Downloaded from YTS.MX
Bu filmin yapımında Apollo 13 arşivlerine ek olarak
Official YIFY movies site: YTS.MX
mürettebatla, aileleriyle ve yer kontrol ekibiyle yapılan
röportajlar kullanılmıştır.
Arşiv görüntülerinin olmadığı kısımlarda
diğer NASA görevlerinden alınan temsilî görüntüler kullanılmıştır.
13 NİSAN 1970
DÜNYA'DAN 320.000 KM UZAKTA
APOLLO 13'TEN GELEN SON GÖRÜNTÜ
Hazırsanız yayına başlayabiliriz.
Sağdaki pencereden dışarı bakıyorum.
Sizin de gördüğünüz üzere hedefe çok uzak değiliz.
Gittikçe daha büyük görünüyor.
Hedefinizi net olarak görüyoruz.
Uzay aracındaki eğlencemizden size kısa bir kesit sunalım.
Bu küçük kasetçalar sayesinde
Ay'a yaptığımız yolculukta keyfili vakit geçirebiliyoruz.
2001 filminin müzikleri çalıyor.
Apollo 13 mürettebatı olarak
hepinize iyi geceler dileriz.
ANA ALARM
Houston, bir sorunumuz var.
Apollo 13 uzay aracında ciddi bir elektrik arızası yaşandı.
Jim Lovell şöyle dedi: "Houston, bir sorunumuz var."
Durum ciddi.
…güçlü bir patlama sesi…
APOLLO 13: HAYATTA KALMA MÜCADELESİ
DÖRT AY ÖNCE
Cape Kennedy'de hazırlıklar sürüyor. Amerikalılar bir kez daha Ay'a gidecek.
Beşinci Ay uçuşu olan Apollo 13'ün görevi
Ay'a üçüncü inişi gerçekleştirmek.
Ekipte üç genç Amerikalı var.
Uçuş komutanı ise tanınan bir isim olan Jim Lovell.
Dört çocuğu olan Lovell dördüncü kez uzaya gidecek.
kaprisli pilot istemeyen ekip arkadaşları
Lovell'ın samimi mizacından çok memnun.
Mississippi'li Fred Haise
lise gazetesinde çalışırken spor muhabiri olmak istiyormuş.
Ay seyahatinde,
Ay modülü pilotu olarak Komutan Lovell'a eşlik edecek.
Test pilotluğu okulunu birincilikle bitiren Ken Mattingly
işinde gösterdiği özveriyle astronot standartlarını bile aşan biri.
Uçmak, üç yaşından beri tek hayaliymiş.
Ay'a neden gidildiği sıkça soruluyor.
Sizin buna cevabınız nedir?
Apollo 13, daimî bir amaca hizmet ediyor.
Ay'ın kökeni hakkında daha fazlasını öğrenmeyi umuyoruz,
böylece dünyamızın kökenini de daha iyi anlayabiliriz.
Apollo 13, Apollo 11 ve 12'ye kıyasla oldukça farklı bir yüzeye iniş yapacak.
Dağlık ve engebeli bir yüzeye inecekler, bu da uçuşu çok daha riskli kılıyor.
Bazılarımız uzay yolculuğunu başka bir cennet arayışı olarak görüyor.
İnsan, bulunduğu yeri talan etti
ve belki de yeni bir yer bulma arayışında.
Roketlerin gücü insanları büyülüyor.
Beni de büyülemişti.
Hem de daha NASA ortada yokken.
Ay'dan merhaba Houston.
1968 yılının Noel'inde Ay'a ilk uçuşu yapan Apollo 8'deydim.
Mutlu Noeller Jim.
APOLLO 8 VİDEOLARI
Öyle meraklı ve heyecanlıydık ki
şekerci dükkânına bakan üç çocuk gibi
yüzeyin 100 km yukarısından o kadim kraterleri izliyorduk.
Maalesef iniş yapmayacaktık.
Bilin ki Noel Baba gerçek.
Bunu sizden iyi bilen yok.
Jim Lovell'ın amacı henüz keşfedilmemiş bir zirve bulmak.
Bulduğunda adını Marilyn Dağı koyacak.
Eşiniz Ay'dayken neler hissettiniz?
Normal olarak çok endişeliydim. Aksini söylemek abes kaçar.
-Yörüngeden çıktıklarında ne hissettiniz? -Çok rahatladım.
Noel Baba gerçek.
Eşim çok güzel bir şey söyledi.
Onunla gurur duyuyorum.
Apollo 11 görevinde Neil Armstrong'un yedeğiydim.
Benim için küçük…
…insanlık için büyük bir adım.
ARMSTRONG AY'A AYAK BASTI
Ben de aynısını yapmak istiyordum.
Hazırım.
Jim, merak ettiğim bir şey var,
eşin ve çocukların tüm bunları nasıl karşılıyor?
Eşimin bildiği üzere şu anda yeni bir uçuş planım yok.
Eşim son altı veya yedi yıldır bir nevi dul hayatı sürüyor.
Yine de uçmayı dört gözle bekliyorum.
Her şeyden kaçmak için iyi bir yol.
Kaçmaktan kastım…
Çocuklar.
Çocuklar aşağıda kalıyor.
Gökyüzünde olmak insanın tüm bakış açısını değiştirir.
Uzayda olmak da bence aynı şey.
Tekrar uzaya gitmesini hiç istemiyordum
ama tabii ki bunu ona hiç söylemedim.
Güçlü olmam gerekiyordu.
Ay'a ikinci kez giden ilk kişi olacaktı
ve bu beni çok korkutuyordu.
KOMUTAN JAMES A. LOVELL JR. VE AİLESİ
Bir astronotun eşi olmaya hiç hazırlıklı değildim.
Sudan çıkmış balığa dönmüştüm.
Gittiğimiz her şehirde konfeti yağmuruna tutulduk.
Beyaz Saray'a davet edildik.
Lovell ailesini takdim edeyim.
Bay James Lovell Junior.
Apollo 8 gerçekten de coşkuyla kutlandı.
APOLLO 8 ASTRONOTLARI HOUSTON'DA
Aslında çok riskli bir uçuştu.
O sıralar bilmiyordum ama geri dönme ihtimalleri yüzde 50'ymiş.
Yüzde 50 ihtimal.
Geri dönmeyeceklerini düşünmek bile istemiyorsunuz.
Hep şu soruyu duydum: Bir astronotun kızı olmak nasıl bir şey?
Babamın kızı olmaktan farklı bir anlam taşıdığını düşünmeleri
bana hep çok tuhaf gelmiştir.
Ailemizin bize verdiği hissiyat,
babamızın Ay'a gidecek olmasının
diğer babalarının ofise gitmesiyle aynı şey olduğuydu.
Jim, dört kez uzaya giden bir adamın normal bir hayat sürmesi mümkün olur mu?
Umarım olur. Bu uçuştan sonra göreceğiz.
SENİ SEVİYORUZ BABA
Jim'in Ay'da yürüyecek olması hepimizi çok heyecanlandırmıştı.
Ama neden 13?
Biri beni arayıp
Apollo 13'ün yerel saatle 13.13'te fırlatılacak olmasının
Marilyn'i endişelendirdiğini söyledi.
Uzay yarışının cesur yeni dünyasının
eski bir batıl inancı yenip 13 sayısına takılmaması,
bina katlarında ve uçak koltuklarında 13 sayısından kaçınan bir ülkede
emsal teşkil eden bir durum.
Komutan Jim Lovell batıl inançlara gülüp geçiyor.
Fred Haise ise fırlatma gününün 13. Cuma olmasını istermiş.
Apollo 13'ün uğursuz olduğuna inanıyor musun?
