NETFLIX BELGESEL DİZİSİ
Ne olduğunu sahiden anlamak için
geri dönmeliyiz.
SOVYETLER BİRLİĞİ
1944'te, Sovyet diktatörü Joseph Stalin
Çeçen ulusunun Nazi Almanyasına yardım ettiğine karar verdi.
Sonuç olarak sığır vagonlarına konulup
Orta Asya'daki uzak bir bölgeye gönderildiler.
Koca bir halk topluca sürgün edilmişti. Yarısı yolda öldü.
Hayatta kalanlar arasında Tamerlan ve Dzhokhar'ın dedesi
Zaindy Tsarnaev de vardı.
Ailesinin geçimini sağlamak için, Zaindy bir hurdalıkta gezip
satabileceği hurda parçalar ararmış.
Bir gün topladığı parçalardan birinin
mühimmat olduğunu fark etmez ve aracı patlayarak onu öldürür.
Oğlu Anzor, Zubeidat diye bir kadınla tanışır ve evlenirler.
Dört çocukları olur.
En büyüğü Tamerlan'dır. En küçüğü ise Dzhokhar.
Mülteci statüsü kazanıp
ABD, Boston bölgesine gelirler.
Amerikan rüyasını arıyordu.
Ama geldiklerinde
bu rüya gerçeğe dönüşmez.
İşler planlandığı gibi gitmez.
İNSAN AVI
BOSTON MARATONU BOMBALI SALDIRISI
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM BİR CESETLE RÖPORTAJ YAPILMAZ
Bu hayatımda gördüğüm, duyduğum, tecrübe ettiğim
en inanılmaz hikâyeydi.
Hem de gerçek zamanlı olarak Watertown'da oluyordu.
83. SAAT CUMA
84. SAAT CUMA
Şüphelilerden biri ölmüştü. Diğeri kaçmıştı.
Gece boyu koridorları, garajları arayıp durduk.
Polisler konuşmasa da mahalledeki insanlar konuşuyordu
ve bir çatışmadan bahsediyorlardı.
Bom seslerini duyduk. Pompalı tüfek sesi gibiydi.
Sonra bap bap, bom bom!
Çılgıncaydı gerçekten.
Bom etti. Ne olduğunu anlamadık.
Birden 100 tane polis arabası belirdi.
Hâlâ oraya doğru gidiyorduk ama insanlar pencereden
"Silah sesi bu. Oraya gitmeyin." dediler.
Boston Polisi, Çeçen birini Watertown'dan alıp
Boston'daki Güney İstasyonu'na bırakmış bir taksi şoförüyle
konuşuyormuş, bunu öğrendik.
Ayrıca tren istasyonunun
yanındaki sokakta bir boru bombası bulunduğunu öğrendik.
"Tanrım. Bu ne böyle? Sadece Tsarnaev'ler değil mi?" dedik.
"Raylı sistemimiz saldırı altında mı? Bombalı biri mi var?"
Daha çok bilgi lazımdı, daha çok insan gönderdik.
Boston'dan New York City'ye ve Washington, D.C.'ye giden
Amtrak trenlerini durdurup onları arıyorduk.
Komuta merkezindeydik.
Raylı sistem polis müdürü bizimleydi.
Vali de.
Sabah 5:30, 6:00 gibi çalışacak otobüslerin
kaçış amaçlı kullanılabileceğini fark ettik.
Ne yapmamız gerektiği konusunda bir tartışma vardı.
Şehri kapatma kararı alındı.
Günaydın millet. Dev bir insan avı var.
MASSACHUSETTS VALİSİ
Tüm toplu taşımayı askıya aldık.
İnsanların yerlerinden ayrılmamalarını, kapılarını kilitli tutmalarını,
kapılarını kimliklerini gösteren emniyet güçleri dışında
kimseye açmamalarını istiyoruz.
Bu Watertown, Cambridge, Waltham, Newton,
Belmont ve hatta tüm Boston için geçerlidir.
Şu an Boston'da bir milyon kişi tecritte.
Her şey kapalı.
Bunun eşi benzeri yok.
Şehir, hayalete döndü.
Sokaklar bomboştu.
Herkes bu talebe uydu.
Tüm Boston şehri sakinlerinden evlerinde kalmaları,
kapıları kimliklerini gösteren polis memurları hariç
kimseye açmamaları isteniyor.
Olağanüstü bir gelişme.
Emniyet güçleri sokaklara serbestçe ulaşabilmeliydi.
Sadece Boston ve Watertown değildi. Doğu Massachusetts'in tamamıydı.
Hiç böylesi bir polis gücü görmemiştim.
Federal devletin ve yerel devletin kaynaklarını
Dzhokhar Tsarnaev'i bulmak için Watertown'a gönderiyorduk.
Bir sürü polis geliyor.
Belediye polisine benziyorlar.
Eyalet polisleri de burada. Herkes var.
Watertown'da yaklaşık 2500 polis memuru vardı.
Çoğu New Hampshire ve Rhode Island tarafında.
Olanları duyunca arabalarına atlayıp geldiler.
İki numaralı şüphelinin saklandığına inanılan
bu bölgede polis varlığını artırmaya devam ediyor.
Hukuku, sivil hakları bilen, bunu kitabına uygun şekilde
yapabilecek profesyonellerle birlikte çalışıyorduk.
Ama çok acil bir şekilde yapılıyordu.
85. SAAT CUMA
86. SAAT CUMA
Maraton bombalamasıyla bağlantılı olarak biri aranıyor.
Watertown sakinleri, lütfen evlerinizde kalın.
Gece boyu haberleri izledik.
5:30 gibi uyandım. Polisler gelmiş, kapı kapı dolaşıyordu.
Evinizde her şey yolunda mı?
- Yolunda. - İyi misiniz?
- Evet. - Tamam.
Polis, birinin onları kaçırma ihtimaliyle arama yapıyordu.
- Mahzeniniz kilitli mi? - Evet.
- Arkada açık bir garajımız var. - Onu kontrol edelim.
- Tamam. Çatımız da kilitli. - Tamam, teşekkürler.
Tanrım. Her yerdeler.
Umarım bu son olur.
Polisin sokak sokak, bahçe bahçe dolaşması
birçok insanı kızdırmıştı.
Son 24 saatiniz nasıldı?
Korkunç.
Bu nasıl bir his?
