Camera loopt. - Camera loopt.
En actie.
Mr Soprano?
Ja.
Neem plaats.
Oké.
BEDENKER THE SOPRANOS
Weet je wat je vroegste herinnering is, je eerste echte herinnering?
M'n vroegste herinnering is een droom.
M'n moeder had ze.
Iets van metaal met een gekruld uiteinde.
Het steekt uit de muur. Je hangt er een plant aan.
Ik zwaaide eraan.
Dat is m'n vroegste herinnering. Het maakte indruk op me.
Het was de eerste keer dat ik me m'n droom herinnerde en dacht: jeetje.
Wat speelt er zich in m'n hoofd af?
Grappig hoeveel ik ben vergeten.
Mensen herinneren me aan dingen waar ik om moet lachen.
Want ik herinner me niet dat ik dat deed.
Ja.
Cut.
Ik ben geboren in Mount Vernon, New York, naast de Bronx.
We verhuisden naar New Jersey toen ik vier was.
Mijn moeders familie komt ervandaan.
We gingen naar m'n tante in Boonton. Een stadje uit de burgeroorlog.
De ovens staan er nog. Ze maakten er musketkogels.
Er stroomt een rivier doorheen. Vito ging erheen...
...toen hij naar New Hampshire ging.
Ik hou van die stad, zo mysterieus.
Met kerst ging ik graag naar NY.
Het Rockefeller Center, de boom... Ik keek m'n ogen uit.
Een enorme speelgoedzaak, de Kerstman, treinen...
Je zat net nog op m'n schoot. - Niet waar.
Wel waar. Nu kom je op m'n lijst en krijg je niets.
Val dood, Kerstman.
Ik smeekte m'n vader of we naar huis konden via de West Side Highway.
Aan de andere kant van de Lincoln Tunnel lagen namelijk schepen in de haven...
...en hun boeg stak uit over de weg.
Dat vond ik geweldig.
En ik wilde door de Meadowlands.
Daarover werden legendes verteld. Jimmy Hoffa is er begraven.
Het puin van Pennsylvania Station ligt er.
Veel van het eerste seizoen is daar opgenomen.
Van het huis van m'n tante verhuisden we naar Clifton.
Een grotere arbeidersstad.
Vervolgens naar West Essex.
M'n vader wilde een ijzerwarenzaak beginnen.
Ernaast zat een Chinees.
Ik zag hoe Chinezen er kippen plukten.
M'n ouders vonden het maar niets.
Ze hielden van Chinees eten, maar wilden niet naast een Chinees restaurant zitten.
Ze verkochten die winkel...
...en kochten een zaak in de hoofdstraat van een stadje.
M'n vader werkte keihard en ze hadden nooit succes.
Ze hadden die zaak 35, 40 jaar.
Het sloopte ze, maar ze gingen door.
Ja, tot m'n vader ziek werd...
...en de zaak voor $1300 werd verkocht tijdens een veiling.
Een heel leven.
Ze waren niet gelukkig.
DOE DIT, DOE DAT
M'n moeder was erg lastig, maar ze functioneerde.
Ze werkte, kwam thuis, kookte voor ons, maar ze was bang en boos op iedereen.
Iemand belde gisteravond na zonsondergang.
Wie? - Ik heb niet opgenomen. Het was donker.
Ze had nachtmerries waarbij ze het uitschreeuwde.
Ze kwam uit een gezin met 12 kinderen. Haar Italiaanse ouders woonden in Newark.
Een groot Italiaans gezin. Een grote immigrantengemeenschap.
We gingen er elke zondagavond eten.
Ze spraken geen Engels.
Haar vader, m'n opa, Vito Bucco, heeft nooit Engels geleerd.
Dat weigerde hij. Geen aardige man.
Voelde je je ondergewaardeerd door haar?
M'n moeder? - Ja.
Ze had zoveel negatieve dingen over me te zeggen.
M'n vader ook.
Het was erg vreemd. Gewaardeerd...
We zaten ooit in de auto, m'n moeder, vader en m'n neef Johnny.
Ik vergeet welk lied er op stond, maar ik tapte mee.
Hij zei: 'Hij zou moeten drummen. hij heeft een goed ritmegevoel.'
En zij zei: 'Over m'n lijk.
Gene Krupa was een junkie.'
Over meth gesproken, moet je hem zien.
Ik voelde me niet gewaardeerd. Dat zou nooit bij me zijn opgekomen.
Was je bang voor haar? - Bang?
Bang dat ze zou ontploffen?
Bemoei je er niet mee en hou je kop.
Ik ben nerveus. Als kind was ik angstig. Daarna werd ik een etterbak.
Dat heeft m'n leven gered.
Ik kreeg een stel vrienden.
Allemachtig.
Pestkoppen, wiseguys.
We hadden stiletto's, leren armbanden, sigaretten...
We haalden ons rijbewijs. Alles draaide om auto's, meisjes en alcohol.
In New York mocht je drinken met 18. In Jersey met 21.
Dus reden we er constant heen. Upper East Side was toen hip.
En toen The Village.
Ik herinner me dat we terugreden.
Een auto vol nozems reed naast ons.
We scholden elkaar uit en gooiden met nummerborden.
Het nummerbord van iemand z'n moeder...
Dat was in de Lincoln Tunnel. We waren allemaal dronken.
HIJ IS EEN MAN MET VELE TALENTEN
In 1964 ging ik studeren in het zuiden.
Wake Forest, Winston-Salem, North Carolina.
Ik haatte het. - Waarom?
Dit moet eruit.
Het was het zuiden.
De Klan was enorm actief waar wij zaten.
De studentenvereniging was geïnspireerd door Robert E. Lee.
Een baptist school. Twee keer per week naar de kapel.
Geen drank, niet dansen, kaarten was verboden.
Waarom ging ik erheen? Ik was afgewezen door Princeton.
Afgewezen door Dartmouth.
M'n beste vriend ging naar Wake Forest.
Daarom wilde ik er ook heen.
We haatten het er allebei.
Gelukkig begon iemand met het vertonen van buitenlandse films.
Toen heb ik Godard, Bergman, Fellini, La Dolce Vita gezien.
Marcello, kom hier.
Snel.
81/2... Ik begreep het niet eens.
Ik wist niet eens wat een regisseur was...
...maar ik stond versteld.
Een geheel nieuw universum.
Ik verliet Wake Forest, ging naar NYU en zag Cul-de-sac van Roman Polanski.
Toen bekroop me de gedachte dat ik dit misschien ook zou kunnen.
De kunst ervan sprak me enorm aan.
Dat is het.
In oktober 1965 ging m'n vriend naar Bard College.
Daar slikte ik voor het eerst lsd.
Ik weet nog dat ik op de oever van de Hudson River stond.
Het was twee uur 's nachts. Ik zei dat ik films wilde maken.
Toen kwam voor het eerst bij me op dat ik dat wilde doen.
Take twee, marker. - En actie.
Hé, Tony. Gaat het?
Gaat het, David?
Ja, hoor.
Ongelooflijk hoeveel ik praat.
Ik praat te veel.
Dat is goed. - Niet waar.
Ik heb spijt van alle onzin die ik vanochtend uitkraamde.
Misschien is dit een slecht idee.
Wie geeft hierom? - Mensen geven erom.
Het is, zoals Tony zegt:
'Weet je nog is de laagste vorm van converseren.'
Normaal zou ik nu gaan...
...maar ik zie hoeveel moeite je hebt gedaan.
Het was een rond kantoor. Dit lijkt er veel op.
En ik heb toegezegd.
Ik zei dat ik mee zou werken aan een documentaire over The Sopranos.
Maar ik wist niet dat het over mij zou gaan.
Ik zal het uitleggen.
Wat ik zo interessant vind aan The Sopranos...
