Κυκλοφορεί η άποψη ότι όσοι επένδυσαν με τον Μέιντοφ ήταν άπληστοι
κι ότι περίμεναν υπερβολικά κέρδη.
Αν κοιτάξετε τους αριθμούς, δεν ισχύει κάτι τέτοιο.
Φαινόταν μια καλή, σταθερή επένδυση. Τίποτα το εξαιρετικό.
Δούλεψα σκληρά για να βγάλω αυτά τα λεφτά
και γι' αυτό έκανα τη δέουσα έρευνα πριν να επενδύσω με τον Μέιντοφ.
Ανέθεσα σε έναν χρηματιστηριακό οίκο να ερευνήσουν τον Μέιντοφ,
καθώς στις υπηρεσίες συμπεριλαμβανόταν η έρευνα διαχειριστών.
Είπαν ότι έσφυζε από υγεία.
Και παρ' όλα αυτά,
παρακολουθούσα κάθε άρθρο που αφιερωνόταν στον Μέιντοφ.
Γιατί ήταν αρκετά μυστηριώδης.
Έβρισκα διάφορα άρθρα που ουσιαστικά διαφήμιζαν τον Μέιντοφ.
Άρθρα στο περιοδικό Forbes,
στο Economist και σε άλλα.
Ήταν μεγάλο όνομα.
Οπότε όλα αυτά τα ερμήνευσα ως καλό σημάδι.
Αλλά δεν τον έπιασε ούτε η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς.
Η οποία είχε πολλές ευκαιρίες.
Κάνεις όνειρα για τη σύνταξή σου και το μέλλον σου.
Όλα αυτά χάθηκαν.
Πιστεύω ότι ένας λόγος για τον οποίο πέσαμε θύματα
είναι ότι η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς δεν έκανε σωστά τη δουλειά της.
Μεγάλη προδοσία.
ΜΕΪΝΤΟΦ: ΤΟ ΤΕΡΑΣ ΤΗΣ ΓΟΥΟΛ ΣΤΡΙΤ
ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 1999
Εντάχθηκα στη Rampart Investment Management Company στη Βοστόνη,
επειδή χρειάζονταν κάποιον στο τμήμα πωλήσεων.
Διαχειριζόμασταν εννέα δισεκατομμύρια, το ποσό ήταν τεράστιο.
ΦΡΑΝΚ ΚΕΪΣΙ ΠΡΩΗΝ ΣΤΕΛΕΧΟΣ
Με προσέλαβαν για να φέρω περισσότερους πελάτες,
αλλά και να σκεφτώ νέα προϊόντα.
Κάποιος έπρεπε να κάνει πωλήσεις, εγώ.
Και ψάχνω να βρω την επόμενη ευκαιρία.
Παίρνω αεροπλάνο, πάω στη Νέα Υόρκη
και συναντώ τον Τιερί Μαγκόν ντε λα Βιλουσέ,
έναν πλούσιο ιδιώτη, που ήταν επενδυτής
και παράλληλα μεσάζοντας των πλουσιότερων οικογενειών της Ευρώπης.
ΡΕΝΕ-ΤΙΕΡΙ ΜΑΓΚΟΝ ΝΤΕ ΛΑ ΒΙΛΟΥΣΕ
Είπε ότι ήταν αριστοκράτης της Βρετάνης,
ότι η οικογένειά του είχε έναν πύργο με 100 δωμάτια,
ότι πήγαινε για κυνήγι με Ευρωπαίους πρίγκιπες.
Και σκέφτομαι ότι αν πείσω τον Βιλουσέ να με παρουσιάσει
στις ευρωπαϊκές τράπεζες διαχείρισης περιουσίας,
θα μπω σε μια νέα αγορά.
Υπάρχει ένα θέμα.
Ο Βιλουσέ μού παρουσιάζει κάποιες αναφορές που λαμβάνει καθημερινά,
επιβεβαιώσεις συναλλαγών.
Έχει σβήσει, έχει αποκρύψει, το όνομα της εταιρείας,
με έναν μαύρο μαρκαδόρο.
Μου λέει "Έχω έναν μυστικό διαχειριστή αντισταθμιστικού κεφαλαίου.
Δεν μπορώ να σου πω ποιος είναι,
γιατί αν ο διαχειριστής μάθει ότι αποκάλυψα το όνομά του,
θα με απολύσει από πελάτη.
Τον προσέλαβα
και μου φέρνει κέρδη 1% σταθερά κάθε μήνα".
Ήξερα ότι στον κόσμο των οικονομικών αυτό ήταν αδύνατον.
Και αρχίζει να μου λέει τι κάνει αυτός ο διαχειριστής.
Ο οποίος κάνει με τις οψιόν ότι έκανα εγώ με μετοχές.
Αυτός, όμως, δεν έχει ποτέ ζημία, σύμφωνα με τον Τιερί.
Και λέω από μέσα μου "Αυτό είναι απίστευτο, δεν γίνεται".
Και ρώτησα τον Τιερί
"Πόσα χρήματα έχεις τοποθετήσει στον μυστικό διαχειριστή;"
Και μου λέει "320.000.000 δολάρια. Δικά μου και των Ευρωπαίων πελατών μου".
Αυτομάτως υπέθεσα ότι ο διαχειριστής θα διαχειριζόταν
ένα ποσό δέκα φορές μεγαλύτερο.
Συμπεραίνω ότι ο μυστικός διαχειριστής έχει τρία δισεκατομμύρια τουλάχιστον.
Ο διαχειριστής του μεγαλύτερου αντισταθμιστικού και δεν τον ξέρει κανείς.
Αν εγώ μπορούσα να πιάσω το 1% κάθε μήνα σταθερά,
θα διαφημιζόμουν σε όλες τις πινακίδες από τη Βοστόνη ως τη Νέα Υόρκη.
Γιατί αυτός ο τύπος κρύβεται;
Φυσικά έχω μεγάλη περιέργεια να μάθω ποιος είναι ο μυστικός διαχειριστής.
Ο Τιερί γυρίζει για να μιλήσει με κάποιον
και κάνω κάτι πολύ ανάρμοστο.
Ανοίγω έναν φάκελο πάνω στο γραφείο του
και διαβάζω το όνομα.
"Bernard Madoff Securities".
Γιατί ένας μεγάλος παίκτης της Γουόλ Στριτ
διαχειρίζεται τα χρήματα του Τιερί κρυφά;
Κι επιπλέον ο Τιερί μού είπε ότι δεν τον χρέωνε αμοιβή.
Δεν ήταν καθόλου λογικό.
Και λέω από μέσα μου "Μαλακίες".
Μετά τη συνάντηση με τον Βιλουσέ,
επιστρέφω και έχω σύσκεψη με τους επικεφαλής μου στην Rampart.
Οι επικεφαλής συνειδητοποιούν
ότι αν χρησιμοποιήσω τον Τιερί ως μεσάζοντα, ως πελάτη,
για να φτάσω στους πλούσιους Ευρωπαίους,
ίσως μπορέσουμε να βγάλουμε πολλά δισεκατομμύρια δολάρια.
Αλλά πρέπει να ανταγωνιστώ τον μυστικό διαχειριστή.
Και η στρατηγική που λέει ότι εφαρμόζει δεν φαίνεται λογική.
Κι οι επικεφαλής λένε
"Πρέπει να κάνουμε αντίστροφη μηχανική.
Πάμε στον διαχειριστή χαρτοφυλακίων Χάρι Μαρκόπουλο.
Είναι αστέρι στα μαθηματικά, θα το βρει αμέσως".
Ο τομέας μου ήταν τα παράγωγα, που είναι πολύ μαθηματικά.
Θέλεις υπόβαθρο σε λογισμό και στατιστική και είναι περίπλοκα μαθηματικά.
ΧΑΡΙ ΜΑΡΚΟΠΟΥΛΟΣ
Ο Φρανκ έφερε ένα φυλλάδιο μίας σελίδας
ενός επιμέρους κεφαλαίου του Μέιντοφ με εξαιρετικά κέρδη.
Ο Φρανκ, όμως, είναι του μάρκετινγκ.
Θέλει να μάθει ότι δουλεύει κι ότι μπορεί να το πουλήσει.
Ο Χάρι ενοχλήθηκε
που τον βγάζουν από το γραφείο του για να μιλήσει μαζί μου,
με έναν πωλητή.
Κοιτάζει τα κέρδη μια στιγμή και λέει
"Είσαι ειδικός στα δικαιώματα προαίρεσης. Ξέρεις ότι είναι μαλακίες".
Και λέω "Δεν είναι δικαιώματα προαίρεσης. Πώς τα καταφέρνει;"
Είναι μία σελίδα με αδιανόητα νούμερα στην απόδοση,
σχεδόν χωρίς ζημίες.
Βλέπω τα χαρακτηριστικά του χαρτοφυλακίου και λέω
"Τα κέρδη είναι μια ευθεία γραμμή σε γωνία 45 μοιρών".
