BU BÖLÜMDEKİ, ABORJİNLERİN VE TORRES BOĞAZI ADALARI
YERLİLERİNİN, GEÇMİŞTE MARUZ KALDIKLARININ TASVİRİNİ İÇEREN KISIMLAR
BAZI İZLEYİCİLER İÇİN TETİKLEYİCİ OLABİLİR.
ÖNCEKİ BÖLÜMLERDE...
Gazza, sence içimizden biri mi...
Ne? Bunu mu yaptı?
Dostum, saçmalama!
Hamilesiniz.
Yvgeny, görevliler...
Kimse bunu istemiyor.
Mt. Lawley Aile Planlama Merkezi.
Üzgünüz, cevap veremiyoruz...
Ofisten çıkmış olduk.
Ben değil.
Wayne'in neyin peşinde olduğunu düşünüyorum.
O kadar inatçı ve aptal ki, şüphe uyandırıcı.
Bob'un "Malezyalı adam"ını bulmam gerek.
Mülteci kampından birini tanıyordu. Bob ona paramızı verdi.
O bir yalancı. Sahtekâr.
Bu senin hayalin, benim değil.
- Seninki ne öyleyse? - Bilmem...
Bowie, müzik.
- Adam amca beni uyarmıştı. - Ne?
Boyun eğmen konusunda.
İşimi korumak için. Başımızı sokacak bir ev olsun diye.
- İşte bize yaptıkları bu. - Gitme zamanı dostum.
Ona söylemedin değil mi?
- Dinle George. - Lanet olsun.
95 FM. Batının en iyileri hiç bu kadar iyi olmadı.
Kuzey Amerika Savunma Merkezi, Amerikalı uzay istasyonu Skylab'ın Dünya'ya doğru
alçaldığını söyledi. Lanet şeyin düşeceği yeri bilen ise yok.
SKYLAB RESMİ HEDEFİ
Sen böyle diyorsun. Ama hattımızdaki Perthli genç bayan
Skylab'in düşeceği yeri bildiğini iddia ediyor.
Tilly! Bunu duyuyor musun?
Pekâlâ Tilly, nereye düşecek?
- Perth'e, Mal. - Ben Pete. O Mal.
- Doğru isimler bunlar. - Bir hafta içinde Perth'e.
Tilly?
NASA ve Canberra'dakiler
bunu bilmiyorken seni bu kadar zeki yapan ne?
Bununla ilgili bir profesörle çalıştık ve doğrusal regresyon uyguladık.
Sonuçlar Perth yakınları için yüzde 95'lik bir güven aralığı veriyor.
Tilly?
Skylab, 160 km genişliğinde ve 1600 km uzunluğunda bir enkaz alanı oluşturacak.
Peki Tilly, biraz fazla evhamlı davranmıyor musun sence?
Bir haftaya dinleyicinizin kalmayacağına dair mi?
Bu fenaydı! Tilly! Sabah sabah bu ne karamsarlık?
Hayır. Bu sadece... Bilim, Mal.
- Ben Pete'im. - Biliyorum.
Sanıyorum ki Tilly hattan düştü...
Hazır oradayken duş da al, okula gitmen lazım.
...teşekkürler ama paniğe kapılmayın.
Tatlım. Sen harikaydın, onlar...
Aptallar. Küstah, salak erkekler.
Evet, onlardan etrafta birkaç tane var.
Hadi hazırlan. Seni okula bırakayım.
Bak ne diyeceğim. Eğer şanslıysak belki yolda bir sabah DJ'i ezeriz.
Duydun mu? Tilly, bu çok harikaydı!
Hayır! Okula. Şimdi!
- Dalgalar. Ben. Sörf. Görüşürüz! - Hayır. Olmaz.
Katılmak istediğim bir yarışma turu var. Çalışmalıyım.
Bak, sana söyledim, üniversite ya da iş için okulu bırakabilirsin, o kadar.
Biliyor musun?
Hazırlan.
Bugün iş seçeneğini deneyeceğiz.
Neredeyse Poppy kadar iyisin.
- Patenli hali kadar. - Defol şuradan!
