคุมทีมที่ไม่ประสบความสำเร็จอีกทีม ‎ทีมซาคราเมนโตคิงส์
‎เมื่อไม่สามารถพลิกสถานการณ์ของทีม
‎รัสเซลล์จึงลาออก ‎เมื่อทำทีมได้เกินครึ่งฤดูกาลแค่นิดเดียว
‎ครอบครัวเขากลัวว่า กว่าจะถึงช่วง 1990
‎เมื่อใกล้จบทศวรรษนั้น
‎เมื่อเอ็นบีเอเริ่มหันกลับไปชื่นชมอดีตของมัน
‎คนจะลืมเรื่องของบิล รัสเซลล์กันหมด
‎ในจุดนั้นเอง ‎รัสเซลล์ยอมกลับมาอยู่ในสายตาประชาชนอีกครั้ง
‎ที่ปลายทศวรรษ 1990
‎สามสิบปีหลังจากเกมสุดท้าย
‎บิล รัสเซลล์และบอสตันกลับมาคืนดีกันได้เสียที
‎และคนดังผู้ไม่เต็มใจ ‎ซึ่งมีการปลดระวางเลขครั้งแรกเมื่อปี 1972
‎โดยไม่มีพิธีรีตอง
‎ยอมให้แฟนๆ มีส่วนร่วมได้ในครั้งนี้
‎และที่สนามบอสตันการ์เด้น ‎ในคืนที่เขาฉลองเป็นเกียรติให้บิล รัสเซลล์
‎มีผู้ทรงเกียรติในโลกบาสเกตบอลมากัน
‎คืนนี้ผมมาเป็นตัวแทนของชายทุกคนในวัยของผม
‎ที่โตมาด้วยความทึ่งกับนักกีฬาที่ชื่อบิล รัสเซลล์
‎ชายทุกคนที่เรียนวิถีลูกผู้ชายจากเขา
‎ถ้าคุณไม่รู้เรื่องของเขาเลย
‎ถ้าทนความจริงอันโหดร้ายไม่ได้
‎ก็ไม่ต้องมาคุยกับบิล รัสเซลล์
‎ตอนผมโตมาในยุค 1950 และ 1960
‎และอ่าน "โกอัพฟอร์กลอรี่" ‎หนังสือเล่มแรกของเขา
‎แม่ผมเป็นบรรณารักษ์ ‎และวันหนึ่งแม่เอาหนังสือเล่มนั้นกลับบ้าน
‎บิล รัสเซลล์กลายเป็นวีรบุรุษในชีวิตผม
‎เมื่อได้รู้ว่าพวกเรามีบทบาทเล็กๆ
‎ในราชวงศ์กีฬาที่ยิ่งใหญ่ที่สุดเท่าที่เคยมีมา
‎และนายก็ต้องรับความชอบเรื่องนั้นนะ รัส
‎จังหวะเหล่านั้นแหละที่สำคัญต่อความเข้าใจ
‎ผลกระทบที่เขามีต่อนักกีฬารุ่นต่อๆ มา
‎ในนามขององค์กรเซลติกส์
‎คนคงจะตำหนิเราอย่างหนัก ‎หากเราไม่ให้บิล รัสเซลล์
‎ได้รับส่วนหนึ่งของพื้นสนามไป
‎บนไม้ปาร์เก้ชิ้นนี้
‎คุณได้สร้างประเพณีแชมป์บาสเกตบอล ‎ให้กับทีมบอสตันเซลติกส์
‎เขาทำจริงๆ!
‎บิล ผมยินดีมาก
‎ผมอายน่ะ ถ้าให้พูดจริงๆ
‎มันเบิกเนตรมาก ‎เมื่อเพื่อนๆ เรามาพูดอะไรแบบนั้น
‎หนึ่งในสิ่งที่จำเป็นมากที่เราต้องรู้คือ
‎เราไม่ได้อยู่คนเดียวในจักรวาล
‎เราอาจเกิดมาคนเดียวและตายไปคนเดียว
‎แต่ในช่วงเวลาที่เหลือ ‎ช่วงระหว่างนั้น เราไม่ได้อยู่ตามลำพัง
‎ในคืนมนตร์ขลังนั้น
‎ยังมีเรื่องเซอร์ไพรส์รอบิลอยู่ ‎ที่ข้างเวทีที่บอสตันการ์เด้น
‎ท่านผู้มีเกียรติครับ วิลท์ แชมเบอร์เลน!