Dehşet. Bu berbat bir şey. Beni geriyor.
Çok korkuyorum, gerçekten.
Orada başkası var mı? Sadece ikiniz mi?
Tek bir ev mi yoksa başka daire var mı?
Bu, doğru karardı.
Her yerde olabilirdi ama bize göre Watertown'daydı.
Nereye gittiği belirsizdi. Başkası yardım etmiş miydi?
Şehirde başka patlayıcı var mıydı? Bilmiyorduk.
Bu soruşturma kesinlikle iki yönlüydü.
Biri, şüpheliyi bölgede aramaktı.
Buna çok emek veriyorduk.
Diğer kısmı ise bu iki kardeşi anlamaktı.
Yaptıklarını nasıl yaptılar
ve buna yardım eden bir başkası var mıydı?
87. SAAT CUMA
88. SAAT CUMA
Kardeşler Cambridge, Massachusetts'te yaşıyormuş.
Orayı aramak için hemen arama izni çıkarttırdık.
Kanıt toplama ekibi bomba yapma aygıtları bulmuştu.
Ama Dzhokhar orada değildi.
Tamerlan'ın eşi varmış. Katherine Russell.
Yapımcımız, polisin o evden bir kadınla çıktığını gördü.
Tamerlan ile tanışıp müslüman olmuş.
Sorgulandı.
İş birliği yapmıyordu.
Böyle bir şey olduğunu gören masum insanlar
genelde bir yakınlarının bunu yapmasından dolayı yıkılırlar.
Bu sorguda ilgi çekici bulduğum şey buydu.
Ne pişmanlık vardı ne de sempati.
Benim aldığım izlenime göre Tamerlan ile aynı düşüncedeydi
ve yaptığı korkunç şeylere rağmen
ABD Hükûmetine yardım etmeyecekti.
Onu suçlayabileceğimiz kadar kanıt elde ederiz diye umuyordum
çünkü onun da iş birlikçi olduğunu düşünüyordum
ama bulamadık.
Katherine Russell'i suçlayabileceğimiz kadar kanıtımız yoktu.
Birinin bir suç işleyeceğini öğrenir veya bundan şüphe duyarsanız
susmak, bunun olmasını engellememek
yasalara aykırı değildir.
87. SAAT CUMA
88. SAAT CUMA
Bu boyutta bir soruşturmada medya sızıntılarını engellemek imkânsız.
Sessiz olun!
İsimleri açıklama kararı aldık.
19 YAŞINDAKİ DZHOKHAR TSARNAEV'İN FOTOĞRAFI. SİLAHLI VE TEHLİKELİDİR.
Ölen şüphelinin Tamerlan Tsarnaev olduğu tespit edildi.
- Tamerlan. - Tamerlan.
Hâlâ aranan kişi Dzhokhar.
Dzhokhar Tsarnaev.
Dzhokhar.
Erken saatte gelmiştim, radyoda isimlerini duydum.
Tsarnaev, Çeçen asıllı bir isim.
İki ebeveynleri de şu an Dağıstan'da ve Elizabeth Palmer, tepkilerini çekti.
Bu korkunç bir şey olsa da
ZUBEIDAT TSARNAEV
çocuklarımın bunu yapmayacağını biliyorum.
Biliyorum. Anneleriyim ben.
Oğlumun canından endişe ediyorum.
Onu canlı ele geçirmeliler.
Canlı.
Yargı sistemi de her şeyi araştırmalı.
Kim suçlu görülsün.
Gazeteciler, şüphelilerin amcasına ulaştı. Yeğenine mesajı şu: "Teslim ol."
Yaşıyorsan teslim ol ve kurbanlardan
af dile.
Dzhokhar'ın adını ilk duyduğumda şok olmuştum.
Polis, hâlâ kaçak olan Dzhokhar Tsarnaev'i
Boston'ın dört bir yanında aramaya devam ediyor.
Dzhokhar hem komşumdu hem de çalıştığım lisede öğrenciydi.
Çok sosyaldi. Çok karizmatikti.
Çok arkadaşı vardı. Çok popülerdi.
Güreş takımındaydı.
Şeytan tüylüydü.
İnsanlar "Niye arayıp bu kişinin kimliğini bildiğini söylemedin?" dediler.
Çünkü onun olmasının imkânı yoktu, yani...
Niye yok?
Böyle bir şey yapabileceğini gösteren hiçbir şey yoktu.
Din, siyaset. Hiçbir şey yok.
Zamanla kafamda netleşmeye başladı.
"Larry, bu Dzhokhar."
"Onu tanıyorsun. Bombacı o."
Saldırganın Dzhokhar olduğunu öğrenince
bunu kafam almadı.
Bilişsel uyumsuzluk yaşadım.
Hiç kimse bana onun bunu yaptığına inandıramazdı.
Birinin fiziksel olarak bombayı patlattığını görmesi
ve o insana da güvenmem gerekirdi.
Dzhokhar'la basketbol oynarken tanıştım.
Popülerdi, onu herkes tanırdı.
Her cuma camiye giderdim
ve içerisi doluydu.
Dzhokhar'ı gördüğümde şaşırmıştım.
Onu Boston'lı, beyaz bir çocuk sanıyordum.
Yanına oturup "Burada ne işin var?" dedim.
"Doğduğumdan beri müslümanım" dedi.
"Ama bahsetmenin önemli olduğunu düşünmedim."
"Kanka, ne güzel işte. Beraber müslümanca şeyler yaparız." dedim.
Her gün takılmaya başladık.
Önceden olmadığı kadar yakın hissediyordum.
Alçakgönüllüydü, nazikti, öğle yemeği için bana beş dolar verirdi.
Herkesle arası iyiydi.
Onu ideolojik biri olarak hiç görmedim. Militan olarak da. Asla.
Hatta, onunla sosyal adalet konularında konuşmaya çalıştığım olmuştu.
O konuşmalar hiç ilgisini çekmiyordu.
Politik yatkınlıklarına dair hiçbir belirti göstermedi.
Anne babası boşanmış, Dağıstan'a geri dönmüşler.
İşler hiç hayal ettiğiniz gibi gitmiyor
ve bunun için Amerika'yı suçluyorsunuz.
Üniversiteye girer girmez anne babanızı kaybetmek
yıkıcı bir deneyim olmalı.
Dzhokhar ve abisi yakınlaştı.