Sen bunda iyisin.
Sağ ol.
Kimsenin sana aksini söylemesine izin verme.
Rocco kızını baloya götüreceğini biliyor mu?
Rocco'nun Poppy veya Rose'un ne yaptığını bildiğini sanmıyorum.
Önemsediğini de.
Siyahi bir çocuğun kızıyla dans pistine çıkmasını önemseyecektir.
Dinle, benim de prova yapmam lazım.
"Yayına çıkıp konuşmamın istenmesinden onur duydum."
"20 yıldır Scarborough'da yaşıyorum ve kanalınızı dinliyorum."
"Scarborough'un sahil banliyösü..."
Bunu yapmak zorunda değilsin.
Yani, sorun değil.
Nasıl öğretmen olduğumla ilgili olacak. Yüzümü göstermek zorunda da değilim.
Sen de gelebilirsin.
Gerçekten mi?
Gerçekten neler yaşadığını umursuyorlar mı sence?
Öyle mi büyükanne?
Onlara gerçeği anlatmalısın.
Kimsenin sana aksini söylemesine izin verme. Değil mi?
Üsteleme. Geçmişi değiştiremezsin.
Öyle mi?
Ama annem asla unutmamamız gerektiğini düşünüyor.
Bize Bob'u söyleyebilirdin.
İyi birine benziyordu.
- Hatta... - Çarşafımdaki hedef tahtası da neyin nesi?
Ne?
Ben mi? Hayır, hayır.
Garipmiş.
Tapınağa gitmemişsin?
İyi misin?
- Binh okula geç kalacak. - Nerede o?
Peki sen iyi misin?
Bilmiyorum.
Düşündüm de belki bu sefer Bob'un bağlantısı ve onca parayla...
Elimize bir şey geçerdi.
Biri.
Geç kalacaksın.
Büyüklüğü ne kadar? Şu Skylab'ın.
Karşılaştırma yapacak bir şey bulmak zor.
Ama fırlatıldığı zamanki ve şu anda yörüngede olduğu gibi,
yörüngeden çıkıp Dünya'nın atmosferine girdiğinde de...
Amirine zaten söyledin, neden burada kilitli kalmak zorundayız ki?
Çünkü bana bunu halletmemi söyledi, yani sadece üçümüz biliyoruz.
Başka kimsenin görmesini göze alamayız.
Beş gün daha, sonra gidiyoruz.
Hikâyemiz 1973'e, Skylab'ın ilk atıldığı zamana uzanıyor...
- Evet, nasıl yardımcı olabilirim? - Yvgeny kapıyı aç lütfen.
Svetlana şimdiden üç çağrıyı kaçırdı.
- Onu görmek istiyorum. - Bu mümkün değil. O hâlâ hasta.
Şu anda uyuyor.
İlgilenmem gereken yetmiş beş kız var ve ben bütün vaktimi Svetlana'ya harcıyorum!
Üzgünüm ama yardımcı olamayacağım.
Adelaide Güzeli?
Tekrar sarhoş olalım. Sen kur yap. Ben gülümseyeyim.
Ve her şey yoluna girsin. Olmaz mı?
Svetlana'ya söyle, bugünkü balo elbise törenini kaçırırsa diskalifiye edilecek!
Bunu yapamazsınız, o Sovyetleri temsil ediyor.
Yapabiliriz ve yapacağız!
Ayrıca berbat flört ediyorsun.
Şimdi ne yapacağız?
Mick'e haber verebiliriz.
Yardım edebilecek bir terzi tanıyor.
Bunu saklamak için.
Mick'in işi bunun gibi hikâyeleri satmak. Bunu öğrenemez.
Zaten biliyor.
- Ona söyledin mi? Neden? - Sorun yok Yvgeny. Ona güvenebiliriz.
Onu aramama izin ver, tamam mı?
Başka seçeneğimiz var mı?
Uyandığını görmek ne güzel.
Güncelleme; büyük kızın kendini banyoya kilitledi
ve benim onu bekleyecek zamanım yok
çünkü işe geç kalıyorum.