...is dat het persoonlijk voor je was. Je had een idee.
Het was een mengsel van dingen die je had meegemaakt, over had nagedacht.
Iedereen zei altijd tegen me dat ik over m'n moeder zou moeten schrijven.
Ze was zo apart en grappig.
M'n vrouw Denise was de eerste die het zei.
Daarna zei iedereen dat ik het moest doen.
In '88 zocht ik werk. David Chase had een nieuwe serie...
...genaamd Almost Grown. Hij wilde schrijvers ontmoeten.
Daarom ontmoette ik David in 'n restaurant op Ventura Boulevard.
Ik was er uiteraard eerder en ik zag hem binnenkomen.
Ik dacht: wat kijkt hij serieus.
Snap je? Hij keek zo ellendig.
SCHRIJVER / PRODUCENT
Hij ging zitten en binnen tien minuten...
...rolden de tranen over onze wangen van het lachen...
...omdat we het over onze moeders hadden.
En zo begon onze vriendschap.
Ik zei tegen hem: 'Hier zit je dan, de machtigste man.'
Hij kreeg de hoge omes bij Universal over de rooie.
'Je hebt zoveel macht en je moeder...
...doet je veranderen in een krijsende woestijnrat.
Daar zou je over moeten schrijven.'
Robin zei dat ik een serie moest schrijven over m'n moeder en een tv-producent.
Ik dacht: wie kijkt naar zoiets?
Maar als hij een slechterik zou zijn, zou het kunnen slagen.
Was de slechterik al een maffioso? - Ja.
Ik wilde De Niro en Anne Bancroft.
Ik zag het als een film. Het was het verhaal van seizoen 1.
Over een gangster die in therapie gaat vanwege z'n paniekaanvallen.
Enig idee waarom je van je stokje ging?
Geen idee. Misschien door de stress. - Waarover?
Hij heeft problemen met z'n oom. Een of andere ruzie.
Je bent de baas in New Jersey, maar niet over je oom.
Hij doet z'n moeder in een verzorgingstehuis.
Ik zie je niet stoken tussen de vrouwen of praten met de aardige mannen hier.
Je benut je kansen niet.
Wat kan het jou schelen? Uit het oog, uit het hart.
Z'n moeder kiest de kant van z'n oom in deze bendeoorlog.
Zitten de moeders van drie van m'n capo's hier?
In plaats van dat ze bij hun zoons wonen als normale mensen.
Hij wil me vast van kant maken.
Z'n moeder spant samen met z'n oom om hem te vermoorden.
...het was een bendemoord die verkeerd afliep.
Z'n psychiater helpt hem om het te begrijpen.
De dag voor de schietpartij zei je dat ze door bleef ratelen...
...over nieuwsberichten over moeders die hun baby's uit het raam gooiden.
Uiteindelijk smoort hij haar.
Ma, ik weet wat je hebt gedaan. Je enige zoon.
Ik dacht: dit zou een tv-show kunnen zijn.
We pitchten het bij alle televisiezenders.
Fox, ABC, CBS en NBC. Niemand had interesse.
Les Moonves zei: 'Het script is erg goed en grappig...
...maar gaat hij naar een psychiater?
En wil je echt dat hij Prozac slikt?'
Ik zei: 'Ja, dat wil ik echt.'
'In dat geval, nee.'
Dus dat werd niets.
Ik zei: 'Is HBO niets voor ons?'
De beste keuze op tv.
We probeerden een succes te worden sinds ik in '85 erbij was gekomen.
Televisie werd destijds gedomineerd door 3 of 4 zenders, als je Fox meetelt.
We zagen ze niet zozeer als competitie...
...maar eerder als een ijkpunt waarmee we ons konden vergelijken.
OUD-VOORZITTER EN CEO HBO
We wisten dat we anders moesten zijn.
HBO probeerde naam voor zichzelf te maken.
OUD-PRESIDENT HBO ENTERTAINMENT
HBO stond bekend om het boksen en films.
Dat veranderde met The Sanders Show.
Iemand heeft in m'n stoel gezeten. - Misschien was het mamabeer.
Talentloze dikzak. Maak je druk om de bank en verkloot het niet.
Het liet zien dat HBO anders en beter kon zijn dan de rest.
We gingen nadenken of we series konden gaan maken.
Jeetje.
Schillinger is er.
We ontwikkelden Oz.
Hij is geen slechte vent, Diane.
Welke drugs heb je geslikt?
En Sex and the City.
Eigenlijk was het een manier van werken...
...goede verhalenvertellers vinden en die hun gang laten gaan.
David kwam langs. Ik kende met z'n werk.
Hij werkte al eeuwen bij de televisie. Hij had aan goede dingen gedaan...
...maar zelf nog geen succes behaald.
Denise en ik trouwden in 1968.
M'n ooms namen me terzijde en zeiden: 'Zorg dat je hier wegkomt.
Anders houdt je huwelijk geen stand.'
Want ze wisten hoe m'n ouders waren. Dat ging eigenlijk over m'n moeder.
Mijn vrouw zou het niet hebben aangekund.
Mijn moeder was geschift.
Daarom vertrokken we op onze huwelijksnacht naar Californië.
We reden het land door en ik hoorde...
...dat ik een beurs had gekregen voor de filmopleiding bij Stanford.
Iemand zei ooit tegen me:
'De Amerikaanse geschiedenis in 't kort: rotzooi drijft naar het westen.'
Toen ik hier aankwam, snapte ik het.
Alcatraz.
De zwaarste jongens hebben er gezeten.
Zelfs Capone.
Hij zat voor belastingontduiking, want voor iets anders was geen bewijs.
Hij zat 11 jaar vast en stierf aan een beroerte in 1947.
Dat was uiteraard lang geleden.
Ik studeerde twee jaar aan Stanford.
Voor mijn thesis behandelde ik de film The Rise and Fall of Bug Manousos.
Wij dachten dat we Godard deden.
Ik weet niet wat we dachten dat Godard deed, maar wij deden het niet.
Ik ben Manousos.
Ik ben Grieks of van Griekse afkomst, zoals je wilt.
Ma, de geweldigste dame ooit.
Laten we het lijk snel lozen.
Haal die glimlach van je gezicht, snoes.
Klootzak.
Ma, ik ben in m'n rug geschoten.
Na twee jaar had ik m'n master op zak.
Met 'n vriend had ik een script geschreven dat m'n leraar naar Roy Huggins stuurde.
Een belangrijke tv-producent.
Maar we dachten er niet meer aan.
Denise en ik verhuisden naar LA, huurden een appartement...
...en Denise ging voor 'n advocaat werken.
Ik ging tevergeefs op zoek naar werk.
Uiteindelijk kreeg ik een baan bij Clover Films.
De films daar...
Tien kilometer hiervandaan...
...zitten een golfbaan en countryclub omsingeld door Duitse bewakers.
Alle Duitse soldaten moeten eraan.
We filmden een van de films bij een uitgebrand flatgebouw...
...in Las Virgenes Canyon.
Het was een Duits fort dat nu werd bewoond door Duitse hoeren.
M'n baan stelde niet veel voor.
Ik was eerste regieassistent, maar ik had geen idee wat ik deed.
De film was softcore pornografie.
Ik had een script geschreven voor Clover Films: Grave of the Vampire.
Nee.
Wie ben je?
Ik ben je zoon. Je zoon verwekt in een graf.
Ja.
Het was krankzinnig.
Toen ik daar werkte, hoorde ik dat Roy Huggins...
...dat oude script had gelezen...
...en me wilde aannemen om een aflevering te schrijven.
Dat werd m'n eerste tv-baan.
Een serie genaamd The Bold Ones: The Lawyers.
En iedereen aan de oostkust zag m'n naam op televisie.
Maar ik leerde niet hoe ik moest regisseren...