Hayır, benim keyfim yerinde.
KALKIŞTAN ÜÇ GÜN ÖNCE
Bu akşam Apollo 13'le ilgili büyük bir soru işareti doğru.
Doktorlar, astronot Mattingly'nin kızamık virüsüne maruz kaldığını belirtti.
İki seçenek var.
Ya birkaç yüz bin dolar maliyetle kalkış günü ertelenecek
ya da yedek mürettebat üyesi John Swigert Junior
komuta modülü pilotluğunu devralacak.
Lovell bir yıldır Mattingly ile çok yakın çalışıyor.
Uçuşa Mattingly'nin gitmesi için bir ay daha beklemeyi tercih etmez mi?
Bu noktada uçuş komutanına muazzam bir görev düşüyor.
Kişisel hisler bir kenara bırakılıp
uçuşu bir ay daha ertelemenin maliyeti hesaba katılmalı.
Uçuşu zaten bir kez ertelemiştik, marttan nisana almıştık.
Benim görüşüme göre hiçbir fırsat kaçırılmamalı.
Ken olmadan gitmeliydik.
FIRLATMA GÜNÜ CAPE KENNEDY, FLORIDA
Bugün üç Amerikalı daha uzaya gidiyor.
En risklisi olması beklenen bu Apollo görevinde
şimdiden bir ilk yaşandı
çünkü astronotlardan biri uçuşa katılacağını daha dün öğrendi.
Mürettebatın yeni üyesi Jack Swigert
uçuş eğitiminin ücretini gazete dağıtarak karşılamış.
Her şey o kadar hızlı gelişmiş ki Denver'daki ailesini arayamamış bile.
Ülkemiz bu göreve büyük umutlar bağladı.
Kimseyi hüsrana uğratmak istemem.
Apollo Saturn Fırlatma Kontrol bildiriyor. Kalan süre 3 saat, 7 dakika, 26 saniye.
GÖREV KOMUTA MERKEZİ, HOUSTON
Ken Mattingly birkaç dakika önce Komuta Merkezi'ne vardı.
Konsolda destek sağlayacak.
Burada olman üzücü Ken.
Komuta odasındaki adrenalini iliklerinize kadar hissedebiliyordunuz.
Uçuş direktörü, takımın oyun kurucusu gibidir.
Uçuş direktörünün komutasında 15 ila 21 kişilik kontrol ekibi bulunur.
Hedefe nasıl varılacağını…
DÜNYA - 384.400 KM - AY
…ve nasıl dönüleceğini onlar belirler.
Burada zaferler yaşadık.
Mürettebattan kayıplar yaşadık.
Burası, uzay uçuşlarının ek kritik kararlarının alındığı yer.
Bunlar üç kademeli araçlar.
Büyük motorlarla yeryüzünden kalkış yapılıyor.
İkinci kademeyle Dünya'nın yörüngesine giriliyor.
Üçüncü kademeyle Ay'a gidiliyor.
Görünce heyecanlanıyorsunuz.
FRED HAISE AY MODÜLÜ PİLOTU
Gerçek olduğunu idrak ediyorsunuz.
Apollo Saturn Fırlatma Kontrol.
Geri sayımda son 25 dakika…
Fırlatma anında orada olmamak için
her türlü bahaneyi uyduruyordum
ama sonra anda içimi bir korku kapladı ve onu bir daha göremeyebiliriz diye
çocukları da alıp vedalaşmaya gittim.
Kaza sonucu babasını kaybeden çocukluk arkadaşlarım olmuştu.
Kalkış anını izlerken içimde hep bu endişe olurdu,
korkudan karnıma sancılar girerdi.
Fırlatma sekansı başladı.
Kalkış için son 56 saniye. Apollo 13 için geri sayım devam ediyor.
İçeride yapılabilecekler sınırlı.
Bir sorun çıkarsa iptal kolunu çekerdik ve kaçış roketi ateşlenirdi.
İPTAL
Vanaların açıldığını duyuyorsunuz,
borular büyük bir gürültüyle yakıtla dolmaya başlıyor.
On üç, on iki, on bir, on, dokuz, sekiz…
Ateşleme sekansı başladı.
…altı, beş, dört, üç, iki, bir, sıfır.
Saat çalışıyor.
Saat 14.13'te kalkış gerçekleşti.
Kalkış anını en yakından izledik.
Âdeta yer sarsıldı.
Houston Komuta Merkezi bildiriyor. İlk kademe başarılı ilerliyor.
Manevra tamamlandı, eğim alıyoruz.
İrtifa 2.2 kilometre.
Hız saniyede 457 metre.
13, Houston, plana uygunuz. Basınç dengeleniyor.
Bir dakika 10 saniyede 7.6 km irtifaya ulaşıldı.
DÜNYADAN UZAKLIK (MİL)
İrtifa 27 kilometre. İlk kademe ayrılacak.
Ayrılma başlıyor.
Ayrılma başlıyor. Tamam.
Orta motor.
Jim Lovell'ın bildirdiğine göre ikinci kademenin orta motoru durdu.
Teyit edildi. Motor-5 çalışmıyor.
Beş motordan ortada yer alanın durduğu bilgisini aldık.
Şu anda dört motorla devam ediyorlar.
Houston, motor-5 neden durmuş olabilir?
Neden erken durduğunu bilmiyoruz.
İPTAL
Görev iptal edilmeli mi?
Hayır.
Negatif.
Diğer motorlar çalışıyor.
Bir sorun görünmüyor.
Dört motorla devam etmeleri söylendi.
Varmaları biraz daha uzun sürecek.
Yörüngeye girmek üzereler.
İlginç bir kalkış oldu.
Neredeyse her uçuşta bir terslik olur.
Onlara "Uğursuzluk buymuş" dedim.
"Göreve devam."
Astronotların kalkış sırasındaki maksimum nabız değerleri açıklandı.
Komutan Lovell'ın nabzı maksimum 116 ölçüldü.
Jack Swigert'ın nabzı maksimum 112 ölçüldü.
Fred Haise'in nabzı da maksimum 112 ölçüldü.
Enteresan bir yolculuk oluyor.
Şuna bakın.
Sıfır yer çekimindeyiz.
Apollo 13, Houston. Yörüngeye yerleşme aşaması başarılı.
Anlaşıldı Houston. Tekrar burada olmak harika.
Uzaya gitmenin en büyüleyici yanlarından biri
Dünya'yı seyretmek.
Her şey küçülüyor.
Ülkeler küçülüyor.
Büyükmüş gibi gelen meseleler küçülüyor.
Koskoca ülkelerin üstünden sükûnet içinde geçtiğinizi fark edip
derin bir huzur buluyorsunuz.
İnsanların barış içinde yaşayamaması çok anlamsız geliyor.
Astronotlar tüm sistemleri kontrol ettikten sonra
Houston'daki bilgisayarlardan cihaz ünitesine veriler gönderilecek
ve üçüncü kademe tekrar ateşlenecek.
Apollo böylece Ay rotasına girmiş olacak.
Mürettebatın yaşam ve çalışma alanı komuta modülünde yer alıyor.
Ay'dan sadece bu modül geri dönecek.
Apollo uzay aracının hizmet modülünde
oksijen tankları, elektronik teçhizat,
güç kaynağı ve içme suyu bulunuyor.
Uzay aracı, üçüncü modülden ayrılıp
U dönüşü yapacak.
Geri dönüp…
…Ay modülüne kenetlenecek.
Ay modülü, iki astronotu Ay'ın yüzeyine taşıyacak.
Kenetlendik Houston.
Çok güzel.
İşte iki araç bu şekilde Ay'a gidecek.
TIMBER KOYU, HOUSTON
Apollo 13 şu anda Dünya'dan 44.448 km uzaklıkta.