Και μου λέει "Σου λέω από τώρα ότι είναι απάτη.
Πιθανώς είναι πυραμίδα Πόντσι".
Η συζήτηση διήρκησε τέσσερα λεπτά.
Είπα στον Χάρι
"Θεέ μου, μη λες τη λέξη 'Πόντσι'.
Μην αποκαλείς απατεώνα αυτόν τον άνθρωπο.
Η Madoff Securities
διαχειρίζεται το 7-10% του συνολικού όγκου των συναλλαγών των ΗΠΑ.
Δεν το πιστεύω".
Παρόλο που είπα ότι τέτοια κέρδη είναι ανέφικτα,
μου ζητήθηκε να σχεδιάσω ένα προϊόν τύπου Μέιντοφ.
"Βρες πώς το κάνει, για να πάρουμε μερίδιο της αγοράς".
Αφιέρωσα λίγες ώρες στη μοντελοποίηση των κερδών.
Εντός ολίγων ωρών ήταν σαφές
ότι δεν απεικόνιζε καθόλου τη Γουόλ Στριτ ή γενικά το χρηματιστήριο.
Ουσιαστικά απεικόνιζε μόλις κατά 6% το χρηματιστήριο.
Και πρόσθετες τους μήνες
και έβλεπες ότι το 96,4% των μηνών βγαίνει θετικό.
Αυτό δεν υπάρχει στα οικονομικά.
Τα νούμερά του ήταν εξωπραγματικά εξαιρετικά.
Ο κόσμος συνέρρεε στον Μέιντοφ,
επειδή τα κέρδη που έδινε ήταν πολύ ελκυστικά.
Κι έπρεπε να τον ανταγωνιστώ.
Δεν μπορείς να ανταγωνιστείς μια απάτη.
Έπρεπε, λοιπόν, να ξεφορτωθώ τον βρόμικο παίχτη.
ΜΑΛΑΚΙΕΣ!!
Το πρώτο υπόμνημα που υπέβαλα στην Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς,
την 1η Μαρτίου 2000.
"Σε 25 λεπτά θα αποδείξω
ένα από τα τρία σενάρια για το αντισταθμιστικό κεφάλαιο Μέιντοφ.
Πρώτον, είναι εξαιρετικά χαρισματικοί και/ή τυχεροί
κι εγώ ένας ηλίθιος που σας χασομερώ.
Δεύτερον, τα κέρδη είναι αληθινά,
αλλά προέρχονται από άλλη διαδικασία από αυτήν που διαφημίζεται,
κάτι που επιβάλλεται να ερευνηθεί.
Τρίτον,
πρόκειται για πυραμίδα Πόντσι".
ΠΥΡΑΜΙΔΑ ΠΟΝΤΣΙ
Πάνω από 100 μήνες με κέρδη, μόνο εφτά μήνες με ζημίες…
Όταν ο Μαρκόπουλος προσπαθούσε να πείσει την Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς…
ΝΤΑΪΑΝΑ ΜΠ. ΧΕΝΡΙΚΕΣ ΣΥΓΓΡΑΦΕΑΣ
ότι μια ανυπολόγιστη, ιστορικών διαστάσεων πυραμίδα Πόντσι
λειτουργούσε εκείνη τη στιγμή υπό τον Μπέρνι Μέιντοφ,
βρισκόταν μπροστά σε μια τεράστια πρόκληση.
Διότι η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς στηριζόταν στον Μέιντοφ ως σοφό της Γουόλ Στριτ.
Είχε εξαιρετική φήμη ως ένας γίγαντας της Γουόλ Στριτ.
Συνέβαλε στην προώθηση μεταρρυθμίσεων,
συνέδραμε στον καθορισμό των αλλαγών στη βιομηχανία.
ΝΤΕΪΒΙΝΤ ΚΟΤΖ ΠΡΩΗΝ ΕΠΙΘΕΩΡΗΤΗΣ
Αλλά επίσης συνεργάστηκε
με την Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς και άλλες κρατικές υπηρεσίες
σε επιτροπές
και συνέδραμε στη ρύθμιση του χώρου.
Θα ξεκινήσω με την υπόθεση ότι οι περισσότεροι επαγγελματίες
πηγαίνουν στη δουλειά τους κάθε μέρα με σκοπό να τηρήσουν τον κανονισμό
και να ωφελήσουν τον πελάτη.
Ο Χάρι Μαρκόπουλος
αφιέρωσε απίστευτο χρόνο και κόπο
για να πείσει την Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς να κάνει το σωστό ως προς τον Μέιντοφ.
Και όχι μόνο μία φορά.
Πήγε μία φορά, τον απαξίωσαν. Τον απαξίωσαν και τη δεύτερη.
Οποιοσδήποτε άλλος θα είχε παραιτηθεί.
Υποθέταμε ότι ο Μέιντοφ διαχειριζόταν από τρία έως εφτά δισεκατομμύρια δολάρια.
Ενημέρωσα την Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς, το είδαν
και το αγνόησαν.
ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2000 ΜΕΓΕΘΟΣ ΠΥΡΑΜΙΔΑΣ: 30,1 ΔΙΣ
Η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς δεν έλαβε υπόψη κανένα από τα υπομνήματά μας.
Και ο Χάρι ειδοποίησε τις μεγάλες εφημερίδες.
Είπαν "Δεν θα τα βάλουμε με τον Μέιντοφ
βασισμένοι στους υπαινιγμούς ενός μαθηματικού.
Πρέπει να πιαστεί στα πράσα".
Και μου λέει ο Χάρι
"Πρέπει να βρεις δημοσιογράφο-ερευνητή του οικονομικού ρεπορτάζ".
Και πού να ψάξω;
Και εντελώς κατά τύχη,
γύρω στα τέλη του 2000,
είχα μια ομιλία στη Βαρκελώνη και πήγα με τη σύζυγο.
Βρισκόμαστε στο αεροδρόμιο και παίρνουμε ταξί.
Ήταν το τελευταίο ταξί.
Ένας αναστατωμένος τύπος που στεκόταν με τις βαλίτσες του
χτυπάει το παράθυρό μας και λέει "Στο συνέδριο πηγαίνετε;"
Απαντάω θετικά. Και λέει "Να μοιραστούμε το ταξί;"
Κάθεται μπροστά και συστήνεται "Λέγομαι Μάικλ Όκραντ.
Δημοσιογράφος-ερευνητής στην οικονομική απάτη".
Κοιτάω ψηλά και ευχαριστώ τον Θεό.
Του λέω "Μάικλ,
πάμε στοίχημα ένα κέρασμα για εμένα και τη σύζυγό μου στη Βαρκελώνη
ότι έχω το όνομα ενός μυστικού διαχειριστή αντισταθμιστικού κεφαλαίου
που κάνει σκόνη οποιονδήποτε άλλον
σε μέγεθος και σε σταθμισμένη απόδοση ενεργητικού ως προς τον κίνδυνο".
Και μου λέει "Μέσα".
"Μπέρνι Μέιντοφ" του λέω.
Γύρισε το κεφάλι του τόσο γρήγορα, που ήξερα ότι είχα βρει δημοσιογράφο.
Του είπα
"Αυτός ο τύπος είναι πάντα εκτός αγοράς μία ημέρα πριν πέσει η αγορά.
Είναι πάντα μες στην αγορά την ίδια μέρα ή μία μέρα πριν ανέβει η αγορά".
Κανένας διαχειριστής δεν μπορεί να συγχρονιστεί τέλεια.
Κανείς δεν έχει πρότερη γνώση της αγοράς.
Και ο Μάικλ Όκραντ λέει "Πρέπει να γράψω άρθρο".
Του δίνουμε όλα τα ονόματα που έχουμε σε αίθουσες συναλλαγών στις ΗΠΑ,
επικεφαλής παραγώγων σε μεγάλες τράπεζες.
Και μίλησε με όλους.
Ο Όκραντ δεν το πίστευε όταν επιβεβαίωσε τους αριθμούς.
Λίγο πριν το πιεστήριο μου τηλεφώνησε.
Μου λέει
"Ο τύπος είναι δυόμισι φορές μεγαλύτερος
απ' το μεγαλύτερο αντισταθμιστικό που παρακολουθώ.
Πώς παράγει τέτοια δραστηριότητα;"
Βγαίνει το άρθρο.
"Ο Μέιντοφ σπάει τα κοντέρ, οι χρηματιστές αναρωτιούνται πώς".
Αλληλοσυγχαιρόμασταν στα γραφεία της Rampart.
Τώρα έχει δημοσιοποιηθεί.
Θα αναλάβει ο νόμος.
Λίγο μετά τη δημοσίευση του εν λόγω άρθρου,
ανώτερο στέλεχος της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς στην Ουάσινγκτον
αποφασίζει ότι πρέπει να γίνει έρευνα.
