NETFLIX BELGESEL DİZİSİ
Boston Polis Teşkilatı'nda 38 yıl çalıştım.
Çok ders edindim.
Ama en önemlisi...
Biri birini incitmek istiyorsa bir yolunu bulur.
Böyle trajedileri engellemeye çalışsak da...
...insanların, kimsenin görmediği bir yüzleri daha var.
İNSAN AVI
BOSTON MARATONU BOMBALI SALDIRISI
BİRİNCİ BÖLÜM BEYAZ ŞAPKA, SİYAH ŞAPKA
Elli dokuz maraton koştum.
Boston, dünyanın en iyi maratonu.
BOSTON POLİS DEPARTMANI BAŞKOMİSER
Bahar gibi. Tam Paskalya zamanı.
Şehir canlanıyor. Çiçekler açıyor.
Herkes Vatanseverler Gününü bekliyor.
Boston'da yerel bir tatil bu.
Herkes çıkar, maratonu izler.
Şehirde büyük ve özel bir gündür.
Massachusetts, Vatanseverler Günü kutlayan sayılı eyaletlerden.
Derin bir tarihi var, o yüzden inanılmaz bir şey.
Aksanımın normal sayıldığı bu şehre dönmek büyük bir zevk.
Boston'da yaşayanlar Boston'lıdır. Boston gururu gerçektir.
Benim için Boston şehri halkından daha iyi bir halk yoktur.
- Başardık! - Siktir!
Konu spor olunca iğrençleşebiliyorlar.
Hadi Bruins!
Ama maraton, Boston'da önemli bir şey.
Amerika'nın en eski maratonu bu.
En önemlisi de bu.
Çok şen şakrak bir gün. İnsanlar da çok önem veriyor.
Trenler, otobüsler durduruluyor. Sokaklar insan kaynıyor.
Her yıl maratona giderdim.
Hep aynı grupla gidiyor, sevgilim Kevin'ın koşuşunu izliyorduk.
Maraton koşacağım hiç aklıma gelmezdi.
42 yaşıma kadar falan da koşmadım.
Ama bu harika. Parti gibi.
Herkes birbirini destekliyor.
O gün hepimiz eşitiz.
Maraton Hopkinton'dan başlıyor ve 42 kilometre kadar sürüyor.
Şehirde de son buluyor. Oradaki herkes
size karşı dostane, şans diliyor.
İnsanlar öyle de çok iyi.
Hopkinton şehri hazır durumda.
Sloganları "Her şey burada başlar." Havada bunu hissediyorsunuz.
Boston'a ulaşabilmek dev bir başarı.
Kaydolmak yetmiyor. Seçilmeniz gerekiyor.
Boston'a ulaşırsanız, zirvenize ulaştınız demektir.
Boston merkezi, Charles Nehri.
Vatanseverler Günü kutlamalarındayız.
15 NİSAN 2013
O gün ilk dalgada yarışa çıkabildim.
2013 BOSTON MARATONU
Boston Maratonu kimileri için çoktan başladı.
Boston Maratonu tamamen başladı ama bazen...
Sıradan bir maratondu. Herkes mutluydu.
Daha mükemmel bir gün olamazdı.
Babamla çalışıyoruz. Benimle biraz koşuyor.
- Selam de baba. - Selam.
Arkadaşım Krystle ile geç başladık
çünkü önceki gece biraz fazla içmiştik, geç uyanabildik.
Şuna bakın.
Boston Maratonu, Fenway Park'tan geçiyor.
Red Sox ve Rays maçı bitince burası boşalacak
ve binlerce kişi sokaklara çıkacak.
New England sokaklarında Boston Maratonu'nu
yarım milyon kişi izliyormuş.
Krystle, Boston Maratonu'na hiç gitmemişti
çünkü hep Red Sox maçına giderdi.
Sol sahaya gidiyoruz. Top duvardan indi.
Pedroia koşuyor.
Atış gecikecek. Red Sox kazanıyor! Vatanseverler Günü galibiyeti.
O gün Krystle ile yandaki sokağa gittik
ve en iyi noktada, bitiş çizgisindeydik.
Boylston Sokak insan dolu. Her ülkenin bayrağı var.
Bitiş çizgisindeki bayrakların bir fotoğrafını çekip
Facebook'ta paylaştım.
Arkadaşlarımızla mesajlaşıyorduk. "Gelin, buluşalım" dediler.
Ama orada kalmayı seçtik
çünkü bitiş çizgisinde Kevin'ın
çok iyi bir resmini çekmek istiyorduk.
Boylston Sokak'tan sola dönüşüm ve beş blok ötedeki
bitiş çizgisini görüşüm hep aklımda.
Acı çekseniz de insanlar sizin için tezahürat yapıyor.
Ailem orada, polis teşkilatı orada.
Tüyleriniz ürperiyor.
Ben üç saat 35 dakikada bitirdim ve bana kalırsa
gayet iyiydi.
Arabama atladım ve Güney Boston'daki evime sürdüm.
Ortalık kalabalıklaşmaya başladı.
Daha çok koşucu geliyordu.
Tezahürat yapıyorduk. "Tebrikler! Başardın!"
Atmosfere bayılıyorum. O tezahüratlara bayılıyorum.
Tüm mahalle partiliyor gibi.
Kevin'ı bekliyorduk
ve onu takip eden arkadaşlarımız mesaj atıp
Kevin'a Cambridge tarafında bir kramp girdiğini,
bitiş çizgisine gelmekte biraz gecikeceğini söyledi.
"Harika bir konumumuz var. Buradan ayrılmayalım." dedik.
Aman tanrım!
Burası çok fena!
20.30. Bitiş çizgisinin orada bir şey patladı.
UCC, doğru mu duyuyorum?
Evet, onaylıyorum.
Boylston ve Exeter tarafında bir aygıt patladı.