Abisine büyük hayranlık duyuyordu.
Hatta ilişkilerini kıskanıyordum.
Tamerlan ile Dzhokhar'ın spor salonundaki ilişkisi
Tamerlan ile babasının spor salonundaki ilişkisine
oldukça benzerdi.
Tamerlan, Dzhokhar'a, yapacaklarını söylüyordu.
Babası onu eğitirken olduğu gibiydi.
Ama boks, Dzhokhar'ın ilgisini çekmiyordu. O güreşmek istiyordu.
Dzhokhar, UMass Dartmouth'a katıldı.
Okulda iyi gittiğini söyledi.
Her şey hoşuna gidiyordu. Para kazanıyordu.
Ama doğru değilmiş.
Dzhokhar derslerim iyi, geçiş yapacağım derken
aslında dersleri çok kötü durumdaymış.
Artık sadece sıradan bir çocuk değildi. Dartmouth'ta yürüttüğü
bir uyuşturucu operasyonu vardı, marihuana satıyordu.
Ot sattığını biliyorum ama tüm arkadaşlarım satıyordu.
Çok satıyordu, evet
ama FBI'ın kapıya dayanacağı kadar da çok değil.
Son görüşmemiz, bombalamadan bir ay önceydi.
Dışarı çıkıp arkadaşlarla buluşacaktık.
O gece iki parti vardı.
Sonra...
Abisi aradı.
Kapatır kapatmaz
"Kanka, gitmeliyim" dedi.
"İyi misin? Bir sorun mu var?" dedik. "İyiyim, aile işleri işte" dedi.
Bu, onu
son görüşümdü.
Bu yaşadığım en önemli şeydi.
Tarih hocası olarak işim buna anlam vermek.
Bugün bile kafamda oturtamadığım bir olay.
94. SAAT CUMA
95. SAAT CUMA
UMASS DARTMOUTH'A HOŞ GELDİNİZ
Dzhokhar'ın UMass Dartmouth'ta bir dairesi olduğunu öğrendik.
Eyalet polisi o apartman binasına taktik ekibi gönderdi.
Virginia'dan Blackhawk'larla getirilen
bir Rehine Kurtarma Ekibimiz de vardı.
Bu sabah, yüzlerce öğrenci kampüsten bir sorun olduğuna dair
bir mesajla tahliye edildi.
Oda arkadaşım geldi.
"Kampüsten çıkmamız lazım.
Adam burada yaşıyormuş." dedi. "Eski mezun falan mı?" dedim.
"Hayır, ara sıra takıldığımız çocuk" dedi.
Hâlâ şoktayım.
Buradan gitmelerini istiyorum.
Onu orada canlı bulmak en büyük umudumuzdu.
Kapımın tam önünde bir SWAT ekibi var lan.
Zırhlı araç falan. Ne oluyor lan?
Telsizden canlı dinliyorduk.
Dzhokhar Tsarnaev! Bulunduğun yerden derhâl çık.
Ellerini kaldır ve kıpırdatma.
İçeri girdiklerini,
insanlara "Yere yat." dediklerini duyuyorduk.
Bir şeyler duymayı bekliyorsunuz.
"Dzhokhar, odadaki insanlardan biri olmalı" demiştik.
"O insanlardan biri olmalı."
Ne oluyor lan?
Sonuç itibarıyla, orada değildi.
Bu bizim için çok moral bozucuydu.
Hiçbir şey bulamadılar.
Boştu ve bu canlarını çok sıkmıştı.
Elimizden geleni yapıyorduk
ama iyi ipuçlarımız artık tükeniyordu.
97. SAAT CUMA
98. SAAT CUMA
Aramayı daha da küçük bir alana indirgemeye başladılar.
Komutanlarımdan biri dedi ki:
"Birkaç bloku daha arayınca işimiz bitecek."
Tam da o sokaklardan birindedir, diye düşündük.
Hep yakınmışız gibi geliyordu.
Gün boyu SWAT ekipleri bilgi veriyordu ama bir şey çıkmıyordu.
İnişli çıkışlı bir hız treni gibiydi.
"Hiç mi bir şey yok?" dedik.
"Kaçtı mı?"
Berbat hissettim.
Bu tecrit sonsuza dek sürdürülemezdi.
Ekonomiye zarar veriyor, vatandaşları ürkütüyor
ve adamın nerede olduğundan da emin değiller.
Vali aradı.
Başkan Obama onu aramış.
Obama, bu tecrit hakkında endişeliymiş.
Başkan Obama "Koca bir kenti
sonsuza dek kapatamazsınız" dedi.
İnsanlar artık çok yorulmuştu.
Biz de tecridi kaldıracaktık
ama çok dikkatli olun diyecektik.
Mecbur değilseniz evden çıkmayın. Onu hâlâ arıyoruz.
18:03
Gün boyu yaşanan gelişmeler sonucunda
içeride kalma talebimizi kaldırıyoruz.
Toplu taşıma şu andan itibaren çalışmaya başlayacaktır.
Halktan dikkatli olmasını istiyoruz.
Bilin ki çok tehlikeli birisi hâlâ dışarıda.
Herkes eve gitmeye başladı.
Eyalet polisi toparlanıyordu.
Burayı arayan polisler o hayal kırıklığı içeren
basın toplantısı sonrası buradan ayrılıyor.
O toplantıdan alınacak mesaj şu, adam kaçmış.
Küçük kardeş şu an kaçak.
Silahlı ve çok tehlikeli. Ama yerel yetkililer dedi ki:
"Tecridi kaldırıyoruz.
Yapmanız gerekeni yapın. Tecrit yok."
Cuma akşamıydı.
Son beş günde toplam sekiz saat falan uyumuştum.
Ayakta durduğuma memnundum. Bundan gurur duymuyorum.
Gurur duymuyorum ama gerçek bu.
Rick DesLauriers odada etrafına baktı.
İnanılmaz yorgun insanlar gördü ve dedi ki:
"Şu an elimizde ipucu yok. Operasyonu küçültelim.
Küçük bir ekip devam etsin.
Eve gidip biraz uyuyalım, sonra gelip devam edelim."
Çok yorgundum.
Gözlerini açık tutamadığı için Teşkilat amirini evine yollamıştım.
Çok yorulduğu için hastanelik olan bazı SWAT üyeleri vardı.
Bir ara verip aramayı başkalarına devretmemizin zamanı gelmişti.