...ondanks dat ik regisseur wilde worden. - Ja.
Misschien vond ik het te gênant...
...om de cinematograaf vragen te stellen.
Daarna bleef ik jaren films proberen te schrijven...
...maar geen enkele werd gemaakt.
In 1973 ging de schrijversbond staken...
...en liep ik met protestborden rond bij Paramount Studios voor de DeMille-poort.
Het was geweldig om daar te zijn.
Ik staakte samen met professionele schrijvers.
Ik keek ernaar uit om te staken...
...omdat het voelde alsof ik echt in Hollywood was.
Ik ontmoette Paul Playdon, verhaalredacteur van Mission: Impossible.
Ik had geen agent, dus Paul regelde er een voor me.
Ik tekende bij z'n agentschap.
En na de staking was er een serie genaamd The Magician met Bill Bixby.
Bixby speelde een illusionist die misdaden oploste...
...en de slechteriken versloeg met sjaals en hoeden.
Naar achteren.
Ik werd er verhaalredacteur.
Daarna werkte ik aan The Rockford Files.
Ik deed I'll Fly Away en daarna Northern Exposure.
Ik zat dus in de tv-wereld.
Het probleem was dat je wist waar de grens lag.
Je probeerde 'm altijd te verleggen en dat lukte je nooit.
De vergaderingen van de tv-zenders waren vreselijk.
Ze hadden het feilloze gevoel...
...dat de reden waarom je dit schreef, datgene waar je zo van hield...
...om daar achteraan te gaan.
Omdat ik voor de traditionele tv werkte...
...was Sopranos een maffiaserie waarin niemand werd vermoord...
...omdat ze dat niet zouden willen.
Toen dacht ik aan de gangsterfilms met Jimmy Cagney.
Werd er niemand vermoord in The Godfather?
Waarom zou je zoiets weglaten?
Daarom schreef ik er een moord in.
Toen kreeg HBO interesse.
Ik schreef er niet zomaar een moord in.
Het moest in het verhaal passen.
Het moest deel uitmaken van het narratief en de cultuur.
We hadden een bespreking met David.
Mijn indruk was: 'Hij komt weliswaar uit de tv-wereld...
...maar hij heeft ons al laten zien met wat hij heeft geschreven...
...dat hij niet denkt als iemand uit de reguliere tv-wereld.
Z'n blik op de wereld was meteen duidelijk.
Die personages waren z'n tweede natuur.
We gingen snel akkoord met de pilot.
Pak je het op vanaf hier of...
Tijdens het casten reageer ik nauwelijks. Ik zeg: 'Dat is erg goed.'
Erg goed. - Bedankt, Dennis.
Ik bedank ze en ze vertrekken.
Casting is een lang proces.
Kan ik beginnen? - Als je zover bent.
Ik had een ontbijtvergadering.
Ik moest advies geven bij een vuilnisophaaldienst.
Hoe zit het met Triboro Towers?
De sitemanager wil het contract met Dick verlengen.
De sitemanager wil het contract met Dick verlengen...
...maar de gebroeders Kolar...
Ik probeer het opnieuw, met meer energie. Ik ben erg moe.
De gebroeders Kolar, Tsjechische immigranten of zoiets.
Ze kunnen jaarlijks een miljoen besparen als de Kolars voortaan 't vuilnis ophalen.
Dus ze dokken flink voor onze baan.
Dat doen ze juist niet. Als zij tegen die commies...
...in Tjecho-Slowakije kunnen zeggen dat ze kunnen doodvallen...
...kan hij dat ook tegen ons.
In Tsjechië houden we ook van varkensvlees.
Heb je ooit onze worst gegeten?
Ik dacht dat de enige worsten Italiaans waren en Jimmy Dean.
Zie je wat je leert als je culturen kruist?
M'n oom Uvzen weet niet dat ik hier ben.
Maar als we vanavond iets bereiken, moet ik het hem vertellen.
We moeten iets bereiken, weet je, deze gekte moet stoppen.
De wereld van het afval verandert.
Wij zijn de jongere generatie. Wij hebben dezelfde problemen.
De wereld van het afval verandert.
De jongere generatie. Wij hebben dezelfde problemen.
Emil.
Heb je in Polen op school gezeten?
Ik ben niet Pools.
Wat is een Tsjecho-Slovaak?
Dat is toch een Pool?
We kwamen hier toen ik negen was. Ik zat op West Essex.
Jij hebt voetbal gespeeld tegen m'n neef Gregory.
Hij zat op Boonton. - Waar is het spul?
Ja.
De reden van het bezoek. Het ligt al voor je klaar.
Probeer de koopwaar, E-mail.
Emil.
Cut.
Gestopt.
Destijds betekende een serie op HBO...
...helemaal niets.
Het was het laagste van het laagste op televisie.
Echt waar.
Maar ik was gek op het personage. Ik vond het personage leuk.
Toen ik het script voor het eerst las, heette hij Dean Moltisanti.
Eerlijk gezegd kende ik David Chase niet.
Ik wist niet dat hij Italiaans was toen ik z'n naam zag.
Ik dacht: wie denkt hij dat hij is?
Maakt hij een serie over Italianen?
Scorsese en Coppola waren Italiaanse Amerikanen.
Maar ik werkte keihard en deed auditie bij David.
David liet niets blijken.
Michael deed auditie en was geweldig, maar ik zei enkel...
Heel goed.
Toen ik wegging, dacht ik: dit wordt niets.
Boeien. Hij is niet eens Italiaans. Dus.
'Wie is die gast? Hij is niet eens Italiaans.'
Maar...
LIVIA'S WONING - DAG
Wie is daar?
Heb je de deur dichtgedaan?
Er deden wel 100 actrices auditie.
Dit is een verzorgingstehuis.
Ze speelden stuk voor stuk de geschifte Italiaanse mama.
Je stopt me niet in een verzorgingstehuis.
Ik heb deze vrouwen in die tehuizen zien raaskallen als een stel idioten.
Niemand kwam in de buurt.
Het was gebaseerd op m'n moeder, dus ik wist hoever ze ernaast zaten.
Maar toen kwam Nancy Marchand binnen.
Ik kende haar als Mrs Pynchon, de uitgeefster in Lou Grant.
Mag ik u eraan herinneren, Mr Grant, dat deze krant niet The New York Times is.
Dat besef ik elke keer dat ik 'm koop.
Ik ook, meneer. Beschikten we maar over hun middelen, maar dat doen we niet.
Ik trek me terug, als u dat wil. - Dat heb ik niet gezegd.
Maar vertel me dat we kans maken in de rechtbank.
Wacht ik op de klapper? - Nee.
Ik dacht: dit is waanzin. Dit wordt niks.
Maar ze deed haar mond open en boem.
Er zijn mensen van jouw leeftijd. Ze doen van alles. Ze gaan dansen.
Ik heb deze vrouwen in die tehuizen zien raaskallen als een stel idioten.
Eet je aubergine op.
Het was zo... Ze was perfect.
Als je oom zaken doet met Arthur, en ik wil niet eens weten wat...
...dan weet hij wat hij doet.
En ik niet.
Ik weet alleen...
...dat dochters beter voor hun moeders zorgen dan zoons.
Weer hetzelfde liedje.
Iedereen zei altijd dat m'n moeder uniek was.
Maar toen m'n familieleden naar de serie keken, zeiden ze:
'Mijn hemel, dat is tante Norma. Dat is je moeder.'
Ik zei: 'Vertel mij wat.'
Het was alsof ze haar channelde.
Ik verwacht je op de verjaardag van Anthony jr. met je gebakken ziti.
Alleen als ik word gehaald en gebracht.
Ik rijd niet als ze regen hebben voorspeld.
Praktisch m'n hele carrière heb ik de charmante dame gespeeld.
