Het is gelukt, mam. Top van de wereld.
Na bijna 50 jaar was de familie Warner er niet meer.
SAM WARNER STERFT IN ZIEKENHUIS
HARRY WARNER IS DOOD
JACK WARNER (77) MET PENSIOEN
Het studiosysteem was verdwenen...
...en daarmee de Gouden Eeuw van Hollywood.
Een nieuwe generatie leiders zou breken met de gewoontes van Warner Bros...
...en een tijdperk van creatieve onafhankelijkheid nastreven.
Warner Bros...
...had serieuze filmmakers een echt thuis gegeven.
Warner Bros. had het lef en de innovatie...
...om die heroïsche verhalen te vertellen...
Begrijp je niet wat je ontdekt hebt?
...over personen die de waarheid spraken tegen machthebbers.
Terwijl filmmakers hun passies nastreefden...
Actie.
...zat de studio de dollars achterna om ze op het scherm te brengen.
Warner Bros. had zoveel lef.
'Laten we het proberen. We weten niet of het zal werken.'
Een getouwtrek tussen kunst en commercie bracht grotere risico's voor het bedrijf...
'ROOTS' OP TV VANAVOND
- Wat is je naam? - Kunta.
...hogere hoogten...
Kunta Kinte.
...en steilere vallen.
Onze aandelen kelderden.
Er is altijd een strijd geweest tussen de studio en de filmmakers.
Die spanning en relatie met Warner Bros...
...heeft voor betere films gezorgd.
Ben je gek?
We kunnen formule-films blijven maken, maar als we die formule nemen...
...en er iets bijzonders mee doen...
Ze maakt ons gek en geniet van elke minuut.
...en de studio is sterk genoeg om te zeggen: 'We accepteren dat'...
...bestaat de kans dat het een klassieker wordt.
Ho, Ho, Ho Chi Minh.
We zijn in de aanval gegaan.
Ik heb heel droevig nieuws voor jullie allemaal.
Martin Luther King is neergeschoten en gedood, vannacht in Memphis, Tennessee.
We gaan dit land opnieuw maken in de straten.
Tegen de achtergrond van de cultuur en politiek van eind jaren zestig...
Er kwamen radicale, nieuwe dingen binnen.
Drugs, Vietnam, alles kwam ineens samen.
De opvolger van de Warners, Warner Bros.-Seven Arts...
...maakte gewaagde keuzes.
Plots zie je de wreedheid van wat er gebeurde...
...en mensen wilden losbreken...
...en niet langer een blad voor de mond nemen.
Het publiek was niet langer geïnteresseerd...
...in dezelfde soort mainstream-entertainment.
Smaken veranderden, waarden veranderden.
Wat we hier hebben, is een gebrek aan communicatie.
Vuur.
Alert voor de stemming op straat...
...schreef Warner Bros. geschiedenis...
...toen ze de multigetalenteerde Gordon Parks contracteerden...
...als de eerste zwarte regisseur van een grote studiofilm.
Actie.
Gordon Parks was een ongelooflijk getalenteerde fotograaf...
...die voor Life Magazine werkte.
Hij was een componist en toneelschrijver.
Hij schreef romans en gedichten.
We beschouwen hem niet als een auteur in de ruimte van de cinema...
...maar toen de kans zich voordeed...
...was hij in veel opzichten...
...er de perfecte persoon voor.
Ik denk dat het land zich in 1969 openstelde...
OPRAH WINFREY - ACTRICE
...voor de mogelijkheid van verhalen van zwarte makers.
Met een scenario gebaseerd op zijn eigen autobiografie...
...schuwde Parks de bittere waarheden niet.
Tuck. Verdomme, ik ga schieten.
Je hoefde Tuck niet neer te schieten.
Nu zien jullie wat er met criminelen gebeurt.
De burgerrechtenbeweging maakte voor mij als kind deel uit van het dagelijks leven.
Volwassenen rondom me horen praten over het belang van...
REGISSEUR / ACTEUR
...een zwarte man die een film regisseert...
...over een jong kind dat onderwijs wilde en wilde leren...
...dat kwam binnen.
Dat drong tot me door.
De zachtheid in het hart van het verhaal...
...was zijn eigen radicale daad.
Het is een ongelooflijk belangrijke film om naar te verwijzen...
...want het is een heel teder liefdesverhaal...
...en representatie van een zwart gezin en gemeenschap in het westen...
...gebaseerd op zijn jeugd in Kansas.
Het is een zeldzaam beeld van het zwarte leven met gevoeligheid en nuance.
Warner Bros. bracht de film uit en kreeg lovende kritieken.
Vanwege het succes van de film...
...denk ik dat het andere zwarte jongens zal toestaan...
...om ernaar te streven regisseur en producent te worden.
Terwijl het filmmaken geavanceerder werd...
...raakte de studio zelf in verval.
Het was niet alleen bij Warner Bros., maar overal in Hollywood.
De studio's vielen uiteen...
...en dat gold ook voor al hun rekwisieten, al hun kostuums, alles.
Het fabriekssysteem stortte in elkaar.
De productie was van het terrein verhuisd.
Het was de laatste nagel aan de doodskist van het studiosysteem.
Het was onmogelijk om al die mensen het hele jaar aan het werk te houden.
OPENBARE VEILING
Niet in staat om hun uitgaven bij te benen...
...begonnen een aantal van de Grote Vijf hun verleden te verkopen.
REGISSEUR
Toen ik hier begin jaren 70 aankwam, was iedereen bang.
Het was allemaal erg Darwinistisch.
Ze wisten niet of ze morgen nog een baan hadden.
De jaren 60 en 70 hadden de dood van de studio kunnen zijn.
Zo leek het wel.
Gelegen op een toplocatie voor LA-onroerend goed...
FILMBIBLIOTHEEK
...en met een schat aan intellectueel eigendom...
...trok Seven Arts kopers aan die geld wilden verdienen.
Steve Ross, een arme, joodse jongen uit Brooklyn...
...die een fortuin verdiende met autoverhuur en uitvaartcentra...