Ξάφνιαζε το γεγονός
ότι ο Μπέρνι Μέιντοφ ίσως διαχειριζόταν ποσά τέτοιας κλίμακας,
χωρίς να έχει δηλώσει την επενδυτική συμβουλευτική δραστηριότητα
στις ομοσπονδιακές εποπτικές αρχές.
Ο τρόπος, όμως, που αποφασίζει να το κάνει είναι να τηλεφωνήσει στον Μέιντοφ.
Τον ήξερε, γιατί φυσικά ήταν γνωστός στη βιομηχανία.
Του τηλεφωνεί και του λέει
"Γεια σου, Μπέρνι, θα κάνουμε μια έρευνα.
Έχουμε ερωτήσεις για το αντισταθμιστικό σου".
Και αυτός λέει "Δεν έχω αντισταθμιστικό".
Εκείνη απαντάει "Αυτό υπέθεσα κι εγώ". Και αυτός "Εντάξει".
Αν διαχειριζόταν αντισταθμιστικό, έπρεπε να εγγραφεί ως επενδυτικός σύμβουλος.
Ο Μέιντοφ δεν ήθελε να δηλωθεί ως επενδυτικός σύμβουλος,
διότι ένας επενδυτικός σύμβουλος
περνάει διαρκώς από εξετάσεις της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς.
Λατρεύω αυτό το περιστατικό,
διότι απεικονίζει καλύτερα από οτιδήποτε άλλο
την εκτίμηση προς τον Μέιντοφ που έτρεφε η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς
και την εμπιστοσύνη που του έδειχναν.
"Ας τον ρωτήσουμε αν κάνει κάτι κακό. Θα μας πει την αλήθεια".
Ο Μέιντοφ στάθηκε τυχερός ως προς τους εχθρούς και τους φίλους.
Και ως προς τη χρονική στιγμή.
Πρόκειται για τις πρώτες αναφορές από τα ειδησεογραφικά πρακτορεία.
Ένα μικρό αεροπλάνο συνετρίβη στο Παγκόσμιο Κέντρο Εμπορίου.
Έπεσε κι άλλο. Μόλις είδαμε άλλο ένα.
Δεν θα το ξεχάσω ποτέ.
Δεν θα ξεχάσω ποτέ να βλέπω και τα δύο κτίρια
να κλονίζονται συθέμελα και μετά να καταρρέουν εντελώς.
Η πόλη είχε συγκλονιστεί.
Θυμάμαι πόσο ασταθείς ήταν οι μέρες,
οι εβδομάδες κι οι μήνες μετά την 11η Σεπτεμβρίου.
Η Γουόλ Στριτ βρισκόταν στις παρυφές του Παγκόσμιου Κέντρου Εμπορίου.
Το Χρηματιστήριο Νέας Υόρκης απείχε δύο τετράγωνα, και έκλεισε.
Τα πάντα στο κέντρο έκλεισαν επί μέρες ολόκληρες.
Και υπήρξε μεγάλη διάθεση αλληλεγγύης για να λειτουργήσει η αγορά ξανά.
Ο Τομ Κοστέλο μεταφέρει τις εξελίξεις του NASDAQ. Σε ακούμε.
Ο NASDAQ θα επιστρέψει στην αγορά σε μιάμιση ώρα.
Και όπως είπα νωρίτερα,
σε μια σπάνια επίδειξη σύμπνοιας,
ο διευθύνων σύμβουλος του NASDAQ θα παρευρεθεί στο άνοιγμα της αγοράς.
Το χρηματιστήριο NASDAQ έπρεπε να δείξει ότι λειτουργούσε
στον απόηχο αυτού του ασύλληπτου γεγονότος.
Και ο Μπέρνι βοήθησε να γίνει αυτό.
Δύο, ένα!
Αλλά ο Μπέρνι τού έδινε κι ένα άλλο νόημα,
που κανείς δεν είχε εκτιμήσει, μέχρι που ήταν αργά.
Οι εσκεμμένες και φονικές επιθέσεις
που έπληξαν χτες τη χώρα μας
δεν ήταν μόνο τρομοκρατική ενέργεια, ήταν εμπόλεμη ενέργεια.
Προσωπικό που βρισκόταν στη Νέα Υόρκη, που έδρευε στη Γουόλ Στριτ,
και που ερευνούσε το οικονομικό έγκλημα και τις απάτες,
τώρα μεταφερόταν αλλού,
μετακινούνταν σε αντιτρομοκρατικές υπηρεσίες,
στην έρευνα χρηματοδότησης της τρομοκρατίας.
Για την Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς ήταν η επιδείνωση ενός προβλήματος
απόρροια των απορρυθμιστικών πολιτικών
που ξεκίνησαν με την εκλογή του Ρέιγκαν το 1980.
Στην τρέχουσα κρίση
το κράτος δεν είναι η λύση του προβλήματός μας.
Το κράτος είναι το πρόβλημα.
Οι νόμοι που θα τους επέτρεπαν να ξεκινήσουν έρευνα είχαν αυστηροποιηθεί,
η χρηματοδότηση είχε περικοπεί.
Ο αντίκτυπος της 11ης Σεπτεμβρίου
σήμανε τη διατήρηση απλώς
μια ήδη μακριάς περιόδου λιτότητας, χαμηλών προτεραιοτήτων
ακόμη και νομοθετικών αλλαγών που δυσκόλευαν το έργο τους.
Κατά κάποιον τρόπο, λοιπόν,
αυτή η φρικιαστική τραγωδία σήμαινε για τον Μέιντοφ
μειωμένη ένταση ελέγχων σε επίπεδο εποπτικών οργάνων,
ακριβώς όταν το χρειαζόταν περισσότερο.
Ο Μέιντοφ δεν ήταν ο μόνος που επωφελήθηκε
από τον αργό και μαρτυρικό θάνατο που βίωνε η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς,
αλλά ήταν αυτός που επωφελήθηκε περισσότερο,
λόγω της κλίμακας της απάτης του.
ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2001 ΜΕΓΕΘΟΣ ΠΥΡΑΜΙΔΑΣ: 36,8 ΔΙΣ
ΚΑΘΟΛΙΚΟΙ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟΙ 2000 ΚΑΘΟΛΙΚΟΙ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟΙ 1998
Υπάρχει μια τεράστια διαφορά ανάμεσα στην περσόνα που παρουσίαζε ο Μπέρνι
και στο τι συνέβαινε μες στην εταιρεία.
ΕΛΕΝ ΧΕΪΛΕΣ ΠΡΩΗΝ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΡΙΑ BLMIS
Έχτιζε την επιχείρησή του και την περσόνα του.
Είχε τα τέλεια παιδιά.
ΕΛΕΝΟΡ ΣΚΙΛΑΡΙ ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ ΜΕΪΝΤΟΦ
Σωστοί Αμερικανοί, μορφωμένοι, οικογενειάρχες.
Ο Μπέρνι χρησιμοποιούσε τον Άντι και τον Μαρκ όταν ερχόταν κόσμος.
"Είναι οικογενειακή επιχείρηση.
Οι γιοι μου έχουν μόρφωση, διευθύνουν την αίθουσα συναλλαγών".
Αλλά όταν δούλευες στην εταιρεία, τα πάντα ήταν διαχωρισμένα.
Τα πάντα.
Είχαμε το Τμήμα Ειδικής Διαπραγμάτευσης, το οποίο διεύθυνε ο γιος μου ο Μαρκ.
ΚΑΤΑΘΕΣΗ ΤΟΥ ΜΠΕΡΝΙ ΜΕΪΝΤΟΦ
Είχαμε το Τμήμα Διαχείρισης Ίδιων Κεφαλαίων,
το οποίο διεύθυνε ο γιος μου ο Άντι.
Το κομμάτι της επενδυτικής συμβουλευτικής,
ή τον 17ο όροφο, όπως αποκαλείται,
διεύθυνε ο Φρανκ Ντιπασκάλι.
Τα τμήματα ήταν αποκομμένα.
15 ΙΟΥΝΙΟΥ 2016
Οι γιοι μου Μαρκ και Άντι δεν γνώριζαν
τα κέρδη ή τις ζημίες των άλλων τμημάτων.
Ο Μαρκ και ο Άντι δεν πήγαν ποτέ κάτω, στην επενδυτική συμβουλευτική.
Και όταν έμπαιναν πελάτες,
ο Μαρκ κι ο Άντι έρχονταν στο γραφείο μου και ρωτούσαν ποιοι ήταν αυτοί.
Δεν ήξεραν ποιοι ήταν.
Ο Μπέρνι τους απέκλειε, αν δεν ήθελε να συζητήσει κάτι μαζί τους.
Και αυτοί έμαθαν εν καιρώ να μην τον πιέζουν.
Μια φορά είπα στον Μπέρνι
"Η εταιρεία σου είναι μονοπρόσωπη,
Αν πεθάνεις, απλώς θα πάψει να υπάρχει.
Οι γιοι σου και ο αδερφός σου θα πρέπει
να βγάλουν νέες άδειες, να ανοίξουν νέους τραπεζικούς λογαριασμούς.