Kalkışı izlemeye gittik.
Eve döndük.
Evimize "muhabbet kuşu" dedikleri küçük kutular yerleştirdiler.
Tüm konuşmaları duyabiliyorduk.
Gündemi merak ediyoruz.
Tamam, bir bakalım.
The Beatles grubu dağıldığını açıkladı.
Her şey yolunda gidiyordu.
Dördüncü kez gittiği sıradan bir iş gibiydi.
Her odaya bir kutu koymuştum.
Sürekli açıktı.
Onları dinleyerek uyuyordum.
Fred en sevdiği aktiviteyi yapacak.
Uyku tulumuna giriyor.
Uyku tulumuna girmek zor iş.
Ben mi ondan uzaklaşıyorum, o mu benden, emin değilim.
Şimdi hepimiz uyuyacağız.
Tamam Jim. İyi uykular.
Gençken bizim evde buluşup çatıya çıkardık.
Jim bana farklı yıldızları gösterip
"İnsanlar bir gün oraya gidecek" derdi.
Bunu söylediğinde sene daha 1952'ydi.
Müthiş bir öngörü.
Milwaukee'de büyüyen Jim Lovell lise aşkı Marilyn Gerlach ile evli.
İki erkek, iki de kız çocukları var.
Lisede tanıştık.
1940'ların başlarıydı.
Jim 12 yaşındayken babasını kaybetmişti.
Annesiyle birlikte tek odalı bir daire yaşıyordu.
Koltukta uyuyordu,
annesinin imkânları o kadarına el veriyordu.
Bir gün yanıma gelip şöyle dedi:
"Benim için bir iyilik yapıp mezuniyet balosunda eşim olur musun?"
Dans etmeyi bilmediğimi söyledim.
"Ben sana öğretim" dedi.
Evlenmeye karar verdiğimizde
pilot olmak istediğini biliyordum ama test pilotu olacağından haberim yoktu.
Derken jet uçurmaya karar verdi, ben de razı oldum.
1962'de 200'den fazla kişinin katıldığı yoğun eleme sürecini geçip
ikinci grup astronot olmaya hak kazanan dokuz kişiden biri oldu.
Başına geleceklerden habersiz 32 kobay faresi gibi
o kapıdan içeri girmiş bulunduk.
Hayatımda fiziksel olarak hiç o kadar zorlanmamıştım.
Birçoğu bunu delilik olarak görüyordu.
Cape'te neredeyse günaşırı bir roket patlıyordu.
Birçok arkadaşımı kaybettim.
Sürekli bir cenazeye gidiyorduk.
Eşler olarak çok zor günler geçirdik.
60'ların sonunda Ay'a ayak basacağımıza bence çok az insan inanıyordu.
Vietnam'da savaş sürüyor.
Ülkemiz için kötü bir dönemdi.
İsyanlar, suikastlar…
Dr. Martin Luther King Memphis, Tennessee'de vurularak öldürüldü.
Savaştaydık.
Maddi değerlerimiz artarken ruhlarımız harabeye döndü.
Ay'a gitmek için müthiş bir hassasiyet gösterirken
Dünya'da kargaşanın içine düştük.
Amerikan halkına moral lazımdı, nihayet bunu başardığımızı hissettim.
Faydalar, riskleri gölgede bırakıyor.
APOLLO 8'DEN DÜNYA'NIN GÖRÜNTÜSÜ
Jim, uzaya en çok giden insansın.
Hiç korktuğun oldu mu?
Korkmadığını söyleyen biri kendini kandırıyordur.
AY'DAN BİR GÜN UZAKLIKTA
Apollo uzay aracı ve üç kişilik mürettebat
13'ün uğursuz olduğu teorilerini çürütmek üzere yola devam ediyor.
Apollo 13 cumartesi günü dakikalar 13'ü gösterirken fırlatıldı
ve bu 13 Nisan gününü uzayda sakin bir şekilde geçiriyor.
Önceki uçuşlarda,
Houston'daki basın odasında 2500 kadar muhabir olurdu.
Bu uçuş işin sadece 500 kişi geldi.
Belki de Ay'da yürümek artık rutin bir iş sayılıyordur.
Houston Komuta Merkezi görüntülü bağlantı kurmak için hazır.
Eşlerimizi izlemek için Görev Komuta Merkezi'ne gittik.
Jim'i görünce rahat bir nefes aldım.
Tamam, şu anda yayındasınız.
Bugün sizin için bir tur planladık.
Odyssey'den başlayıp iniş aracı Aquarius'a gideceğiz.
Şu anda Ay Modülü'ndeyim ve baş aşağı duruyorum.
Bu tuhaf görünümlü Ay Modülü ne işe yarıyor?
Astronotlar bu uzay aracıyla Ay'ın yüzeyine iniş yapacak.
Üç astronottan ikisi şu tünelden geçip Ay Modülü'ne girecek.
Komuta ve hizmet modüllerinden ayrılıp
Ay'a iniş yapacaklar.
Sağdaki pencereden dışarı bakıyorum.
Sizin de gördüğünüz üzere hedefe çok uzak değiliz.
Gittikçe daha büyük görünüyor.
Bu küçük kasetçalar sayesinde
Ay'a yaptığımız yolculukta keyfili vakit geçirebiliyoruz.
Apollo 13 mürettebatı olarak
hepinize iyi geceler dileriz.
Apollo 13 görevi sorunsuz devam ediyor.
C-4 motorunu kontrol edin.
Tamam Jack. B bataryasına güç vermeyi kestik.
Astronotlar uyumadan önce detaylı bir prosedür uygulanır.
Teyit edildi Jack.
Prosedürü tamamlamak üzereydik.
Yapmanız gereken son bir iş kaldı.
Kriyo tanklarını karıştırmanız gerek.
ANA ALARM
Houston, burada bir sorunumuz var.
Houston dinlemede. Tekrar edin.
Houston, bir sorunumuz var.
B-şebekesinde voltaj düştü.
Beklemede kalın. Kontrol ediyoruz.
Mürettebat B-şebekesinde voltajın düştüğünü bildirdi.
Nabızlarına bak. İnanılmaz yükselmiş.
189'a fırlamış.
Gerçekten mi?
Belli ki çok korkmuşlar.
Önce bir gök taşına çarptığımızı sandık.
Büyük bir patlama sesi duyduk, ardından sistem hataları almaya başladık.
Tank-2'deki oksijen seviyesi sıfıra inmiş görünüyor.
Bu mümkün değil.
Anlayamıyorum. Bu nasıl…
-Tank-1'deki basınç bu olabilir mi? -Sanmıyorum.
Verilere anlam veremiyorduk.
Neler olduğuna dair hiçbir fikrimiz yoktu.
Sorunun kaynağını öğrendik mi?
Gösterge arızası mı, yoksa ciddi bir sorun mu var?
Houston, dışarı bakıyorum ve bir sızıntı olduğunu görüyorum.
Araçta sızıntı var, uzaya yayılıyor.
Bir tür gaz sızıntısı.
Aman tanrım.
Apollo 13 özel yayınıyla karşınızdayız.
Apollo 13 uzay aracında ciddi bir elektrik arızası yaşandı.
Patlama sesi duyan Lovell ve Haise
aracın oksijen ve nitrojen sızdırdığını,
ibrelerin sıfıra indiğini bildirdiler.
O noktada "Bu araç ölüyor" dedik.
"Oksijen kısa süre içinde tükenecek."
Houston, bizi duyuyor musunuz?
Olumlu, sizi duyuyoruz.
Sizin için çözüm üretmeye çalışıyoruz.
Oksijeni muhafaza etmeliyiz.