Tabii bir haftaya bütün bunlar biteceği için önemi yok.
Hayat, evren, her şey.
Tilly'ye göre hepsi yok olacak.
- Tilly, acele et. Geç kalacaksın. - Gizemli bir paket geldi.
Gizli hayranın mı var baba?
Ayrıca bu kızın da bugün benimle işe geliyor.
- Hadi. - Göster onlara gününü Mia.
TONY, GEORGE DÜN ÖLDÜ. SANA BUNLARI BIRAKTI.
Tilly.
Tilly, aç kapıyı.
Ne yapıyorsun?
Sence?
- Burası evin en güvenli yeri. - Tilly.
Duvarlar ve borular.
- Tatlım. - Bu doğru.
Tracey Kasırgası Darwin'i vurduğunda insanlar burada hayatta kaldı.
Tilly, okulun var.
Kimse bunu ciddiye almıyor.
Hazırlanmalıyız. Yalnızca birkaç saat önce haberimiz olacak.
Beni dinle. Genç bayan...
Skylab düşmeden zaten birbirimizi öldürmüş olacağız.
Benimle gel.
Bir fikrim var.
Gel hadi.
Bu taraftan, devam et.
Bu...
bizim sığınağımız.
- Ne? Sence anladı mı dersin? - Hayır, o kadar zeki değil.
İşte.
Bu yüzden hapse girebileceğini biliyorsun değil mi?
Buna emin misin?
Hayır.
Ama bir tur daha işten çıkarma yapmak da istemiyorum.
Yani neyin peşinde olduğunu öğrenmemiz lazım.
Neden işleri yoluna koymamızı engellediğini bulmalıyız.
Ölüm Meleği olmaktan çok sıkıldım.
Kızlar!
Şuna bak.
Aç hadi.
Eski bir hız cezası.
Vergi dairesinden bir uyarı.
Eski kız arkadaşından bir tehdit mektubu.
Wayne yurt dışında iş yapıyor mu?
Wayne mi? O Sydney'i yabancı bir ülke sanıyor.
Japonya? Belki de? Daha önce hiç söz etmedi.
Bu bir sözleşme gibi görünüyor.
Tanıdığın Japon tercüman var mı?
Teşekkürler baba.
Yapmamız gerekeni yapıyoruz. Güvende olmak için.
Bunu nerede öğrendin?
Orada burada.
Ordudayken mi?
Fark eder mi?
Sence bu yeter mi?
Baba? Baba?
Ne? Hayır. Kazmaya devam et.
Sana söylüyorum. Sandy Svetlana'yı bu geceki etkinliğe hazırlayacak.
- Tamam. Ama sır tutabilir mi? - Evet, ona güvenebilirsin.
Vietnamlı mı dedin?
Güneyden mi?
Komünizm karşıtı mı?
İki yıl orada kaldım. Neye karşılar umurumda olmadı,
bana karşı olmadıkları sürece.
Bu işte hata olmamalı.
Bekâr bir anne olarak eve dönmek Svetlana için nasıl olacak?
Bu senin neden umurunda?
Devlet oğlumun bakımına yardım etti. Svetlana ve bebeği için de aynısı olacak.
Merak etme.
Bebeğini gizleyeceğiz.
Birkaç yıldır burada mısınız?
Avustralya'da?
Vietnam'ı...
terk mi ettiniz?
Bütün sahip olduklarımızı bir tekneye binebilmek için verdik.
Ama evet, terk ettik.
Buradaki insanların ülkelerimizde neler olduğuna dair hiçbir fikirleri yok.
Nasıl olsun ki?
Onlar özgür.
Görüyorsun ya dostum, sigara böreklerin harika. En iyisi.
Ama bizim Malezya gözlememiz?
Yani!
Pilavımız ise...
ertesi gün daha iyi olur.
Sizin pilavınızla asla rekabet edemeyiz.
Gözlemenizi en çok kim severdi biliyor musun?
Oğlun, biliyorum.
Haber yok. Hiçbir şey yok.
Bob bulman için sana bizim paramızı verdi.
Bob artık yok.