En ik geniet ervan...
...om deze kenau te spelen...
...want die kans krijg ik nooit.
Als je niet rijdt, vergeet je hoe 't moet. Ik moet werken.
Ja, hoor.
Ga maar weg.
Lees de tekst. - Ik heb geen...
Ik deed in eerste instantie auditie voor vijf verschillende rollen.
Wie was die vrouw vanavond?
Ik deed auditie voor Tony Soprano's maîtresse.
Richt je de vuilnisbelt opnieuw in?
Behandel me niet als een kind. Ik weet dat er meer speelt.
Wie was die vrouw in het restaurant?
Pas op met die pet.
Uiteindelijk kozen ze iemand anders.
Heel goed. - Maar David mocht me.
Hij vond het leuk dat ik Italiaans was en er leuk uitzag...
...maar ik wist niet dat het over Italianen ging.
Ik dacht over operazangeressen.
Dit is onacceptabel.
Ik heb twee weken geleden gereserveerd voor 20.00 uur.
Ik heb u al gezegd dat niemand opstaat en er zijn vijf groepen voor u.
Ik deed geen auditie voor de rol van gastvrouw.
Ik werd gebeld of ik die rol wilde spelen. En ik ze: 'Best.'
Maar ik kreeg m'n enige zin niet opgezegd...
'Mr Borglund, uw tafel wordt nu klaargemaakt.'
...want ik was zo nerveus in bijzijn van Lorraine na Goodfellas.
Karen. Ik was bij Karen. Ik bestierf het.
Luister, hij raakte me aan. Hij pakte me beet.
Ik zei dat hij moest stoppen. Hij stopte niet. Ik sloeg hem terug.
En toen werd hij kwaad.
Lorraine was de enige beroemdheid die we hadden...
...vanwege Goodfellas en een paar andere films.
Oorspronkelijk deed ze auditie voor Carmela.
Carmela was iets wat HBO en hij hadden besproken.
Maar ik wilde de rol van dokter Melfi.
Dat verbaasde David.
'Waarom wil je Melfi spelen?'
'Omdat ik een andere vrouw ben dan toen ik Karen Hill was in Goodfellas.
Ik heb geen zin om die rol weer te spelen.
Dokter Melfi intrigeert me. Ik heb therapie gehad.'
Jij hebt therapie gehad. - Absoluut.
David en ik hadden het veel over therapie.
We hebben nog nooit een hoogopgeleide Italiaanse gezien.
Dat bevalt me.
Tony zou nooit met iemand praten die niet Italiaans is.
En zo werd dokter Melfi geboren.
Ik zei: 'Goed, maar je moet stilzitten, met je handen in je schoot.
Praat zachtjes.'
Oké, David? - Ja.
Oké. - Ik snap het.
Geweldig. Goed.
Ik moest zorgen dat ik niet te luchtig overkwam.
Ik probeerde Lorraine te begraven, zodat Melfi naar buiten zou komen...
...op een heel andere manier dan ik. Ze staat mijlenver van me af.
Ik lijk helemaal niet op Melfi.
Paniekaanvallen zijn legitieme psychiatrische noodsituaties.
Stel dat je rijdt. - Moet je horen.
Tegenwoordig gaat iedereen naar psychiaters en therapeuten.
Ze gaan naar talkshows waarin ze hun problemen bespreken.
Waar is Gary Cooper gebleven?
Het sterke, zwijgzame type.
Hij was een Amerikaan.
Hij stond niet in contact met z'n gevoel. Hij deed wat hij moest doen.
We castten Tony. Eerst in Los Angeles, daarna in New York.
We zagen heel veel mensen, maar zonder resultaat.
Vaffanculo, hè?
Ik had Steven van Zandt gevraagd om Tony's rol te lezen.
Klaar? - Hij was een rock-'n-rollster.
Dat vond ik belangrijk.
Ik luisterde naar platen van Springsteen en keek naar die Italiaanse gast...
...en zei: 'Wie is dat? Hij heeft iets weg van Pacino.'
Ik wil verduidelijken dat er niets ongewoons was...
...aan de manier waarop The Rascals zich kleedden.
Voor de audities keken m'n vrouw en ik naar Rock & Roll Hall of Fame...
...en we zagen hoe Stephen van Zandt The Rascals introduceerde.
Daar was niets vreemds aan.
Hij was gekleed als een Rascal.
Ik zag The Rascals voor het eerst in de Keyport Roller Dome...
...in Keyport, New Jersey.
Inderdaad.
Niet in The Fillmore, stadions bestonden toen nog niet.
Rock-'n-roll speelde op de rolschaatsbaan, waar het thuishoort.
Ik zei tegen haar: 'Ik wil hem in de show.'
Kijkend naar hoe populair rock is, staan we snel weer op de rolschaatsbaan.
Ik weet het niet...
Ik kreeg scripts voor muziek, niet voor acteren. Ik was geen acteur.
David Chase belde. Ik krijg hem aan de lijn.
Hoe verliep dat eerste gesprek?
Een beetje vreemd, want hij vroeg: 'Wat denk je ervan?'
'Het script is geweldig. Aan wat voor muziek zit je te denken?'
'Nee, we willen dat je meespeelt.'
'Ik ben geen acteur,' zei ik.
'Is dat geen voorwaarde om op tv te komen?'
Hij zei: 'Je bent wel een acteur. Je weet het alleen nog niet.'
Dus ik zei: 'Oké, misschien is dit m'n lotsbestemming.'
Moet je horen.
Tegenwoordig gaat iedereen naar psychiaters en therapeuten.
Ze gaan naar talkshows waarin ze hun problemen bespreken.
Waar is Gary Cooper gebleven?
Het sterke, zwijgzame type.
Dat was een Amerikaan.
Hij stond niet in contact met z'n gevoel. Hij deed wat hij moest doen.
En ze wisten...
...dat als Gary Cooper eenmaal z'n gevoelens zou aanboren...
...hij z'n mond niet meer zou houden.
Afwijking zus, afwijking zo, afwijking vaffanculo.
Z'n auditie ging goed. Zoiets had ik nog nooit gezien.
Hij zou Tony Soprano kunnen zijn.
Maar uiteindelijk zei HBO tegen David: 'Hij is oké...
...maar we willen niet iemand zonder acteerervaring.'
Hij zei: 'Oké...
...in dat geval bedenk ik een personage voor je.'
Ik dacht: die vent is geschift.
Echt... - En actie.
Sandrine, hun drankjes zijn gratis.
Maar hij bedacht geen personage dat een onderbaas of consigliere was.
In het begin was ik min of meer een clubeigenaar.
Doe het nog een keer. - Marker.
Het was lastig om Tony te vinden.
Moet je horen.
Tegenwoordig gaat iedereen naar psychiaters en therapeuten.
Ze gaan naar talkshows waarin ze hun problemen bespreken.
Waar is Gary Cooper gebleven?
Het sterke, zwijgzame type. Dat was een Amerikaan.
Hij stond niet in contact met z'n gevoel. Hij deed wat hij moest doen.
En als Gary Cooper eenmaal z'n gevoelens zou aanboren...
...zou hij z'n mond niet meer houden.
Afwijking zus, afwijking zo, afwijking vaffanculo.
Michael Raspoli had de rol bijna.
Dat is uitstekend.
Uiteindelijk vonden we Jim.
Ik werd gebeld.
David Chase wilde me om 8.30 uur zien.
Dat ik met hem moest ontbijten, stond me meteen niet aan, ik weet niet waarom.
Maar het was gezellig en we lachten om onze families en moeders.
Daarna deed ik auditie.
Tijdens de eerste auditie stopte ik halverwege en zei: 'Dit is ruk.
Ik doe het niet goed. Laat me terugkomen zodat ik het anders kan doen.'