Arabama bindim, uyumak için eve doğru sürüyordum.
Watertown'da yetkili tek kişi falan kalmıştım.
Çünkü yerimi alacak birini bulamıyordum.
98. SAAT CUMA
99. SAAT CUMA
911. Bu hat kayıt altındadır. Acil durumunuzun adresi nedir?
67 Franklin Sokak, Watertown.
Polis mi itfaiye mi ambulans mı lazım?
Bahçemde bir tekne var.
İçinde kan izleri var. Teknenin içinde biri var.
Emin misiniz?
Teknenin içine yeni baktım.
18:42
Hatta kalın.
Tamam.
Bir Watertown polisi bana doğru koşarak geldi.
"67 Franklin Sokak'ta tekne içinde saklanan biri varmış."
"Şaka mı?" dedim. "Benimle gelin" dedi.
67 Franklin Sokak'a doğru onu sessizce takip ettik.
Sirenler kapalıydı. Çok sessizdik.
Oraya varan ilk kişilerdik. Henüz haber yayılmamıştı.
Teğmenlerimle birlikte silahımızı çekip garaj yoluna girdik.
Isı mührüne bakmıştım.
Teknelerde kış örtüsü olur ya?
Onu görebiliyorduk. Delikten çıkan parmak veya silah vardı.
Teknede biri vardı ama kimdi?
Lütfen bizim adam olsun.
"Biz mi tutuklamaya çalışalım?" diye düşündüm.
İntihar yeleği falan var mı bilmiyorduk.
Sokaktaki mühimmatını görmüştük.
Teknede kaç kişi vardı bilmiyorduk.
O an taktik birim çağırma kararı aldım.
İşi ağırdan alalım.
Onu sakince, güvenle çıkarmaya çalışalım.
67 Frankin'e taktik ekibi gelebilir mi?
Ama sorun şu ki bu bilgi yayılınca
herkes gelmeye başladı.
468 Sunnybank.
Efendim, 67 Franklin Sokak'tan bir çağrı aldım.
Bahçede bir tekne var. Üstünde kan izleri var.
Telsizden duydum. "Patron, onu buldular!"
"Geri dön!"
"Daha bir sokak sürmemiştim!" dedim.
U dönüşü yapıp geri döndüm.
Gelen bilgi, Watertown'daki bir teknede bir şüpheli bulunduğuydu.
Şu an komik geliyor ama şoförüme
"Watertown'da su mu var? Tekne nerede ki?" dedim.
Televizyonunuzu yeni açtıysanız bu uzun aramada
dev bir gelişme yaşanmış gibi görünüyor.
Bu kişi Dzhokhar Tsarnaev ise
belli ki kendini 18 saat boyunca bir teknede gizlemişti.
Arabasını terk ettiği yerle saklandığı yer arasında
bir blok vardı.
Bahçede duran koca bir teknedeki kan izlerini
nasıl gözden kaçırmışlar anlamıyorum.
Watertown bölgesindeki polis, bir saat önceki bilgilendirmeyi
görmezden gelin, evinizden çıkmayın duyurusu yaptı.
Belli ki önemli bir gelişme var.
Her yerden polis yağıyordu.
Sirenleri duyuyordum.
Bağırdım ve dedim ki "Polis gelmesin!"
"Kontrol bende. Herkesi buraya getirmeyin."
Yardıma ihtiyacımız yok, tamam mı?
Kaotik bir sahne olacağını biliyordum.
Watertown kontrol konuşuyor. Tekneye yaklaşmayın.
Güvenlik çemberi oluşturun.
Beş gündür tüm dünya onun yakalanmasını bekliyordu.
Polis tepkisini tahmin edersiniz.
Bunu kontrol etmekte zorlandım.
Hepsi geliyor.
Ortalığı yatıştırabilmiştik.
Sonra birden...
Ateş mi ediyorlar?
- Silah sesi bu. - Silah sesi.
Duydunuz mu?
Herkes yere atladı.
İlk kim ateş etti bilmiyordum.
Ama teknedeki adam ölmeden önce onları durdurmalıydım.
Billy mikrofonda, herkese bağırıyordu.
"Ateş kes!"
Ateş kesin! Herkese diyorum! Ateş kes!
Tüm birimler, ateş kesin. Ateş kesin!
Taktik ekip gelene dek ateş etmeyeceksiniz. Tamam mı?
Başta çatışma dendi.
Ama biliyoruz ki tek taraflıymış.
O tekneye 100'den fazla mermi atıldı.
162 mermi.
Iskalananları saymıyorum bile.
O mermiler tüm mahalleye gidiyordu.
Ateş edenlerin çoğu da orada olma yetkisi olmayan polislerdi.
Bu görev gücünün bir parçası değillerdi.
Ama zorla alana girmişlerdi.
Memurlar 67 Franklin Sokak'a varınca
bazıları Dzhokhar'ın onlara silah doğrulttuğunu sanmış.
Bence biri ateş etti, hepsi onu izledi.
Hem ilk çatışmada hem de teknede yaşanan olay
çeşitli polis departmanlarından gelen polislerin kontrolünde
bir sıkıntı olduğunu ve koordinasyon yaratılması
gerektiğini gösterdi, bunun dersini aldık.
Ateş edildi. Şüpheli etkisiz hâlde.
Polisten öğrendiğimiz durum bu.
Şüphelinin ölüp ölmediğini şu an bilmiyoruz.
Onu canlı istiyorduk. Bir süreç var.
Adalete teslim etmek, yanıtları almak.
Hayal kırıklığına uğramıştım çünkü bu adamı sorgulamak istiyordum.
Belki bu operasyonu finanse eden biri vardı
ama bunu bir cesetten öğrenemezsiniz.
Öldü mü bilmiyorduk.
Eyalet polisi helikopterinde ileri görüşlü kızılötesi kamera vardı.
Isıyı algılayıp size bir görüntü sağlıyorlardı.
Komuta merkezindeydim ve dramatik bir andı.
Dzhokhar'ın teknede yatışının termal görüntüsü vardı.
Canlı bir yayın da vardı, bunu izleyebiliyorduk.
Televizyona yapışmıştım.
Uzun zamandır haberleri izliyorduk.
O klostrofobi, o gerginlik, inanılmaz bir yük.
Dünya bunu canlı izliyordu.