...voelde zich aangetrokken tot de glitter en glamour van de entertainmentbusiness.
Ik hield altijd van films.
CEO, WARNER BROS, INC
Vreemd genoeg, in 1969...
...was dat niet de reden waarom we Warner-Seven Arts hebben overgenomen.
We wilden de platenbusiness in...
...en Warner-Seven Arts had Atlantic Records.
We zeiden: 'Laten we onszelf anderhalf jaar de tijd geven...
...om te kijken of er zoiets bestaat als een filmindustrie.
Zo niet, dan verkopen we de filmbibliotheek en het onroerend goed.'
En toen kwamen platenmensen binnen en die zeiden:
'Er is iets aan de hand in een klein stadje in de staat New York.'
Dat was Woodstock.
Op het festivalterrein kampeerde...
...een meute onafhankelijke filmmakers...
...die de historische gebeurtenis aan het vastleggen was.
Ik stond drie dagen en drie nachten op het podium.
De muziek was transcendent.
Er waren een aantal mensen rond het podium aan het zweven...
...om de rechten voor de film te regelen...
...want ze beseften dat er iets bijzonders aan de hand was.
Voor ik het wist, was het een Warner Bros.-film.
Ik denk dat jullie de wereld iets hebben bewezen.
Het succes van die film was een grote coup...
...voor het gevoel van een studio die vooruit keek, niet achteruit.
Plots zeiden we: 'Jeetje, dit is best een goede business...
...als je goede mensen hebt die 'm runnen.'
Om de studio te leiden, stelde Ross een team samen...
...wiens sympathie lag bij de tegencultuur.
Toen ik Steve Ross voor het eerst ontmoette...
...en binnenkwam, hingen er kralen voor alle deuren.
Er waren eigenlijk geen deuren. Er waren alleen kralen.
En ik rook een soort wierook in de kamer.
Toen ik binnenkwam, zaten de belangrijkste leidinggevenden...
...allemaal op de grond, op kussens, in het kantoor.
En ik dacht: er is iets mis met deze mensen uit New York.
Mijn taak was op dat moment toezicht houden op een film...
...en dat was Woodstock.
En deze jongens leken Woodstock te leven.
CEO Ted Ashley was een early adopter van de New Age-filosofie.
Vicevoorzitter Frank Wells, Beatles-liefhebber met een Rhodes-beurs...
...droomde ervan de hoogste toppen ter wereld te beklimmen.
En hoofd productie John Calley...
...was begonnen in een postkamer van NBC...
...en werd vrienden met de opstandigere kunstenaars van het tijdperk.
Ik zat te ontbijten met Tony Perkins.
Toen kreeg ik een telefoontje van Steve Ross en Ted Ashley.
Ze vroegen of ik een studio wilde runnen.
Ik was met stomheid geslagen.
Ik zei tegen Tony: 'Ik denk niet dat ik dat kan.'
Hij zei: 'Hoeveel mensen ken je die studio's runnen?'
Ik zei: 'Veel.' 'Het zijn eikels, toch?'
Ik zei: 'Ja.' 'Jij kunt het.'
OP VOLLE TOEREN
Er waren geen pakken en stropdassen meer op het terrein van de studio.
Ik denk dat Warner Bros. veel vrijer was dan andere studio's in die tijd...
...omdat ze zo geïnspireerd waren door alle veranderingen...
...die plaatsvonden in de cultuur en bij het maken van films.
Met Calley als gids gingen Warners vooruitstrevende leidinggevenden...
...achter edgy verhalen en bijzondere verhalenvertellers aan.
Weet je wat ik wil? Ik wil ideeën. Ik wil één idee.
Eén idee kan ons hieruit helpen.
Ik was iemand die veel aan films werkte...
...en dan werk je met de filmmakers.
Het is hun oordeel. Het is hun smaak.
Het is hun visie.
Deze jonge filmmakers hadden...
...lef. Ze overtraden normen...
...die al bestonden sinds het geluid bij film kwam, en vast daarvoor al.
Het nieuwe tijdperk bij Warner Bros. was: 'Laten we een goede regisseur zoeken...
...en die z'n ding laten doen.'
Iets wat Jack Warner nooit zou hebben getolereerd.
Je kreeg films die tien of vijftien jaar eerder ondenkbaar waren.
In de vroege jaren 70 maakte de studio films...
...die dominante machtsstructuren blootlegden en op z'n kop zette.
Klute van Warner Bros. was een controversiële film.
O, mijn engel.
Die leegte en droefheid.
Ik vind Klute gewoon een meesterwerk.
Soms moet je jezelf verliezen voordat je iets kunt vinden.
Ik hou van dat verhaal over het maken van Deliverance...
...waar ze de omslag lezen.
'Jongens gaan kanoën, iemand speelt banjo...
...en dan wordt een jongen verkracht in het bos'?
'We maken deze film niet, toch?'
Op dat moment keken we allemaal naar Warner Bros...
...voor films met iets bijzonders en die risico's namen.
Dit waren dappere films.
Ze gaven ons, de jongeren, het gevoel dat er dingen gemaakt konden worden.
Help.
Ze konden bloederig zijn, want Amerika maakt gewelddadige films.
Je moet jezelf een vraag stellen.
'Heb ik geluk?'
Nou, etter?
Dirty Harry was een malafide agent die het recht in eigen handen nam.
Er waren een paar mensen die vonden dat het te gewelddadig was, maar...
REGISSEUR / ACTEUR
...het boeit me niet wat anderen denken.
Het personage speelde in op Amerika's levenslange romance met wet en orde...
Halt.
...en deed het goed bij het reguliere publiek.
Dirty Harry is een erg romantische film.
Ik denk dat iedereen wil geloven dat er...
...een Dirty Harry op elke straathoek staat.
De man die zich namens hen helemaal zou geven.
Zich afwendend van experimentele technieken...
...en revolutionaire thema's van die tijd...
Zal ik naar het bureau komen en vertellen...
...hoe je een bekentenis uit een gevangene slaat?