Hij vertrok halverwege de eerste auditie...
...als een soort Van Morrison.
'Dit is niks. Ik doe het niet goed.' En hij ging.
Wij vonden hem geweldig.
De casting directors stuurden hem naar m'n huis...
...waar hij de scène las en dat was het.
Moet je horen.
Tegenwoordig gaat iedereen naar psychiaters en therapeuten.
Ze gaan naar talkshows waarin ze hun problemen bespreken.
Waar is Gary Cooper gebleven? Het sterke, zwijgzame type?
Dat was een Amerikaan.
Z'n gevoelens boeiden hem niks. Hij deed wat hij moest doen.
Als Cary Cooper over z'n gevoelens zou praten...
...zou hij z'n mond niet meer houden.
Afwijking zus, afwijking zo, afwijking vaffanculo.
Het was duidelijk toen Jim het deed.
Hij was Tony.
Weet je, soms...
...is het leven goed.
Het leven is vaak goed.
Echte regaleali, bijvoorbeeld.
We hadden iedereen gecast, behalve Carmela.
Carmela.
Ik moet iets bekennen.
Edie's auditie was net voordat we begonnen met filmen.
Wat doe je?
Ik zet m'n wijnglas klaar om het in je gezicht te gooien.
Je bent zo dramatisch.
Schiet op met je bekentenis.
Ze deed de scène uit de pilot...
...waarin hij haar vertelt dat hij Prozac slikt.
Ik slik Prozac.
O, mijn god.
Ik ga naar een therapeut.
O, mijn god, dat is geweldig.
Dat is prachtig. Zo moedig.
Ik dacht: dit is het. - Ik vind het zo geweldig.
Je zou denken dat ik hiervoor Hannibal Lecter was.
Ik vind het geweldig.
Psychologie pakt de ziel niet aan. Dat is iets anders.
Dit is een begin. Dit is iets. Ik hou m'n mond nu.
Ik wist wie deze vrouw was en wist dat ik de rol niet zou krijgen...
...want m'n ervaring tot dan toe was...
...dat als je gecast wordt als een Italiaanse Amerikaanse...
...je een bepaalde look moet hebben.
Ik vond dat andere vrouwen die look beter evenaarden...
...en daarom vaker werden gecast.
Maar ik deed auditie...
...en de dag erna belden ze en zeiden: 'Je hebt de rol.'
Ik dacht dat het een louche productie was.
Casten en filmen.
Marker.
Wordt er nog 'actie' geroepen, of wat?
En actie.
Oma, het is hier best gezellig.
Wat gebeurt er daarachter?
Heel goed.
Heb je kerel van Tribeca Towers gebeld?
DAVID CHASE: Wacht op m'n teken.
Actie.
Meiden, er is meer dan cranberrysap voor het ontbijt. Oké?
Cut. Goed.
DAVID CHASE: Actie. - Hoe heet die plek?
DAVID CHASE: Triboro Towers. - Jezus.
Actie.
Luister.
Iemand zin in een ijsje?
DAVID CHASE: Tekst.
Heb je die vent van Triboro Towers gebeld over het transportcontract?
Cut. Nog een keer.
Zei hij meteen dat hij wilde regisseren? - Ja, daar moesten we over beslissen.
We wisten bijster weinig over wat wij deden...
...daarom wilden we iemand niet zoveel controle geven.
Hij zou de showrunner worden...
...maar als hij ook zou gaan regisseren, zou het echt zijn visie zijn.
Maar het was duidelijk als David het erover had...
...dat het zo in zijn hart, ziel en hoofd zat...
...dat we geen keus hadden.
Laat hem regisseren.
Actie.
Elk jaar, op deze dag, sinds je een klein meisje was...
...kleden mama en Meadow zich chic aan, rijden naar het Plaza Hotel voor thee...
De scène waarin Carmela haar dochter haalt om naar The Plaza te gaan.
Ik heb te veel huiswerk.
Meadow, dit is onze traditie.
Het is altijd zo gezellig.
Eerlijk gezegd vind ik het al stom sinds m'n achtste.
Ik ga omdat jij het leuk vindt.
Ik herinner me iets over hoe David die scène regisseerde...
Cut. Goed.
...waardoor ik besefte dat dit persoonlijk voor hem was.
Dit gaat over iets dat hem is overkomen...
Actie.
...of waar hij destijds doorheen ging met z'n vrouw en dochter.
Ik weet dat ik dacht: dit is niet alleen de regisseur.
Dit is persoonlijk.
Wil je soms iets kwijt?
Mam, weet je hoeveel het betekent om te gaan skiën in Aspen?
Denk je dat dit elk jaar gebeurt?
Net als suffe thee en scones in The Plaza Hotel?
Dag. - Doe m'n deur dicht.
En cut.
Cut. - Goed.
Was je zenuwachtig toen je de pilot filmde?
Dacht je: dit is m'n kans om regisseur te zijn?
Ja, ik was zenuwachtig.
Ik had eerder geregisseerd, maar ik was erg zenuwachtig.
Ik leunde behoorlijk op cinematograaf Alik Sakharov.
Het was de eerste of tweede week van de voorbereidingen voor de pilot.
David kwam binnen, legde z'n voeten op het bureau...
...en keek somber uit het raam.
CINEMATOGRAAF
'Dave, wat is er?'
'Wie gaat deze bagger bekijken?'
'Het is een goed script, man.'
Ik herinner me dat hij zei dat hij niet weer een tv-project wilde doen.
'Laten we alle regels doorbreken.'
Ik wilde geen tv-beelden.
Tv-beelden zijn het saaiste dat bestaat.
Normaal gesproken is het een master, twee topshots en twee close-ups.
De scène is opgebroken in heel veel stukjes.
Het was totaal niet cinematisch.
We hadden het heel vaak over Bertolucci en Coppola...
...Godfather, we hadden het over Martin Scorsese, Polanski.
GEEN TOEGANG VOOR ONBEVOEGDEN
Chinatown kwam dicht in de buurt van hoe we Sopranos wilden presenteren.
De scène waarin Jake Gittes door de sinaasappelboomgaard rijdt.
Blijf waar je bent.
Dat stond model voor een scène...
...waarin Tony en Chris iemand voor z'n kantoor achterna zitten.
Klootzak.
Tony, wacht op mij.
Ik zei dat ik met de camera naar binnen wilde.
Twee mannen zitten te werken terwijl dit gebeurt.
Ze springen op.
Mensen vroegen me: 'Wat heeft dat ermee te maken?'
Maar het werkte.
Daarna gingen we over op hand-held filmen...
...als Tony is uitgestapt en de man in elkaar trapt.
Gaat het? - M'n been is gebroken.
Dat heeft veel weg van Chinatown.
Ik geef je een bot, hufter.
Waar is m'n geld?
Cut. - Dat was mijn fout.
Ik wachtte niet lang genoeg. - Nog één.
Bij een tv-serie neem je de ene scène na de andere op.
Je moet leren je snel voor te bereiden...
...want in de ene scène praat je met je zoon...
...in de volgende scène tuig je iemand af...
...en in de scène erna heb je seks met je vrouw.
Je emoties vliegen de hele dag door alle kanten op.
Je moet snel kunnen schakelen.
Hoezo? Dit hebben we besproken.
Mr Soprano?
Lorraine en Jim, we hebben drie dagen gerepeteerd voor we gingen filmen.
Maar luister, de shit die ik je vertel, waait over.
Momentje.
Hij wilde weten hoe je je gedraagt bij de psychiater.
Veel dingen was hij niet gewend. Het geeft niets. Het ligt aan mij.
Het is mijn schuld. Het is m'n concentratie.
Dat had ik niet moeten zeggen. Hoi.
Heb je persoonlijk ervaring met psychoanalyse?
Ja.