Farah, oradasın. Kaynaklarınla konuştun.
İzleyicilerimize öğrendiklerini anlat.
Yüzlerce emniyet memuru şüpheli olduğunu düşündüğü adamın
etrafını sarmış durumda.
Görüntüleri var, onu izliyorlar.
Bize beklememiz söylendi
çünkü büyük bir gelişme olabilir.
99. SAAT CUMA
100. SAAT CUMA
Yaşıyor mu bilmiyordum.
Tango 9'er 3B. Eyalet polisi kamerasına göre
teknede hareket var. Kesin.
Teknede kesinlikle hareket var.
En önemli an helikopter pilotunun "Teknede hareket var" demesiydi.
HRT yaklaşıyor, soldan.
Taktik ekibin olay yerinde BearCat zırhlı aracı vardı.
Tekneye yaklaşıp
örtüyü kaldırmak için kullanıldı.
Böylece daha iyi görüntü alabilecektik.
Hem de teslim olmak istiyorsa
ayağa kalkıp teslim olma şansı olacaktı.
FBI rehine kurtarma ekibi müdürü yanıma gelip dedi ki:
"Tekneye sis bombası atacağız."
"Size uyar mı?" dedi. "Uyar" dedim.
İşe yaramadı. Sonra dedi ki:
"Flaş bombası atacağız."
"Olur" dedim. "Tek sorun, teknede
170 litre benzin bulunuyor." dedi.
"Yanındaki evi bile havaya uçurabiliriz."
"İtfaiye aracı lazım."
Walnut'dan itfaiye geliyor.
Emniyet güçleri bizi güç kullanarak
çöp tenekelerinin arkasına gönderiyor.
Erin, art arda sekiz patlama oldu.
John King'in bahsettiği flaş bombaları olabilir.
Tekne patlamadı ve Dzhokhar da dışarı çıkmadı.
Şöyle bekliyorduk.
İzlerken diken üstündeydim.
Onunla pazarlık ettiler.
Ayağa kaldırdılar.
Ayaktaydı.
Üstünü kaldırmasını istediler.
Silahlı görünmüyordu.
Bu gerçekten olacak mıydı?
Gözaltına aldık.
Metro SWAT, yetki bizde.
Şüpheli gözaltında.
İnanılmaz bir şeydi.
"Gözaltında", duyduğum en iyi kelimeydi.
İnsanlar alkışlıyordu.
İyi iş çıkardınız beyler.
Telsizde herkes "İşte bu!" diye bağırıyordu.
Teknede başka biri var diye çok korkmuştum.
Müdahale ekibinin lideri bana doğru yaklaştı, ona baktım.
Benim gibi cılız biri için dev biriydi.
"Bizim adam mı?" dedim. Böyle yaptı.
"Kesinlikle o."
Üstümdeki tüm yük kalktı.
Dzhokhar Tsarnaev'in tutuklandığını görmek
kariyerimin en tatminkâr anlarından biriydi.
İyi akşamlar. Boston polisi bir tweet attı.
Büyük harflerle yazıyor.
"Yakalandı. Av sona erdi. Şüpheli gözaltında."
İş burada bitmemiş olabilir. Soruşturmayı sürdürmeliyiz.
Başkaları dâhil miydi bilmeliyiz.
Ama dört gün süren bu inanılmaz insan avı artık bitmişti, onu yakalamıştık.
101 saat bu adamları kovalamıştık.
101. SAAT CUMA
Kordonlu bölgeden Watertown sokaklarına indik.
İnsanlar bağırıyor, el sallıyordu.
İkinci Dünya Savaşı'nda Paris'i kurtarmış gibiydik.
İnsanlar alkışlıyor, tezahürat yapıyor. Geçit töreni gibiydi.
Onca insan...
Sokaklarda dizilmişti. Milliyetçiliğim kabardı.
Bu ülkeyi bu ülke yapan iyi şeylerin bir parçası gibi hissettim.
İnsanların evlerinden dışarı çıkıp
Amerika bayrağını salladıklarını, emniyet güçlerine
teşekkür ettiklerini görmek beni duygulandırmıştı.
Şu an bile gözlerimi yaşartıyor.
Bence gözaltına alınması bu olaya çok iyi bir nokta oldu.
Artık her şey yolunda.
Rahatladım. Rahatça uyuyabiliriz.
Barış için bir zafer. Sevgi için bir zafer. Ülke için bir zafer.
Hepimiz için, tüm Boston için bir zafer.
Boston işte be! Gururluyuz. Bizi hiçbir şey yıkamaz.
Öğrenciler yurtlardan çıkmış sokaklarda yürüyordu.
Savaş kazanmış gibiydik.
Tanrı Amerika'yı kutsasın
Evim, güzel evim
Boston, Cambridge ve Watertown şehirleri
hayatımızda bu kadar acıya ve ızdıraba yol açan
iki kişinin artık kişisel güvenliğimize ve toplumumuza
bir tehdit oluşturamayacağını bilerek huzur içinde uyuyabilirler.
Başta "Teknede beden bulundu" gibi bir manşet okuduk.
O yüzden öldü sandık.
Sokakta yürüyorduk, insanlar çığlık atıyordu.
Amerika!
Biz üzgündük.
Arkadaşımız ölmüştü.
Sonra bisikletli biri yanaştı. "Hey, duydunuz mu?"
Ona fena patlamıştık.
"Uzak dur lan..." "Bizi rahat bırak seni..."
Adam tamamen şok olmuştu.
Başka arkadaşlarla buluştuk
ve o zaman öğrendik ki
ölmemiş, yakalanmıştı.
BOSTON GÜÇLÜDÜR
20 NİSAN 2013
Sonraki sabah karargâha geldim
ve Müdür Davis bizi çağırdı.
"Fenway Park'a gideceğiz" dedi.
Bir tören yapmak istediler.
Dinleyin Boston.
WATERTOWN'DAN SEVGİLERLE
Bugün giydiğimiz üniformada Red Sox değil, Boston yazıyor.
Polis Departmanına bu hafta çıkardıkları
inanılmaz iş için teşekkür ediyoruz.
Bu şehir bizim ulan!
POLİSE TEŞEKKÜRLER BOSTON GÜÇLÜDÜR
Kimse özgürlüğümüzü alamaz.
Güçlü kalın. Teşekkürler.