...acil geri dönüş prosedürü…
…bunu yapmaktan başka çare yok.
O tank tamamen…
Tamam, şimdi herkes sakin olsun.
Varsayımlarla oylanmayıp çözüme odaklanalım.
Durum vahimdi.
Dünya'dan 320.000 km, Ay yüzeyinden 80.000 km uzaklıktaydık.
Belli ki uzay aracında bir çeşit patlama olmuştu.
İki yakıt hücresi devre dışı kalmıştı. Bunlar bizim ana güç kaynağımızdı.
Son yakıt hücresi de tükeniyordu.
En fazla iki saat içinde tüm oksijen tükenecek.
İki yakıt hücresi tükenmişti, artık Ay'a iniş yapamazdık.
Yolun üçte ikisini kateden Apollo 13 şu anda Dünya'dan 320.000 km uzakta.
Acil geri dönüş yapmayı denemektense
Ay'ın etrafında dolanıp öyle geri dönmeleri
daha etkili bir çözüm olacak.
Bize düşen görev, astronotları sistematik bir şekilde
komuta modülünden Ay modülüne geçirmekti.
Tüm uçuş kontrolörleri.
Ay modülünde hayatta kalabilmeleri için minimum güç ihtiyacını hesaplayın.
Çok zor.
Ben Albay Stafford. Başkan Yardımcısı'nı bağlayın.
Merhaba efendim.
Durum çok mu kötü?
Ay modülünü bir filika gibi kullanacağız.
Neyse ki böyle bir imkânımız var.
Evet, neyse ki.
Ay modülünde su, oksijen
ve elektrik olacak.
Komuta modülünü tamamen devre dışı bırakacağız.
Durum epey kritik ama var gücümüzle çalışıyoruz.
Houston'daki Komuta Merkezi'nde hummalı bir çalışma var.
Astronotlar Jim Lovell ve Fred Haise Ay modülü Aquarius'a geçiş yaptı.
Ay modülündeki elektrik ve oksijen hayatta kalmalarını sağlayacak.
Aktivasyon 20.
"Çalıştırmak" basit bir tabir
ama bu iş öyle düğmeye basınca olmuyor.
Bir Ay modülünü hiç bu şartlar altında çalıştırmadık
ve bir komuta modülünü ilk kez tamamen kapatacağız.
-Kontrol. -Devam edin.
Tamam. Kalan süreyi güncelliyoruz.
Sadece 15 dakika kaldı.
CAPCOM.
15 dakika içinde güç tükenecek.
Mürettebat 15 dakika içinde Ay modülünü çalıştırmalı.
Bu prosedürü uygulamak 20 dakika sürer.
O kadar vaktimiz yok.
Fred, komuta modülü 15 dakika içinde devre dışı kalacak.
Sağ ol Jack.
Haise hâlen Ay modülünü çalıştırıyor.
Tamam, yavaş ol!
Astronotlar çok gergin.
Aralarından biri "Sakin olun, halledeceğiz" diyordu.
Tamam 13. Aynı anda konuşunca ne dediğiniz anlaşılmıyor.
Can çekişen komuta modülündeki navigasyon verilerinin
Ay modülündeki bilgisayara aktarılması hayati önem taşıyordu.
Hesaplamalarımı kontrol etmelisiniz.
Üç dört dakika kaldı.
Üç dört dakika.
Veri aktarımı hatasız olmalıydı.
Yanlış bir sayı girmekten çok korkuyordum.
Üç, beş, altı, altı, dokuz.
Bir, altı, üç, dört, iki.
Aquarius için üç, sıfır, iki, iki, altı.
Üç, dört, beş, dokuz, iki.
Sıfır, bir, bir, yedi, dokuz. Tamam.
Veriler doğru mu?
Kontrol ediyoruz.
Aquarius, hesaplamaların doğru.
Veri akışı sağlandı.
Hâlâ hayattaydık. Hâlâ nefes alıyorduk.
Aquarius'tan Houston'a.
Dinlemedeyiz.
Odyssey'de güç tamamen kesildi.
Yapılması gereken buydu Jim.
Aşırı gergindik.
Bir yol seçmiştik
ama doğru yolda olup olmadığımızı ancak süreç ilerledikçe anlayabilirdik.
Bu bir ölüm kalım meselesiydi.
Uzayda büyük bir dram yaşanıyor.
Apollo 13, dün geceki kazanın ardından
Ay'a doğru ilerlemeyi sürdürüyor ama görev büyük ölçüde değişti.
Görev artık Ay'a iniş yapmak değil,
astronotların sağ salim geri dönmesini sağlamak.
Bugün nasılsınız?
Şimdilik iyiyim, sağ olun.
TMBER KOYU, HOUSTON
-Alo? -Selam Marilyn. Benim, Ken.
Merhaba Ken. Dinle, doğal olarak çok endişeliyim.
Son durum ne? Çocuklar daha kalkmadı.
Henüz hiçbir şeyden haberleri yok çünkü o saatte çoktan uyumuşlardı.
Onlara ne anlatabilirim?
Serbest dönüş yörüngesine girdiler.
Muhtemelen o sırada uyuyordun.
Sabaha karşı 4.00 gibi sızmışım. Sonra 5.00 gibi uyandım.
Pek uyuduğum söylenemez.
Haberleri izliyorum ama duyduklarıma inanasım gelmiyor.
Lovell, Haise ve Swigert'ın sağ salim geri dönmesi
çok düşük bir ihtimal.
Jim'in görüntülerini daha yeni izlemiştim.
Ben NASA'dan çıkmış eve dönerken o kazayı yaşamışlardı.
Neler olup bittiğinden televizyonu açınca haberimiz oldu.
Aracın etrafında dönen enkaz yığını yıldızları görmelerini zorlaştırdığından
navigasyon verilerini güç bela hesaplayıp…
Geri dönme ihtimali sadece yüzde 10'du.
Yalnız kalmaya ihtiyacım vardı.
Evimiz ana baba gününe döndüğünden çareyi kendimi banyoya kapatmakta buldum.
Dizlerimin üstüne çöküp dua ettim.
Durumun kritik olduğunu düşünüyor musunuz?
Durum o kadar kritik ki
insanlı uzay uçuşlarında karşılaştığımız en kritik durum olduğunu söyleyebilirim.
Astronotlar güvende mi?
Şu anda güvende olduklarını söyleyebilirim
çünkü durumu kontrol altına aldık.
Durumu kontrol altında tutup
geri dönmelerini sağlayacağız.
Odadaki gerginliği hissedebiliyordunuz.
Herkes dinlesin, Ay modülünü filika olarak kullanmak
uzun vadede bazı sorunlar çıkaracak.
Kontrol odasında şu anda uzay aracının donanımını tartışılıyor.
Elektrik enerjisi, su…
Araçta iki gün yetecek kadar oksijen, su ve elektrik vardı.
Mürettebatı geri getirmek dört gün sürecekti.
Filika olarak kullandığımız araçta hayatta kalmalarını sağlamalıydık.
Durumun vahametinin farkındaydık.
Ay modülü sadece iki kişi için tasarlanmıştı.
Üç kişiydik ve 90 saatten önce Dünya'ya varamazdık.
Aquarius, Houston. Cevap verin.
Tamam, sizi net olarak duyuyoruz.
Biz de sizi duyuyoruz. Hâlâ sıradaki adımı planlıyoruz.
İşe yaramasını umalım.
GÖREV KOMUTA MERKEZİ, HOUSTON
İnsanlı Uzay Aracı Merkezi'ndeki simülatör uzaydaki araçla aynı koşullara getirildi.
Soruna bu şekilde çözüm aranıyor.