Dus je verzint het niet alleen. Je weet hoe het is.
Ik heb in dat soort kamers gezeten. Niet erg lang.
Maar je weet hoe het is.
Ja, maar ik wist het niet toen ik aan de serie begon.
Maar daarna was ik rijp voor therapie.
Moest je daarna in therapie? - Absoluut.
Voor de research of echt?
Nee, het was echt. - Het was echt.
Het was een noodkreet. Wat vind je daarvan?
Ja, hoor.
Ik zweet ervan.
Wil je een tissue? - Nee, hoeft niet.
Ik krijg het heet van je, dokter.
Jim had nooit therapie gehad.
Het was leuk om hem te leiden, te duwen...
...te manipuleren in zekere zin.
Het was een intiem moment.
Daarom vond ik het zo fijn. Daarom wilde ik Melfi.
Hij was intiemer met mij dan met wie dan ook.
Dat vond ik geweldig.
Marker.
Je reageert hier heftig op. - Moet je luisteren.
Ik heb even gestudeerd.
Dus ik begrijp Freud. Ik begrijp therapie als een concept.
Maar in m'n wereld is het niet oké.
Kan ik gelukkiger zijn? Ja. Wie niet?
Cut.
Actie.
Jim werd op z'n eigen manier Tony Soprano.
Hij begreep het personage.
Er was een scène waarin Chris zit te mokken.
Tony gaat naar hem toe en zegt...
Kap hiermee. Wat is er met je?
Wat ik had geschreven of bedacht was dat Tony zei: 'Hé.'
Zo stelde ik het me voor.
Ik maak je af.
Maar Gandolfini trok hem uit z'n stoel.
Dat kwam uit het niets. Dat stond niet geschreven.
En cut. Dat was geweldig.
Ik gaf aanwijzingen, waarop hij zei: 'Doe jij het eens.'
Actie.
Ik deed iets stoms.
Later zei hij tegen mijn vrouw dat hij in de pilot mij had nageaapt.
Cut.
Ik herinner me dat Jimmy in het begin zei: 'Waarom weet David zoveel over me?'
Misschien hadden ze qua cultuur dezelfde jeugd.
Ze komen allebei uit New Jersey.
Een Italiaans gezin, dus er waren veel overeenkomsten.
Het paste. Alles leek te kloppen.
David is opgegroeid in New Jersey, dus hij gebruikt veel uit z'n eigen leven.
Je denkt dat zoiets niet werkt, maar dat doet het wel.
Het was geen uitgemaakte zaak.
De pilot was heel vreemd.
Schaamteloos niet-commercieel.
Kinderen, kom hier. Ze proberen te vliegen.
De jonkies proberen te vliegen.
Het uitgangspunt.
Ze proberen te vliegen.
Er zwemmen eenden in het zwembad van een maffioso.
De eenden vertrekken, hij krijgt een inzinking.
Ben je depressief?
Sinds de eenden weg zijn.
Denk ik.
De eenden die vooraf gingen aan je bewusteloosheid.
Laten we ze bespreken.
Is dit het uitgangspunt van een populaire serie?
Niemand verwachtte dat hij zou worden gemaakt.
Dokter Cosimano stuurde me naar het ziekenhuis.
Ik ben uitvoerig getest.
Ze testten de pilot in vier plaatsen.
Connecticut, Dallas, de andere twee ben ik vergeten.
Verrassend genoeg deed hij het het beste in Connecticut.
Dit is gestoord.
Uiteraard, er spelen veel Italianen in...
Het is vlak bij New Jersey.
Je kunt zo'n geschenk van Tony Soprano niet aannemen.
Echt niet. - Luister naar me, Charmaine...
Uit de test kwam naar voren dat Charmaine Bucco, Artie's vrouw...
...de morele kern was en dat we op haar moesten concentreren.
Maar de tickets waren gratis. Tony is een vakbondsleider.
Arthur, word volwassen.
Komt je brein niet in opstand tegen het scenario...
...dat tandartsen de don van New Jersey wegsturen...
...op een eersteklas reis op een Noors stoomschip?
Kom op, Arthur. Die tickets hebben iemand z'n knieschijven gekost.
Ze was geweldig. Kathy was geweldig, maar daar draaide de serie niet om.
En het duurde eeuwen.
Jullie gaven pas na tien maanden het groene licht.
Het duurde lang, omdat het zo'n risico was.
Dat is de deal die je sluit met een showrunner.
Je zegt: 'Ik geef je miljoenen dollars...
...we nemen een aantal jaar om iets te creëren en vertrouw ik je?'
Uiteindelijk gingen ze akkoord en daarvoor ben ik erg dankbaar.
Ik ga niet naar een verzorgingstehuis. - Ma, luister nou...
Ik bevond me aan het einde van m'n carrière.
Ik zou eigenlijk eindelijk stoppen met televisiewerk...
...en ik zou filmscripts gaan schrijven.
Toen kwam The Sopranos.
Het voelde alsof ik me midden op een vreselijke oceaan bevond.
Ma. - Anthony, mensen komen hier om te sterven.
En ik was beland op een onbewoond eiland, een prachtig eiland vol palmbomen.
Ik dacht: mijn leven is gered.
Hemeltjelief.
Haal een dokter.
Dus HBO zei tegen je: 'Ga The Sopranos maken.'
Ze vertrouwden het gevoel van de bedenkers.
Dat was het verbazende.
Ik had blijkbaar het juiste concept. Ze besloten om mij te vertrouwen.
De ochtend dat ik ziek werd had ik nagedacht.
Het is goed om aan het begin van iets te staan.
Ik weet dat ik de boot heb gemist...
...maar het gevoel bekruipt me dat ik er aan het einde bij ben gekomen.
Het beste is geweest.
Volgens mij denken veel Amerikanen zo.
Ik denk aan m'n vader. Hij heeft het nooit zo ver geschopt.
Maar in veel opzichten had hij het beter. Hij had z'n mensen.
Ze hadden hun normen. Ze hadden trots.
Wat hebben wij?
Toen ik het begin van de pilot schreef, had ik het over Amerika.
Ik had het gevoel dat het bergafwaarts ging.
Alles is hier te koop.
Alles is te koop.
En verder... Ik vond het grappig dat...
...Amerikanen zo materialistisch en egoïstisch waren geworden...
...dat een maffiabaas er ziek van werd.
Ik wil weten waarom er geen geld binnenkomt.
Waar is het geld?
Jullie zijn toch verdieners?
Dus ga naar je mensen op straat, tuig ze af en creëer verdieners.
Sil, leg het me eens uit.
Welke twee bedrijven zijn van oudsher bestand tegen de recessie?
Bepaalde aspecten van showbusiness en wat wij doen.
Als je een maffiaverhaal doet, gaat het over de maffia.
Maar het draait ook om corruptie, alles om maar geld te verdienen.
Waar is de rest van het geld? - Overal.
Het idee van de Amerikaanse droom en nachtmerrie ineen.
Het ging over geld en de dood.
Ze zijn met elkaar verweven. - Ja.
Geef me je sieraden.
Het was kapitalisme in de rauwste vorm.
We hebben geen bonnetjes. Wil je dat ze onze spullen stelen?
En het was op televisie...
...het instrument dat kapitalisme gebruikte om te verkopen.
De nieuwe Dodge. - Camel.
Jell-O. - Kodak.
Vanaf het begin dacht ik:
Hier zijn we dan. We maken inmiddels 50 jaar televisie.
Cornflakes en aardbeien.
Er wordt iets verkocht aan mensen.
Elk kwartier krijgen ze een verkooppraatje.
Nonsens.
Je bent zo gewend aan je scherm met dat pratende gezicht.
Dat heeft effect op je.
En het draaide alleen maar om geld.
Voor de duidelijkheid: je moet betalen voor de gemiste sessie.