‎ไอคอนคู่แรกของเอ็นบีเอ ‎ได้กลับมาเจอกันอีกครั้ง
‎และแม้จะห่างกันไปหลายปี
‎เขากลับเพิ่งรู้ว่าความผูกพันไม่เคยขาดหายไป
‎วิลท์ นอร์แมน แชมเบอร์เลนเพื่อนผม
‎เป็นนักกีฬาเก่งที่สุดเท่าที่ผมเคยแข่งด้วย
‎วิลท์กับผมคุยกันได้
‎และเราทั้งคู่ไม่ขออะไรจากกัน ‎นอกจากมิตรภาพ
‎ผมขอบคุณที่จัดให้
‎รู้สึกซาบซึ้งบุญคุณมาก
‎สิ่งที่ผมอยากขอบคุณจากใจ
‎คือการที่คุณยอมให้ผมเป็นส่วนหนึ่งของชีวิต
‎และทุกคนที่มาสนามการ์เด้น
‎เหล่าแฟนๆ พวกคุณก็เป็นส่วนหนึ่งในชีวิตผม
‎เรารักคุณนะ บิล!
‎ผมก็รักคุณเหมือนกัน
‎ชีวิตบาสเกตบอลของรัสเซลล์ ‎วนกลับมาครบรอบแล้ว
‎แต่ในอีกไม่ช้าจะมีการสูญเสียที่ทำให้ใจสลาย
‎วันนี้มีการค้นพบน่าเศร้า ‎ที่คฤหาสน์ในเบลแอร์ แคลิฟอร์เนีย
‎พบศพของวิลท์ แชมเบอร์เลนวัย 63 ปี
‎ซึ่งถือว่าเป็นหนึ่งในผู้เล่นยอดเยี่ยมที่สุด ‎ในประวัติศาสตร์บาสเกตบอล
‎ทางการกล่าวว่า สาเหตุการตายคือหัวใจวาย
‎เหล่าสุดยอดนักบาสเกตบอล ‎ต่างพากันมาลอสแองเจลิส
‎เพื่อให้เกียรติหนึ่งในตำนานกีฬานี้เป็นครั้งสุดท้าย
‎บิล รัสเซลล์ อดีตทีมบอสตันเซลติกส์
‎รำลึกถึงคู่แข่งที่ร้ายกาจที่สุดของเขา
‎หลายคืนมากที่เขาทำจนผมแทบตกนรก
‎แต่นั่นไม่เรียกว่าเป็นคู่แข่ง นั่นเป็นแค่การแข่งขัน
‎ยิ่งเราอายุมากขึ้น เรายิ่งชอบกันและกันมากขึ้น
‎เพราะเรารู้ว่าลึกๆ แล้วเราก็ตัวติดกัน
‎เขากับผมจะเป็นเพื่อนกันตลอดไป
‎สิ่งที่ทำให้ทั้งคู่เป็นคนพิเศษ
‎คือความจริงที่ว่า จนถึงวันนี้
‎นี่ไง
‎เรายังมานั่งคุยถึงทั้งสองคนอยู่
‎เราต้องสืบสานประวัติศาสตร์นั้นต่อไป
‎เราจะศึกษามรดกที่บิล รัสเซลล์ทิ้งเอาไว้
‎ไปอีกหลายต่อหลายปี
‎ผู้ได้รับเหรียญเสรีภาพปีนี้ ‎เผยด้านดีที่สุดในตัวตนของเรา
‎และคนที่เราฝันอยากจะเป็น
‎บิล รัสเซลล์เบิกทางสำเร็จ ‎ให้คนที่เดินตามเขาอีกมากมาย
‎ลูกสาวผมบอกว่าผมจะได้เหรียญ
‎สิ่งแรกที่ทำคือผมโดดขึ้นรถ ขับไปที่แคลิฟอร์เนีย
‎และไปเยี่ยมหลุมศพของพ่อ
‎และ…
‎เล่าให้พ่อฟัง
‎และ…
‎นั่นทำให้ผมรู้สึกดีขึ้นเยอะ
‎เพราะผมก็บอกพ่อ
‎"คือว่า…
‎ผมต้องเห็นด้วยกับพ่อแล้วล่ะ
‎ผมก็โตมาโอเคเหมือนกัน"
‎ผมว่าสักวันหนึ่งที่บอสตัน ‎เด็กๆ จะเงยหน้ามองอนุสาวรีย์
‎ที่ไม่ได้สร้างขึ้นแทนบิล รัสเซลล์นักกีฬาเท่านั้น ‎แต่เป็นตัวแทนของบิล รัสเซลล์ มนุษย์คนหนึ่งด้วย
‎หลังจากที่ได้เหรียญเสรีภาพแล้วโอบามาบอกว่า
‎"สักวันจะมีอนุสาวรีย์ในบอสตัน รูปบิล รัสเซลล์"