Göreve gidemeyen Ken Mattingly ve diğer yedek mürettebat üyeleri
gece boyunca farklı senaryoları test etti.
CAPCOM, Uçuş Direktörü.
Ay'a yaklaştıkları süreçte,
Dünya'ya ne hızda dönmeleri gerektiğini kesin olarak belirlememiz gerekiyordu.
GÖREV DEĞERLENDİRME ODASI
Elektriğin ve suyun yetmesi için çözüm yolları üretmeliydik.
Aylarca, yıllarca sürecek bir işi birkaç saat içinde yapmalıydık.
Uzay aracının sınırlarını zorlayıp test edilmemiş yollar deneyecektik.
Burası Apollo Kontrol.
İniş sistemi motorunun ateşlenmesine karar verildi.
Ay modülünün iniş sistemindeki ana motor ateşlenecek.
Böylece Ay'ın arkasından dolanırken
daha yüksek bir hıza ulaşıp
Dünya'ya bir gün önce dönecekler.
Yerel saatle bugün 21.00 civarında
Ay'ın etrafında dönüş yaparken
motor ateşlenecek ve Dünya'ya dönüşleri hızlandırılacak.
Sisteme ekstra güç vermek
bu ölüm kalım mücadelesinde onlara bir gün daha kazandıracak.
Merhaba. Bu tam bir kâbus.
Mevcut plana göre saniyede 240 metre hıza ulaşacaklar.
Tamam.
Beni habersiz bırakma, tamam mı?
Annem beni yaşananlardan uzak tutmaya çalışıyordu.
Okula gittiğimi hatırlıyorum.
Bütün çocuklar başıma toplandı. "Geri dönecekler mi?" diye soruyorlardı.
Bir çocuk yanıma gelip "Babanın ölecek olması üzücü" dedi.
Orada duramazdım. Eve dönmeliydim. Okulda kalamazdım.
Annemin en yakın arkadaşları gelmişti.
Rahip Raish'le birlike masanın etrafında toplanmış
dua ediyorlardı.
Oradan koşarak uzaklaştım, kapıyı çarpıp kendimi dışarı attım.
Annem peşimden geldi.
Göz yaşları içindeydi.
"Bir şekilde geri dönecekler" dedi.
"Komuta Merkezi'yle birlikte bir çözüm yolu bulacaklar."
Ay'a iyice yaklaşmış durumdayız.
Apollo 13 ile Ay arasında şu anda 780 kilometre var.
Houston.
Dinlemedeyiz Aquarius.
Ay'ın karanlık yüzüne giriyoruz.
Güneş batmak üzere, yıldızlar görünmeye başladı.
Şu yıldızlara bakın.
İnsanların fark etmediği bir şey var, uzayda hiç gece olmuyor.
Güneş ile aranızda hiçbir şey olmadığından 24 saat boyunca gündüz yaşanıyor.
Ay'ın karanlık yüzüne girene dek geceyi yaşamıyorsunuz.
Üç gün süren gündüzün ardından öyle bir karanlığa giriyorsunuz ki
yıldızlar hiç olmadığı kadar parlak görünüyor.
Herkese iyi akşamlar.
Uzayın sessiz karanlığında
gerçek bir mücadele veriliyor.
Hasar gören Apollo 13 uzay aracı
Ay'ın arkasından dolanıp eve sağ salim dönmeye çalışıyor.
Kısıtlı su, oksijen ve elektrikle üç gün daha yolculuk edecekler.
DÜNYA'DAN UZAKLIK 400.170 KM
Ateşleme için son bir saat, yedi dakika.
"Vay be, şuna bakın!" deyip duruyorduk.
Engebelerle kaplı olan, tehditkâr ve tuhaf görünen bir yer.
"Keşke gitsem" diyeceğiniz bir yer değil.
Marilyn Dağı'nı görebiliyorum.
Oradan bakınca Dünya'yı gerçek hâliyle görüyorsunuz.
Küçük ama çok güzel bir gezegen.
Kolunuzu uzatıp başparmağınızı kaldırın, işte o kadarcık yer kaplıyor.
Şöyle düşünüyorsunuz: "Bildiğim her şey orada."
"Ailem, dostlarım, hepsi o küçücük yerde."
Parmağınızı çekip şöyle diyorsunuz: "Geri dönmeliyim."
Kameraları ayarlayıp ateşleme sekansına hazırlanalım.
İkinci bir şansımız olmayacak.
Ateşleme için geri sayımda son 49 dakikaya girdik.
Apollo 13'te yaşanan kriz dünya basınını gafil avladı.
Birden işin rengi değişti.
Artık her dilde haberi yapılıyor.
RAI TV - İTALYA
Pazartesi günkü krizden saatler önce
sıradan bir uzay uçuşunu takip etmekten sıkılıp
Meksika'ya tatile giden bir muhabir
basın odasına geri döndüğünde "Bir şey kaçırdım mı?" diye sormuş.
BBC TV - İNGİLTERE
Peter, maketi uzatır mısın?
-Tamam. -Şu maketi.
Apollo 13'te bir süredir sessizlik hâkim.
Mürettebat, Dünya'ya geri dönebilmek için
motoru ateşlemeye hazırlanıyor.
Uzay aracında sadece bu motor çalışıyor.
Ay modülünün iniş motoru.
Ay'a iniş yapmak için tasarlanan motor
elektrik tükenmeden dönebilmeleri için dönüş hızını artırmakta kullanılacak.
Bir konuda dikkatli olunmalı.
Ay modülünün sistemleri
bu tip manevralar için planlanmadı.
AY MODÜLÜ KONTROL MÜHENDİSİ 16
Ateşleme sırasında bir sorun çıkarsa ve motor çalışmazsa…
Hepimiz çalışacağını düşünüyoruz.
İki modül bu şekilde kenetliyken uçmak için tasarlanmamıştı.
İstenen sonuç alınırsa
bu riskli yolculukta hayati bir gelişme kaydedilecek.
Uçuş direktörü Gene Kranz
ateşleme iznini her an verebilir.
Tüm uçuş kontrolörleri, ateşleme için durum bildirin.
-RETRO. -Hazır.
-GUIDO. -Hazır.
-Güdüm. -Hazır.
-Kontrol. -Hazır.
-Telemetre. -Hazır.
Tamam.
CAPCOM, ateşleme izni verildi. Bilgisayar Lovell'a devredildi.
Son 10 saniye.
Houston'dan Aquarius'a.
Dinlemedeyiz Houston.
Jim, ateşleme izni verildi.
Anlaşıldı. Ateşleme için hazırız.
Geriye sadece o motor kalmıştı.
Çalışmazsa sonumuz hiç iyi olmazdı.
-Ateşleme başladı. -Anlaşıldı.
Motor ateşlendi.
İTKİ SİSTEMİ
Yüzde 40'tayız.
Kontrol.
Veriler iyi görünüyor.
Yüzde 100.
Anlaşıldı.
Tam güç verildi.
Motor yaklaşık üç dakikadır çalışıyor.
Güdüm, rapor verin.
Kapsül basıncı biraz yüksek.
Evet, öyle.
Dikkatli olun.
CAPCOM, iniş regülatörü-1'i kapatsınlar.
İniş regülatörü-1 kapatıldı.
Son 10 saniye.
Durdurduk.
Ateşleme başarılıydı.
İyi iş çıkardınız Aquarius.
Kumandan Jim Lovell motoru durduklarını bildirdi.
Motor durduruldu. Uçuşta 79 saat, 32 dakika geride kaldı.
Ateşleme başarılı sonuçlandı.
Görev Komuta personelinin ve mürettebatın
bu denli soğukkanlı oluşu insanı hayrete düşürüyor.
Tebrikler Aquarius.