Θα πάρει χρόνο να επιστρέψει η εταιρεία σε αυτό που ήταν".
Και είπε "Έχω βάλει 30 δικηγόρους να ασχολούνται, μην ανησυχείς".
Και με απαξίωσε εντελώς.
Το δέχτηκα και το ανέφερα στον Μαρκ Μέιντοφ.
Μίλησε κι εκείνος με τον Μπέρνι, αλλά τον έκοψε εντελώς.
Για χρόνια τον ενοχλούσε
που δεν μπορούσε να μιλήσει στον Μπέρνι για τέτοια θέματα.
Ο Μπέρνι είχε ανάγκη να είναι αυτός που όλοι εμπιστεύονταν,
ο βασιλιάς της Γουόλ Στριτ.
Το όνομά του ήταν στην πόρτα.
Και το πιο σημαντικό στη ζωή του Μπέρνι ήταν να κρατήσει τα προσχήματα,
να πείθει ότι διεύθυνε μια επιτυχημένη εταιρεία στον 19ο όροφο.
Η πραγματικότητα, όμως, δεν ήταν όπως την παρουσίαζε.
ΤΖΙΜ ΚΑΜΠΕΛ ΣΥΓΓΡΑΦΕΑΣ
Ποια συγκεκριμένη στιγμή φτάσατε στην χρεοκοπία;
26 ΑΠΡΙΛΙΟΥ 2017
Μάλλον
στις αρχές της δεκαετίας του 2000.
Ή…
Ας πούμε κάποια στιγμή μεταξύ 1998 και 2002.
Ναι, τότε συσσωρεύονταν τα προβλήματα, θα έλεγα.
Εκείνη την εποχή
ο ανταγωνισμός για τη ροή των συναλλαγών
από τεράστιους οργανισμούς που χειρίζεται στη νόμιμη εταιρεία
κλιμακωνόταν.
Αυτό σήμαινε ότι το ποσό της αμοιβής για κάθε συναλλαγή
μίκραινε όλο και περισσότερο.
Άρα τα κέρδη άρχιζαν να περιορίζονται.
Εκείνη την εποχή η νόμιμη δραστηριότητα δεν έχει τα κέρδη που όλοι νομίζουν.
Μεταξύ 2002 και 2008…
ΜΠΡΟΥΣ ΝΤΑΜΠΙΝΣΚΙ ΟΡΚΩΤΟΣ ΛΟΓΙΣΤΗΣ
διοχετεύτηκαν 800.000.000 δολάρια
από την πυραμίδα Πόντσι στη νόμιμη δραστηριότητά του.
Ο Ντιπασκάλι παίρνει χρήματα
από την επενδυτική συμβουλευτική του 17ου ορόφου.
Τα στέλνει στο Λονδίνο, στο εξωτερικό.
Τα χρήματα αυτά επιστρέφουν στον 19ο όροφο,
δύο ορόφους πιο πάνω από τον 17ο,
υπό το ένδυμα των επενδύσεων.
Σε γραμμάτια δημοσίου.
Αν η λεγόμενη νόμιμη δραστηριότητά σου
δεν έχει τα κέρδη που όλοι νομίζουν,
τότε δεν δίνεις την καλή εντύπωση που επιθυμείς.
Ήταν ένας τρόπος να προστατεύσει ο Μέιντοφ τη φήμη του στη Γουόλ Στριτ.
Στην πραγματικότητα, από τις αρχές της δεκαετίας του 2000
η νόμιμη επιχείρηση θα είχε πτωχεύσει
χωρίς την ένεση των 800.000.000 από την πυραμίδα Πόντσι.
Οι χρηματιστηριακές συναλλαγές ήταν κερδοφόρες,
αλλά επιφανειακά μόνο.
Ο Μπέρνι είχε πρόβλημα δαπανών.
Τα έξοδά του ήταν μεγάλα και η εταιρεία έχανε χρήματα.
Το ερεύνησα.
Είχε περίπου 35 με 50 χρηματιστές που δημιουργούσαν κέρδος,
αλλά η εταιρεία διατηρούσε πάνω από 150 υπαλλήλους.
Ο Μπέρνι προσλάμβανε διαρκώς φίλους σημαντικών υπαλλήλων,
εκ των οποίων ορισμένοι δεν προσέφεραν, αλλά έβγαζαν πολλά λεφτά.
Θεωρούσε τον εαυτό του ευεργέτη, αυτόν που έκανε χάρες,
αυτόν που έλυνε τα πάντα.
Έπρεπε να τα καταφέρνει.
Και παράλληλα χρησιμοποιεί την εταιρεία ως κουμπαρά.
Αγοράζει γιοτ.
Έχει σπίτι στη Γαλλία.
ΑΝΤΡΙΟΥ ΡΟΣ ΣΟΡΚΙΝ ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ
Έχει ιδιωτικό τζετ, του οποίου τα χρώματα είναι ασορτί με τα χρώματα του γραφείου.
Η Ρουθ ήταν απασχολημένη με φιλανθρωπικούς χορούς και εκδηλώσεις,
που συχνά γίνονταν προς τιμή του Μπέρνι.
Ο Μπέρνι έδωσε πολλά χρήματα στην οικογένειά του.
Οι γιοι του πήραν δάνεια εκατομμυρίων που δεν θα αποπλήρωναν ποτέ.
ΣΤΙΒΕΝ Ν. ΓΚΑΡΦΙΝΚΕΛ ΠΡΑΚΤΟΡΑΣ FBI
Αγορά σπιτιών, δώρα σε υπαλλήλους.
Όλα τα χρεωνόταν η εταιρεία.
Είχα εκνευριστεί στη δουλειά,
καθώς οι συνεργάτες μου δεν με πίστευαν ότι ο Μέιντοφ ήταν κάλπικος.
Μετά το πρώτο μου υπόμνημα στην Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς,
το μεγαλύτερο έντυπο στον κόσμο περί αντισταθμιστικών κεφαλαίων
δημοσίευσε άρθρο όπου ουσιαστικά μιλούσε για πυραμίδα.
Αλλά κανείς δεν έθετε δύσκολες ερωτήσεις. Όλοι δέχονταν μισές ή καθόλου απαντήσεις.
Και συνέχισαν να με αγνοούν.
Αλλά με πίεζαν οι επικεφαλής της εταιρείας μου
να αντιγράψω τη στρατηγική του,
για να τον ανταγωνιστούμε και να πάρουμε μερίδιο της αγοράς.
Κατέληξα σε κάτι που ήταν κάπως ανταγωνιστικό με τον Μέιντοφ.
Το πρόβλημα ήταν ότι μπορούσες να χάσεις 50% σε έναν μήνα.
Αυτό το ρίσκο το γνωρίζαμε.
Αλλά ο Τιερί ντε Βιλουσέ της Access International
θεώρησε ότι θα άρεσε στους πελάτες του ως εναλλακτική.
Πήγα με τον Τιερί ντε Βιλουσέ
σε αρκετές συναντήσεις σε Λονδίνο, Παρίσι, Γενεύη, Ζυρίχη.
Για να εξηγήσω ποιος ήταν ο Τιερί ντε Βιλουσέ,
ήμασταν σε ένα ταξί και περνούσαμε από την Αψίδα του Θριάμβου στο Παρίσι
και μου λέει "Χάρι,
κοίτα την αψίδα και δες τα ονόματα".
Και συνειδητοποίησα ότι αυτούς θα συναντούσα στο Παρίσι.
Οικογενειακοί δεσμοί που διαρκούν γενιές ολόκληρες.
Τραπεζίτες των ελίτ και ιδιωτικών τραπεζών,
που διαχειρίζονται χρήματα των βασιλικών οικογενειών.
Άνθρωποι καλοντυμένοι,
με ευφράδεια, με καλούς τρόπους,
που ήξεραν από καλό κρασί.
Ο Τιερί ντε Βιλουσέ ξεκινούσε πάντα με τον ίδιο τρόπο.
"Ο Χάρι και η Rampart είναι ακριβώς όπως ο Μέιντοφ,
αλλά με υψηλότερο ρίσκο και υψηλότερα κέρδη.
Αλλά αντί να χρησιμοποιούν μετοχές, χρησιμοποιούν δείκτες μετοχών.
Κατά τα άλλα, μοιάζουν πολύ.
Γι' αυτό χρειάζεστε την εταιρεία αυτήν, για να επεκταθείτε".
Στην πρώτη συνάντηση ο τύπος λέει
"Χάρι, είναι πολύ ενδιαφέρουσα η στρατηγική που ανέπτυξες.
Βγάζει περισσότερα λεφτά απ' τον Μέιντοφ, αλλά χάνεις και λεφτά,
αν και λες ότι ελέγχεις το ρίσκο.
Έχουμε επενδύσει στον Μέιντοφ που δεν έχει ποτέ ζημία.
Γιατί, λοιπόν, να σου δώσουμε λεφτά;"
Δεν ήθελαν να ακούσουν για αληθινό ρίσκο ή για οποιοδήποτε ρίσκο.