‎ผมบอกเขาเลยว่าผมไม่มีทางยกโทษให้
‎สำหรับผม อนุสาวรีย์ก็เหมือนหินเหนือหลุมศพ
‎เขาบอกว่า ‎"ไม่ได้ทำเพื่อคุณ ทำเพื่อเมืองนี้ต่างหาก"
‎คุณสร้างความเปลี่ยนแปลงมหาศาล
‎ทั้งเรื่องของเชื้อชาติและเรื่องของชุมชน
‎หนึ่งในภาพเร้าอารมณ์ที่สุด ‎หลังจากคอลิน คาเปอร์นิคคุกเข่าที่สนาม
‎เพื่อประท้วงความรุนแรงจากตำรวจ ‎และความเหลื่อมล้ำจากสีผิว
‎คือภาพของบิล รัสเซลล์
‎คุกเข่าเองด้วย
‎และมองตรงเข้ามาที่กล้องอย่างท้าทาย
‎ราวกับจะพูดว่า "ถ้าจะเล่นงานเขา ‎คุณก็ต้องเล่นงานผมด้วย"
‎บิลรู้สึกผูกพันกับคอลินเพราะว่าสำหรับบิล
‎บาสเกตบอลเป็นเรื่องที่เขาทำมาตลอด
‎แต่ไม่ใช่ตัวตนทั้งหมดของเขา
‎มรดกที่เขาทิ้งไว้อยู่ในรูปของมัลคอล์ม เจนคินส์
‎แอนควอน โบลดิน
‎เลบรอน เจมส์
‎(หายใจไม่ออก)
‎ซีพีทรี
‎ดี-เวด
‎และเรเน่ มอนต์โกเมอรี่
‎เหล่านักกีฬาหญิงในดับเบิลยูเอ็นบีเอและอื่นๆ
‎ซึ่งเป็นคนรุ่นนี้ที่ก้าวขึ้นมาแล้วบอกว่า
‎"เราก็อยากช่วยเปลี่ยนแปลง ‎เพื่อแก้ไขปัญหานี้เช่นกัน"
‎โดยเฉพาะเมื่อมองภาพรวมแล้ว
‎เรามีพลังที่จะช่วยสนับสนุนการเปลี่ยนแปลง
‎เราแค่ต้องพูดสิ่งที่ต้องมีคนพูด ‎ต้องแสดงจุดยืน
‎ทำให้คนรู้ว่าเรื่องที่เกิดขึ้นนั้นไม่โอเค
‎ตลอดอาชีพของบิล รัสเซลล์ เขาทำอย่างนั้น
‎นักกีฬาในรุ่นของผมมีแต่คิดว่า "แล้วไงต่อ"
‎แต่ถ้าเราไม่รู้ประวัติศาสตร์ ‎เราก็ไม่รู้หรอกว่าจะไปทางไหนต่อ
‎เข้าใจพลังของเรา ‎รู้ว่าเสียงและความเห็นของเรานั้นสำคัญ
‎และมันจะดังทั้งในและนอกสนาม
‎ผมรักบิล รัสเซลล์
‎เขามีจิตวิญญาณ ‎คนบางคนไม่มีนะ แต่เขามีจิตวิญญาณ
‎เขาเป็นหนึ่งในคนที่มีเอกลักษณ์ที่สุด ‎เท่าที่ผมเคยเจอมาในชีวิต
‎และผมไม่ได้พูดเพราะเขาประสบความสำเร็จ
‎ในฐานะของนักบาสเกตบอล เขาเป็นผู้นำ
‎เขาเป็นนักกิจกรรม
‎ตอนที่การเป็นนักกิจกรรมยังไม่ใช่เรื่องดี
‎บางครั้งทำโดยเอาอาชีพตัวเองไปเสี่ยงด้วยซ้ำ
‎นิสัยของบิลคือเมื่อคิดว่าเรื่องอะไรเป็นสิ่งถูกต้อง
‎เขาจะยึดถือสิ่งนั้นเสมอ ‎นั่นเป็นคนตรงที่มีจุดยืนแท้ๆ
‎นั่นคือตัวตนของบิลไม่เคยเปลี่ยน
‎(บอสตัน)
‎คนเราจะนับว่าสำเร็จได้ ‎ก็ต่อเมื่อเขาคิดว่าตัวเองทำถูก
‎สุดท้ายแล้ว
‎ผมก็ใช้ชีวิตด้วยหวังว่าเมื่อผมตายไป
‎คนจะจารึกไว้ว่า
‎"บิล รัสเซลล์ เขาเป็นคนจริง"
‎วันนี้ ทีมบอสตันเซลติกส์เสียตำนานไป
‎บิล รัสเซลล์อำลาโลกด้วยวัย 88 ปี ‎แต่รอยเท้าที่เขาฝากไว้ในโลกจะคงอยู่ตลอดกาล