Big Papi "Bizim şehrimiz ulan" deyince, kulağa kaba gelse de,
tüm şehrin o gerginliği atışını simgeliyordu.
"Boston Güçlüdür" lafı öylesine değildi, gerçekti.
O an orada çok gerçekti.
Dzhokhar'ı tutuklamış olsak da soruşturma daha yeni başlıyordu.
Sebebini anlamamız gerekiyordu. Onlar kimdi, ne yapıyorlardı,
yardımcıları kimdi. Hayatlarını öğrenmeliydik.
Dzhokhar gözaltına alındıktan sonra yaraları için tedavi edildi.
Sorgulanabildiği vakit FBI'ın üst düzey
sorgu ekibi tarafınca sorgulandı.
Onu sorgulayacaklardı. Miranda hakları ve avukat hakkı
ona hemen verilmeyecekti.
Özellikle terörizm vakalarında bu yasal.
Vatanseverlik Yasası'nın bir kısmına göre sorgulama ekipleri
özellikle de terörizm olaylarında normal bir vatandaşın sahip olduğu hakları
kimi kişiler için uygulamayabiliyor.
Dzhokhar, yaraları sebebiyle konuşamıyordu.
Bazı yanıtları yazmak zorunda kalmıştı.
AVUKAT?
Miranda hakları konusu Adalet Bakanının verebileceği bir karar.
Bireyler avukat istese bile
haklı bir sebebiniz olduğu sürece sorgulama devam edebilir.
Ama birinden haklarını sonsuza dek alıkoyamazsınız.
Tekneyi aradık.
O noktada her kanıt parçası önemliydi.
Dzhokhar, teknenin içine
bir Cihat Manifestosu yazmıştı.
Bu kişilerin radikal terör inançlarından ilham bulduğuna dair
ilk ipucumuz buydu.
Bombaların yapımına yardım edenler var mıydı, bilmeliydik.
Bilgisayarındaki kanıtlarda
Inspire Dergisi gibi şeyler vardı.
Bu bilindik bir terör dergisiydi.
Mutfağınızda bomba yapma yöntemleri anlatılıyordu.
Inspire Dergisi, El-Kaide'nin resmî gazetesi.
İki, üç gün kadar sorgulandı
ama çok bir bilgi vermedi.
Sonra Miranda hakları ona okundu.
Ama arkadaşlarını da yakından inceliyorduk.
FBI herkesi sıkıştırdı ama müslüman arkadaşlarımı
diğerlerinden çok daha fazla sıkıştırdılar.
Ben sekiz saat sorgulandım.
19 yaşındaydım. Çok korkuyordum.
Hayatım söz konusuydu. Ben de biliyordum onlar da.
Sanki suçluyduk da masumiyetimizi kanıtlamaya çalışıyorduk.
Artık profil çıkarma zamanı gelmedi mi?
RADİKAL İSLAM SALDIRISI
Çünkü profil,
15 senedir insanları patlatan veya bunu deneyen
Orta Doğulu Müslümanlar.
Birçok terörist müslüman. Bu gerçeğe hazırlanmamak aptallık.
En büyük korkum gerçek olmuştu.
Bu korkunç eylemi gerçekleştiren sadece bir müslüman değildi,
ayrıca tanıdığım ve camimize gelmiş birisiydi.
Açıkçası benim için derin bir umutsuzluk anıydı.
Sonra öğrendik ki küçük kardeşin oda arkadaşı
haberlerdeki fotoğrafı tanımış.
Delillerden kurtulmaya çalışıyorlardı.
Bir çöplüğe attıkları
bir patlayıcı kanıtları vardı.
O kanıtları kurtardık ve bu sayede o iki kişiyi
adaletin tecellisine engel olmakla suçladık.
Yapanların kimliğini ve fotoğrafını haberlerde görünce
öne çıkıp bildirmeleri gerekirdi.
Bunu yapsalar Memur Collier bugün yaşardı.
Bazı arkadaşlarının FBI'a yalan söylemesine rağmen
sadece bu ikisinin bu işe bulaştığına inanmıştık.
Bombaları Tamerlan'ın mutfağında beraber yapmışlardı.
Bu bombaların internetten bakılarak yapıldığına asla inanmıyorum.
Kimden bilmiyorum ama yardım aldılar.
Bu şekilde bir aygıtı inşa etmek
ve uzaktan fünyelerle sorunsuz şekilde patlatmak çok zordur.
Bazı insanlar derin bir komplo arıyor,
bir şeyleri kaçırdık diyor ama kaçırmadık. Bu sık olur.
Yalnız kurtlar vardır.
Bu amatörce bir iş değil. Bu patlayıcı cihazlar profesyonel işiydi.
Afganistan'daki el yapımı bomba imha ekibi de bu değerlendirmeme katıldı.
Bombacıların Anwar al-Awlaki'nin Inspire Dergisi'ni okumuş
ve buradan ilham alarak dünyaya Cihat ilan eden
aşırıcılar olduğuna karar verdik.
Birini öldürme manasında Cihat kelimesini
duyduğumda kanım çekiliyor.
Arapça kelime olan Cihat'ın anlamı mücadeledir.
İyi bir yaşam için mücadele edersin. Cihat budur.
Dürüst biri olmak için mücadele edersin. Cihat budur.
İyi, dindar biri olmak için mücadele edersin. Bu cihattır.
Cihat,
silah ve bombayla masumları öldürmek değildir.
Bombalama olayı çözümünden birkaç hafta sonra
FBI, Ibragim Todashev diye birini sorguluyordu.
Tamerlan Tsarnaev'in arkadaşıydı,
Çeçen'di ve karma dövüş sanatları uzmanıydı.
Üç kişiyi öldürdüğünü itiraf etti.
11 Eylül 2011'deki Brendan Mess cinayeti dâhil.
Brendan Mess ile Tamerlan Tsarnaev çok yakın arkadaştı.
Karma dövüş sanatlarından tanışıyorlardı.
Todashev'in dairesindeki itirafları sırasında
çok tuhaf bir şey oldu.
FBI ve eyalet polisi, üstümüze atladı, diyorlar.
Ibragim Todashev'i birkaç kez vurdular.
Birçok kişi bu hikâyeye şüpheyle yaklaştı.
Bence yalan. O bir şey yapmadı.
Onu tanırım. Bu iş bitsin istiyordu.