...introduceerde de film een lucratief model voor de studio.
De franchise.
Je moet je beperkingen kennen.
Warners had de eerste lucratieve filmster uit het Ross-tijdperk...
...en een relatie die tientallen jaren zou standhouden.
Maar er was ook ruimte in de studio voor een heel ander soort artiest.
In de geschiedenis van Warner Bros...
...zijn er twee figuren die extra opvallen.
Kijk naar de buitengewone geschiedenis van Clint Eastwood met de studio...
...en, op een heel ander vlak...
...moet je kijken naar Stanley Kubrick.
Tegen de tijd dat hij bij Warner Bros. kwam...
...had Stanley Kubrick bewezen in alle opzichten origineel te zijn.
Met een reputatie van briljantheid...
...en obsessieve aandacht voor detail.
Ik was heel jong toen ik...
REGISSEUR
...voor het eerst naar Kubrick keek.
Ik was meteen helemaal onder de indruk van hem...
...want er was altijd iets nieuws.
Kubrick is de ultieme filmmaker waar filmmakers dol op zijn.
Je kunt niet stoppen met kijken.
Elke film die Kubrick in andere studio's had gemaakt...
...was een uniek verhaal in een andere stijl...
...met een eigen risico.
Stanley was de meest provocerende, intelligente filmmaker die ik gekend heb.
En we waren goede vrienden.
Hij was geïntrigeerd door dingen die hem zorgen baarden.
Als gevolg daarvan zouden ze bijna per definitie verontrustend zijn.
Maar zijn eerste film bij Warner Bros. zou alle grenzen op de proef stellen.
Een jonge man zegt dat er een ongeluk gebeurd is.
Hij wil de telefoon gebruiken.
Het is een rotwereld omdat er geen wet en orde meer is.
Tot op heden is Clockwork Orange een film die mensen uitdaagt.
REGISSEUR
Die scènes, de verkrachtingsscènes en alles...
...zijn heel erg wreed.
We hebben vreselijk geruzied om Clockwork.
Je zei niet: 'We stoppen ermee.'
Want je maakt een Kubrick-film.
Mijn collega's, Frank Wells en Ted Ashley...
...vroegen vaak: 'Jezus, houdt het nooit op?'
En ik zei: 'Ik weet het niet, maar dat is wat je met hem doet.'
Er is geen grotere controlefreak en hij kiest voor Warners.
Voor mij zegt dat eigenlijk alles over Warner Bros.
REGISSEUR / SCHRIJVER, JOKER
Die neiging om iets groots te doen en filmmakers te vertrouwen.
Vanuit die sfeer van vertrouwen...
...leverde Kubrick een controversieel portret af...
...van het conflict tussen de samenleving en het individu.
Hij maakte van Warner Bros. zijn thuis voor de rest van zijn carrière.
Als teken van Ross' vertrouwen in de toekomst...
...verkocht hij de niet-entertainmentactiva in zijn zakenimperium...
...en doopte het om tot Warner Communications.
Slechts vier jaar in zijn ambtstermijn...
...liep de studio als een trein...
...en verlegde hij de grenzen van gevestigde vormen.
Terwijl Clint Eastwood de mythologie van de western onderzocht...
...gaf Mel Brooks kritiek op het genre...
...en de onverdraagzaamheid die erin heerste.
Blazing Saddles.
Wat?
Die heb ik in de bioscoop gezien. Hij is zo goed.
De enige leidinggevende die het script las...
REGISSEUR / SCHRIJVER
...was waarschijnlijk John Calley.
Dat is het einde van dit pak.
Toen we filmden, ging ik naar hem toe.
Ik zei: 'John, kan ik een oud vrouwtje echt in elkaar slaan?'
Calley zei: 'Mel, als je het wilt, ga er dan helemaal voor.'
Heb je ooit zo'n wreedheid gezien?
En ik ben het nooit vergeten. Tjonge, ik ben er helemaal voor gegaan.
De jongens die scheten laten rond het vuur en al die andere dingen.
Omdat cowboys veel bonen eten...
...moet het wel zo geweest zijn.
Het was een van de grappigste dingen ooit.
Laat de band spelen.
Ik zou zeggen dat u genoeg gehad hebt.
WELKOM SHERIFF
Onder de grappen schuilt een bijtende, sociale kritiek.
Met die zwarte sheriff in de stad...
...en de racistische reactie op hem...
...gebruikt Mel Brooks een cinematisch stijlfiguur...
...om het publiek te overvallen.
Om te erkennen...
...welke vooroordelen ze houden.
Het is een parodie op de western...
...het meest gekoesterde genre in de geschiedenis van de Amerikaanse film.
Excuseer me terwijl ik dit eruit haal.
Ze hebben racisme in het gezicht geslagen en de neus bloedt...
ACTEUR, BLAZING SADDLES
...maar ze doen het terwijl je lacht.
Hé, jongens. Kijk wat ik hier heb.
Waar zijn de witte vrouwen?
Meer dan een paar leidinggevenden trokken het idee in twijfel...
...om de film überhaupt uit te brengen.
Er waren ongeveer 12 mannen bij de screening.
En ze waren het er min of meer over eens dat we de film op de plank moesten leggen...
...de belastingafschrijving moesten doen en hem begraven.
Hij ging in première in 50 of 60 bioscopen...
...vanwege de koppigheid van John Calley, God zegene hem.
Kom, laten we eens kijken naar het einde van de film.
Ik hoop echt dat hij goed afloopt.
Ik had nog nooit van mijn leven een publiek zo op een film zien reageren.
Ze vielen letterlijk in het gangpad van het lachen.
Mel Brooks bracht het naar een heel ander niveau.
Je zat in een western, maar je zit in een studio van Warner Bros...
...op de set van een musical.
Ik herinner me dat ze door het decor braken...
...en in de studio van Bus Berkeley kwamen...
...met cowboys en paarden en alles.
Het was echte anarchie.
Door de grenzen van inhoud en stijl te doorbreken...
...maakte Brooks elk hoofdstuk in de geschiedenis van de studio...