0. SAAT PAZARTESİ
1. SAAT PAZARTESİ
- Vanessa! - Ne oluyor?
- Hayır! - Ne oluyor lan?
Kaldırımda uyandığımı hatırlıyorum.
Korkunç bir koku vardı.
Kulaklarım öyle çınlıyor ki zar zor duyuyorum.
Ortam tamamıyla kaotikti.
Etrafımda baktım ve...
Çığlıklar dehşet vericiydi.
İyi misin?
Şöyle çekil.
Bir kadın vardı, bacağına baktığımda "Çok kötü görünüyor" dedim.
Kanamayı bir şekilde durdurmalıydım.
Bir tek kemerim vardı.
Kemerimi çıkarıp bacağına sararak kanamayı durdurmayı çalıştım.
Telsizde üçüncü bir bomba olabileceği konuşuluyordu.
İkincil cihazlara yok kapalı!
O dönemki sevgilimi arayıp onu sevdiğimi söyledim.
Pardon.
Anneme onu sevdiğimi iletmesini söyledim.
Ama sonra...
Hat koptu gitti.
Her yerde kan görüyordum.
Ayağım ters dönmüş ve kırılmıştı.
Ama Krystle'in yanındaydım ve onun elini tuttum.
Kötü görünüyordu.
Olanların ciddiyetini o an kavradım.
Berbattı.
Patlamaları dert etme, tamam mı?
Çok gürültülüydü.
Bir ekip yanıma gelip adımı sordu
ama onlara söyleyemedim.
Ambulansa konulduğumda
yanıma bir kadın gelip "Hanımefendi, telefonunuz" dedi.
Telefonu alıp cebime koydum
ama benim telefonum değilmiş.
Krystle'in telefonuymuş. Başka bir şey hatırlamıyorum.
PATLAMALARDAN 25 DAKİKA SONRA
ŞOK HABER
Boston'dan şok haberlerle karşınızdayız.
Boston Maratonu'nun bitiş çizgisi civarında
en az iki patlama oldu.
Şu an size helikopterden canlı görüntüler gösteriyoruz.
Bugün Boston, Massachusetts'te fena bir trajedi yaşandı.
Neyin patladığını bilmiyoruz. Kaza eseri miydi bilmiyoruz.
Biri mi patlattı bilmiyoruz.
Etrafıma baktığımda kaotik bir ortam vardı.
Sonra birisi dedi ki
oradaki birisi...
...vefat etmiş.
En kötü durumdaki hastaları hastaneye götürmeye çalışıyorduk.
Bitiş çizgisinin orada durduruldum. Polisler yarışın iptal edildiğini söyledi.
Yarış bitti. Bitti. Maraton sona erdi.
Bomba falan dediler.
Öyle hatırlıyorum. Ama kimse bir şey bilmiyordu.
Kaçın!
Herkes şehirden çıkmaya çalışıyordu.
Karen'ı arayıp durdum ama hatlar çalışmıyordu.
İşte o an büyük bir sorun olduğunu anladım.
Gidelim! Herkes, buradan. Millet, bu akşam bu kadar yeter. Hadi!
Nereye gideceğiz?
Maratondan sonra Güney Boston'daydım.
Çavuşlarımdan biri gelip
"Bitiş çizgisinin orada iki bomba patlamış" dedi.
"Ne? Bu olamaz. Daha az önce oradaydım." dedim.
Arabama atladım, sirenleri açtım.
Dördüncü Sokak Köprüsü'ne gelince
ağlayanları gördüm.
Bunun berbat bir şey olacağını anlamıştım.
Olay yerine varınca
olay yerine yeni varmış Müdür Davis ile karşılaştım.
Arabadan iner inmez
ayağıma şarapnel değdi.
Sonra sokaktaki hasarı gördüm.
Yerde o kadar çok kan ve vücut parçası vardı ki
böylesini hiç görmemiştim.
Gidelim! Hadi! Yukarı!
Bu yıkımı görmek,
yerdeki bu genç bedenleri görmek,
hâlâ kafamdan atamadığım bir görüntü.
Bir an bunun terör saldırısı olabileceğini düşündüm ve bunaltıcı bir düşünceydi.
Kimse ne düşüneceğini bilmiyordu.
Kafanızdan o kadar çok şey geçiyor ki...
Nereden başlarsınız?
Otuz yılı aşkındır muhabirim.
Boston tarihinde eşi görülmemiş böyle bir durumla karşılaşınca
araştırmacı muhabir olarak halk için
bilgi edinmeye çalışıyorsunuz.
Oraya vardığımda daha hâlâ sarı bant takıyorlardı.
Bunun, aslında çok daha büyük bir olay olduğu düşüncesi vardı.
Bu herkesi dehşete düşüren bir durum.
Şu an patlamanın sebebini bilmiyoruz.
Herkes neler olduğunu anlamaya çalışıyor.
Restorandaydık. İki kere patlama oldu.
Biri hafifti, diğeri çok gürültülüydü. Çok kötü.
Top patlaması gibiydi
ama o kadar güçlüydü ki şapkam düşüyordu.
Kaza mı değil mi emin değiller.
Ne olduğunu bilen yok.
Polisin de kafası karışık.
- Yok... - Koşucu mu?
Evet. İngilizce bilmiyor ve onu bulamıyoruz.
Polis memuru bana gelip
"Gidin. Başka neler yaşanabilir bilmiyoruz." dedi.
Şehrin her yerinden bomba ihbarları gelmeye başladı.
Sonra JFK Kütüphanesi'nde şüpheli bir yangın çıktı.
Bu, iki patlamadan o kadar kısa süre sonra oldu ki.
Bağlantılı olabilirler mi?
İki patlama olmuştu bile.
Herkes üçüncüyü bekliyordu.
En kötü korkumuz ikinci saldırıydı.
Bize yabancı bir işteydik ve her türlü yardım lazımdı.