Αφού με τον Μέιντοφ δεν υπήρχε ρίσκο, δεν θα εμπιστευόταν κάποιον με ρίσκο.
Η πρώτη τράπεζα λέει "Ο Μέιντοφ δεν δέχεται πελάτες.
Εμείς είμαστε η μόνη τράπεζα στη Γενεύη
που συνεργάζεται, δέχεται μόνο τα δικά μας λεφτά".
Όταν το ακούς μία φορά, το πιστεύεις.
Δύο ή τρεις φορές ίσως είναι σύμπτωση.
Στις 14 από τις 20 συναντήσεις με ιδιωτικές τράπεζες στην Ευρώπη
ακούσαμε τα ίδια.
"Έχουμε επενδύσει με τον Μέιντοφ, δέχεται μόνο εμάς".
Γύρισα εκνευρισμένος από το ταξίδι στην Ευρώπη.
Κανείς δεν επέλεξε να επενδύσει, εκτός από ελάχιστους πελάτες.
Εφάρμοσα τη στρατηγική για λίγο καιρό και μετά το θέμα κάπως ξεφούσκωσε.
Μετά το ταξίδι αυτό ο Χάρι αγχώθηκε πολύ,
διότι συνειδητοποίησε αμέσως
ότι η απάτη ήταν μεγαλύτερη στην Ευρώπη.
Ανακάλυψα ότι ο Μέιντοφ είχε δισεκατομμύρια στην Ευρώπη.
Πάντα αναφερόταν σε υπεράκτιους λογαριασμούς
στα νησιά Καϊμάν.
Τα χρήματα σε υπεράκτιους λογαριασμούς στα Καϊμάν ελέγχονται ελάχιστα.
Οι πλούσιοι τοποθετούν εκεί τα χρήματα για να αποφύγουν τη φορολόγησή τους.
Επίσης εκεί τοποθετείται βρόμικο χρήμα,
από εμπόριο ναρκωτικών ή από ολιγάρχες,
που πρέπει να ξεπλυθεί καλά.
Και στη συνέχεια τα χρήματα αυτά κατέληγαν στο κεφάλαιο του Μπέρνι.
Όταν καταλάβεις ότι ο Μπέρνι διαχειρίζεται χρήμα για πολύ επικίνδυνους ανθρώπους,
αρχίζεις να ανησυχείς
ότι αν μαθευτεί ότι προσπαθείς να τον καταγγείλεις,
τα καρτέλ ναρκωτικών κι οι Ρώσοι θα χάσουν λεφτά,
κάτι το οποίο δεν θέλουν.
Επομένως κινδυνεύω,
γιατί εγώ είμαι φωνή βοώντος εν τη ερήμω,
εγώ καταγγέλλω την απάτη του Μέιντοφ.
Άρχισα να οπλοφορώ και να ελέγχω το όχημά μου για βόμβα.
Καθώς χτίζαμε μια επαγγελματική σχέση,
δέθηκα με τον Τιερί.
Πίναμε κοκτέιλ στο γραφείο του.
Τον συνάντησα μια φορά που είχα πάει στη Νέα Υόρκη
και συζητήσαμε λιγάκι.
Και επανέφερα το θέμα κάθε φορά.
"Ξέρεις, ο Χάρι κι εγώ, σχετικά με τον Μέιντοφ…"
Και μου λέει "Αμάν πια με τον Μέιντοφ. Έχεις εμμονή!
Αν είναι δυνατόν! Ξέρεις ότι κάνω εξονυχιστική έρευνα.
Τον εμπιστεύομαι απολύτως.
Του κάναμε μέχρι και γραφολογική ανάλυση και πέρασε.
Πες μου, τι άλλο μπορώ να κάνω;"
Και του είπα "Αν έχουμε δίκιο εμείς και εσύ άδικο,
τι θα απογίνεις;"
Και μου λέει "Θα σου το θέσω ως εξής, Φρανκ.
Έχω βάλει όλα μου τα λεφτά.
Σχεδόν όλα τα λεφτά της οικογένειας.
Έχω βάλει κάθε ιδιωτικό τραπεζίτη με τον οποίο έχω χτίσει σχέση στην Ευρώπη.
Έχω βάλει τις μισές βασιλικές οικογένειες της Ευρώπης.
Δεν έχω σωτηρία αν πέφτω έξω.
Αν εσύ κι ο Χάρι έχετε δίκιο κι εγώ άδικο,
έχω πεθάνει".
Με τον καιρό
ο Μπέρνι γινόταν όλο και πιο απαιτητικός σχετικά με διάφορα.
Πιστεύω ότι οφειλόταν στο επιπλέον στρες.
Έπρεπε να ελέγχει πολλά μέτωπα.
Του μιλούσα στο τηλέφωνο κάθε 15 λεπτά.
Έπρεπε πάντα να ξέρει τι συνέβαινε.
"Είτε είναι ο Πίτερ είτε οποιοσδήποτε, θέλω να ξέρω όλα τα τηλεφωνήματα αμέσως".
Ο Μπέρνι ήταν ο ιδιοκτήτης της εταιρείας.
Και φρόντιζε να ξέρουν όλοι
ότι αυτός ήταν επικεφαλής, κουμάντο έκανε αυτός.
Ο Πίτερ…
Ο Πίτερ ήταν σαν τον θείο που αγαπούν όλοι.
Ο Πίτερ ήταν κοινωνικός, ήταν διακριτικός.
Με έκανε να νιώθω
έξυπνη και χρήσιμη και παραγωγική από την αρχή.
Ο Μπέρνι ήταν ο μεγαλύτερος αδερφός του Πίτερ.
Ο Μπέρνι τον εκφόβιζε, του μιλούσε υποτιμητικά.
Ο Πίτερ έκανε ψυχοθεραπεία, δεν έχει σημασία γιατί.
Και όταν το πήρε χαμπάρι ο Μπέρνι, αντί να τον στηρίξει,
του την έλεγε.
"Τι είσαι; Κάνας ξενέρωτος; Γιατί πας σε ψυχολόγο;"
Του φώναζε και τον κορόιδευε μπροστά στους εργαζομένους.
Σκεφτόμουν "Έτσι είναι ο χαρακτήρας του, δεν είναι κάτι προσωπικό".
Αλλά ο αδερφός του και τα παιδιά του δεν νομίζω ότι άντεχαν.
Και συμπεριφέρονταν με τέτοιον τρόπο ώστε να αποφεύγουν τα ξεσπάσματά του.
Ο Πίτερ κάποια στιγμή ασχολήθηκε με την ειδική διαπραγμάτευση.
Δεν θυμάμαι ημερομηνίες.
Και μετά διεύθυνε τη συμμόρφωση της εταιρείας και των συστημάτων.
Είχε πολλές αρμοδιότητες.
Αναρωτιέμαι αν μέρος της συμμόρφωσης
αφορούσε το να κάνει τα στραβά μάτια σε όσα συνέβαιναν στον 17ο όροφο,
χωρίς να το ξέρει πραγματικά.
Οι υπεύθυνοι συμμόρφωσης επιβεβαιώνουν ότι τήρησες τον κανονισμό,
ότι εφάρμοσες τις οδηγίες της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς.
Αυτός είχε επικοινωνία με την Επιτροπή, ήταν ο εκπρόσωπος της εταιρείας.
Αλλά ο Μπέρνι ήθελε να ελέγχει τα πάντα.
Αν και η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς δεν κατάφερε ποτέ να ξεκινήσει
μια σοβαρή έρευνα για τον Μέιντοφ,
έφταναν πληροφορίες
ή εμφανιζόταν ξανά ο Χάρι Μαρκόπουλος χτυπώντας το χέρι στο τραπέζι.
Εκτός από τις καταγγελίες του Χάρι Μαρκόπουλου το 2000 και το 2001,
έγιναν και άλλες καταγγελίες στην Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς
σχετικά με τον Μέιντοφ.
Στα τέλη του 2004
ερευνούσαν άλλη εταιρεία και εντόπισαν ηλεκτρονική αλληλογραφία
όπου δύο άτομα της εταιρείας εκείνης
συζητούσαν ότι πιστεύουν ότι ο Μέιντοφ εξαπατούσε.
Και αναφέρονταν στα ίδια θέματα,
ότι δεν ήταν εφικτά τέτοια κέρδη.
ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ 2005 ΜΕΓΕΘΟΣ ΠΥΡΑΜΙΔΑΣ: 45,2 ΔΙΣ
Η Επιτροπή αποφασίζει να διεξαγάγει έρευνα.
Αναθέτει σε δύο κατώτερους επιθεωρητές
να μεταβούν στο γραφείο του Μέιντοφ και να κάνουν την έρευνα.