...onderwerp voor satire...
Ik voel me verfrist.
...en legde de lat onmogelijk hoog voor komedie in Hollywood.
Heeft iemand een dubbeltje?
TOL 10 CENT
Met Enter the Dragon van Bruce Lee...
...breidde Warners zich uit naar onbekend terrein.
Wie had verwacht dat een kungfufilm in de jaren 70...
...voor een revolutie zou zorgen in de cinema...
REGISSEUR / SCHRIJVER
...en dat jongeren op Times Square uit de Bronx er danspasjes van zouden maken?
Hier was een Aziatische acteur die klappen uitdeelde.
ACTEUR
En dat is wat ik wilde doen.
Ik wilde net zo stoer zijn als hij op beeld.
De film die volgde...
...nam een versleten traditie...
...en gaf hem een angstaanjagende update.
The Exorcist is gebaseerd op een waargebeurd verhaal.
In feite is het een casusgeschiedenis...
...die plaatsvond in 1949, over een 14-jarige jongen.
En als een soort laatste redmiddel...
...werd de katholieke kerk ingeschakeld om te zien wat ze konden doen.
The Exorcist stond op de bestsellerlijst van The New York Times ...
...voordat hij op John Calleys bureau belandde...
...die zich erop stortte voor Warners.
Regisseur William Friedkin begon zijn carrière in de documentaire.
En won een Oscar voor The French Connection.
In 1973 keerde hij terug naar zijn roots met een film over echte gebeurtenissen.
Ik heb hem nooit als een horrorfilm gezien.
Ik heb hem altijd beschouwd als een film over het mysterie van het geloof.
Hoe moeilijk zal het zijn om een 12-jarig meisje te casten?
Want het wordt een aangrijpende ervaring voor haar, hè?
Sterker nog, ik heb het meisje vandaag gecast.
Ze heet Linda Blair. Ze is 12 jaar oud.
Ze is echt indrukwekkend.
Ik hoop dat ze deze ervaring overleeft.
Er waren veel dingen die een jong meisje...
ACTRICE, DE EXORCIST
...niet zou willen doen in deze film.
Laat Jezus je neuken.
Veel van de taal staat niet in het scenario.
Billy Friedkin herschreef veel van de gruwelijke dialogen.
Waardeloze pikkenzuiger.
Zwijg.
En toen kregen ze te maken met wat er uit mijn mond kwam.
Ik heb het bijna als een documentaire gefilmd.
Ik deed het zo realistisch mogelijk.
We hadden de effecten hier getest...
...op het terrein bij Warner Bros. Zes maanden lang...
...zodat we voorbereid waren toen we op de set kwamen.
De studio kwam af en toe langs...
...om te kijken en wist niet wat we aan het doen waren, dus vertrokken ze.
Toen ik het aan de leidinggevenden hier bij Warners liet zien...
...dacht men dat we problemen zouden krijgen en de film 18+ zou worden.
Maar de studio bedwong zijn angst...
...en bracht de film toch uit...
...de dag na Kerstmis, 1973.
Wat een uitstekende dag voor een exorcisme.
De kop van de filmwereld luidde: 'De duivel verslaat de maffia.'
De oude kaskraker, The Godfather...
...wordt verdreven door die film over duivelse bezetenheid, The Exorcist.
HORRORFILM KASKRAKER
Het was een traumatische ervaring.
Ik viel flauw.
Ik vind het walgelijk.
Het werd wereldwijd een monsterhit.
Mensen wankelden naar buiten, gaven over...
...gingen buiten de bioscoop op straat liggen.
Ze konden het niet aan.
Is het voorbij?
Nee.
Voor sommigen in die tijd was de overvloed aan kwaad op het scherm...
...een metafoor voor de schaamte en horror van het land zelf.
Dit is de tijd van de Cambodjaanse bombardementen.
Dit is de tijd van journaals om 18.30 uur...
...die de oorlog in Vietnam wel heel dichtbij brengen.
The Exorcist had het net laten zien.
Er wordt overal bloed vergoten...
...en voor een groot deel waren wij verantwoordelijk.
Het komt ons allemaal achterna.
Johnny. Ik ben het, Charlie.
Hé, kijk. Ik ga op het licht op het Empire State Building schieten.
Martin Scorsese groeide op in een buurt onder de duim van georganiseerde misdaad...
MAFFIABAAS VERDWENEN, VERMOORD?
...en kwam met een rauwe, lowbudgetfilm naar Warner Bros...
...gebaseerd op de wereld die hij het beste kende.
- Kom op. - Raak me verdomme niet aan, klootzak.
Hou je stil.
Mean Streets is voortgekomen uit m'n eigen ervaringen...
...van opgroeien in de Lower East Side.
Op de straat was er niets wat fijn was.
Jij smerige...
Ik was bang.
Ik was nog in de twintig.
Ik probeerde te leren acteren.
- Dat komt omdat je dom bent. - Ben ik dom?
Je had veilig met mij moeten vertrekken.
Ik herinner me dat Marty een keer zei: 'Harvey, kijk naar de camera.'
Ik bleef min of meer wegduiken voor de camera.
Precies wat ik niet moest doen.
De aanpak voor de film was niet altijd een succes geweest.
Ik wist eigenlijk niet of hij ooit zou worden uitgebracht.
Paramount stopte de film gewoon en zei: 'Ga alsjeblieft weg.'
Het is alsof je plotseling wakker wordt en beseft: 'Wie denk je wel dat je bent?
Niet iedereen zal dit soort dingen leuk vinden...
...en verwacht van niemand iets.'
Scorsese verwachtte niets...
...en zette de volgende vertoning klaar.
We zaten in een vervallen, oude filmzaal...
...met John Calley en Ted Ashley...
...en na ongeveer 15 minuten in de film komt de lunch binnen.
'Wie heeft rosbief besteld?
Nee, dat is niet van mij. Nee, wacht even.'
En plotseling stopten ze allemaal.
- Hoeveel heb je daar? - Charlie, ik betaal hem volgende week.