Bir an önce güç tasarrufuna geçelim.
Anlaşıldı. Tamam.
Lovell enerji tasarrufu sağlamak için
cihazların çoğunu derhal kapatmak istiyor.
Ateşleme bittikten sonra
doğru yolda ilerlediğimizi bilsek de
kesin konuşamıyorduk.
Şu anki hedef
elektrik tüketimini 14 ampere düşürmek.
Birkaç ampule yetecek kadar elektrik.
İNİŞ GÜCÜ
AMPER
Başka neyi kapatalım?
Fanları ve ısıtıcıları.
ISITICILAR
FAN REGÜLATÖRÜ
Derin bir sessizlik hâkimdi.
İnsan böyle anlarda düşüncelere dalıyor.
Üzücü bir andı.
Ay'a ikinci kez çok yaklaşıp geri dönüyordum.
Bir daha asla o kadar yakın olamayacaktım.
Apollo 13 görevinin Ay'a iniş kısmı
iptal edildi, üstü çizildi, unutuldu.
Mevcut plan enerjiden tasarruf etmek.
Cuma sabahına dek uzayda süzülecekleri söylenebilir.
DÜNYA'DAN ÜÇ GÜN UZAKTA
Apollo 13'ün uzaydaki zorlu yolculuğu hâlâ devam ediyor.
Bugün bir grup uçuş kontrolöründen
Kontrol Merkezi'ndeki mesailerini bırakıp
mürettebatın yaşadığı sorunlara çözüm üretmeleri istendi.
Bu sorunlardan biri soludukları havayla ilgili.
Mürettebat boğuluyordu.
Aldıkları her nefeste araçtaki karbondioksit düzeyi artıyordu.
Havanın temizlenmesi için geçici bir sistem kuruldu.
Islak mendil kullanın
veya bir çorabı kesip oraya sıkıştırın.
Ardından bantla tutturun. Tamam.
Şimdilik etse de bunun ne kadar süreceği bilinmiyor.
Pasifik'e iniş yapmalarına daha iki buçuk gün var.
Bu şekilde idare edebilecekler mi?
Astronotlar yeni bir riskle karşı karşıya.
Yapılan son tahminlere göre Helen tropik fırtınası
Pasifik'teki iniş noktasına doğru şiddetini arttırarak ilerliyor.
Apollo 13 uçuşunda gelinen nokta bu.
Bu uçuşun en başından beri uğursuz olduğu söyleniyordu.
Tehlike henüz atlatılmış değil.
Yine de hâlâ hayattaydık.
Biraz daha dayanmalıydık.
Sistem ekiplerine bir notum var.
Araca buzdolabı koymakla uğraşmasınlar.
Sosisli sandviçler resmen donmuş.
Peki, anlaşıldı Jim.
Komuta modülü kabininde
sıcaklık epey düşmüş görünüyor.
Şu anda 3 derece.
Çok üşüyorduk.
Duvarlardan ve pencerelerden su damlıyordu.
Bizi sıcak tutacak kıyafetler yoktu.
Komuta modülünde uyuyan var mı Jim?
Hayır Joe, orası çok soğuk. Fred'i sağ tarafıma sığdırdık.
Sıcaklık 3 dereceye düşmüş. Dün geceden bile daha soğuk.
-Jim hâlâ uyumadı mı? -Hayır.
Hiç mi uyumadı?
Hemen verileri kontrol ediyorum.
Jim hiç uyumuyordu.
Doktorlar beni oraya çağırdı.
Jim'le bir de ben konuşursam uyumasını sağlayabilirmişim.
Bunu yapamayacağımı söyledim
çünkü oraya gidersem herkesin önünde ağlamaya başlardım.
Bunu yapamazdım.
Jim'e bunu yaşatamazdım.
Üçümüz de ailelerimizi düşünüyorduk ama bundan hiç bahsetmedik.
Bizim için dua ettiklerini biliyorduk.
Herkesin iyiliği için eve dönmeye odaklanmıştık.
Ailen durumu iyi idare ediyor Jim.
Bunu duyduğuma sevindim.
Gelişmeleri takip eden Başkan Nixon
yağmur altında Goddard Uzay Uçuş Merkezi'ne gitti.
Başkan'ın astronotlar için endişelendiği,
sağ salim geri dönmelerini temenni ettiği açıklandı.
Manevrayı manuel kontrole aktardığımızda
DPS itki modeli ateşleme boyunca yüzde 10'du, değil mi?
Evet.
Verileri tekrar girdik, değil mi?
Araç bir sebeple rotadan sapmıştı.
Verilere göre manevra yapmanız gerek.
Dünya'ya doğru açıyla yaklaşmıyorsunuz.
Dünya'ya dar bir açıyla yaklaşıyorlardı.
Dönüş rotası belliydi
ve sadece 2,5 derecelik pay vardı.
Daha düz bir açıyla gelirlerse atmosferden sekip
Dünya'dan uzaklaşırlardı.
Araç elbet Dünya'ya ulaşırdı ama mürettebatı çoktan kaybetmiş olurduk.
Bu neden oluyordu?
Neden?
Aklımı kaçıracaktım.
Jim.
Durum şu ki açınız fazla dar.
Dar mı?
Önemli olan bunu tespit etmiş olmanız.
Apollo 13 uzay aracı rotadan saptı.
Astronotlar rotayı düzeltemezse
üç Amerikalı uzayda hayatını kaybedecek.
Rotayı düzeltemezlerse
oksijenleri tükenene dek uzayda mahsur kalacaklardı.
Jim'in o hâli gözümde canlandı.
Kim bilir ne kadar korkardı, neler düşünürdü.
Pekâlâ Jim, açıyı dikleştirmek için
manuel ateşleme yapacaksınız.
Manuel mi?
Bu bana Apollo 8'deki olayı hatırlattı.
Neyse ki unutmamışsın, bu iyi oldu.
Bunu yapacağım hiç aklıma gelmezdi.
Bir ilk daha gerçekleşecek.
Bir ateşleme daha yapacaktık.
Ama bilgisayar kapalıydı.
Kılavuz sistem çalışmıyordu. Otomatik pilot devre dışıydı.
Manuel manevra yapmalıydık.
Dünya'yı hedefimize alıp
Ay modülündeki pencerenin tam ortasında tutmalıydık.
Motor çalışmaya başladığında
Dünya'yı tek başıma hizada tutmam mümkün değildi.
"Fred, sen yatay manevra yap."
"Ben dikey manevra yapacağım."
"Jack, kol saatinden süreyi takip et."
Ateşleme 14 saniye sürecek.
Bir dakika kaldı.
Bu manevranın işe yaraması şart.
Artık her şey bize kalmıştı.
Hazırım.
Son 10 saniye.
BAŞLAT
-Ateşlendi. -Başladık.
İtki gücü iyi.
Saniyede 2.3 metre.
Oluyor mu?
Durdurun.
Durduruldu.
Tamam, oldu.
Müthiş performans.
Koordineli bir şekilde çalışarak çok hassas bir manevra yaptık.
Üç astronot uzayın ıssızlığında eve dönüş mücadelesi verirken
su ve oksijenleri azalıyor.
Belki bu hikâyeden bir ders çıkarılır.
Dünya'nın uzay aracından bir farkı yok.
AY'A YOLCULUK ÖLÜM KALIM DRAMI
Bizler de astronot sayılırız.
Bizim de oksijen ve suyumuz tükeniyor.
Fakat gidecek bir yerimiz yok.
Hiç kar yağdı mı?
Efendim?
Kar yağdı mı?
Hayır, daha yağmadı.
Geri döndüğünüzde sahilde biraz kafa dinlersiniz.