Prima.
Goed. Kijk eens.
Zoals in de serie werd gezegd...
Hier gaat het toch om? Godvergeten klotegeld.
Hier.
Nu was er geen reclame meer. We zaten op HBO.
Mooi, precies daar.
Hiervoor vroegen alle zenders aan me: 'Waar wil je filmen?'
Ik zei: 'New Jersey.'
'Waarom daar?' 'Omdat het daar thuishoort.'
Hij zei: 'Dat kost veel geld en waarvoor?'
Toen ik naar HBO ging, zeiden ze:
'Hier staat dat het plaatsvindt in New Jersey.
Daar film je toch ook?'
Ik dacht: o, mijn god, ik ben in de hemel.
Bekijk de afgelopen 30 jaar. Dit is het.
Een omroepnetwerk zou in Los Angeles filmen...
...en in New Jersey als tweede locatie...
...en ze zouden locaties vinden die ze konden gebruiken...
...om de prachtige illusie te creëren dat we in New Jersey zijn.
We filmen door ondanks de regen.
Ik hou van bewolking. Dat zorgt voor rijke volle kleuren.
We zochten locaties, waarbij het niet om de locatie ging.
We zochten plaatsen die bij onze personages pasten.
Daarna hoeven we alleen nog maar te filmen.
De binnenscènes zijn in Queens gefilmd en de buitenscènes...
...mochten alleen in New Jersey worden gefilmd...
...want het moest realistisch zijn. Ik kende New Jersey heel goed.
Bijvoorbeeld in Meadowlands, de combinatie van zware industrie...
...en de grootste urbane wildernis ter wereld.
Marty Scorsese geeft niets om de show.
'Ik snap het niet. Er zijn zoveel bomen.'
Hiervoor speelden maffiafilms zich af in Manhattan of Brooklyn.
REGIE FRANCIS FORD COPPOLA
JERSEY MAFFIACENTRUM
Ik wist dat er maffia was in New Jersey.
Kinderen wiens vaders louche bookmakers en woekeraars waren.
Het huis van de Sopranos was in het stadje waarheen ik op m'n 13e verhuisde.
Het was er bosrijk en er waren veel meren.
Rond die tijd werd iemand opgeblazen in zijn garage.
Hij startte z'n auto...
Ik wist dat en ik dacht: dit kan werken.
Het gaf het een andere look.
En de cultuur was anders.
Tony en Carmela woonden in een voorstad.
Hier zit vruchtvlees in.
Dat vind je lekker. - Niet zoveel.
Ik wil die met 'een beetje vruchtvlees.'
Waarom deed je dat? - Ik maak een lijstje voor je.
Nieuw spel.
Hij heeft een gezin. Kinderen.
Zet 'm op, Mead. Goed zo.
Z'n dochter speelt voetbal.
Stenen muur, lieverd.
Kom hier.
Hij houdt zielsveel van z'n vrouw.
Zij is min of meer de rots van het gezin.
Hij leidt een normaal leven.
Z'n baan is de maffia. Dat is z'n baan.
Het is niet eerlijk.
En hij heeft een normaal gezin...
...wat misschien zelfs meer problemen veroorzaakt dan z'n andere werk.
Wat zijn de belangrijkste factoren bij het kiezen van een project?
Wat komt eerst? - Het schrijven.
Toen de serie werd opgepikt...
...moest je op zoek naar schrijvers.
Was dat lastig voor je, in die zin...
...dat je nu ineens moest samenwerken met andere schrijvers?
Ja en nee. Ik had eerder samengewerkt, dus ik wist wat ik kon verwachten.
Maar dit keer zou het anders zijn.
Ik had geen zin meer om voor televisie te schrijven.
Ik dacht alsmaar: we zijn vrij, laten we hier onze tanden inzetten.
Ik kwam erbij voor de tweede aflevering, na de pilot.
Hij vertelde dat hij een boog had voor het seizoen...
...want dat had hij altijd, maar verder had hij niets.
Omdat er nu filmmensen actief zijn in dit wereldje...
...moet je vijf jaar klaar hebben. Je moet ze alles vertellen...
...en alles weten. Wij wisten niets.
Toen we begonnen, zei David zelfs: 'Als dit niet werkt, kap ik ermee.'
Vergeef me, HBO, maar op dat moment hadden ze niets.
Het was een olifantenkerkhof.
En zij wisten ook niet of het zou slagen.
Maar ze gaven ons de vrije hand.
Het was onze artistieke ervaring. Zo voelde het.
Stilte, graag.
Het was hard werken, lange dagen.
Zware werktijden, schrijvers waren vanaf zonsopgang op de set.
Fijn je te zien. - Goedemorgen.
Je bent laat. Lag je te slapen?
Tot je de torens om 3.00 uur zag als je uit New Jersey vertrok.
Je sliep zeven uur en daarna begonnen we weer...
...maar als je jong bent of zo werkt, wat heb je dan voor keus?
Daarom werkten we allemaal zo, snap je? Iedereen had het zo naar z'n zin.
Ik ben er trots op.
Dat is m'n favoriete zin uit de hele serie.
'Ik zie ze, maar ik geloof ze niet.' - Nee, m'n favoriete zin was...
Negenhonderd Joden hielden zich staande tegen 15.000 Romeinse soldaten.
'En waar zijn de Romeinen nu?' Robin heeft dat geschreven.
Je kijkt naar ze, klootzak.
Dat is geweldig.
Dat was geweldig.
Geef maar.
Voor de vierde aflevering zochten we een vriendin voor Chris...
...en haalden we Drea de Matteo terug.
Waar sta je geparkeerd? - Daarzo.
Ik steek niet over.
Ik ben niet gevolgd.
Dat zou je niet weten.
Alsof Tony Soprano zich op m'n achterbank verstopt.
Je bent zo paranoïde. - Breng de auto hier.
Ik weet het. Hij heeft zich vermomd.
Dat zou hem kunnen zijn. Hé, Tony. Of misschien...
Ze kreeg de rol, want in het script stond 'au', maar ze zei...
Kom hier. - Laat me los.
Zo zei ze het. Dat was het. Je hebt de rol.
Dat was geweldig.
- Dank je.
De verpleegster zei dat je in je broek hebt gepoept.
Is dat zo? - Ga de auto halen.
Dat soort dingen is m'n specialiteit, want ik kom uit Queens.
Ik probeerde het achter me te laten...
...maar alle meiden in m'n buurt waren Italiaans.
Je praat zo. Je bent stoer. Alles heeft tien lettergrepen.
Ik doe het echt.
Dankzij jou.
Ik kon het accent niet doen zonder de nagels.
Ik kon de helft ervan niet doen zonder het haar en de make-up.
Waarom stop je niet met werken om bij mij te zijn?
O ja. En zo'n echtgenote worden zoals Carmela Soprano...
...een stel kinderen zogen...
...en de rest van je leven sporten, met je striae.
Je hebt gelijk.
M'n nicht doet niets met haar hersens.
En een man die niet eens kan zeggen waar het geld vandaan komt.
Ik zag hoe David dat verhaal opbouwde...
...en de afleveringen die erna kwamen.
Ik stond versteld. Ik belde m'n moeder in een telefooncel en las het script voor.
Het script was pas bekend op het moment dat het werd verfilmd.
De crew las het. Snap je wat ik bedoel?
Ze lazen het. Zij wilden het weten. Ze genoten ervan.
Toen we het eerste seizoen gingen filmen...
...realiseerde ik me, toen ik de scripts erna las...
...dat het geniaal, complex en heel erg riskant was.
David zegt altijd dat tv vroeger bedoeld was om je goed te laten voelen.
Waarom zijn politieseries zo geweldig?
Omdat aan het einde de slechterik naar de gevangenis moet.