Ben de hemen Rick Deslauriers'e ulaştım.
YETKİLİ ÖZEL AJAN FBI
İş arkadaşlarım beni değerlendirmeci olarak görür.
Her şeyi detaylıca değerlendiririm.
Ve en iyi sonucu elde etmek için ne gerekeceğini anlamaya çalışırım.
1. SAAT PAZARTESİ
2. SAAT PAZARTESİ
Boston'a geldiğimde
önceliğim ikinci bir bomba olmadığından emin olmaktı.
Ama olay yerini kontrol etmeden bunu yapamazdık.
Boylston'da 700 metrelik bir alanı
ve kuzeyiyle güneyinde de birer blokluk alanı kapatmalıydık.
Yıkıcı bir sahneydi. Ortalık kan banyosuydu.
Kaldırımda hâlâ kurbanların kanı vardı.
Olay yerine bakınca her yerde çantalar gördüm.
Her biri bir bomba olabilirdi.
O anki görevimiz bomba uzmanlarını gönderip
ikinci bir cihaz aramaktı.
Bomba köpeklerimiz vardı.
Çantalara bakıyor, mağazaların önünden geçiyordu.
Hâlâ olay yerini tarıyorduk.
Analistler gelip güvenle işini yapabilsin diye
bomba uzmanları olay mahallini temizlemeye başladı.
Alanda ikinci bir bomba olmadığına karar verdikten sonra
Başsavcı Carmen Ortiz'i aradık.
Bombacıların peşine düşen kişi o olacaktı.
2. SAAT PAZARTESİ
Bu yıkımı gördüğümde
orada donakaldım.
Terör eylemi gibi görünüyordu.
Şarapnelleri, metalleri, kanı görüyorduk.
Patlamış bir aygıt olduğunu anlamıştık.
Kameralarıyla fotoğraf çekmiş olabilecek kişileri yakalamaları için
eyalet polislerini havaalanına yolladık.
Kanıtları işlemden geçirmek için Black Falcon terminalini kurduk.
BLACK FALCON TERMİNALİ
Bu güvenli, yakın konumda kanıtları toplayıp,
işlemden geçirip Quantico, Virginia'ya gönderebiliyorduk.
O kadar kanıt vardı ki.
Böyle bir şeyi ilk defa görüyordum.
Bu şehir tarihindeki en büyük vakaydı
ve sorumluyu bilmiyorduk.
Yaralıları sorgulaması için soruşturmacıları gönderdik.
Bacağımda ve elimde şarapnel var.
Yanıklarım da var ama Tanrı yardım etti.
Bazı hastalara olay yerinde travmatik ampütasyonlar yapıldı.
Bacakları patlamıştı.
Sonra, acile götürülen şüpheli biri olduğunu öğrendik.
Suudi vatandaşı bir adam dumanlar içinden çıkmıştı.
Kıyafetleri parçalanmış, yırtık pırtık.
Polis ona doğru yürüyünce
eline cep telefonunu alıyor,
yere atıp eziyor.
Telefonlar fünye olabilir.
Gözaltında biri var demek.
Patlamanın olduğu yere yakın bir Suudi vatandaşı.
"Sorumlulardan biri mi?" diye düşündüm.
4. SAAT PAZARTESİ
Alınan ilk haberlerden biri
bir Suudi vatandaşının şüpheli görüldüğüydü.
Bunun El-Kaide ile alakası olabileceği varsayılıyordu.
On yılı aşkındır
olası bir saldırı için tetikteydi.
Bugün yaşandı.
Yaralanmıştı ve polis, bu Suudi vatandaşını
hastanede sorguluyordu.
Onunla konuştuk.
SWAT ekibi ve dedektifler de evine gitti.
Evde şüpheli şeyler bulduk.
Sıkıntılı görünen pasaportlar, resmî belgeler falan vardı.
Durumun ciddiyetini düşününce yasalara bağlı kalmak çok önemliydi.
Yoksa suçu işlediğinizi düşündüğünüz kişiye karşı kanıtları
mahkemede kullanamazdınız.
Yetkililer, patlamada yaralanan ve kaçarken görülen
yabancı bir öğrencinin evini aradı
ama bir şey bulamadı, şüpheli olarak görülmüyor.
Sadece bir kurbanmış. Konuyla alakası yokmuş.
İslam düşmanlığının zirve olduğu bir dönemde
bitiş çizgisinin orada olan bir Suudi'ydi sadece.
Şüpheliler konusunda bir önyargı olduğu muhakkak.
İlk gün şüphelimiz yoktu.
İpucu vardı ama ciddi değildi. Basın toplantısı yapıp
halka saldırı hakkında bildiklerimizi anlatacaktık.
Valiye, bunun bir terör saldırısı olabileceğini
ve FBI'ın vakayı almak istediğini söyledim.
Açıkçası "Alın, sizin olsun" dedim.
Ama Vali, basın toplantısını benim yapmamı istedi.
"Ben mi?" dedim.
Fark etmeliydim aslında.
Siyasetçiler insanlara kötü haber vermek istemez, o yüzden ben.
Sözü Boston Emniyet Müdürü Ed Davis'e bırakıyorum.
Teşekkürler Valim.
Saat 14.50'de Boston Maratonu'nun bitiş çizgisi yolunda
aynı anda patlamalar yaşandı.
İnsanlar sakinliğini korumalı ama ayrıca
soruşturmanın sürdüğünü ve bulabileceğimiz
her bilgiye ihtiyacımız olduğunu anlamalılar.
"Fotoğraf çektiyseniz yollayın" dedim.
Bu olayda bir şey gören olduysa
1-800-494-TIPS'i aramalılar.
Böyle vakalarda biri olanları görüp şunu fark ediyor:
"Tanrım. Böyle bir şey yapacağını bana söylemişti, polisi aramalıyım."