Evet, bu harika olur.
Mürettebatın durumu hepimizi çok endişelendiriyordu.
Freddo'nun, yani Fred Haise'in 40 derece ateşi vardı,
çok su kaybetmişti ve idrar yolu enfeksiyonu geçiriyordu.
Çaresiz bir şekilde oraya hapsolmuşlardı.
Yarınki iniş sırasında havanın açık olması bekleniyor.
Dayanın, çok az kaldı.
Planlanan iniş saatine 14 saat kaldı.
Astronotlar için dakikalar geçmek bilmiyordur.
Bir sürpriz yaşamayın diye tüm hazırlıkları tamamladık.
Umarım hazırsınızdır çünkü sınav yarın.
DÜNYA'YA İNİŞ GÜNÜ
ASTRONOTLAR SUYA İNİŞ YAPACAK PASİFİK'TE HAZIRLIKLAR TAMAM
Bugün tüm dünyanın ortak umudu astronotların sağ salim dönmesi.
Tüm dünya nefesini tutmuş Apollo 13'ün dönmesini bekliyor.
Ülkenin dört bir yanında astronotlar için dua edildi.
APOLLO 13 ÖZEL AYİNİ BUGÜN 13.30'DA
Aziz Petrus Bazilikası'ndaki ayine yaklaşık 10 bin kişi katıldı.
Bu olayın dünya çapında yankı bulmasını
hiç beklemiyordum.
İlk kez bu kadar çok insan
tek bir görevin akıbeti için aynı anda dua ediyor.
İNİŞE ÇOK AZ KALDI
New York'taki Grand Central Terminali'nde binlerce insan bir araya geldi.
Walter, haber spikerleri olarak iyimser bir tablo çizseniz de
bence bu uçuşla ilgili hâlâ bazı endişeler var.
Şansın ve dualarımızın da yardımıyla sağ salim eve dönecekler.
Şu anda pencereden bakıyorum. Dünya sanki hızla bize doğru yaklaşıyor.
En ufak bir terslik olmamalıydı. Yolun sonuna gelmiştik.
Eve dönüyorduk.
En güvenli yer olan Dünya'ya yaklaştıkça en riskli an da yaklaşıyor.
Bu çok acımasız bir paradoks.
İniş sekansı sırasında yapılan manevra Dünya'ya dönüş yolundan çok daha riskli.
Ay modülünü filika olarak kullanmıştık.
Patlamanın olduğu hizmet modülü tamamen işlevsiz kalmıştı.
İniş aracı olan komuta modülü yeterli güç ihtiva etmiyordu.
Mürettebatın atmosfere girebilmesi için bu üç parçayı birbirinden ayırmalıydık.
Komuta modülü kazadan beri ilk kez çalıştırılacak.
Komuta modülünün ısı kalkanı
iniş sırasında 2700 dereceye maruz kalacak.
Mürettebatın öncelikle komuta modülünü çalıştırması gerekiyordu.
Tamam.
Komuta modülünü alelacele kapatmıştık.
O an hızlı hareket etmemiz gerekmişti
ve komuta modülü dört gün boyunca dondurucu soğukta kalmıştı.
Çalışıp çalışmayacağını bilmiyorduk.
Aquarius, Houston. Beni duyuyor musunuz?
Evet, duyuyoruz Ken.
Tamam, en baştan alalım.
Zaman çizelgesine göre hareket edeceğiz.
Haise, Komuta Merkezi'yle birlikte prosedürdeki adımları kontrol ediyor.
Normal iniş prosedürü.
Kritik bir süreç çünkü Dünya'ya iniş yapmak için
iki saat içinde komuta modülüne geçmeliler.
Aquarius. Houston.
Dinlemedeyiz.
Komuta modülünü çalıştırma izni verildi.
Jack komuta modülüne giriş yapıyor.
Tamam Jim.
Her yerde su birikmişti.
Cihazları görebilmek için kontrol panelini havluyla sildik.
Tüm uçuş kontrolörleri.
Verileri takip edin, güç aktarımında sorun çıkmamalı.
Tamam, başlayın.
Komuta modülündeki sistemleri sırasıyla açmaya başladık.
İlk sıradan başlayıp, altı tuşa basıp bir süre bekliyorduk.
Yanık kokusu gelecek mi diye bekliyorduk.
GÖREV SÜRESİ
140 SAAT, 16 DAKİKA, 27 SANİYE
Güzel. İyi gidiyor.
Aquarius'tan Houston'a. Odyssey bağlantı kurmak istiyor.
Houston dinlemede.
Duyuyor musunuz?
Evet, duyuyoruz adamım.
Çok iyi gidiyorsun Odyssey.
Ken, ben Jim.
Seni dinliyorum.
Her şey için teşekkürler.
Anlaşıldı.
Daha işimiz bitmedi, sonuna kadar yanınızdayız.
Buna sevindim Ken.
Hizmet modülünü ayırmaya hazırlanıyorlar.
Fotoğraflarını çekebilirlerse iyi olur.
Hazır olduğunuzda hizmet modülünü ayırabilirsiniz.
Tamamdır.
Hizmet modülü ayrıldı Houston.
Bir tarafı tamamen parçalanmış.
Neredeyse motora kadar bütün panel yok olmuş.
Feci bir manzara.
İnanılır gibi değil.
Oksijen tankları ısı kalkanın altında yer alıyordu.
Tankların patlaması aracın o kısmına büyük hasar vermişti.
Peki başka hasar var mıydı?
Isı kalkanı ne durumdaydı?
HİZMET MODÜLÜNDEKİ HASARIN "FECİ" OLDUĞUNU SÖYLEDİ
Isı kalkanı direkt olarak hizmet modülüne bağlıydı.
O kısımdaki tüm paneller parçalanmış.
Isı kalkanında hasar var mı? Hayatları o ısı kalkanına bağlı.
Şu anda beklemedeyiz.
Ay modülünü ayırmaya hazırlanıyorlar.
Filikayı terk etme zamanı geldi.
Son hazırlıklar tamamlansın.
Ay modülüne veda ederken duygusal anlar yaşanabilir.
Tamam, biz hazırız.
Son 10 saniye.
Ay modülü ayrıldı.
Yavaşça bizden uzaklaşmaya başladı.
Üzücü bir andı.
Elveda Aquarius, sana minnettarız.
Görevin belirli noktalarında ölümle burun buruna geldiler.
Tekrar söylüyorum, ölümle burun buruna geldiler.
Şimdi atmosfere girmeye hazırlanıyorlar.
Astronotları bekleyen tehlikeye sırf grafiklerle bakarken bile
soğukkanlı kalabileceğimizi sanmam.
122 KM
Atmosfere 122 km'den giriş yapıp hızla ilerlemeye başlayacaklar.
Atmosfere girdikten 18 saniye sonra
araçla tüm telsiz bağlantısı kopacak.
Bağlantının tekrar kurulması için
üç dakika 36 saniye geçmesi gerekecek.
Yani üç dakika 36 saniye boyunca
ısı kalkanı işe yaradı mı, hâlâ hayattalar mı,
komuta modülü sağlam mı, bilemeyeceğiz.
Saatte 40.000 km hızla atmosfere girip
saatte 35 km hızla suya iniş yapacaklar.
Teknolojik mucize diye buna denir.
İniş için geri sayımda son 13 dakikaya girildi.
Hız şu anda saatte 39.113 kilometre.
Anlaşıldı.
Uçuş Direktörü Gene Kranz
iniş iznini vermek için durum yoklaması yapacak.
Tüm uçuş kontrolörleri, iniş için durum bildirin.
-RETRO. -Hazır.
-GUIDO. -Hazır.
-Güdüm. -Hazır.
