Julie, tylko na kilka godzin.
Pani de Merteuil, mości sędzio.
Proszę usiąść.
Rozpoznajesz ten dokument, pani?
Proszę go odczytać.
KONTRAKT MAŁŻEŃSKI
- Co takiego? - Poproszę.
"Przed obliczem Boga Wszechmogącego dnia 17 marca 1745 roku
"pojmuję za męża Luciena Beaucaillou, urodzonego 23 czerwca 1723 roku,
wykonującego zawód oracza...".
To śmieszne.
Zgoda.
Jak ustalono w 1723 roku w Anjou
nie narodził się żaden Lucien Beaucaillou.
Podejrzewamy, że owym mężczyzną
był sam wicehrabia de Valmont.
- Znasz go, pani? - Przyjaźnię się z jego ciotką.
Domyślamy się również,
że Valmont jest notorycznym libertynem.
Znasz to słowo, pani?
Sądzę, że ma coś wspólnego z wolnością.
Ze swobodą -
w zwodzeniu, mamieniu, szkodzeniu i porzucaniu...
- Ten podpis tylko przypomina mój. - Oczywiście.
Możesz wszystko stracić, pani.
- Ktoś się pode mnie podszył... - Wszystko.
Ślub z markizem de Merteuil,
dzięki któremu stałaś się bogata i szanowana,
był twoim drugim małżeństwem.
Musisz wiedzieć, że w głębi duszy jestem przekonany
o twej niewinności.
Wierzę, pani,
że padłaś ofiarą przewrotnego występku,
który zmusza ofiarę do tego, by broniła przestępcy.
Doszedłem do wniosku, pani,
że twój charakter
uczynił cię łatwym celem dla zaprawionego łowcy;
że dziś przede mną uznasz,
iż wydać Valmonta znaczyłoby zdradzić samą siebie...
zaprzedać nadzieje
i zniszczyć wspomnienia...
które po dziś dzień ożywiają różne strefy twego ciała.
Tak właśnie uważam.
I pamiętając o tym, muszę zadać ci pytanie, pani.
Dziś twój los zawisa
od twej gotowości do szczerej odpowiedzi na owo pytanie,
jeśli nawet nie na głos w mojej obecności,
to w sekrecie swego serca.
Pani markizo de Merteuil,
czy kochasz Valmonta?
Dziękuję, pani.
WYSTĘPUJĄ
INTRYGANTKA
REŻYSERIA
- Jak sędzia Tourvel? - Prostak.
Doprawdy? Bo słyszałam, że to wrażliwy i delikatny człowiek.
Dewot i żałosny inkwizytor.
W rękach tego gbura spoczywa twój los.
Mówią, że bardzo kocha żonę.
Ją należy wziąć na muszkę.
Bez obaw.
Wszyscy mężczyźni są słabi,
tym bardziej nasz płochy inkwizytor.
"Drogi wicehrabio,
dziwnym trafem wykradziono dokument,
który może przywieść mnie do całkowitej ruiny".
Ponoć bardziej bogobojna niż karmelitka.
"Ty sam jesteś winny temu, że podpisałam ten papier,
ty zachowałeś go na dowód swego "geniuszu"
i pozwoliłeś go wykraść.
Dziś daję ci szansę, abyś dokonał niemożliwego
i przeszedł do legendy,
naprawiając zarazem swój błąd.
Twoja godna podziwu ciotka zaznajomiła się z panią de Tourvel.
Ta wielce religijna dama
to żona sędziego, spiskującego przeciw mnie.
Zapewne już wiesz,
że twoim zadaniem jest uwieść panią de Tourvel,
osobę niekwestionowanej cnoty,
by udaremnić działania jej męża.
By przedsięwzięcie się powiodło,
trzeba ci wspiąć się na wyżyny umiejętności
i doskonale wyczuć tempo.
Wierzę, że nie uznasz, iż to wyzwanie cię przerasta".
Chciwość Anglików najprędzej przywiedzie ich do upadku.
Zdaje im się, że mogą kupować tubylców,
zamiast ich przekonywać.
Pani de Tourvel sformułowała właśnie
inicjatywę, która szczególnie odpowiada
naszym interesom w Nowej Francji.
Opat Montverdier jest jej współtwórcą
- i prawdziwym sojusznikiem sprawy. - Chętnie dowiem się więcej.
Mimo że dzięki misji jezuickiej Biblia została przetłumaczona
na język wendat już przed stu laty,
naszym indiańskim braciom wciąż brakuje
codziennego modlitewnika.
Przepraszam bardzo. Czy zechcesz, pani?
Znam tylko początek pieśni bożonarodzeniowej...
Ależ bardzo prosimy.