Bu bir terör saldırısı mı?
Vali Patrick bir saldırı dedi. Sizce terör saldırısı mı?
Bu konuda kesin konuşmuyoruz
ama olaya bakarak kendi kararınızı verebilirsiniz.
Bir vatandaş ve bir muhabir olarak, bu terör saldırısına benziyordu.
Kimileri FBI'ı hemen terör saldırısı demediği için eleştirdi
ama kanıt toplamalıydık.
5. SAAT PAZARTESİ
6. SAAT PAZARTESİ
O gece Karen'ı aramak için dışarı çıktım.
Ne olduğunu bilmiyordum
ve kızım "Seni bayraklarla Facebook'a koyabilir miyiz?" diyordu.
UMARIM GÜVENDEDİR.
UMARIM GÜVENDESİNDİR VE HABER ALIRIM
Krystle'ın sevgilisi Joe aradı.
Joe gelip beni aldı.
Karen ile Krystle'ın yerde yatarkenki fotoğrafını gösterdi.
Bir şekilde internete düşmüştü.
Yüzlerini görebiliyordum. Ölmüş gibilerdi.
Hemen hastaneye gittik.
Krystle'ın orada olduğunu söylediler.
Bacağı kötüymüş, ameliyattaymış. Kurtarmaya çalışacaklarmış.
Ama Karen'ın orada olmadığını söylediler.
Ve bir cevap da bulamadılar. Hiçbir şey bilmiyorlar.
Dediler ki:
"Ne desek bilmiyoruz."
Sonra işlerine döndüler.
Mantıksızdı.
Dediler ki:
"Tüm hastanelere bakmalısınız."
Yürümeye başladık.
Kimse yoktu. Böylesini hiç görmemiştim.
Boston'da sokaklar bomboştu.
Her yere baktık. Her hastaneyi aradık.
Kimse bir cevap veremedi. Karen'ı hiçbir yerde bulamıyorduk.
Karen'ın öldüğünü düşünmüştüm. Hiç şüphem yoktu.
Sonra telefonum çaldı.
Karen'ın ameliyatta olduğunu söylediler.
Buna inanamadım. Kendi gözlerimle görmem gerekiyordu.
Hastaneye döndüm.
Karen'ı gördüm.
Uyandığımda ilk gördüğüm yüz, Kevin'ın yüzüydü.
Mutluydum. Elini tuttum. Elini tuttum ve sıktım.
Ne olduğunu anlamamıştı.
"Her şey düzelecek" dedim.
"Endişelenme. Seni seviyorum."
"Seni seviyorum. Her şey düzelecek."
Bu bir mucizeydi.
10. SAAT ÇARŞAMBA
11. SAAT ÇARŞAMBA
İlk gece biliyorduk ki
en iyi ipucumuz olay yerinde toplanan görüntüler olacaktı.
Büyük bir spor etkinliği vardı. Ulusal medya çekim yapıyordu.
Telefonlarıyla çekenler, video kameralar vardı.
Kevin Swindon devreye girdi.
Kevin Swindon, Boston FBI ofisinin
Siber Birim başıydı.
Bilgisayar ve dijital adli tıp uzmanıydım.
Bu soruşturmada dijital medyanın önemli olacağını hemen anlamıştık.
Telefonlar çalışmıyordu ama e-postalar çok yoğundu.
Dolma riski olmuştu artık.
On binlerce e-posta.
Gelecek dijital kanıtın sayısını düşünememiştim.
iPhone'lardan binlerce fotoğraf, videolar alıyorlardı.
Saat 15:38'ti ve değişti.
Boylston Sokak'ta 125'ten fazla telefon bulundu.
Boston Maratonu'nda 1.5 km koştuk bile.
Aman tanrım!
Ne oluyor lan?
İpucumuz yoktu.
Videolardan ipucu elde etmeye çalışıyorduk.
The Forum kamerasına baktık. Walgreens'in de.
Bankalardan görüntüler vardı. O yoldaki tüm iş yerlerinin
kamera görüntülerini topluyorduk.
Yüz binlerce videomuz vardı ama belli bir sürede
ne kadarını işlemden geçirebileceğiniz bellidir.
Sekiz saatlik bir videoyu izlemeniz gerekiyorsa
bu sekiz saatinizi alacaktır.
Videoları inceleyen oldukça sayıda ekibimiz vardı.
Ama binlerce saatlik videolar vardı.
Bunun da ötesinde
ne aradığımızı bilmiyorduk.
Geçen her dakika,
sorumlunun kaçma ihtimali demek.
Boston Polis Departmanı'nın en geniş soruşturmasıyla
karşı karşıyaydım.
Asıl bombalama olduğunda
ailemle Arizona'da tatildeydim.
FBI'a emekli olacağımı bildirmiştim.
YETKİLİ ÖZEL AJAN YARDIMCISI FBI
Sedona'ya gittiğimizde telefonum deli gibi çalmaya başladı.
O zaman bombalama görüntülerini gördüm.
Yıkıcıydı.
Şiddet suçlarında, uyuşturucu ve çete olaylarında çalıştım.
Birçok insan bela çektiğimi söyler.
Bombalama görüntülerini görünce...
Karım "Git, yakala o piçleri" dedi.
16. SAAT SALI
17. SAAT SALI
Boston Maratonu'ndaki dünkü patlamaya
bu kadar yaklaşılabiliyor.
Beklenileceği üzere güvenlik sıkı.
Dün yaşananları kim yaptı, hâlâ bilmiyoruz.
Sebebini de bilmiyoruz.
Henüz tutuklanan yok. Bilinen bir şüpheli de yok.
ÜÇ ÖLÜ 176 YARALI
Sadece iki patlayıcı bulundu ve onlar da patlayanlar.
Patlamamış bir aygıt bulunmadı.