-Kontrol. -Hazır.
-Telemetre. -Hazır.
-Doktor. -Hazır.
-İletişim? -Hazır.
-AFD? -Hazır.
Tamam.
-Odyssey, Houston. Cevap verin. -Dinlemedeyiz.
Bir buçuk dakika içinde telsiz sinyaliniz kesilecek.
Eve hoş geldiniz. Tamam.
Teşekkürler.
Saatte 40.000 km hızla ilerleyen Apollo 13
Dünya'nın karanlık yüzünü geçti.
Pasifik Okyanusu'ndaki iniş noktasına doğru alçalıyor.
Size teşekkür etmek istiyoruz. Bizim için canla başla çalıştınız.
Şunu bilin ki yine olsa yine yaparız.
Apollo Kontrol, Houston. Apollo 13 ile bağlantımız kesildi.
Elimizden geleni yapmıştık.
Geri sayım.
Yalnızlık süreci başlamıştı.
Artık tek başlarınaydılar.
İş bizden aldıkları verilere kalmıştı.
Kontrolörler "Doğru mu yaptım?" diye kendini sorguluyordu.
Akıllarındaki tek soru buydu.
Hesaplanandan daha dar bir açıyla iniyor.
Atmosferde ilerledikleri süre boyunca
astronotlar dâhil hiç kimsenin beklemek dışında yapabileceği bir şey yok.
Yapılabilecek tek şey her şeyin yolunda gitmesini dilemek.
Kimseden çıt çıkmıyordu, yere iğne düşse duyardınız.
DÜNYA'DAN UZAKLIK 2652 KM - 2611 KM
Artık hiçbir şeyi değiştiremezdik. Öz güvenin anlamsız olduğu yerdeydik.
2563 KM - 2545 KM
172 KM - 112 KM
Apollo 13 şu anda maksimum G-kuvvetine ulaşmış olmalı.
30 saniyeden az kaldı.
Apollo 13'le bağlantı kurmayı deneyeceğiz.
Apollo 13 şu anda sinyal alıyor olmalı.
Bağlantı kurulmasını bekliyoruz.
Odyssey, burası Houston. Cevap verin.
-Bağlantı kurmayı denediler mi? -Henüz değil.
Tamam.
Uzay aracının akıbeti belirsizliğini koruyor.
Odyssey, Houston.
Hâlâ ses yok.
Bir dakika 15 saniye önce bağlantı kurulmuş olmalıydı.
Görevin başından beri ilk kez,
kontrol odasında tedirginlik hâkimdi.
Mürettebatı kaybettiğimizi düşünmeye başlamıştık.
Lütfen bize cevap verin.
Geri dönmeye mecburdu.
Onsuz yaşayamazdım.
Tamam Joe.
Seni duyuyoruz Jack.
-İşte oradalar! -Geliyorlar!
Paraşütler açılmış.
Şu coşkuya bakın!
Canlı yayındasınız beyler.
Başardılar.
BAŞARDILAR! CESUR ASTRONOTLAR…
Odyssey, Houston.
Tüm kanallar sizi veriyor. Müthiş bir an.
İniş yaptılar! Bunu canlı olarak sadece beş saniye gecikmeli yayımlıyoruz!
Sadece beş saniye!
Suya iniş yapıldı.
Sonunda geldiler.
Apollo 13, hayatta kalma mücadelesinin mihenk taşı oldu.
İmkânsızı başardık.
O ekipte yer almış olmaktan daima gurur duyacağım.
Apollo 13'ün armasından yapılan plaket
bugün Komuta Merkezi'nin duvarına asıldı.
Plakette ironik bir söz var: "Ay'dan öğreniyoruz."
Ex luna, science.
Yeni bir şeyler öğretmiş oldu.
Hayatta kalmayı öğretti.
Herkes sevinç çığlıkları atıyor, şampanyalar patlatılıyordu.
O gün ben bile içtim.
Müthiş bir andı.
Nasıl rahatladığımı anlatamam.
Bir astronot eşinin kendini en kötüsüne hazırlaması mümkün mü?
Hayır, ilk kez böyle bir şey yaşadım ve umarım bu son olur.
O günleri hatırladıkça hâlâ aynı hisleri yaşıyorum.
O dört gün boyunca eşimi kaybetme korkusuyla yaşadım.
Dün akşam Houston'a dönen Apollo 13 astronotları,
kurtulmalarına yardım eden bilim insanları tarafından
coşkulu bir kutlamayla karşılardı.
Ona sarılana dek hâlâ tam olarak rahatlamış değildim.
Ona kavuşmak, yaşadığını görmek bambaşka bir histi.
İnsan böyle anlarda hayatın kıymetini daha iyi anlıyor.
Minnet duyuyorsunuz.
Evdeydik.
Bir anda dank etmişti.
Acayip bir şey yaşamıştık.
Öyle anlar oldu ki
geri dönemeyeceğimizi düşündük.
DÜNYA'YA HOŞ GELDİNİZ!
Hatırlıyorum da,
yaklaşık bir buçuk yıl önce Apollo 8 ile Dünya'ya dönüyorduk
ve aslında gitmemiz gereken, bizi bekleyen başka bir yer yoktu.
Evrendeki tek yuvamız burasıydı.
Birçok karşılama töreni oldu ama burada olmak apayrı bir duygu
çünkü bu akşam burada olmamı karşımda duran insanlara borçluyum.
Apollo 13'teki kazanın ne gibi etkileri…
İnsanlar şunu soruyor: "Apollo 13 başarısız mı oldu?"
Başarı veya başarısızlık kriteri olarak
yola çıkma amacımızı kıstas alırsanız
evet, Apollo 13 başarısız oldu.
Diğer yandan, Apollo 13 sayesinde insanlık tarihinde bir ilk yaşandı.
Tüm dünyanın birlik olduğu anlar yaşandı.
Tüm ülkelerden yardım ve destek mesajları geldi.
Apollo 13'ü bu açıdan değerlendirip
birlik içinde yaşamanın mümkün olduğu anlarsanız
Apollo 13 büyük bir başarıya imza atmış demektir.
DÜNYA'DAN 400,171 KM UZAKLAŞAN APOLLO 13 MÜRETTEBATI
İNSANLARIN UZAYDA KATETTİĞİ EN UZAK MESAFE REKORUNUN SAHİBİDİR.
SORUŞTURMA İKİ AY İÇİNDE TAMAMLANDI.
OKSİJEN TANKININ UÇUŞ ÖNCESİ BAKIM SIRASINDA
İNSAN HATASI YÜZÜNDEN HASAR GÖRDÜĞÜ TESPİT EDİLDİ.
ELEKTRİK ARIZASININ SEBEP OLDUĞU PATLAMA
KALKIŞTAN 55 SAAT, 54 DAKİKA SONRA
13 NİSAN TARİHİNDE GERÇEKLEŞTİ.
JIM, MARILYN'E VERDİĞİ SÖZÜ TUTTU.
APOLLO 13 SON UZAY UÇUŞU OLDU.
Mazide yaşayan biri değilim.
Geleceğe bakmazsanız hayatı eksik yaşarsınız.
Ama uzaya gidip Dünya'nın neye benzediğini görünce…
…ne denli şanslı olduğumuzu anlıyorsunuz.
Zifiri karanlığı süsleyen mavi beyaz bir yılbaşı topu gibi.
Şehirleri görmüyorsunuz tabii.
Sınırları görmüyorsunuz.
Dünya'yı gerçek hâliyle görüyorsunuz.
Uçsuz bucaksız evrende görkemli bir vaha.
MARILYN L. LOVELL'IN ANISINA 1930 - 2023
Alt yazı çevirmeni: Deniz Adısönmez