Gözlemeyi dene lütfen. Mekân sahibi herkes için yemek yapmaz.
Vietnam'da lokanta işletmiyordun değil mi?
Ellerin kara tahtaya daha uygun gibi? Masa başına?
Mühendislik profesörüydüm. Hanoi'de.
Şimdi Avustralyalılara mantı satıyorsun.
Üzgünüm dostum. Hakaret etmek istemedim. Bu yalnızca gerçek.
Ben Malezya'da gazeteciydim.
İyi bir kariyer değildi.
Ama yapabileceğinden fazlasını vaat etmek iyi bir kariyer mi?
Kendimizi burada bulduk.
Farklı dünyalar. Farklı hayatlar.
- Her şey değişti. - Ama oğlum hâlâ kayıp.
Bu değişebilir. Bob sana bir şans verdi.
- Beş bin dolar bize yalnızca bunu verdi. - Bu gözlemeyi de.
Ama bir garanti vermedi.
Elimizden geleni yaptık.
Paran benim cebime girmedi. Başkasına gitti.
Şimdi ise bekleyeceğiz.
Bugün Van kayıp olabilir...
yarın ise, kim bilir?
Ama sen...
hayatına sahip çık.
Ailene sahip çık.
Kendine işkence etme.
Buraya da bir daha gelme dostum.
Judy?
Hiroshi. Judy.
Perth'in en iyi barmeni, en iyi genel müdürle tanış.
DOULL GÜÇ KAYNAKLARI
Geldiğin için sağ ol.
Saké mi?
Sambuca likörü.
Fran'in roket yakıtı için gelmedin sanırım.
Onu gerçek içkiler konusunda eğitmek için uğraşıyorum.
Nerede?
Bu bir sözleşme.
Ne sözleşmesi?
Satış sözleşmesi.
Neyin satışı?
Bir şirketin.
Bir şirketi nasıl satın alabilir?
Doull Güç Kaynakları zar zor ayakta duruyor.
Satılan şirket Doull Güç Kaynakları.
Şimdi içkiye ihtiyacım var işte.
Kuzeyden misin yoksa Güneyden mi?
Kuzey.
Ancak Güneye kaçtık, daha sonra oradan da ayrılmak zorunda kaldık.
Kimseye anlatma!
Merhaba!
İsmi ne?
- Anna. - Anna.
- Bebek arabasını nereden aldın? - Boans'dan. Üçüncü kat.
Zamanı gelince Boans'ın üçüncü katına gideceğim öyleyse.
SSCB'ne dönmüş olacaksın.
Hayır, hayır.
Boans'ın üçüncü katında olacağım.
İltica etmeme yardım edeceksin.
S.S.C.B.
BALIK & PATATES KIZARTMASI
Bu sabah.
Makyaj.
Gerçekten? Şimdi mi?
Müziğimin bir parçası olacak.
Performansımın. Bunu bütün sanatçılar yapıyor.
Müziğin? Performans?
Baba.
Çok çalışmak zorundasın, unutma.
Zaten çok çalışıyorum... Müzisyen olmak için.
Bowie gibi.
Emeller önemlidir evlat.
Ama Mick Jagger ne diyor,
"Her zaman istediğini alamazsın."
Biz yalnızca senin mutlu, sağlıklı, emniyette,
ve güvende olmanı istiyoruz, hepsi bu.
İyi bir iş, bir kariyer, tıp sana bunları sağlar.
Böyle yaşamanı istemiyorum.
Tek oğlumun, yaşlandıkları zaman ailesine bakabilmesini istiyorum.
Van hayatta.
Annemi duydum.
- Tek oğlunuz ben değilim baba. - Hayır, Binh...
öylesin.
Maddy, bu çok uzun sürmez. Sekiz gibi hazır oluruz.
- İşte. - Senin için birkaç not hazırladım,
ilkokuldan liseye kadar olan eğitiminden,
eğitim fakültesine girişinden ve derslerinden bahset.
Kimlerden destek aldığından da.
Pekâlâ, konuşurken gülümsediğinden emin ol, ses tonunu rahatlatır.