Την ημέρα που φτάνουν οι δύο κατώτεροι επιθεωρητές,
οι οποίοι μόλις έχουν βγει από τη σχολή,
οδηγούνται στην αίθουσα συσκέψεων
και τους λένε ότι ο σύνδεσμός τους κατά τη διάρκεια της έρευνας
δεν θα είναι ένας αξιωματικός συμμόρφωσης,
όπως συμβαίνει κανονικά σε οποιαδήποτε έρευνα και όπως είθισται.
Τους λένε ότι ο σύνδεσμός τους θα είναι ο ίδιος ο Μπέρνι Μέιντοφ.
Πράγμα ανήκουστο.
Για παράδειγμα, αν διεξάγεις έρευνα στην Apple,
δεν σε ακολουθεί ο Τιμ Κουκ.
Δεν θα κάνεις παρέα με τον Μπέζος στην Amazon, όταν διεξάγεις έρευνα.
Η εταιρεία του Μπέρνι
δεν ξέρει τι ψάχνουν, γιατί δεν το καθιστούν σαφές.
Και η αλήθεια είναι
ότι ούτε οι δύο επιθεωρητές ξέρουν.
Αυτοί οι δύο, που μόλις βγήκαν απ' τη σχολή,
έρχονται αντιμέτωποι με τον Μπέρνι Μέιντοφ,
τον μοναδικό τους σύνδεσμο.
Είναι ένας χαρισματικός άνθρωπος
και τους διηγούνταν ιστορίες, έκανε πλακίτσα.
Και μάλιστα κάποια στιγμή τους λέει
ότι ακούγεται το όνομά του για τη θέση του επικεφαλής της Επιτροπής.
Υπάρχει αλληλογραφία
μεταξύ των επιθεωρητών και του προϊσταμένου τους,
όπου αυτός, αστειευόμενος, λέει
"Ίσως γίνετε βοηθοί του Μπέρνι, όταν αναλάβει".
Έχουν εκθαμβωθεί, σε πρώτη φάση.
Και είναι πολύ δύσκολο να επικεντρωθούν στη δουλειά τους,
διότι χαίρονται που βρίσκονται στον ίδιο χώρο με τον Μπέρνι Μέιντοφ
και μαθαίνουν τόσα πολλά σχετικά με την Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς.
Ξέραμε ότι όταν θα ξεκινούσε η έρευνα, ο Μπέρνι θα φερόταν παράξενα.
Παρακολουθούσε τα πάντα.
Τους επιτηρούσε.
Φρόντιζε
να μην αλλάζουν θέση,
να τους προσέχουμε.
Αν έβγαιναν για φωτοτυπίες, προσφερόμασταν να τις βγάλουμε εμείς
και σημειώναμε τι φωτοτυπούσαν.
Τον θεωρούσα υπερβολικά καχύποπτο.
Επρόκειτο για λογιστικό έλεγχο,
αλλά φυσικά εκείνος ανησυχούσε πάρα πολύ.
Καθώς οι επιθεωρητές συνεχίζουν να εξετάζουν έγγραφα,
λογαριασμούς συνεργασιών και δοσοληψιών που έχει ο Μέιντοφ,
η φιλόξενη και ευγενική διάθεσή του αρχίζει να υποχωρεί.
Είχε δύο προσεγγίσεις.
Αν ερευνούσαν τους τομείς που εκείνος ήθελε να ερευνήσουν,
ήταν πολύ φιλικός, μιλούσε μαζί τους, τους κολάκευε.
Κι αν απομακρύνονταν,
αν έμπαιναν σε άλλους τομείς, αν πλησίαζαν την πυραμίδα,
εκνευριζόταν.
Τους ώθησε στις προπορευόμενες συναλλαγές.
Αυτό θα σήμαινε ότι χρησιμοποιεί τη δραστηριότητα ειδικής διαπραγμάτευσης
ως εσωτερική πληροφόρηση,
για να κινήσει την αγορά με τρόπο ώστε να έχει καλύτερα κέρδη.
Ήθελε να επικεντρωθούν σ' αυτό, γιατί δεν το έκανε.
Μάλιστα σκέφτηκε να παγιδεύσει με κοριό τα γραφεία.
Αλλά τελικά,
όταν οι επιθεωρητές βγαίνουν για το μεσημεριανό διάλειμμα,
ο Μπέρνι ορμάει στην αίθουσα συσκέψεων με τους γυάλινους τοίχους
και ψαχουλεύει τους χαρτοφύλακές τους,
όπου ανακαλύπτει
τα πρώτα άρθρα των δημοσιογράφων Έριν Άρβελουντ και Μάικλ Όκραντ,
όπου τίθεται το ερώτημα
"Μήπως τα κέρδη του Μέιντοφ είναι πολύ καλά για να είναι αληθινά;"
Ανακαλύπτει λοιπόν ότι απώτερος στόχος ίσως είναι να ερευνήσουν την πυραμίδα.
Αυτό εξοργίζει τον Μπέρνι.
Τους αντιμετωπίζει κατά πρόσωπο. "Τι ψάχνετε;" τους λέει.
Χρονοτριβούν λιγάκι ώσπου κάποια στιγμή ξεστομίζουν "αντισταθμιστικό κεφάλαιο".
"Θέλουμε να μάθουμε τι σχέση έχετε με αυτά τα αντισταθμιστικά".
Και ο Μπέρνι λέει "Καλέ,
αυτό το εξήγησα στην προϊσταμένη σας πριν από πολλά χρόνια.
Τα ξέρουν όλα αυτά.
Δεν διαχειρίζομαι κανένα αντισταθμιστικό κεφάλαιο.
Κάνω συναλλαγές για αντισταθμιστικά κεφάλαια,
όπως έχω εξηγήσει τόσες φορές.
Μιλήστε με Ουάσινγκτον".
Και σαν να τους κόπηκε η φόρα.
Αποδεικνύεται ότι αυτός ξέρει καλύτερα τι συμβαίνει στην Επιτροπή.
Και πολύ σύντομα
αποφασίζουν να κλείσουν την έρευνα
με το πόρισμα ότι δεν προέκυψαν στοιχεία πως ο Μέιντοφ διέπραξε κάτι επιλήψιμο.
Και δεν παραπέμπεται το θέμα πουθενά αλλού εντός της Επιτροπής.
Ο Μέιντοφ είχε άψογο βιογραφικό.
Είχε μια πολύ επιτυχημένη χρηματιστηριακή που ήταν νόμιμη.
Κι όλοι πίστευαν
ότι κάποιος με τέτοια εξουσία και επαγγελματική υπόληψη
δεν θα καταδεχόταν να κλέψει.
Και γινόμουν έξω φρενών, γιατί ήξερα ότι ήταν πυραμίδα.
ΜΑΛΑΚΙΕΣ!!
ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2005
Πώς εξαφανίζονται 440 εκατομμύρια δολάρια;
Η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς, το Υπουργείο Δικαιοσύνης του Κονέκτικατ
και πλήθος δυσαρεστημένων επενδυτών αυτό ρωτάνε.
Ο πρώην διευθύνων σύμβουλος Σάμουελ Ίσραελ δήλωσε ενοχή
για σκευωρία και απάτη.
Ομολόγησε ότι ήξερε τι έκανε στην Bayou.
Ήξερε ότι ήταν λάθος.
Στα τέλη του καλοκαιριού του 2005
η Γουόλ Στριτ κλονίζεται από την αποκάλυψη
ότι ένας επιδεικτικός διαχειριστής αντισταθμιστικού
είχε στήσει πυραμίδα Πόντσι.
Συγκλονίζει τον κόσμο των επενδυτών αντισταθμιστικών κεφαλαίων.
Στην επενδυτική συμβουλευτική του Μέιντοφ η εισροή χρήματος μικραίνει.
Η εκροή χρήματος αυξάνεται.
Σύντομα ο Μπέρνι βρίσκεται αντιμέτωπος με σοβαρή έλλειψη ρευστότητας.
Του έχουν μείνει μόλις 13.000.000 δολάρια στον λογαριασμό της JP Morgan,
τον τραπεζικό λογαριασμό της πυραμίδας του.
Και έχει ήδη λάβει αιτήματα εξαργύρωσης ύψους άνω των 100.000.000 δολαρίων.
Απευθύνεται στους μεγάλους πελάτες του, και ιδίως στον Τζέφρι Πικάουερ,
ο οποίος μαζεύει 125.000.000 την τελευταία στιγμή.
Ο Μπέρνι εξαρτάται από τον Πικάουερ,
διότι όταν οι περιοδικές ελλείψεις ρευστότητας
απειλούσαν να αποκαλυφθεί η πυραμίδα,
ο Τζεφ Πικάουερ έβαζε χρήματα για να συνεχιστεί η δραστηριότητα.
Και έχει τη Σόνια Κον.
Μια δυναμική Αυστριακή χρηματοοικονομική σύμβουλο,
μια αριστοκρατική κυρία της Βιέννης, που τριγυρνάει στο γραφείο
και τους διασκεδάζει όλους με την τριζάτη φωνή της
και φέρνει έναν σκασμό μετρητά.