Je betaalt en je doet niets.
Het was de scène met De Niro en Harvey in de achterkamer...
...die praten over de kaartspellen.
Ze keken geconcentreerd.
'Kijk naar dit deel.'
Toen draaide Teddy zich om naar mij en zei:
'Ik woonde om de hoek...'
Ze kwamen daar vandaan.
Ze wisten het en ze begrepen dat straatgedoe.
Dat was het. De film was verkocht.
We liepen verbijsterd naar buiten.
Mean Streets explodeerde op het scherm...
...en lanceerde zijn regisseur als een centrale stem in de moderne cinema.
Eén persoon bekritiseerde de film vanwege zinloos geweld.
Ik zei: 'Nee, zoiets bestaat niet. Het komt ergens vandaan.'
Marty wist wat hij deed.
Hij kende de wereld waarover hij de film maakte.
De film greep ook terug op een van de oudste praktijken van de studio.
Een getrouwe weergave van de harde werkelijkheid.
Warner Bros. nam meer risico dan welke andere studio dan ook.
Zij vertelden de waargebeurde verhalen uit de krantenkoppen...
...en brachten het sociaal realisme naar het scherm.
Het leek een wereldwijde uitbarsting te zijn...
...wat ons toneelschrijvers eigenlijk nogal zwak laat lijken.
We hebben moeite om de realiteit bij te houden.
Misschien zijn we daarom zo geïnteresseerd in films maken over echte gebeurtenissen.
Zelfs Lumets Dog Day Afternoon...
- ...kreeg in die tijd een soort cultstatus. - Kom tevoorschijn.
Een waargebeurd verhaal van een bankovervaller die wanhopig geld wilde...
...om de geslachtsoperatie van zijn partner te financieren.
Hij wil me zo graag doden, dat hij het proeft.
- Niemand gaat iemand vermoorden. - Attica.
Sidney Lumet gebruikte destijds documentairebeelden van New York.
REGISSEUR
Dat is precies hoe ik me voelde toen ik in de stad woonde in augustus...
...en het 50 graden was.
Iemand pakte hun hand en bracht me in die wereld.
- Wanneer willen we het? - Nu.
De vraag naar films die de normen van het Amerikaanse leven uitdaagden, nam toe.
Luister allemaal. We hebben hier een nieuw meisje.
En haar naam is Alice.
Alice Doesn't Live Here Anymore weerspiegelt de tijdgeest van het moment.
Het Hooggerechtshof van 1970...
...seksuele discriminatie, ongrondwettelijk, '71...
...Roe tegen Wade, '73.
De Fair Housing Act was een jaar later.
Er was toen veel vooruitgang...
...voor vrouwenrechten en het vrouwenprotest voor gelijkheid.
Warners schudde het land op...
...toen ze een film uitbrachten waarin leiders van het land werden aangeklaagd...
...nadat duidelijk werd dat de leiders leugenaars waren.
Het is een indicatie van een dimensie die is geïntroduceerd...
...in de Amerikaanse politiek die in het verleden nooit heeft bestaan.
NIXON WANKELT
- Moet de president worden afgezet? - Ja, ik vind van wel.
Geen commentaar.
Het is een meesterwerk.
We weten hoe het afloopt...
REGISSEUR, ACTEUR
...en je kauwt je vingernagels eraf alsof ze ze misschien niet te pakken krijgen.
We voelen echt het gevaar...
...van de verslaggevers die onderzoeken van wat er was gebeurd...
...met de Watergate-inbraak.
Deze twee langharige verslaggevers...
...kwamen op voor Amerika.
Het idee van Amerika, voor de rechtsstaat.
Jaren later, als je terugkijkt...
...zijn de aanmeldingen voor de school voor journalistiek...
...tien jaar lang toegenomen.
Bij twijfel kunnen we het morgen uitgeven.
Het verhaal is solide. We zijn er zeker van.
Het is een film over de waarheid.
Oké, we doen het.
Het heeft zeker een generatie verslaggevers gecreëerd...
...die niet accepteren dat er tegen ze gelogen wordt.
Halverwege de jaren 70...
...voelden Warner-films actueel...
...en noodzakelijk aan.
Is er geen kerk waar je dat kunt doen?
Maar op het tv-scherm...
...zat het merk vast in het verleden.
In 1971 had Warners één serie op tv.
The FBI.
Een QM-productie.
Vastbesloten om een plek op primetime te bemachtigen...
...en de productie op te voeren op lege soundstages...
...schonk de studio Warner-tv-producenten een nieuwe vrijheid...
...maar ze hadden veel in te halen...
...want andere studio's zonden al series uit.
Ongelooflijk. Die televisieseries, zoals All in the Family...
...die zou je nu niet kunnen maken.
Het was nogal wat om die kwesties aan te pakken.
In de zoektocht naar materiaal dat relevant, maar anders zou aanvoelen...
...gebruikten de Warner-schrijvers de uitgeverijbibliotheek van het bedrijf...
...en kregen ze tv-goud in handen...
...met een personage uit de stripafdeling.
Een feministische superheld voor kinderen uit de jaren 70.
Belangrijk en noodzakelijk, vind je niet?
Het was de perfecte tijd voor Wonder Woman.
De toon van de show was oprecht en optimistisch...
...en herformuleerde het idee waar grote kracht voor was.
Met Wonder Woman beeldde ik me in dat ik haar was.
Wat als je ook mooi, maar sterk en toch vriendelijk zou kunnen zijn?
Met het concept Wonder Woman zijn...
...hoort ook het concept van een goed mens zijn.
Wat niet altijd synoniem is voor superhelden.
ACTRICE
Ik bedank Warner Bros. voor het nemen van de gok met een worstelende actrice.
Zo vaak hebben personages...
...Wonder Woman niet serieus genomen...
...en dat was hun fout.
Wonder Woman liep van 1975 tot 1979...
...en Warner TV kreeg nog meer succes...
...met een serie over een echte superheld...
...een alleenstaande moeder.
Dat is nu schoon.