Brawo!
"Zanim uderzysz, przypochleb jej.
Zaskocz ją. Niech cierpi".
Pragnę złożyć wyrazy najgłębszego podziwu.
Śpiewała pani tak sugestywnie, że nieomal zrozumiałem.
- "Twój cel jest jasny...". - Jednako...
"Porusz słowami jej serce".
- Tak? - Za pozwoleniem...
"Podważ wiarę".
- Na cóż mam panu pozwolić? - Na szczerość.
Proszę.
"Wywołaj drobne zamieszanie".
Przepraszam, nie mogę.
Byłbym nieuprzejmy
wobec pani markizy.
Skoro pani de Tourvel prosi...
słuchamy.
Czy zamiast tłumaczyć, nie lepiej poznać ich modły?
Podobno ci ludzie żyją po bratersku, skromnie
i w zgodzie z naturą.
Czy jesteśmy bliżej Chrystusa niż oni?
"Oczywiście nie możesz zdradzić swego do niej pociągu".
- Jesteśmy im winni szacunek... - Ale?
Czy wielki wódz Wendatów Kondiaronk winien spłonąć
na nazwanie Chrystusa Synem Wielkiego Ducha?
I ja czytałam "Dialogi" de Lahontana...
I cóż o nich sądzisz, pani?
Wendatowie są godni podziwu,
lecz brakuje im...
Dogmatyzmu i umiłowania pokuty.
- Wcale tak nie uważam. - A co sądzisz, pani?
Nie zamierzam się sprzeczać, panie.
"Czując twoją pogardę,
widząc twą obojętność,
uczuje truciznę o mocy spotęgowanej jadem wstydu
choć nieuświadomionego.
Staniesz się znienawidzony, ale zaistniejesz".
Wyraźnie mu się spodobała.
Przypominam, że naszym celem jest jej wzajemność.
Markizo, pozwól.
Co z tobą?!
Zapomniałaś, że twe przetrwanie zależy
od udanego podboju mego siostrzeńca?
Owszem.
Jesteś krucha.
Wydałaś wojnę mężczyznom, choć "żadnemu w szczególności",
a tymczasem toczysz ją sama z sobą.
Zmagasz się z najpotężniejszą wroginią wolności -
z zazdrością!
- Nie kocham twojego siostrzeńca. - Udowodnij!
Proszę?
Pokaż, że jesteś wolną kobietą.
Jak?
Zaprosiłam dziś do małego pawilonu kilku przyjaciół.
Niech nie widzą cię w takim rozedrganiu.
Dziś w nocy chcę widzieć twoje ciało spocone
i pełne radości.
Niech cały Paryż się dowie,
że czcigodna markiza Isabelle de Merteuil,
królowa libertynów,
umie dawać przyjemność i z niej korzystać.
Dobrze.
Nie, nie ruszaj się!
Przepraszam...
Z nią się zabawicie.
Witaj.
- Nic nie mówisz. - Chciałeś pan spacerować, więc idę.
Zirytowałem cię przy kolacji, pani?
Po prostu desperacko pragnąłem przyciągnąć twoją uwagę.
Raz zaczepny, raz delikatny.
- Chcesz mnie wprawić w konsternację? - Skąd.
A co do wiary...
- Zwątpiłaś kiedyś? - Nie wierzysz w Boga?
Nie wiem.
Widzę Go w tobie.
Tak jakbyś była kimś więcej, niż na to wygląda.
Nużę cię?
Wiem, kim jesteś, wicehrabio.
Mianowicie?
Wiele rozmawiam z mężem.
Jego kancelarię zalewają denuncjacje przeciw panu.
Bardzo go zajmują?
Nie przyjechałam tu,
by nieść Słowo Boże ludom Nowego Świata.
Chcę pobudzić do wiary członków innego plemienia.
Zwą ich libertynami.
Ponoć jesteś pan jednym z ich przywódców.
Stale mnie zadziwiasz.
- Ty mnie nie. - To nieporozumienie.
- Nie jesteś libertynem? - Już nie.
- Pewnie mnie pan kochasz? - Nie jesteś zbyt wyrozumiała, pani.
Mam być ufna wobec lisa, który kłapie na mnie zębami?
Zostań tu dłużej, błagam.
- Kochasz mnie? - Nie wiem, czym zdolny do miłości.
Jeszcze chwilę temu z radością ją udawałem.
Mogłem nawet w nią uwierzyć.
Biedny człowieku...
Masz rację.
Wyjedź jutro.
Wróć do męża.
Twoja prostoduszność czyni cię naiwną.
A ja jestem mężczyzną
wychowanym w społeczeństwie rządzonym przez mężczyzn.