Salı sabahı, kanıt toplama ekipleri
içeri girip suç mahallini aramaya başladı.
Bina tepelerinde, pencere pervazlarında, araba üstlerinde kanıtlar vardı.
Dev bir suç mahalliydi. Üstüne basılmış, tekmelenmişti.
Şarapnel parçaları buluyorduk.
Yerde gördükleri şarapnel sadece enkaz parçası olamaz.
Marangoz çivileri, silah metalleri gibi şeylerdi.
Bu bombanın nasıl bir araya getirildiğine bakıyorlar.
Hangi malzemeler kullanıldı? Fünye neydi? Patlatıcı neydi?
Sadece kenara atılmış çantalar da, paramparça olmuş çantalar da vardı.
Bombaların bu çantalarda olduğunu düşünüyorduk.
Bomba uzmanları hemen "Bu uzaktan kontrol edilmiş" dedi.
Kanıtları toplarken
bombanın bulmacasını da çözmeye başladık.
İlk bomba bitiş çizgisine yakın patladı.
İkinci bomba 12 saniye sonra
The Forum restoranının önünde patladı.
Teorimize göre
bombalar bölgelere sırt çantasıyla taşınıyordu
ve bunlar içinde metal parçalar olan düdüklü tencere bombalarıydı.
Düdüklü tencere bombalarını popüler kılan şey
parçaların farklı dükkânlardan alınabilir olması.
Pazartesi günkü patlamada kullanılan tencere kapağı
yakındaki bir çatıda bulundu.
Sizce bu yerel bir terörizmin işaretlerini taşıyor mu?
Bu bir terör soruşturması ve bir terör vakası.
Siyasetçiler kulağa kötü geldiği için söylemek istemiyor.
Kendileri bilir. Ama bu bir terör soruşturması.
O yüzden başında FBI var.
Terörizm, bir ideoloji sebebiyle yapılan bir saldırıdır.
Boston Maraton saldırısında bu ideolojiyi bilmiyorduk.
Ama sorumluyu bilmesek de çantaları
ve tencere bombalarını bulmuştuk.
Tencerelerin içindeki metal parçalarını bulmuştuk.
Bunlar insanları yaralamak ve öldürmek için tasarlanmıştı.
Amerikan halkına, terör saldırısından şüphelendiğimizi söyleyebilirdik.
20. SAAT SALI
21. SAAT SALI
Günaydın millet.
FBI Müdürü Mueller'dan ve Ulusal Güvenlik Ekibimden
Boston'daki saldırılar hakkında bilgi aldım.
Artık neler yaşandığını biliyoruz
ve FBI bunu bir terör eylemi olarak soruşturuyor.
Bombalar, masum siviller üstünde kullanıldığı zaman
bu terör eylemidir.
Bunu kimin, neden yaptığını bilmiyoruz.
İnsanlar, gerçekleri bilmeden sonuçlara ulaşmamalı.
Ama şunu bilin ki bu işi derinlemesine araştıracağız
ve bunu yapanı ve niye yaptığını bulacağız.
BOSTON İSLAM CEMİYETİ İMAM
11 Eylül bence hepimiz için bir dönüm noktasıydı.
Özellikle de müslümanlar için.
Olanlar bizi şok etmişti.
Kesinlikle bir değişim oldu.
Birdenbire kendimizi suçluymuş gibi hissetmeye başladık.
Bizim için zor bir dönemdi.
İslam'ın özü, iyi bir insan olmaktır.
Biz Amerikalıyız. Biz bu toplumun bir parçasıyız.
Ama bir şeyi bilmediğiniz zaman
ilk tepkiniz korku duymak olur.
Müslümanlara karşı da böyle oldu.
ASLA UNUTMA
Evinize dönün!
Defolun!
Evinize dönün!
ÜNİVERSİTE ÖĞRENCİSİ
11 Eylül sonrası dönemde baskı inanılmazdı.
Sürekli, her gün yaşıyordum.
Hayatımı yaşarken sürekli kendime dair bir şeyleri
saklamak
zorunda kalıyordum.
Boston'a yedi yaşındayken taşındım.
11 Eylül'den iki hafta önce.
Çocuklar sahte bombalarla yanıma gelir,
tik tak sesleri çıkarıp kaçarlardı.
Müslüman olduğum için çok utanırdım.
Bombalama yaşandığında üniversitedeydim.
"Lütfen İslam'la alakası olmasın" diye düşünmüştüm.
İçten içe gelen
bu suçu müslüman birinin işlemiş olma olasılığı hissini
düşünmemek zor.
İslam düşmanlığı daha yeni unutuluyordu.
Bunu İslam'a yıkacaklarını hemen anlamıştım.
22. SAAT SALI
23. SAAT SALI
Bunun bir terör saldırısı olduğunu anlayınca
federal hükûmet, tüm gücüyle bu bombacıları aramaya başladı.
Bombalamanın yaşandığı yeri biliyorduk.
Boylston Sokak'ta güvenlik kameraları olan
dükkânlar olduğunu biliyorduk.
Onlara bakarsak
bombacıları bulabileceğimizi biliyorduk.
İlk önemli kanıt parçası The Forum'un kamerasıydı.
Kapının üstünde dışarıya bakan bir kameraları vardı.
İkinci patlamanın olduğu yeri de gösteriyordu.
Bunu hızlıca izlemeye başladık
çünkü bizim için önemli kanıtlar barındıracağını biliyorduk.
Analistlerimiz bu videoyu defalarca kez izledi.
İleri sar, geri sar, ileri sar.
Yakınlaştır.
Gece boyu, salise salise.
Videoda sıra dışı hiçbir şey yoktu.
Ama halktan birisi arayıp "Sokağın karşısındaydım
ve işinize yarayabilecek birkaç fotoğraf çektim" dedi.
"Bu fotoğraflar patlamadan saniyeler önce çekildi."