Dat zou moeten. Je hebt dat gisteravond al gedaan.
ACTRICE, ALICE
Het ging over een alleenstaande, werkende moeder...
...en een baas die het niet snapte.
We kunnen je hulp echt gebruiken.
$2,60 per uur is meer dan ik kreeg bij mijn laatste baan.
Haar baas heeft een man aangenomen...
...en hij noemt een bedrag dat ver boven het minimumloon ligt.
En Alice zegt: 'Wat?'
En hij vraagt: 'Hoezo? Wat krijg jij?' En Alice zegt:
Een habbekrats.
'Wij krijgen een habbekrats.'
Het zijn misschien een paar centen, maar het gaat om het principe.
- Hou op met die feministische rommel. - Rommel?
DE HELDIN VAN DE WERKENDE VROUW
Alice vertegenwoordigde de werkende vrouwen...
...die de machines laten draaien...
...en die naar huis gaan, avondeten maken en hun kinderen opvoeden.
Dus er was een bewuste keuze om je uit te spreken en te zeggen:
'We zijn op tv. We moeten een afspiegeling zijn van de samenleving.'
De kern van het verhaal is...
...hoe ga jij om met je dagelijkse leven...
...als het moeilijk is?
En hoe lachen we om onszelf?
Warners TV omarmde de kracht van lachen...
...met grappige, actuele sitcoms voor tieners.
Vinnie, luister. Beschouw het niet alsof je achterblijft.
Je wordt gewoon de beste van die klas.
Chico And The Man en Welcome Back, Kotter waren...
...jeugdige shows over een nieuwe generatie...
...en leken niet per se op het soort sitcoms waar we in de jaren 60 naar keken.
Dat kun je niet doen.
Ik ben Vinnie Barbarino.
Maar in januari 1977...
...kwam de studio met een televisie-evenement...
...gericht op alle Amerikanen.
Je kunt de hele dag geschiedenisboeken uitdelen...
...maar de meeste mensen in dit land zijn niet opgegroeid met de geschiedenis...
...over hoe zwarte mensen in Amerika kwamen...
...dus om dan een hele televisieserie te hebben?
Het was ongehoord.
De tv-saga begon met de reis van auteur Alex Haley...
...om zijn eigen familie zeven generaties terug te traceren naar Afrika.
Ik heb vele kilometers afgelegd...
...voor het onderzoek en uiteindelijk kon ik...
...vaststellen dat onze voorvader...
...wiens naam Kunta Kinte was, uit dit dorp kwam.
Om Haleys visie op beeld vast te leggen...
...wendde Warners zich tot producent David Wolper.
David Wolper was een iconische speler...
...en een deel van de structuur van Warner Bros...
...en zijn relatie met Alex Haley zorgde dat hij de rechten kon krijgen...
...en dit verhaal tot leven kon brengen.
Wolpers eerste uitdaging was om de acteur te vinden...
...die de voorouder van Haley zou spelen.
Na meer dan 150 audities...
...zag hij een onervaren, tweedejaarsstudent aan het USC.
LEVAR BURTON 'ROOTS'-AUDITIE
Kunta was alles waar mijn bewustzijn over ging.
Van vroeg tot laat ging het alleen maar...
...om deze jongen en zijn reis.
ACTEUR
Een man worden...
...door dit proces van gevangenschap en tot slaaf gemaakt worden.
Wat is je naam?
Kunta. Kunta Kinte.
Roots was het begin van een verlichting.
Slaaf was niet onze identiteit.
Het was een voorwaarde van dienstbaarheid die ons werd opgelegd.
Je noemde David Wolper een genie.
Zeker weten.
David Wolper huurde alle beroemde tv-vaders van Amerika in...
...om schurken te spelen in Roots.
Ed Asner, Lloyd Bridges...
...Lorne Greene, Robert Reed, Papa Brady, in godsnaam...
...speelde een slavenmeester in Roots. Kom op.
De vraag was hoe Amerika gaat reageren...
...als de witten de schurken zijn en de zwarten de helden.
Gaat Amerika kijken?
ABC Television was niet overtuigd dat het verhaal...
...het publiek kon blijven boeien met een aflevering per week.
Op het laatste moment...
...besloot het netwerk de serie acht opeenvolgende avonden uit te zenden.
Het was een gok.
Het was een risico.
Niemand had enig idee...
...hoe het deze natie aan zou grijpen.
Ik was straatreporter en zo zag ik Roots.
Ik keek naar Roots als verslaggever en keek naar anderen die naar Roots keken.
Het was een fenomeen.
Het land werd Roots- gek.
Restaurants bleven leeg.
Bars waren gesloten of lieten Roots zien in plaats van sportevenementen.
Witte mensen konden het niet geloven. Zwarte mensen konden 't echt niet geloven.
Het herinnert ons eraan wat voor ons mogelijk is.
Het idee dat we licht in onszelf kunnen creëren en behouden...
...te midden van al die duisternis?
Dat is tentoongestelde menselijkheid.
110 miljoen Amerikanen pauzeerden hun levens...
...om deze saga te bekijken.
1. ROOTS (ZO 30 JANUARI)
Daarin ligt het grootste voorbeeld van het credo van Warner Bros.
Het vermaakte, het verlichtte, het onderwees.
TOP 10 VAN DE TV-GESCHIEDENIS
Het directieteam had Warner Television verheven...
...naar de best bekeken programma's.
'ROOTS' ONDER DE TV-WINNAARS
Maar terug op het terrein leefden ze onder een vernederend compromis.
WARNERS, COLUMBIA VOEGEN PRODUCTIES SAMEN
In 1971 had Steve Ross een deal gesloten...
...die Columbia Pictures naar Burbank bracht...
...als kamergenoot van Warner.
De reden waarom het de Burbank-studio werd...
...was dat ze besloten om kosten te besparen...
...Columbia hun studio's zou verkopen...
...en met Warner Bros. zou meedoen.
Op dat moment leek het logisch.
Maar, zoals vaak in het wereldje...
...blijkt kortetermijndenken een verlies op de lange termijn te zijn.