Dla większości z nich moje życie jest doskonałe.
Nikt mnie nie ukarze.
W najgorszym razie udam się na ustronie,
gdzie będę przyjmował najwierniejsze wielbicielki.
Twój mąż jest tylko pionkiem hrabiego de Gercourta.
A jego celem jest markiza de Merteuil i tylko ona,
ponieważ jej wolność i władza mężczyźni traktują jak obelgę.
Ty zaś jesteś pionkiem pionka,
nieświadomym swego prawdziwego pana.
Dobranoc, wicehrabio.
- Tak? - To ja, Cécile.
Pani...
- Twój kawaler? - Tak.
- Mam pytanie, młodzieńcze. - Słucham.
Czy można winić te róże za ich urodę?
Cóż... Nie.
A promień światła za jego jasność?
Także nie.
- Lub słońce za nieskończoną hojność? - Nie, pani.
Czemu więc obwiniasz tę piękną młodą damę za to,
że jest prześliczną dziewczyną? Ależ skąd...
Weź się w garść i spójrz na mnie!
Prawdziwy mężczyzna umie się pohamować.
Pomówmy o pewnych cielesnych usprawnieniach.
Da się zrobić.
Poćwicz w zaciszu swojego pokoju
z jedną z tych książek, które czyta się jedną ręką.
Nie sięgam po takie.
Więc naucz się hamować swoje zapędy!
Myślą albo...
- Poczułeś? - Tak, pani.
Poczułem.
Naucz się wstrzymywać konie
i powściągać swój bezbrzeżny entuzjazm.
Tak, pani.
Doskonale.
Idźcie, aniołki.
Bądźcie grzeczni i szczęśliwi.
Dzień dobry.
Zastaję cię dziś pełną wigoru.
- Czy to zasługa niezapomnianej nocy? - Opowiedz mi o swojej.
Jesteś podejrzanie wypoczęty.
Pani de Tourvel wie wszystko o śledztwie męża przeciwko nam.
Nie przyda nam się.
Przyjechała tu, by ratować moją duszę,
ale zarzuciła zamiar, widząc, jak jestem zepsuty.
Ciotka oczekuje.
Przewodniczący Tourvel włączy do sprawy świadka,
którego zeznania mają cię obciążyć, pani.
Louis.
To oczywiście Louis de Germain.
Twój przyjaciel.
Jeśli potwierdzi zawarcie przez was ślubu,
wynik procesu będzie nader łatwy do przewidzenia.
- I cóż? - Nie wierzę.
Twoja naiwność pociągnie na dno nas oboje.
Wielce jestem wdzięczna, mecenasie.
Odprowadzę pana.
Do zobaczenia wkrótce, przyjacielu.
Trzeba powstrzymać Louisa. Pomów z nim...
To na nic. Zaprze się.
Jak go przekonać?
Mógłbyś mu powiedzieć,
że poróżniłeś się z markizą.
- Nie uwierzy. - Doprawdy?
- Zaproponuj mu pieniądze. - Ma ich do syta.
Czego więc mógłby chcieć?
Mnie.
Nie ma powodu cię nienawidzić, ale jest o ciebie zazdrosny.
Gdy na mnie patrzy,
czuję jego pożądanie.
Cały nim emanuje.
- Pociągają go kobiety? - Również.
Dajmy mu, czego pragnie,
ale tak, by nie musiał mierzyć się ze wstydem.
- Nie rozumiem. - Sprowadź go tu jeszcze dziś.
- Spędzimy tę noc razem w pawiloniku. - On, ja i ty?
Mówisz, że cię pragnie.
Spełnisz jego fantazje,
acz nie wprost
i potajemnie.
To zdrajca,
ale miły dla oka.
Być może...
Co ty na to, pani?
Zgoda.
Krótko mówiąc, ty będziesz przynętą,
a ty zapewnisz alibi.
Napisz do niego,
że jestem nienasycona...
że nigdy nie mam dość przyjemności
i jeden mężczyzna mnie nie zadowoli.
Poproś go o pomoc,
drogi wicehrabio.
Dziękuję.
Jesteś spokojniejsza?
Adwokat twierdzi,
że Louis odwiedzi sędziego Tourvela pojutrze.
- Zobaczymy. - Pytałam o mnie
i moje libertyńskie gusta.
Będę spokojna, kiedy upewnię się,
że nie żywisz żadnego sentymentu do mego siostrzeńca.
Naprawdę go uwielbiam, Isabelle.
Przeżył bardzo wiele mimo wieku.
Odegrał wiele ról.
Nie wiem, kim jest dziś,
i obawiam się...
że on także tego nie wie.
Słyszysz?