Kanıt toplama ekibimiz bu fotoğrafları aldı
ve fotoğrafta, yerde bir çanta görünüyordu.
Bu fotoğrafın çekildiği saniyeyle The Forum'daki videoyu eşleştirdik.
Ve herkesten daha uzun bu kişiyi gördük. Beyaz şapkası vardı.
Hemen Rick'i aradım.
"Rick, laboratuvara gel. Bunu görmelisin."
Kevin Swindon aradı. "Patron, sana bir video göstereceğim."
Beyaz şapkalı birisi bombalama alanına doğru yürüyordu.
Restoranın önündeki bir ağacın yanında duruyor.
O da herkes gibi durup etrafa bakıyor.
Sonra sırt çantasını bırakıyor ve orada durmaya devam ediyor.
Koşanların fotoğraflarını çekiyor. Mesaj atıyor gibi.
Sonra ilk patlamanın yıkıcı etkilerini görüyorsunuz.
Kameradaki herkes sola bakıyor, o ise hemen sağa yürüyor.
Aman tanrım! Bir şey patladı. Aman tanrım! Bir şey oldu.
Kameranın görüş açısından çıkar çıkmaz
The Forum restoranı önünde ikinci bomba patlıyor.
O an, bombacılardan birini bulduğumuzu biliyorduk.
Ona Beyaz Şapkalı dedik.
38. SAAT ÇARŞAMBA
39. SAAT ÇARŞAMBA
Çarşamba neredeyse karartma günü gibi, gık çıkmıyor.
Sonra başlamak üzere olan bir basın toplantısı iptal edildi.
Toplantı yapılacak.
Ama hazırlık için ek süre gerekiyor. Teşekkürler.
- Saat kaçta? - Bilmiyorum.
Toplantıyı yapmama kararı aldık
çünkü bulduğumuz yeni video kanıtına odaklanmamız gerekiyordu.
Ama bu, neler olduğuna dair medya spekülasyonuna sebep oldu.
Polis, bilgi sızmasını engellemeye çalışıyordu.
Bu boşluğu sosyal medya dolduruyordu.
Millet fotoğraflara bakıp "Bu kişiyi tanıyor musun?" falan diyordu.
Bu soruyu sormak sorunlu çünkü suçluyorsunuz.
İnsanlar suçlanıyordu.
Boston polisine hatalı ihbarlar gidiyordu.
Biri, çatıda yürüyen bir silüetin fotoğrafını yayınlamıştı.
Koca Ayak fotoğraflarına benziyordu.
Yarış rotasında, patlamanın olduğu yerde duran bir çanta fotoğrafı da aldık.
FBI bu konuda bir analiz yapıp "Hayır, bu photoshop" dedi.
Bu tür şeyler soruşturma kaynaklarını boşa harcamamıza sebep oluyor.
Ama bu internetteydi.
İnsanlar oturma odalarında dedektifçilik oynuyordu.
Yobazlar da fırsatı ele geçirip
varsayımlarını yaymaya başlamıştı.
İnsanlar bunun İslami terörizm olduğunu söylüyordu.
KESİN ŞU ARAPLAR YAPMIŞTIR
Sağcı figürlerin bu düşünceleri yaymasının yararı yoktu.
Teröristlerin çoğu, en azından son dönemde, müslüman.
Ülke çapında İslam düşmanlığını ateşlemeye çalışıyorlardı.
Medya yardımcı olmuyordu.
Bu olayla ilgili kaynaklarımız, bu Suudi vatandaşına
yakından bakmamızı istedi.
Aklandıktan sonra bile medya bu Suudi vatandaşını
ve onun oda arkadaşını rahatsız ediyordu.
Bombalamalar hakkında bilginiz var mı?
Arkadaşınla senin bağlantın var mı? Polis dairenize geldi.
Sonra, biri federal mahkemeye getirildi dediler.
Birinin gözaltına alındığına dair bazı medya haberleri var.
Adliyenin önünde yüzlerce insan toplanmıştı.
Gazeteciler gelmişti. Kaos vardı.
"Bu adam gözaltında mı?" demiştim.
"Hayır, duymadım" dediler.
Birçok yanlış bilgi vardı. Bir sürü sözde flaş haber vardı.
Sonra bir baktım
bölgede potansiyel bir bomba veya patlayıcı tehdidi var.
Bu kargaşadan sonra bize izin verildi
ve çalışanlar içeri girip eşyalarını alabildi.
Adliye bugün için kapatıldı.
Otoriteler gözaltında kimse olmadığını söylüyor.
Bir sürü yanlış bilgi vardı.
Neyin gerçek neyin sahte olduğunu ayırt edebilmemiz gerekti.
52. SAAT SALI
53. SAAT SALI
Bombacılardan birini belirlediğimizi biliyorduk.
Önceliğimiz Boylston Sokak'tan ek video görüntüleri toplamaktı.
Bu kişiyi teşhis etmemizi sağlayacak başka ipuçları var mı, bakacaktık.
Elde ettiğimiz bir sonraki kritik kanıt
Boylston Sokak kenarında yer alan
Whiskey's adındaki bir iş yerinin kamera görüntüleriydi.
Videoların sürelerini eşleyip
Beyaz Şapkalının köşeyi döndüğü anı bulduk.
Ama fark ettik ki videoda fazlası vardı.
Yanında siyah şapka ve çanta taşıyan biri daha vardı.
Birliktelerdi.
Bu başlı başına bir soruşturmaya döndü. Burada onları bulmuştuk.
Video görüntüleri arasında onları nasıl geri doğru takip edebilirdik?
Farklı video görüntülerinden, bu iki konum arasında
bir zaman çizgisi oluşturmayı başardık.
Whiskey's'ten köşeyi dönüp
Forum'a kadar yürüyüşlerini adım adım takip ettik.
Bu ikisi göz önünde saklanıyordu.