Kısa ve tatlı konuş. "Tatlı"nın altını çiziyorum.
Tahliye emri okur gibi değil, anladım!
Scotty!
- Gavvo. Selam! - Nasılsın dostum?
- İyi görünüyorsun. Güzel takım. - Sağ ol.
Sen de Eileen olmalısın.
Umarım geçen sefer gelen Bay Bertrude kadar eğlencelisindir.
O biraz... şamatalıydı. Tamam. Otur lütfen.
Pekâlâ.
- Tamam mı? - Şüphesiz dostum.
- Eşimin memleketi... - Tamam.
- ...hem de J.R.'ın, bu gece Dallas gecesi. - Aferim sana Pete.
J.R'ın tadını çıkarın. Yarın görüşürüz Perth.
95 FM. Batının en iyileri hiç bu kadar iyi olmadı.
Radyonun sesini aç. Sıra Elieen'de.
Bu akşam, 150. yıl kutlamaları kapsamında
bir yerel eğitim kahramanını daha ağırlıyoruz.
TAVUK PHO 3 $ DANA PHO $ 3,50 VEJETERYAN $2
O bizden biri, aynı zamanda nitelikli, Aborjin bir öğretmen.
Karşınızda Eileen Wilberforce.
Teşekkürler.
Sağ ol Gavin.
Scott Williamson bana senin, Aborjin halkının
son 150 yılda ne kadar ilerlediğinin bir kanıtı olduğunu söyledi.
Söylesene Eileen, kaç yıldır Scarborough evin oldu?
20 yıldır Scarborough'da yaşıyorum.
Bizden biri sayılırsın!
Ve?
Yakınlarda bana geçmişimi...
unutmamam gerektiği söylendi.
Unutmadım. Yalnızca geçmişim hakkında konuşmadım.
Öylesi daha rahat geldi.
Ama sessiz kalmanın hiçbir yararı olmadığını gördüm...
kimseye.
Bunu sormak istememiştim.
Yirmi yıldan uzun bir süredir Scarborough'dayım ama...
Ben bir Binjareb Noongar kadınıyım.
Buranın güneyinde, küçük bir kasabada doğdum.
Burayı tarih kitaplarınızdan, 1834'teki "Pinjarra Savaşı"ndan duymuşsunuzdur.
Şunu bilin ki...
o bir savaş değildi, bir katliamdı.
Bu... ciddi bir iddia.
Stirling ve yandaşlarından oluşan çete, yaklaşık 80 Aborjin erkeği,
kadını ve çocuğu öldürdü.
Tahmin edin ne oldu?
Stirling'in yalnızca bir adamı öldü.
Büyük büyükbabamın kız kardeşleri o zamanlar çocuktu...
onlar da öldürüldü.
Üzgünüm. Ben... bunları hiç duymadım.
Evet, yani...
bizim açımızdan, nesillerdir çok da fazla ilerleme kaydedilmedi.
Eileen, kendine bir bak... öğretmen olmuşsun.
Evet.
Ama benim gibi çok da insan yok.
Ve bu yeterli değil, değil mi Bay Simmonds?
Hikâyemi duymak istiyor musunuz?
Lütfen.
Şöyle ki Gavin...
bizim açımızdan, nesillerdir çok da fazla ilerleme kaydedilmedi.
Ben çocukken...
yetkililer açık tenli çocukları almak, uygarlaştırmak
ve köleleştirmek için kamplara baskın düzenlediğinde
annem beni ve kardeşimi siyah kül ile kaplardı.
Bize her şeyi yapabiliyorlardı.
Vatandaş değildik.
Onların gözünde ve yasalarında, bizler yalnızca yabani hayvanlardık.
Ama bu babamın ülkesi için savaşmasını engellemedi.
Birinci Dünya Savaşı'nda herkesle eşitti.
Ama eve döndüğünde, arkadaşlarıyla bara bile gidemiyordu.
Vatandaşlık alalı yalnızca 12 yıl oldu.
Ne yazık ki babam bunu göremedi.
Bunlar Avustralya'nın her yerinde yaşandı.