BURBANK STUDIOS EERSTE FILMPRODUCTIE
Een clash van woonstijlen...
...zou leiden tot een ongezonde patstelling.
Ze stopten geen geld in de studio omdat ze beide kanten nodig hadden...
...om afspraken te maken over welk geld er wordt uitgegeven.
En Columbia wilde eigenlijk geen geld uitgeven.
Als een tactische zet werkte de regeling...
...en kwam er geld vrij voor nieuwe ondernemingen.
Midden jaren 70, toen zijn leven als autodealer ver achter hem lag...
...vervulde Ross de rol van filmmagnaat met pit en enthousiasme.
Steve Ross keek altijd naar de toekomst.
Hij vroeg: 'Wat doe je over vijf jaar?
Over drie jaar? Over tien jaar?'
In 1976 zag Ross geld in de rage van arcadegames...
...die de Amerikaanse jeugd in zijn greep kreeg...
...en hij stapte erin toen hij een nieuw, succesvol bedrijf overnam.
Atari. Ze kunnen worden beschouwd als kinderspelletjes...
...maar, zoals Ray Brady meldt...
...nemen ze gigantische happen uit de beurs voor de feestdagen.
Ondertussen stelde Ross' hands-off-managementstijl...
...zijn studio-leidinggevenden in staat om zelf creatieve sprongen te maken.
Steve Ross zette de cultuur voor het bedrijf neer...
...maar wist wat hij niet wist.
Een echt goede leidinggevende weet wat hij niet weet...
...en hij las nooit een script.
Hij gaf nooit groen licht voor een film.
De manier waarop Steve het bedrijf leidde:
Elke divisie runde een eigen bedrijf.
Ik hou zoveel van Warner Bros., omdat het voelde als mijn bedrijf.
Ik was de baas.
Het was een bevrijdende omgeving...
...maar het zette Calley, Wells en Ashley onder druk om kaskrakers te maken.
Superkaskrakers.
In 1978 bracht Warner Bros. de duurste film uit die toen ooit gemaakt was.
We leven nu in een wereld van superheldenfilms, superheldfranchises...
...en dat begint pas echt in 1978 met een Warner Bros.-film.
Wat iedereen toen zei, je herinnert je dit vast nog, was:
'Hij vliegt echt.
Je gelooft dat hij kan vliegen.'
Maar om Superman van de grond te krijgen...
...was meer nodig dan een sprongetje.
Na een aantal valse starts...
...vond John Calley regisseur Richard Donner...
...die het project mee naar huis zou nemen.
In de strips kreeg het oorsprongsverhaal van Superman weinig aandacht...
...maar hoe hij daar kwam...
...is een geweldig verhaal en goed verteld.
Eén ding weet ik wel, jongen, je bent hier met een reden.
Ik was zeven jaar en mijn vader was net overleden.
Je zag Superman twee keer zo'n soortgelijk verlies meemaken...
...hij verliest twee vaders...
...in het begin...
...maar dan draait het heel erg om met wie je verbonden bent...
...terwijl hij de wereld ingaat en een superheld wordt...
...en in staat is om al de dingen te doen.
Het heeft mijn leven veranderd.
Het toonde me een pad voorwaarts door ontberingen...
...en dat is wat die verhalen moeten doen.
Dankzij jou is dit land weer veilig, Superman.
Bedank mij niet.
We maken allemaal deel uit van hetzelfde team.
Superman bleek een superhit...
...en bracht $81 miljoen op in het eerste jaar in de bioscoop...
...waardoor Warners naar het blockbuster-tijdperk geblazen werd.
Ja, oké. Danny, luister naar Stanley.
Hij komt eraan. Kom op, wees bang.
Zo snel als je kunt.
De dagen van wierook en kralengordijnen lagen ver achter ons.
Toen de jaren tachtig aanbraken...
...bereidde het productieteam zich voor om Stanley Kubrick opnieuw te volgen...
...in de duisternis van de menselijke geest.
Wat ik echt geweldig vind, is dat The Shining zo werd afgewezen...
...toen de film uitkwam.
En hij wordt nu beschouwd...
...als een van de vijf beste horrorfilms ooit gemaakt.
Hallo, Danny.
The Shining wordt steeds beter. Hij wordt steeds angstaanjagender.
Door de manier waarop Stanley de camera gebruikte...
...heb je altijd het gevoel dat je bekeken wordt.
Je hebt altijd het gevoel dat er een derde is...
...een onzichtbaar persoon, die naar alles kijkt.
Die echt zenuwslopende stiltes...
...van de personages...
...waardoor je niet echt weet wat er aan de hand is.
Voor mij is de beste horror...
...wanneer je niet weet wat er aan de hand is.
Calleys geduld met het proces van Kubrick...
...stelde de regisseur in staat om elk facet van de film te beheersen.
Hij had een schema...
...waar hij gaandeweg kon bedenken hoe hij hem moest maken.
Hij typt het script opnieuw...
...terwijl iedereen op hem zit te wachten.
Hij is een genie. Stanley zou nooit zeggen: 'Vergeet het maar...
...niemand zal het merken.'
Het resultaat zou uiteindelijk beschouwd worden als een meesterwerk...
...maar de intensieve, kunstige, producerende stijl eiste zijn tol.
Hier is Johnny.
Draaien.
Iedereen werd gek. Het duurde zo lang.
Jack werd gek en wilde naar huis.
- Laat me dit uitleggen. - Oké.
In de studio hielden Calley en zijn gezelschap het voor gezien.
In november 1980, na een decennium van primeurs...
...kondigden Calley, Wells en Ashley aan dat ze het stokje door zouden geven.
Toen ik binnenkwam, zei Frank Wells...
...dat hij na een jaar zou vertrekken om...
...de zeven hoogste bergen ter wereld te beklimmen.
En dat deed hij.
Voor het vertrekkende team was de overdracht 'n terugkeer naar balans.
VAN WARNER NAAR DE HIMALAYA
Voor de nieuwelingen...