‎(ด้วยรักและระลึกถึง ‎บิล รัสเซลล์ 1934-2022)
‎หนึ่งในคำที่พ่อชอบยกมาพูดที่สุดคือ ‎เมื่อพ่อจากโลกนี้ไป
‎พ่อไม่แน่ใจหรอกว่าสวรรค์จะเป็นไง ‎อาจจะไม่ดีเท่าชีวิตนี้ก็ได้
‎เพราะสำหรับพ่อแล้ว ‎สวรรค์คือการได้เล่นให้บอสตันเซลติกส์
‎น่าทึ่งมากเมื่อเราได้เห็น ‎ผลกระทบอันยืนยาวจากบิล รัสเซลล์
‎เขาอยากจะยืนหยัดให้คนรู้ว่า
‎คนดำไม่ควรยอมรับสิ่งที่ถูกกำหนดไว้ให้
‎ทั้งในสนามกีฬาและในชีวิตจริง
‎สิ่งที่เขาฝากไว้ให้ชาวแอฟริกันอเมริกัน ‎สิ่งที่เขายืนหยัดต่อสู้ในฐานะมนุษย์
‎สิ่งที่เขาต้องทนรับเพื่อจะได้เล่นบาสเกตบอล
‎และความปรารถนาที่จะทำให้ชีวิตของคนอื่นดีขึ้น
‎เรายังคงสู้ในศึกเดิมอยู่
‎ผู้นำและยักษ์ในวงการอย่างบิล รัสเซลล์
‎วางรากฐานและช่วยให้เรามั่นใจว่าทำได้
‎เอ็นบีเอประกาศ ‎จะปลดระวางหมายเลขของบิล รัสเซลล์
‎จะไม่มีใครในเอ็นบีเอใช้หมายเลขหกได้อีก
‎เขาเป็นนักกีฬาที่ได้ชัยชนะมากที่สุดในลีคนี้ ‎และมันคู่ควรกับเขามาก
‎บิล รัสเซลล์มีศรัทธาอยู่ชุดหนึ่ง
‎ไม่ใช่แค่ศรัทธาในกีฬา แต่ศรัทธาในชีวิต
‎และเห็นชัดๆ ว่าเขาศรัทธาในประเทศนี้
‎เขาเป็นผู้รักชาติที่สุด ‎เท่าที่คนอเมริกันคนหนึ่งจะเป็นได้
‎และเขาไม่เคยกลัวที่จะออกความเห็น
‎ไม่ว่าผลที่ตามมาจะเป็นเช่นไร
‎เป็นไอคอน เป็นตำนาน เป็นผู้บุกเบิก
‎เขาคือสัญลักษณ์ของความเป็นแชมป์ที่แท้จริงที่สุด
‎ทุกคนควรแบ่งเงินในสัญญาให้เขา 5% ‎พวกตัวใหญ่ๆ น่ะ จริงๆ นะ
‎ถ้าไม่ใช่เพราะเขา ‎เราคงไม่ได้เป็นอย่างทุกวันนี้
‎เมื่อคิดย้อนไปถึงภาพสะท้อนอดีต
‎สิ่งที่เคยเป็น…
‎หรือสิ่งที่อาจเป็นได้…
‎และสิ่งที่จะเป็นในอนาคต
‎บิล รัสเซลล์
‎คุณทำหน้าที่ของคุณแล้ว
‎ที่เหลือ พวกเราต่อเอง
‎ผมพูดได้อย่างจริงใจว่า ‎ผมไม่เคยพยายามให้ใครชอบ
‎ผมเคยแต่พยายามให้คนนับถือ
‎ชีวิตผมเป็นอย่างไรน่ะหรือ ‎เป็นอะไรหลายอย่าง
‎ไปหลายที่ มีชัยชนะหลายครั้ง ‎ล้มเหลวก็หลายหน
‎มีช่วงเวลาที่มีความรักหนักแน่น ‎มีความเกลียด มีปัญหา
‎ผมต่อสู้มาทุกแบบเท่าที่สู้เป็น
‎ผมต่อสู้เพราะผมเชื่อว่าการสู้คือสิ่งที่ถูกต้อง
‎ผมคิดว่าคนเราไม่ควรต้องกลัวผลที่จะเกิดตามมา
‎เพราะเราทุกคนต้องทำสิ่งที่เราเชื่อว่าถูกต้อง
‎ผมต่อสู้เพื่อสิทธิของคน ‎คนทุกคน ทุกเชื้อชาติ ทุกศาสนา
‎ไม่แน่ ผมอาจต้องทำตัวขวางโลกแบบนี้ตลอดไป
‎หรือผมอาจไม่เคยตามจังหวะโลกได้ทัน
‎แต่ผมจะพยายาม
‎คำบรรยายโดย ศันสนีย์ โอบอ้อม