Θεωρείται η θηλυκή εκδοχή του Μέιντοφ.
ΕΡΙΝ ΑΡΒΕΛΟΥΝΤ ΣΥΓΓΡΑΦΕΑΣ
Όχι μόνο συγκέντρωσε πολλά χρήματα για τον Μέιντοφ,
αλλά παραδόξως του έμοιαζε και πάρα πολύ.
Λες και ήταν αδέρφια.
Τη συνάντησα πολλές φορές. Ήταν πολύ καλή γυναίκα.
Ήταν η κλασική γιαγιά.
Πάντα φορούσε κάτι που ξεχώριζε.
Μια φορά ήρθε με γούνινο γιλέκο.
Σκέφτηκα "Πού στο καλό το βρήκε;"
Πήγαινε στο γραφείο του, εκείνος την περίμενε.
Πάντα έκλειναν την πόρτα.
Αυτό δεν το έκανε με όλους.
Συζητούσαν και ποτέ δεν ήξερα περί τίνος.
Είχε δημιουργήσει δίκτυο επιμέρους κεφαλαίων σε όλη την Ευρώπη.
Το πιο σημαντικό λεγόταν Herald Fund.
Μπορούμε να πούμε ότι χωρίς το Herald Fund
ο Μπέρνι θα είχε ξοφλήσει εκείνη τη χρονιά.
Τα λεφτά που έφερε η Σόνια Κον μόνο από αυτό το κεφάλαιο
τον έβγαλαν από την κρίση και πάτησε ξανά στα πόδια του.
Ξεκινάνε μια συνεργασία που αποφέρει εκατομμύρια
και τελικά δισεκατομμύρια δολάρια στον Μπέρνι Μέιντοφ.
Και ένα γενναίο μερίδιο στη Σόνια Κον.
Δημιουργεί μια εταιρεία, την Bank Medici.
Θυμίζει όνομα επιφανούς και μακροχρόνιου ιδρύματος.
Αλλά ιδρύθηκε 15 λεπτά πριν.
ΑΚΑΘΕΚΤΗ Η ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΠΟΙΗΣΗ
Αλλά εξαιτίας του τρόπου που ο κόσμος εξελισσόταν τότε,
εξαιτίας της ανάπτυξης της παγκοσμιοποίησης,
και της διάθεσης, ιδίως την ευρωπαϊκών τραπεζών,
να επεκταθούν περισσότερο για να ανταγωνιστούν στην παγκόσμια αγορά,
η μικρή Bank Medici
αποσπά μια μικρή επένδυση από τη μεγάλη και τρανή Bank Austria.
Και μετά η Bank Austria καταλήγει να εξαγοραστεί
από τον ακόμη μεγαλύτερο ιταλικό τραπεζικό όμιλο UniCredit.
Επομένως, χωρίς να το επιδιώξει η ίδια,
ανήκει πλέον σε μια εξαιρετική ελίτ ευρωπαϊκών τραπεζικών οργανισμών.
Πατώντας στις πλάτες αυτών των ξένων ιδρυμάτων,
ο Μπέρνι μπόρεσε να απλώσει χέρι
στις τσέπες ανθρώπων απ' όλον τον κόσμο.
Εξ όσων γνωρίζω,
καμία μεγάλη πυραμίδα δεν το έχει καταφέρει αυτό.
Χιλιάδες άνθρωποι εμπλέκονταν στην πώληση του προϊόντος
σε χιλιάδες πελάτες σε πάρα πολλές χώρες.
Μόνο στις ΗΠΑ είχαμε 79 επιμέρους κεφάλαια.
Στην Ευρώπη πάνω από 200.
Όλες οι μεγάλες γαλλικές, γερμανικές, ελβετικές, βρετανικές τράπεζες
εμπλέκονταν στην πώληση του προϊόντος Μέιντοφ.
Δυστυχώς όταν το θέμα κλιμακώνεται τόσο, όταν διακυβεύονται τόσα δισεκατομμύρια,
κανείς δεν θέλει να πιστέψει ότι ο αυτοκράτορας είναι γυμνός.
Όσοι του έδωσαν τα χρήματα, δεν έκαναν ερωτήσεις, σωστά;
Γιατί τους άρεσε το κέρδος που έβγαζαν κάθε μήνα.
Μετατράπηκε σε τέτοιο χρυσό κλουβί,
που οι διαχειριστές αντισταθμιστικών
ήταν απρόθυμοι να αμφισβητήσουν τον Μπέρνι
λόγω έλλειψης ενημέρωσης,
λόγω της άρνησής του να δεχτεί έλεγχο,
λόγω όλων αυτών που κανονικά είναι προειδοποιητικά σημάδια.
Πού είναι τα λεφτά; Τα επενδυτικά αγαθά; Ποιος τα έχει; Είναι στην τράπεζα; Πού;
Ποιος ελέγχει τα βιβλία σου;
Με τρομάζει απερίφραστα το ότι δεν τίθενται αυτά τα ερωτήματα.
Αλλά το θλιβερό είναι πως δεν ξαφνιάζομαι.
Ως διαχειριστές έχουν καθήκον απέναντι στους πελάτες τους.
Αλλά έχουμε δει τόσες φορές ανθρώπους που έχουν καθήκον απέναντι στον πελάτη,
να νομίζουν ότι έχουν καθήκον απέναντι σε κάποιον άλλον.
Στον εαυτό τους.
Κάποιες πολύ μεγάλες τράπεζες
μου περιέγραφαν την κορυφαία τους διαδικασία ελέγχου.
Και πουλούσαν προϊόντα Μέιντοφ.
Το θεωρούσα παρανοϊκό
να μην αντιλαμβάνονται μια τόσο ολοφάνερη απάτη.
Το κίνητρο του Χάρι όταν απευθύνθηκε στην Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς
ήταν η καθαρότητα του χώρου.
Και επικεντρώθηκε υπερβολικά σε αυτό, σχεδόν με παρωπίδες.
Και γι' αυτό επιμείναμε επί πέντε χρόνια.
Όπως όταν είσαι παιδί και καβαλάς το ποδήλατό σου
και πετάγεται ένα σκυλάκι πεκινουά,
σου γαβγίζει, σου δαγκώνει το μπατζάκι, δεν σε αφήνει.
Εσύ κάνεις πετάλι με το πεκινουά στο μπατζάκι.
Αν έχετε ζήσει κάτι τέτοιο, ο Χάρι είναι αυτό το πεκινουά.
Γραπώνεται και δεν το αφήνει.
Μέιλ στη Μέγκαν Τσανγκ,
διευθύντρια του παραρτήματος της Επιτροπής στη Ν. Υόρκη.
Δευτέρα, 7 Νοεμβρίου 2005, στη 1:49 μ.μ.
Θέμα "Το μεγαλύτερο αντισταθμιστικό κεφάλαιο είναι απάτη".
Έρχεται ο Χάρι Μαρκόπουλος το 2005
με ένα μακροσκελές έγγραφο όπου σημείωνε 30 προειδοποιητικά σημεία.
Ουσιαστικά ο Χάρι παρουσίαζε
ότι η στρατηγική που ο Μπέρνι Μέιντοφ είχε πει ότι εφάρμοζε
δεν θα μπορούσε να επιτύχει τέτοια κέρδη.
Και είπε "Κοιτάξτε τα νούμερα και τα κέρδη.
Δεν είναι δυνατόν να χειρίζεται τέτοιους όγκους".
Το είδος οψιόν που δήθεν συναλλασσόταν υπήρχε σε ένα μέρος μόνο.
Στο συγκεκριμένο χρηματιστήριο
υπήρχαν μόνο ενάμισι δισεκατομμύριο οψιόν τον μήνα κατά μέσο όρο.
Ο Μπέρνι χρειαζόταν πολλαπλάσια.
Και δεν υπήρχαν.
Δεν γινόταν ανεξάρτητος έλεγχος στην εταιρεία του Μέιντοφ,
επίσης προειδοποιητικό σημάδι.
Ο αδερφός του ήταν υπεύθυνος συμμόρφωσης, άρα τον έλεγχο είχε η οικογένεια.
Αυτό ήταν προφανές μέρος της απάτης.
Ήταν για γέλια.
Ένα πασιφανές προειδοποιητικό σημάδι ήταν η απουσία αντισυμβαλλόμενου.
Σε κάθε συναλλαγή υπάρχει εταίρος ή αντισυμβαλλόμενος.
Κανείς δεν έβρισκε αντισυμβαλλόμενους για τις συναλλαγές του Μέιντοφ.
Ισχυρίζεται ότι διαχειρίζεται συναλλαγές ύψους 30, 40, 50 δις δολαρίων.
Πρέπει να έχει αντισυμβαλλόμενους.
Και σε εκείνο το σημείο,
λόγω της πληθώρας των αποδείξεων που προσκόμισε ο Χάρι Μαρκόπουλος,
η Επιτροπή συνειδητοποίησε ότι έπρεπε να διεξαγάγει πλήρη έρευνα.
ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ 2006 ΜΕΓΕΘΟΣ ΠΥΡΑΜΙΔΑΣ: 48,6 ΔΙΣ
Σε αντίθεση με την έρευνα του 2005,
θα ερευνήσουν τους πελάτες του αντισταθμιστικού.
Θα ερευνήσουν για ποιους πελάτες υποτίθεται ότι κάνει επενδύσεις
για να δουν τι θα μάθουν.
Άρχισαν να χτυπάνε την πόρτα ανθρώπων που συνεργάζονται χρόνια μαζί του.
Μίλησαν με τη Fairfield Greenwich, το επιμέρους κεφάλαιο.
Ο Μπέρνι Μέιντοφ το μαθαίνει.
Ακολούθησε ένα τηλεφώνημα μεταξύ του Μέιντοφ
και του υπεύθυνου συμμόρφωσης της Fairfield,
όπου ο Μπέρνι λέει ουσιαστικά στον υπεύθυνο συμμόρφωσης
τι να πει στην Επιτροπή.
Προφανώς η συζήτηση αυτή δεν συνέβη ποτέ, εντάξει;
Ναι, φυσικά.
ΗΧΟΓΡΑΦΗΣΗ ΚΛΗΣΗΣ
Όταν κάνουν ερωτήσεις, προσπαθούν να αποσπάσουν πληροφορίες.
Όσο λιγότερα ξέρεις
για την εκτέλεση και τα λοιπά,
καλύτερα για εσένα.
Πες "Ο Μέιντοφ είναι στον χώρο επί 45 χρόνια.
Είναι γνωστός χρηματιστής.
Υποθέσαμε ότι λειτουργεί σωστά".
Η Επιτροπή υποπτευόταν όταν μίλησαν στον υπεύθυνο
ότι τον είχαν δασκαλέψει,
αλλά παρ' όλα αυτά δεν επηρεάστηκε η πορεία της έρευνας.
Για τον Μπέρνι Μέιντοφ αυτό έχει παρατραβήξει.
Αυτό μπορεί να τον φέρει σε πολύ δύσκολη θέση.
Και τι κάνει;
Σηκώνει το τηλέφωνο και λέει στην Επιτροπή ότι θέλει να μιλήσει.
Και το κάνει. Μόνος.
Χωρίς μια ορδή από δικηγόρους,
χωρίς ούτε έναν υπάλληλο, χωρίς κάποιον να του κρατάει τον χαρτοφύλακα.
Πρωτοφανές.
Μπαίνει στα γραφεία της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς στη Νέα Υόρκη.
Και λέει
"Ρωτήστε με οτιδήποτε.
Ρωτήστε ό,τι θέλετε να μάθετε".
Και τον πιέζουν.
"Πού κάνεις τις συναλλαγές των οψιόν που αποτελούν μέρος της στρατηγικής σου;"
Γράφει μια λίστα με τράπεζες.
Και προσθέτουν
"Θέλουμε να ελέγξουμε τις αναφορές του γραφείου συμψηφισμού".
Κάθε φορά που γίνεται μία συναλλαγή, αυτή καταγράφεται
σε έναν ανεξάρτητο εξωτερικό φορέα, την DTC.
Με αυτόν τον τρόπο οι ρυθμιστικές αρχές ή άλλοι φορείς
μπορούν να διασταυρώσουν αν όντως υφίστανται συναλλαγές.
"Χρειαζόμαστε τον αριθμό του λογαριασμού για τη διασταύρωση" λένε στον Μπέρνι.
Και τον σημειώνει.
Ξέρει, εκείνη την Παρασκευή το απόγευμα,
ότι αν τηλεφωνήσουν σε οποιαδήποτε από τις τράπεζες
περιμένοντας να ακούσουν ότι συναλλάσσονται μαζί του
ή αν ελέγξουν το γραφείο συμψηφισμού
περιμένοντας να βρουν επενδυτικά αγαθά αξίας δισεκατομμυρίων δολαρίων
που δεν υπάρχουν,
η απάτη έληξε.
Δεν ξέρω τι είχε στο μυαλό του ο Μπέρνι, αλλά…
τους έδωσε το χαρτί
και έφυγε.
Πέρασε όλο το Σαββατοκύριακο αναρωτώμενος πότε θα πέσει ο πέλεκυς.
Έρχεται η Δευτέρα, μετά η Τρίτη,
η Τετάρτη.
Ο πέλεκυς δεν πέφτει ποτέ.
Έκαναν την ερώτηση,
πήραν τον αριθμό του λογαριασμού,
αλλά δεν τηλεφώνησαν ποτέ.
Είναι αδιανόητο και δεν έλαβα ποτέ μια απάντηση
που να το δικαιολογούσε
από τους ανθρώπους που ανακρίναμε σε ένορκες καταθέσεις
σχετικά με το θέμα αυτό.
Το ξέχασαν; Τους διέφυγε;
Δεν είναι καθόλου λογικό.
Η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς επανειλημμένως
εξέτασε, ερεύνησε, αξιολόγησε, ανέλυσε τις δραστηριότητες του Μπέρνι Μέιντοφ,
χωρίς να προβεί ποτέ σε επαρκή εξέταση ή έρευνα,
χωρίς να αποκαλύψει ποτέ την απροκάλυπτη απάτη.
Συμπέραναν μόνο ότι είχε παράσχει ανακριβείς πληροφορίες
για την επενδυτική συμβουλευτική.
Ο Χάρι έγραψε διατριβή προς την Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς
με 29 προειδοποιητικά σημάδια, όχι με υπαινιγμούς.
Περιέγραφε τα πάντα σημείο προς σημείο. Αλλά την αγνόησαν.
Τους το έδωσα στο πιάτο, αλλά τους διέφυγε η πυραμίδα Πόντσι.
Το τραγικό είναι ότι όντως έλαβαν μέτρα κατά του Μέιντοφ.
Το καλοκαίρι του 2006 τον ανάγκασαν να εγγραφεί ως επενδυτικός σύμβουλος.
Και το χρησιμοποίησε για να πουλήσει στα μελλοντικά θύματα.
"Ήρθε η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς, δεν βρήκε τίποτα επιλήψιμο".
Οι επενδυτές το θεώρησαν ως έγκριση.
"Ας επενδύσουμε περισσότερα, είναι νομοταγής".
Δυστυχώς
το διάστημα από το 2006 έως την κατάρρευση το 2008…
ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2007 ΜΕΓΕΘΟΣ ΠΥΡΑΜΙΔΑΣ: 69 ΔΙΣ
συνέρρευσαν δισεκατομμύρια δολάρια κατά τα τελευταία χρόνια.
Ήταν η εποχή της στεγαστικής φούσκας.
Ήταν τα χρυσά χρόνια του 2006, 2007 και αρχές του 2008.
Έβγαζες λεφτά με το παραμικρό.
Ήταν μια ένδοξη εποχή
και ο Μέιντοφ επωφελήθηκε.
Αν είχε διακοπεί η απάτη το 2006,
θα είχαν διασωθεί δισεκατομμύρια δολάρια επενδυτών.
Αλλά δεν τη διέκοψαν.
Συνέχισε να εκτυλίσσεται
μέχρι την τελική της πτώση.
Δεν μπορέσαμε να σταματήσουμε τον Μέιντοφ. Ούτε το κράτος μπόρεσε.
Κατέρρευσε επειδή κατέρρευσαν οι αγορές το 2008.
Συγκλονίζονται οι αγορές σε όλη την υφήλιο.
O Dow Jones έπεσε 778 μονάδες, στο χειρότερο…
Επικράτησε κλίμα παροξυσμού, ένα κλίμα φόβου και χάους.
Η Γουόλ Στριτ κλονίζεται συθέμελα.
Πρόκειται για κανονική κρίση και ξεκίνησε…
Και αρχίζουν να καταφτάνουν τα αιτήματα εξαργύρωσης
και μετά να συρρέουν
και μετά να τους καταπλακώνουν.
Πρόκειται για την κρίση του αιώνα.
Είναι η αρχή του τέλους.
Ο Μπέρνι ξεμένει από χρήματα.
Η ΣΟΝΙΑ ΚΟΝ ΑΡΝΗΘΗΚΕ ΤΥΧΟΝ ΑΞΙΟΠΟΙΝΕΣ ΠΡΑΞΕΙΣ,
ΔΗΛΩΝΟΝΤΑΣ ΚΑΙ Η ΙΔΙΑ ΘΥΜΑ ΤΗΣ ΠΥΡΑΜΙΔΑΣ.
ΤΟ 2013 ΒΡΕΤΑΝΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΕΚΡΙΝΕ
ΟΤΙ "ΕΠΙΒΕΒΑΙΩΝΟΝΤΑΙ Η ΑΘΩΟΤΗΤΑ ΚΑΙ Η ΑΚΕΡΑΙΟΤΗΤΑ ΤΗΣ".
Υποτιτλισμός: Μάρθα Λυρώνη