Kapüşon takmıyorlardı. Yüzlerini gizlemiyordu.
Görsel olarak tanınabilirlerdi.
Bunlar iki genç, beyaz erkekti.
Şapkaları, güneş gözlükleri vardı.
Ama kim olduklarını bilmiyorduk.
O dönem yüz tanıma yazılımı, net bir yüz görüntüsü varsa çalışıyordu.
Görüntü o kadar net değildi. Piksel pikseldi.
Bazen uzaktan çekilmişlerdi.
Kim olduklarını bilmiyorduk,
bombalamayı niye yaptıklarını bilmiyorduk
ama onları belirlemiştik.
Rick Deslauriers beni aradı
ve hemen oraya gittim.
Carmen Ortiz oradaydı. Videoyu gösterdiler.
Bu adamları ilk kez görmüş oldum.
Sürekli oynattılar.
Videoyu gördüğümde "Onları bulduk" dedim.
"Bunlar, onlar."
Oldukça masum görünmeleri ilgimi çekmişti.
Sırt çantasıyla sokakta yürüyorlar.
Sıradan bir üniversiteli gibi.
Ama kim olduklarını,
yerlerini,
başka ortakları var mı, bilmiyorduk.
Sonra bu video görüntüsüyle ne yapacağımız konusunda
bir karar vermeliydik.
Halka gösterecek miydik yoksa onları gizlice bulmak için
çalışmaya devam mı edecektik?
Bence bu videoyu halka yaymamız çok önemliydi.
Ama herkes öyle düşünmedi.
Bu videoları ne zaman yayıp
yardım isteyeceğimize dair farklı düşünceler vardı.
Ben, bu bilgiyi gizli tutmak istemedim.
Yaymak istedim. Bunu yaparsak adamların birkaç saatte
yakalanacağına inanıyordum.
Tam bir sessizlikle karşılandım.
FBI olarak biz durumu kontrol etmek isteriz.
Böylesi güvenlidir.
Bombacıların fotoğraflarını yayınlarsanız bulunduklarını anlarlar
ve kaçabilirler.
Fotoğraflar yayınlanırsa kaçabilirlerdi.
Ama kim takar?
İnsanlar bu suçluları tanıyor ve bize yardım edecekler.
İki kişinin fotoğrafı var.
Sadece onlar mı? Yoksa daha mı fazlası?
Başka bombacı olduğunu düşünmüyorduk.
Ama destekçileri,
işbirlikçileri var mı öğrenmeliydik.
Ne olduğunu bilmeden fotoğrafları yayınlarsak
kontrol bizden çıkardı.
Risk ve potansiyel zarar devasa olabilirdi.
Amerikan halkına
kanıtları göstermek gibi soruşturma yönünden kararları
Carmen ve Adalet Bakanlığı onaylamak zorundaydı.
Carmen, "Bakanlık ile konuştum. Fotoğrafları yayınlamıyoruz." dedi.
Bu benim canımı çok sıkmıştı.
Bence beklemeliydik.
Bu kişilere bizi götürebilecek ipuçları bulursak,
onları habersizken yakalayabilirdik ve daha iyi olurdu.
"Birileri daha zarar görürse bu bilgiyi halka açıklarım" dedim.
Sessizlik oldu.
Toplantı bitti ve tek çıktım.
52. SAAT SALI
53. SAAT SALI
Karen'ın bilinci gidip geliyordu
ama Krystle'a ne olduğunu sordu.
"Öldü mü? Öldü, biliyorum. Söyleyin." demiştim.
O zaman vefat ettiğini söylediler.
Ölülerden birinin daha kimliği belirlendi.
Medford, Massachusetts'li 29 yaşındaki Krystle Campbell.
Krystle'ın telefonunun Karen'ın cebine konulduğunu fark ettik.
Cebimdeki telefon Krystle'a aitmiş.
Ailesi aramış.
Krystle'ı sorunca "Krystle burada" demişler.
Ama ameliyat odasındaki kişi Karen'mış, Krystle değilmiş.
Krystle'ın o dönemki sevgilisi ameliyat odasına girip
oradakinin ben olduğunu teşhis etmiş.
Krystle'ın ailesinin hissettiklerini hayal bile edemem.
Gece boyu oturuyorsunuz, Krystle iyi sanıyorsunuz.
Sonra birden değişiyor. İnanılmaz.
Kızımız Krystle'ın ölümü kalbimizi parçaladı.
Harika bir insandı.
Onu tanıyan herkes onu seviyordu.
Bunu sindirmek çok zordu. Gerçekten. Hâlâ öyle.
Hâlâ anlamıyorum.
Hayatını kaybeden kurbanları düşünmek beni çok üzüyor.
Bu işin sorumlularını bulmaya kararlıydım.
Ama perşembe sabahı
Başkan Obama ve eşi şehre geliyordu.
Ofislerimiz bunu yapanı ararken
ben başkana eşlik edecektim.
Başkanın normal bir günde şehrinize gelmesi bile zor bir iştir.
11 Polis Bölgemiz var. 1.800 üniformalı polisimiz var.
Bu memurları en çok ihtiyaç duyulan yere koymak benim işim.
Kaynakların tüketilmesi konusunda endişeliydik.
Bir Başkanlık ziyareti için ilk kez bu kadar ciddi hazırlandık
çünkü Başkan'a karşı da bir tehdit vardı.
Başkan Obama'nın benimle görüşeceği söyledi.
"Arkadaşım öldü.
Yasımı paylaşmaya hazır değilim." diye düşündüm.
"Yatıp iyileşmek istiyorum."
Geldi. Dikkat çekici bir tip.
"Bu piçleri yakalayacağız." dedi.
Bizi korkutmaya çalıştılar.
Terörize etmek istediler.
Bizi Amerikalı yapan o değerlerden koparmak istediler.
Bunun için yanlış şehri seçtikleri gayet ortada.