...was het alsof je in een bewegende achtbaan stapte.
Bob Daly en Terry Semel waren insiders uit de industrie...
...met de bedoeling hun stempel te drukken, volgens een eenvoudige regel.
Meer is meer.
De naam van het bedrijf waar we in zitten, is showbusiness...
...dus besloten we dat we 20 films per jaar wilden maken.
Dat kunnen we. We hoeven niet eens een reden te hebben.
Doe het, kerel.
Cinema nam op dat moment een nieuwe sprong.
ACTEUR
Warners heeft door de jaren heen...
REGISSEUR / ACTEUR
...een scala aan genres erkend...
...van drama tot komedie...
...naar fantasy.
Lager budget...
...groot budget, actiefilms...
...en veel coming-of-age-films.
Kansen maken je toekomst.
Zeg af en toe: 'Wat de fuck.'
Ik kwam uit distributie...
...waar we normaal een vergoeding krijgen van ergens tussen de acht en 10%...
...op andermans films die we niet hoeven te financieren...
...maar alleen distribueren.
Dat zou een fantastische handel voor ons zijn.
Dus gingen we op volle kracht vooruit met steeds meer content.
Benjamin, je bent niet geschikt om dat uniform te dragen.
Dat meen je.
Het geheim achter het succes van het duo Daly-Semel was qualitytime.
De twee pendelden samen...
...en lunchten samen.
We hebben nooit ruzie gehad.
- Nooit. - En dat is ongebruikelijk.
Onze regel was dat we gelijkwaardige partners waren...
...en onze mensen wisten dat je ons niet uiteen kon drijven.
Er was geen manier...
...om tussen ons tweeën in te komen.
Steve was als de beste cheerleader ter wereld.
Als je het leuk vond wat je deed...
...deed hij al het mogelijke...
...om te helpen er een succes van te maken.
Dit betekende niet dat elke keuze die de studio maakte...
...tijdens de productie een film hielp.
In 1982 kwam Warners met een scifi-detectivedrama...
...die een knagende spanning vastlegde achter het consumentisme van die tijd.
Een van de invloedrijkste films voor mij, toen ik een tiener was...
...was Blade Runner.
...dingen gezien...
Ik heb...
...die jullie niet zouden geloven.
De realiteit die Ridley creëerde, was overweldigend.
Het is een briljante visie...
...van wat de wereld te wachten stond.
Wakker worden. Tijd om te sterven.
Ondanks dat hij tegenwoordig vereerd wordt door publiek en critici...
...had de film een moeilijke start.
Regisseur Ridley Scott zou tien jaar moeten wachten...
...om zijn versie op het scherm te zien.
De studioversie, met voice-over...
...en een gelukkig einde, flopte.
We hebben nooit met een vinger gewezen naar de filmmakers...
...onze leidinggevenden of ons marketingteam.
Toen het werkte, deelden we allemaal in het succes.
Toen het mislukte, kregen we allemaal de schuld.
Jammer dat ze niet blijft leven.
Maar wie doet dat wel?
Heel vaak zegt de industrie tegen zichzelf...
...dat het draait om wat er gebeurt tijdens het premièreweekend.
Het gaat niet alleen om dat premièreweekend.
Maar om 30 jaar later.
Films hebben de kans om ons voor altijd te veranderen.
De door de bedrijfsmedia verzadigde wereld van Blade Runner...
...ziet eruit als een sombere versie van onze toenemende virtuele realiteit.
Commercie is ons doel hier bij Tyrell.
Maar ten tijde van de release van de film...
...was het tijdperk van de informatie- en amusementsfusie...
...pas net begonnen.
FUSIE-GEKTE IN HET LAND
Steve Ross' talent als bedrijfsstrateeg...
...slimme futurist en gokker met stalen zenuwen...
...bleek in het aantal en de variëteit van dingen waarmee zijn bedrijf bezig was.
Steve Ross had een ongelooflijke ambitie...
...in de jaren 80.
Niemand had gedacht dat Warner...
...in de muziekbusiness...
...in de kabelbusiness en in de gamingbusiness zou zitten.
We hebben MTV gecreëerd.
Ik wil mijn MTV.
We hebben Nickelodeon gecreëerd.
Het valt wel mee.
- Het valt mee. - Het is oké.
Atari, bekend als marktleider op het gebied van thuiscomputerspellen...
...genereerde in 1981 60% van de bedrijfswinsten.
Nieuwe technologie is altijd een grote vriend...
...voor de entertainmentbusiness.
De wereld kende geen grenzen.
Het voelde alsof alles eeuwig door kon gaan.
Dit jaar leidt Atari $300 miljoen verlies.
Jij en ik kunnen elke dag veel fouten maken...
...maar de wereld weet niets van het merendeel van mijn fouten.
CEO, WARNER-COMMUNICATIE
Over sommige wel. Atari.
In 1983 was Atari het slachtoffer van zijn eigen succes.
Het bedrijf reageerde traag...
...op een reeks nieuwe concurrenten...
...maar een fatale fout aan het roer bespoedigde zijn ondergang.
Gezien de fenomenale populariteit van Steven Spielbergs E.T...
...ging Ross agressief te werk om de game-rechten veilig te stellen...
...en hij gaf Atari-ontwikkelaars onhaalbare deadlines.
Het lukte niet om E.T. het spel, te lanceren.
Voor Ross en Warners...
...was het een enorme systeemcrash.
HET EINDE
Atari ging failliet en onze aandelen kelderden.
Een verlies voor hen van ongeveer een miljard dollar.
Dus het was een schok.
Op een moment dat bedrijven elkaar helemaal opslokten...
EEN NACHTMERRIE
...zag Ross er verzwakt uit en Warners zag er kwetsbaar uit.
Dreiging van een vijandige overname tastte het vermogen van het bedrijf aan...
...om creatieve visionairs onder controle te houden.
Iedereen wist dat er bloed zou vloeien.
De vraag was alleen: hoeveel?
DE MEDIA RUIKT BLOED
Ondertiteld door: Bianca van der Meulen