Ibragim Todashev, Tamerlan Tsarnaev ile
bu üç cinayeti işlediğini itiraf edince
işler biraz daha karmaşık, sorunlu bir hâl almıştı.
Bence olayı şöyle değerlendirmek lazım.
Brendan Mess, Tamerlan olimpiyatlarına gidemeyeceğini
öğrendikten sonra kendi dairesinde öldürülmüştü.
Zorla girildiğine dair bir iz yoktu. Yani katilleri onları tanıyordu.
Üçünün neredeyse kafası kesilmişti. Bu kişisel bir şeydi.
Yahudi arkadaş. Amerikan rüyasını yaşıyor.
Fırsatları çok. Çalışmıyor. Zengin.
Ama Tamerlan'ın başına kötü şeyler geliyor, fırsatları yok.
Tamerlan bu işe bulaşmıştı ve uyuşturucuyla bağlantısı vardı
ama bu konuda fazla yorum yapamam.
Waltham'ın cinayet soruşturması sürüyor.
Bu canımı sıktı. Hâlâ sıkıyor.
Bu konuda cevaplanmamış birçok soru var.
Waltham'daki üçlü cinayet sonrası anladığımız kadarıyla
Tamerlan Tsarnaev, Dağıstan'a gitmiş
ve orada radikalize edilmişti.
Radikalleşmesinin en önemli yanlarından biri bu.
Orada her ne olduysa, üstünde büyük etki bırakmış olmalı.
Çünkü geri döndüğünde
Boston saldırısını planlamaya başlamış.
DAĞISTAN
2012 yazında Tamerlan, Dağıstan'a gitti.
Atalarına ve inancına dair bilgi edinmek istiyordu.
Bir muhabir için, asıl hikâye orada demektir.
İnsanlara olanları anlatmak gerek. Anlamalarını sağlamak gerek.
Genellemelerle bu iş olmaz.
Olan tam da şu.
Çeçenistan, Dağıstan ve Kırgızistan'da iki ay kaldım.
Onları tanıyanları aradım.
Tamerlan'la iletişime geçmiş olabilecekleri.
Adiller Birliği adında, genç müslümanların oluşturduğu
bir hareketle yakınmış.
Selamın aleyküm.
Makhachkala kardeşler, Amerika'dan gelen
kardeşlerine zorbalık ediyor.
Bu o.
Kizlyar cemaatini de temsil eden...
Bu çocuklarla biraz takıldım. Sahile gidiyorlar, mangal yapıyorlar,
camiye gidiyorlar, çok konuşuyorlar.
Ama söyledikleri şeyler, sıradan şeyler, radikal değil.
Onaylananı isteriz, onaylanmayanı yasaklarız.
Doğru yola gir.
Taciz bu resmen!
Bu militan bir grup değil.
Tamerlan ve asıl militan ekipleri arasında bağlantı var mı,
bunu öğrenmeye çalışıyordum.
Biri beni bir yola kadar getirdi. Devamını kendin git, dedi.
Oraya gittim ve bir gruba rastladım.
Hiçbir bilgileri yoktu.
"Hadi gidip masumları öldürelim" dediği
o noktayı belirleyemiyoruz.
Bunun Dağıstan'da aldığı bir karar olduğunu düşünmüyorum.
Bence Dağıstan'a anlam bulmak için gitti.
Şüpheleri vardı.
Olimpiyat ekibine katılamamıştı.
Müslüman karşıtlığını suçluyor.
Müslüman olmanın gereksinimlerine yaklaşmaya çalışmak için gidiyor
ama militanlığını orada kapmıyor.
Sonra Amerika'ya dönüyor.
Hayatını değiştirmedi, bir şey değişmedi,
daha iyi bir yerde değilsin.
Kardeşler İslam'a bağlandıkça bunu kendi başarısızlıklarıyla
ve yurt dışında yaşanan olaylarla bağdaştırıyorlar.
O noktada ABD, çoğu müslüman olan iki ülkeyle savaş hâlindeydi.
Dzhokhar'ın teknede yazdıklarına bakılınca
müslümanlara karşı ABD'nin politikasını suçluyor.
Ben de böyle yazdım.
Çoğu insan buna kızmıştı çünkü kimilerine göre
onları insanileştirerek onların kararlarını rasyonelleştiriyormuş,
onlara hak veriyormuşuz gibiymiş.
Bir e-posta aldım. "Umarım müslüman teröristler
seni veya sevdiğin birini öldürür de nasıl bir şeymiş anlarsın."
Müslüman teröristlerce sevdiğin birinin öldürülmesi
nasıl bir his biliyorum.
Babam, Dünya Ticaret Merkezi'ne çarpan ilk uçaktaydı.
Ve her 11 Eylül'de
o binaya çarpan uçağı
tekrar tekrar görüyorum.
Bunu kaç kez görebilirsin?
Babanın patlayarak öldüğüne kaç kez şahit olman gerekiyor?
Zorlu dönemlerden geçtiklerini söyleyerek
bunları meşrulaştırmadık biz.
Ama bu insanlar bombacı doğmadı. Bombacı oldu.
Gerçek bu. Hikâye de bu.
4 MART 2015
DZHOKHAR TSARNAEV YAKALANDIKTAN 2 SENE SONRA
Davayı başından sonuna izledim.
Dzhokhar Tsarnaev'in suçlu bulunacağı kesindi.
Ölüm cezası verilip verilmeyeceği asıl meseleydi.
Alternatif ceza, maksimum güvenlikli hapishanede müebbetti.
Tanıklık ettim, hem de isteyerek. Önemli bir ifade verdim.
Krystle için bunu yapmam gerektiğini düşündüm.
O ses olmak istedim.
Dzhokhar mahkemeye çıktığında
birçok muhabire göre kibirli, ilgisiz görünüyordu.
Ben bunu pes etme olarak gördüm. Kaderine teslim olmuştu.
Ona baktığımda şeytanı gördüm.
Gözü bir tuhaftı, şeytana benziyordu.
Kırmızıydı. Korkunçtu.
Direkt gözlerinize bakıyordu.
Çok zordu.
Hayatta kalanların hangi şartlarda yaşamaya devam ettiğini dinlemek...
Bunu asla unutmuyorum.
Savunma avukatları, abisinin oldukça baskın, şiddete düşkün
bir karakter olduğunu ve kardeşinin de buna boyun eğdiğini
anlatmaya çalışıyordu.