Het universum heeft een bepaalde orde. Er is rechtvaardigheid.
Het ging David om het tegenovergestelde.
SEIZOEN 1, AFLEVERING 5
Zit je bij de maffia?
Zit ik waarbij?
Hoe je het ook wil noemen, georganiseerde misdaad.
Onzin. Van wie heb je dat? - Ik woon al m'n hele leven in dat huis.
Politie komt met huiszoekingsbevelen. Jij vertrekt midden in de nacht.
Gaat dokter Cusamano nooit midden in de nacht weg?
Hebben z'n kinderen ooit 50.000 dollar aan krugerrands gevonden...
...en een pistool toen ze paaseieren zochten?
Ik zit in de afvalverwerking. Iedereen denkt meteen dat je bij de maffia zit.
Dat is een stereotype en het is beledigend.
Jij bent de laatste die dat moet bestendigen.
Prima.
Er is geen maffia.
Toen ze de vijfde aflevering zagen, zei HBO:
'Je hebt het krachtigste personage in de geschiedenis van de tv gecreëerd...
...en je gaat het verpesten.'
Wat gebeurt daar?
Volgens mij zag ik Fabian Petrulio.
Wie is dat ook alweer? - Was hij voor jouw tijd?
Maffioos, overgelopen toen hij werd gepakt voor drugssmokkel.
Hij heeft veel van onze mensen omgelegd.
Hij ging in getuigenbescherming, maar hij is eruit gezet
Ik ben je soldaat, Antonio. Dit is m'n plicht, zoals we altijd zeggen.
De manier waarop het is gegaan, dit is m'n beslissing.
Dit moet ik zelf doen.
De groeten van Jimmy uit de hel, eikel.
VOER DE SPANNING OP
Ik zei er iets over.
PETERS OGEN PUILEN UIT. ZIJN LICHAAM BEGINT TE WRIKKEN.
Ze zeiden: 'Wacht maar tot je het ziet.'
Goedemorgen, rat. - Wie ben je? Wat is dit?
Laat me niet lachen. Pooier. Klootzak.
Teddy, kunnen we niets regelen? - Tony. Het is Tony, lul.
Weet je wel hoe diep je in de shit zit? Je hebt een eed gebroken.
En toen we het zagen...
...was het nog erger dan toen ik het in het script las.
Tony, ik smeek je.
De groeten van Jimmy uit de hel, eikel.
Chris zei: 'Ik zie hoe gruwelijk het is.
We raken alles kwijt. Mensen zullen hem haten.'
Kan een crimineel, een moordenaar, je hoofdpersoon zijn?
Kan een antiheld je hoofdpersoon zijn? Dat was de discussie.
M'n bezwaar was dat het publiek Tony niet zou mogen.
Dat hadden we nog niet verdiend.
Dit was nog maar de vijfde aflevering.
Ik zei: 'Chris, denk erover na.'
Hoe is het gegaan?
De ratio is 48 mannen op 52 vrouwen. Dat is fijn.
Hij is in Maine waar hij een verrader ziet.
Hij is een maffiabaas.
Als hij die kerel niet vermoordt...
...raken mensen het vertrouwen of de interesse in hem kwijt.
Dus als Tony deze man niet vermoordt...
...is hij ongeloofwaardig, net als de serie.
Ik dacht: dat is logisch.
Dus ik zei tegen David: 'Het probleem is dat hij een schurk was.
Laten we iets bedenken dat Tony rechtvaardigt.'
David paste het slachtoffer aan.
Hij werd een gevaarlijker figuur dan in het begin.
Het kwam erop neer dat Chris en ik het niet zouden schrijven of regisseren.
Uiteindelijk...
...als je in een impasse raakt met de bedenker van de show...
...moet je hem vertrouwen.
Beter.
Ze lieten ons volkomen met rust en we deden bizarre dingen.
Jeetje, Junior. - Junior, wat?
Een van de afleveringen over Dominic.
Oom June zit in het mos.
Hij beft graag vrouwen.
Zei ik mos? Ik bedoel gras.
De hele aflevering gaat om een 65-jarige man.
Ik lees het en denk: onmogelijk.
Wat ruik ik?
Maar we deden het.
Hebben jullie sushi op? - Waar heeft hij het over?
Geen idee.
Je houdt toch van bakkeljauw? Waarom eet je dan sushi?
Je hebt een grote bek.
ten zuiden van de grens op weg naar Mexico
Kijk naar rechts. Bedankt.
Seizoen 1 is opgenomen in de zomer van '98 en werd in januari '99 uitgezonden.
We waren er trots op.
We vonden het speciaal, maar zou ernaar gekeken worden?
Wat is je achternaam? - Imperioli.
Dat was de hamvraag. Gaan mensen hier naar kijken op tv?
Geweld... - Geniepige klootzak.
...godslastering, bloot.
Marone. - Tijd voor je sponsbad.
Hoort dit thuis op de tv?
Ik dacht dat het acht of tien afleveringen zou duren...
...voor mensen eraan gewend waren, omdat het zo anders was.
Het was zo anders, weet je? Nee.
KIJKERS NAAR HBO VOOR 'SOPRANOS'
In twee, drie weken was het een hit.
Vanaf het begin waren de recensies psychotisch goed.
The Times noemde 't het beste uit de popcultuur in de 20e eeuw.
Zo was het.
MEESTERWERK BRILJANT GESCHREVEN - BAANBREKEND
Het was overdreven. We werden zelfs gespooft in SNL.
De San Francisco Examiner schrijft: 'The Sopranos is zo goed...
...dat ik niet weg durft te kijken...
...uit angst dat het verdwijnt en ik mezelf van kant moet maken.'
De Chicago Tribune voorspelt dat The Sopranos zuurstof zal vervangen...
...als datgene wat we inademen om in leven te blijven.
De Houston Chronicle schrijft: 'Vergeleken met de bedenker van de show...
...was Michelangelo een sukkel.'
De recensies waren allemaal lovend, behalve van één recensent uit Miami.
MAFFIOOS VAN MIDDELBARE LEEFTIJD IS ZWAKKE BASIS VOOR SERIE
En een andere recensent zei: 'We weten niet waar z'n lichaam is.
Ergens in een vat in Miami Bay.' Of zoiets.
A' salut'.
Het werd zo'n hit en zo populair en het beste daaraan...
...was dat mensen pizzafeestjes hielden en samen keken.
De wetenschap dat mensen Italiaans eten en Italiaanse wijn drinken...
...en er samen naar kijken...
Ik schiet nu nog vol als ik daaraan denk.
Elke zondagavond was Soprano-avond. 'Hou allemaal je mond.'
We eten mozzarella en prosciutto en we gaan hiernaar kijken.
We hadden bliksem in een fles gevangen.
De chemie tussen de cast, het schrijven, het filmen.
Snel, naar binnen.
Hij moet open zijn. - Vergeet de plu.
Artie, godzijdank.
The Sopranos heeft televisie veranderd.
Alles kits, Tone?
Mensen beseften dat je uitdagend kunt zijn.
Moet je die verliefde dwerg zien zitten.
De grens kunt verleggen.
Artie, je hebt onze levens gered.
Het is prachtig, Artie. Bedankt.
Je kunt herdefiniëren waar mensen thuis naar willen kijken.
Shit.
Jij zei 'chips.'
Wacht even.
Ik wil een toast uitbrengen.
Op m'n gezin.
Op een dag hebben jullie je eigen gezin.
En als je geluk hebt, herinner je je de kleine momenten...
...zoals deze...
...die goed waren.
Proost.
Het eerste seizoen was de katalysator.
Maar David stond enorm onder druk.
Hij had de lat hoog gelegd.
En daar moet je elk jaar overheen.
Dit was slechts het begin.
WORDT VERVOLGD...
Ondertiteld door: Judith IJpelaar