Yeni evlendiğim zaman...
kocamın ülkesinde yaşıyordum.
Güney Avustralya'daki güzel bir çöl ülkesinde.
Yalata Misyonuna götürülene kadar...
birkaç yüz kilometre uzaklıktaki...
İngiliz ve Avustralya hükûmetleri nükleer denemelerini yapabilsin diye.
Biliyor olabilirsiniz...
Maralinga'yı.
Belki de bilmiyorsunuzdur, tüm bunlar çok gizli tutuldu.
Hükûmet hepsini inkâr ediyor...
fakat bu denemeler on yıldan uzun bir süre devam etti.
Kocamın halkı hâlâ o topraklardaydı
ve ne olduğunu bilmiyorlardı.
1954'te kocam onları aramaya gitti...
- Tony. - ...güvenli bir yere taşımak için.
Bekledim...
eve dönmesini bekledim.
Dönmedi.
Anangu halkı gibi, o da o bombalar yüzünden öldü.
Onsuz orada yaşamak benim için çok zordu ve...
Ülkeme geri döndüm,
sekiz yaşındaki kızım ve doğmamış oğlumla.
Kollarımı sıvadım ve devam ettim.
Geçmişi geçmişte bıraktım.
Hayatımı yeniden inşa ettim.
Kendim için. Onlar için.
Evet, zordu ama öğretmen oldum.
Ama...
sessizliğim bana pahalıya mal oldu.
Kızımın bunun için bana kızgın olduğunu biliyorum.
Hayatını sessizliğimi bozmaya çalışarak geçirdi.
Oğlum ise bir yılı aşkın süredir benimle konuşmadı.
Babasının halkıyla yaşıyor, Maralinga'da,
geriye kalan çorak araziye anlam vermeye çalışıyor.
Şimdi fark ediyorum ki...
gerçeklerimi yaşamam ve söylememde hiçbir sorun yok.
Bazı şeyler için çok geç...
ama şu anda...
Moorditj hissediyorum...
sonunda sessizliğimi bozduğum için.
Pekâlâ.
Hikâyemin, Aborjin halkının son 150 yılda ne kadar ilerlediğine dair
harika bir örnek olup olmadığına siz karar verin.
Eileen Wilberforce...
çok teşekkür ederiz.
GREV KIRICI KALTAK
Geliyor musun?
Bununla ne yapıyorsun?
Şu el yazısına bak.
Bunu atan Gazza'ydı.
Ne?
Saçmalama. Bunu asla yapmaz o.
Ama yaptı.
Anlayamıyorum, neden?
Yani... o senin için ailenden biri gibi.
Bizim için de.
Bununla ilgili ne yapacağız?
Biz değil...
sen.
Bu senin savaşın. Bir süredir öyle.
Savaşmak için bana ihtiyacın yok. Senin gibi savaşamam.
Sen muhteşemsin.
Ne aşağılık herif.
Eileen...
Biliyorum, harika konuştu. Hiç bilmiyordum.
Ben de oradaydım.
Bir hendekte...
Atom bombalarından beş kilometre uzakta.
Parlamayı bekliyordum.
Maralinga'da mı?
Sadece bir çocuktum.
Kendi sidiğime bulanmış.
Korkuyla bekliyordum.
Kendi kemiklerini görebiliyordun.
Karanlıkta, kendi iskeletini.
Bana neden anlatmadın?
Yıllardır bunu unutmaya çalışıyorum.
Onlarca yıldır.
Ama unutamıyorum.
Bize olanları.
Aborjinlere olanları...
Eileen'in ailesine olanları.
Görünüşe göre kendi savaşını buldun.
YAPIMCILAR, PROGRAMIN ÇEKİLDİĞİ KARA VE DENİZLERİN
GELENEKSEL SAHİPLERİ OLARAK ABORJİNLERİ
VE TORRES BOĞAZI ADALARI YERLİLERİNİ KABUL ETMEKTEDİR VE
ONLARA, ATALARINA VE GELECEK NESİLLERİNE SAYGILARINI SUNAR.
Alt yazı çevirmeni: Meltem Uz