Bunları, abisi onu zorladığı için yaptı.
Abisinden etkilenmiş olabilir.
Bazen abisine hayır diyememiş olabilir.
Ama o çantayı çocukların yanına koymayı o seçti.
Abisi gelip "O çantayı çocukların yanına koy" dememişti.
Richard'lar gibi genç bir aileyi yok edip Lingzi Lu'yu,
Campbell'ın, Sean'ı incitiyorsanız bunun bir bahanesi olamaz.
Suçu abinin seni radikalleştirmesine atamazsın.
Bana göre
ne yaptığını bildiğini ve isteyerek yaptığını gösteren şey
sadece o bombayı yerleştirip zarar görmemek için
zamanında uzaklaşması değil...
...aynı gün ilerleyen saatlerde
hiçbir şey olmamış gibi Whole Foods'ta alışveriş yapma
görüntülerinin çıkmasıydı.
Sean Collier'i öldürüp Danny Meng'i kaçırdıktan sonra
Shell benzinliğinde gayet normalce atıştırmalık aldığı görüntüler var.
Sakin.
Duruşmada, insanların ölüm cezası alacağına
inanmasına yol açan iki şey oldu.
İddialara göre Carmen Ortiz'in ofisinin yayınladığı,
Dzhokhar Tsarnaev'in hücresindeki kameraya parmak çekmesiydi.
Boston halkına bir hakaret olarak algılandı.
Savcılar da bunu böyle anlattı.
Diğeri de yargıcın, Tamerlan'ın en yakın arkadaşı
Waltham cinayetlerini bu davaya dâhil etmeyişiydi.
Savunma, bu davayı Waltham cinayetlerine bağlayarak
abisinin, en yakın arkadaşının boğazını kesecek kadar
acımasız biri olduğunu ve kardeşinin de bu şekilde
etki altında kaldığını göstermek istiyordu.
Buna izin verilmedi. Bu, savunmaya büyük darbe vurdu.
ÖLÜM CEZASI CİNAYETTİR
Kevin da ben de ölüm cezası da alsa
müebbet hapis de alsa adaletin yerini bulacağına inanıyorduk.
Sonunda Dzhokhar Tsarnaev ölüm cezası aldı.
Hüküm okunduğunda
hiçbir duygu göstermedi ve duruşma böyle sona erdi.
Bunun için basın toplantısı
adliyenin arka çıkışında yapıldı.
Kurbanlar ve aileleri konuşma yaptı.
Buraya gelen tüm kurbanlara buraya geldikleri için
teşekkür etmek istiyorum.
İki oğlum her gün protez bacak takıyor.
Adalet yerini buldu mu bilmem ama omzumdan bir yük kalktı.
Bu sadece kurbanlar ve yakınları için değil,
şehir için bir kapanıştı.
Bu adalet değil.
Dört trajik ölüme tanık olduk.
Uzuvlarını kaybedenler...
O masumiyetlerini asla geri kazanamayacaklar.
Bitti denemez yani. Asla bitmeyecek.
Richard ailesini tanırdım. Campbell ailesini de.
Bu trajedi sonsuza dek onlarla olacak.
BİLİNMEYEN ŞÜPHELİ 2 HAKKINDA BİLGİ ARANIYOR
Orada bulunan kimse için bir kapanış olmayacak.
Bu hep bir anı olarak kalacak.
Yaşadığınız o anı asla geri alamazsınız.
İlk müdahale ekipleri de.
Yaralanan, zarar gören insanlar da.
Sevdiklerini kaybedenler de.
Herkes o anı ömürleri boyunca hatırlayacak.
Kolay unutulacak bir şey değil.
Hâlâ aklımızda.
Hayatımın en düşük noktasına gelmiştim.
Kim olduğumu bilmiyordum. Eski hâlimle bağımı kaybetmiştim.
İhanete uğramış hissediyordum.
Her yıl, Karen'a bir şeyler hatırlatıyor
ve bu zor, çok zor.
Krystle'ın unutulmamasını istiyorum.
Arkadaşımı yitirdim. Berbat bir şey.
Hep de berbat kalacak.
On yıl oldu. Görüntülere bakınca
sivillerin, maraton çalışanlarının, polis memurlarının,
acil müdahale ekiplerinin mücadelelerini görüyorsunuz.
Boston vatandaşlarının,
komşularına olan bağını göstermesinin yanı sıra
bize saldıranlara karşı da bir mesaj.
On yıl geçmiş olmasına inanamıyorum.
Hayatta olduğum için mutluyum.
O gece hayatım sona erebilirdi.
Danny Meng, bu soruşturmanın en önemli kahramanlarından biri.
Onun cesareti sayesinde Tamerlan ve Dzhokhar Tsarnaev
etkisiz hâle getirilebildi.
Bu konuda çok röportaj verdim, ün için değil.
Kahraman kimdi, önemli değil.
Önemli olan Boston'ın bir araya gelip o gün yaşananlardan sonra
hayatları sonsuza dek değişen aileleri desteklemesiydi.
Keşke Boston Maratonu,
bu olayın gölgesi altında kalan bir etkinlik değil de
eskisi gibi şehrin toplandığı mükemmel bir etkinlik olabilse.
Çünkü bu maratonun şehre katkısı öyle büyük ki
Vatanseverler Günü Boston Maratonu'nun ilk dalga koşucuları
koşmaya başladı.
MARTIN RICHARD, LINGZI LU, KRYSTLE CAMPBELL VE SEAN COLLIER
BOMBALAMA VE İNSAN AVINDA HAYATLARINI KAYBETTİ.
260'TAN FAZLA KİŞİ YARALANDI.
KAREN İLE KEVİN SALDIRIDAN BİR YIL SONRA EVLENDİ.
ED DAVIS, RICK DESLAURIERS VE JOHN FOLEY İNSAN AVINDAN BİRKAÇ AY SONRA EMEKLİ OLDU
BILLY EVANS, ALTI AY SONRA EMNİYET MÜDÜR VEKİLİ YAPILDI.
TEMYİZDE REDDEDİLEN ÖLÜM CEZASI
2022'DE YÜKSEK MAHKEME TARAFINDAN TEKRAR VERİLDİ.
ŞU AN MAKSİMUM GÜVENLİKLİ FEDERAL HAPİSHANEDE İNFAZI BEKLİYOR.