Boston'da olmaz!
Önümüzdeki yıl, 118. Boston Maratonu'nda
bu muhteşem Amerikan şehri daha da hızlı koşacak,
daha da yüksek sesle tezahürat yapacaktır!
İzleyin görün!
Bence çok güçlü bir konuşmaydı ve bir araya gelip
neler olduğunu anlamamız gerektiğini bize tekrar gösterdi.
Bu şehrin halkını korkutamazsınız
ve baskı altında kaldığınızda ne yapmanız gerektiğini göstermiş oldu.
Dikkatimizi dağıtmış olsa da
şehrin buna ihtiyacı vardı.
Dördüncü gün bir sızıntı oldu.
Bir medya şirketi fotoğraflara ulaşmıştı.
Bir Boston medya kanalı bu fotoğrafları halka yayacaktı
ve bu beni sinirlendirmişti.
Yani ben...
Kontrol edilemeyecek kadar büyüktü.
Değişen koşullarla birlikte verebileceğimiz en iyi kararları
vermemiz gerekiyordu.
Dört gün geçmişti.
Kötü bir şey olmamıştı.
Elimizde de bir şey yoktu.
Sadece fotoğraflar.
Yapılması gereken şeyin, medyadan önce
fotoğrafları halka yaymak olduğuna karar verdik.
Bu karar beni rahatlatmıştı.
"Bir tek Ed yayınlamak istemişti" diye düşünen oldu mu?
Böyle bir soruşturmada asla böyle bir şey yapmam.
Nasıl sızdı bilmiyorum.
Günün ilerleyen saatlerinde özel bir basın toplantısı duyuruldu.
Kaynaklarım, davada çok önemli bir gelişme olduğunu söylemişti.
Bakarsanız bu sehpaları yerleştirdiklerini görebilirsiniz.
Şimdi çekilmem gerekiyor çünkü basın toplantısına hazırlanıyorlar.
İçerisi doluydu.
Kariyerimde gördüğüm en kalabalık basın toplantısıydı.
O basın toplantısında kürsüye çıkmadan önce
hiç olmadığım kadar baskı altındaydım.
Dünyanın yükü omuzlarımda gibiydi.
Çocukluğumda, hatta hukuk fakültesindeyken,
toplum önünde konuşmaya korkardım.
Sahnede konuşmaktansa beş mermiyle Rus Ruleti
oynamayı yeğlerdim.
Ama o konuşmayı yapması gereken bendim.
O konuşma bana aitti ve kurbanların yükü bendeydi.
İyi günler. Ben Richard Deslauriers.
FBI'ın Boston Birimi başındaki özel yetkili ajanım.
O konuşmaya çok çalıştım.
Adalet Bakanlığı, savcılığın suçlamalarını
tehlikeye atacak bir şey olmadığından emin olmak için inceledi.
Fotoğrafları, videoları ve diğer kanıtları inceledikten sonra
iki şüphelinin fotoğraflarını yayınlıyoruz.
Şüpheli 1 ve Şüpheli 2 olarak sınıflandırıldılar.
Birlikte oldukları düşünülüyor.
Bu insanları görürseniz emniyet güçlerine bildirin.
Saldırı veya bu insanlar hakkında bilginiz varsa
lütfen aşağıdaki numarayı arayın.
Medyanın yardımıyla bu fotoğraflar
anında milyonlara ulaşacaktır.
Bu kişiler silahlı ve çok tehlikelidir.
Onlara asla yaklaşmayın.
Emniyet güçleri dışında kimse yakalamaya çalışmasın.
Çok teşekkürler.
Siyah Şapka, Beyaz Şapka.
Aradığımız insanlar bunlardı. Çok netti.
İnsanlar hemen fotoğraf çekmeye,
bu bilgiyi yaymaya çalışmaya başladı.
FBI, Boston Maratonu saldırısı vakasında iki şüphelinin
fotoğraflarını yayınladı.
Dünyanın dört bir yanında insanlar bu anı bekliyordu.
Şimdi fotoğrafları görüyoruz. Halktan yardım isteniyor.
Bunun amacı şüphelileri ortaya çıkarmaktı.
Emniyet güçlerinin baskı altında olduğu da belliydi.
Halkın bombacıları belirleyip bize bildireceğine güveniyorduk.
Amerika'nın en çok aranan adamları. Fotoğraflarına bir bakın.
FBI, Şüpheli 1 ve Şüpheli 2'yi yayınladı.
...silahlı ve tehlikeli olarak tanımlanan iki şüphelinin bulunması için
halktan yardım istendi.
Dedektifler, isimleri bulmaya çalışıyor.
Sabahın üçü gibi bir arkadaşım aradı.
Beyaz Şapkalı ve Siyah Şapkalının fotoğraflarını attı.
"Dzhokhar'a benzemiyor mu?" diye sordu.
Şaşırdım.
"Onu suçlamanın ciddiyetini farkında mısın?" diye sordum.
"Ne dediğini farkında mısın sen?"
"Bu Dzhokhar değil."
Birlikte cankurtarandık.
Güreş takımının kaptanıydı.
Havalı, popüler çocuk.
Arkadaşımı onun Dzhokhar olmadığına ikna edebilmiş olmam inanılmaz.
"Yok, haklısın. O olamaz ya." demesiyle konuşma sonlandı.
Güvendiğim, değer verdiğim arkadaşımın
böyle bir ihanet içinde olduğunu bilerek
yaşamak zorundayım.
Bu beni mahvetti.
Geçmişi düşününce, fotoğrafları yayınlamak doğru muydu?
Şimdi olsa yayınlar mıydınız?
Yani ben...
Tam da olmasını istemediğimiz şey olmuştu.
Aman tanrım. Tüm birimler, yanıt verin. Yaralı polis memuru. Tüm birimler.
Patlamalar oluyor!