Owszem.
Ja już...
Wstrzymaj!
Dobry wieczór!
Niech się wam przyjrzę.
Chcę widzieć waszą radość...
jak się kochacie...
Kryjesz się, pani?
Nie.
Jestem dziś całkiem niegroźny.
- Coś panu dolega? - Zupełnie nic.
Stałaś tam taka spokojna...
Samotna i swobodna...
Zazdroszczę ci.
Czego się boisz?
Masz przed sobą żałosnego klauna
skazanego na życie na tym świecie,
nijakim i chłodnym,
chwiejnym i okrutnym.
Tu właśnie przyszło mi trwać...
Nie żałujesz mi pan słów, mimo to cię nie rozumiem.
Jestem...
zmęczony.
Magiczny świat wicehrabiego Valmonta obrócił się w ruinę.
Szukając w życiu jeno uciech cielesnych,
cóż innego można znaleźć prócz zmęczenia?
Biedak z ciebie!
Być może z tych ruin jest wyjście?
Nieszczęście nie wyzwala duszy, wprost przeciwnie.
A może to znak, że powinieneś wyzbyć się zbytniej pewności siebie?
Gdy otwierają się przed tobą drzwi,
śmiało pchnij je na oścież.
Będziesz tam?
Mimo moich słów...
i czynów?
Będę.
Żeby słuchać moich okropieństw
i raczyć mnie przypowiastkami o Chrystusie?
Stój!
Puść!
Dzięki ci, pani!
Oszalałeś!
Wskazałaś mi magiczne wrota, ale to ja jestem szalony?
Twój upór daje mi odwagę być sobą.
Człek to wór kości,
humorów, tkanek i trzewi...
ale ponad wszystko - reputacja.
A ja się nigdy nie poddaję.
Skoro zostałaś, podobam ci się.
Zostawiam cię teraz - samotną, spokojną i wolną.
Pani...
Dziękuję.
- Teraz rozumiem. - Ale co?
Mego przyjaciela.
Mości hrabio, dostał pan mój list?
De Germain nie dotrzymał słowa,
ale masz pewno inny plan?
Niestety, hrabio.
Jakże to?
Mowa tu przecież o bigamistce.
Marszałek Castellet, radca królewski,
chwalił twoją zasadniczość. Czyżby się pomylił?
Powiedz mi o niej.
Przesłuchałeś ją, tuszę.
- Jakie wyniosłeś wrażenie? - Wszystko zaprotokołowałem.
Pani markiza mówiła niewiele, niestety.
A twoja szacowna małżonka? Różnie mówią o jej kompanii.
Rzeczywiście postanowiła zbliżyć się do Valmonta.
Twoja żona przejawia inicjatywę?
Nowoczesny z ciebie człowiek, panie de Tourvel.
Owszem,
zwłaszcza gdy nasze plany są zgodne.
- Została twym szpiegiem? - Nie.
Ale niejedną zagubioną duszyczkę sprowadziła na drogę wiary.
Chciała nawracać Valmonta?
Jej obecność miała ograniczyć jego zapędy względem markizy.
Bzdura!
Niejedno udało się osiągnąć, wbijając klin między wspólników.
Święty płomień żarliwej wiary żony
przeciw uwodzicielskiej pani de Merteuil?
Nie rozumiesz pan mocy występku.
Nie rób takiej smutnej miny.
Zrobiłeś przecie, co w twojej mocy.
Jesteś jak instytucja, którą reprezentujesz -
roztropny i skromny.
Szczęściem Królestwo Francji ma do dyspozycji
inne środki egzekucji praw bożych.
Wicehrabio...
- Jak się pan miewasz? - Znakomicie, pani.
Chodźmy.
Czy aby na pewno?
Gdzie byłoby mi lepiej niż przy tobie?
Czasami mam wrażenie, że niezupełnie cię rozumiem.
Skoro pozbyliśmy się prawnych trosk,
spodziewałabym się, że znowu przewrotnie spiskujesz
z zamiarem psucia niewinnych pięknych młódek...
Sędzia Tourvel nam odpuścił, ale ja nie odpuszczę jego żonie.
Co to znaczy?
Prędzej pójdę na męki, niż pozwolę, by moja klęska wyszła na jaw.
Nikt się nie zdziwi, że nie uwiodłeś tej świętoszki.
Przeciwnie - odwaga, z jaką podjąłeś tę przygodę,
- zostanie doceniona. - Słabo mnie znasz.
Wiesz, dlaczego jestem, jaki jestem?
Czemu nie mając urody Louisa ni majątku Gercourta,
nadałem rozgłos swemu nazwisku?
Bo sam jestem sobie widzem i sędzią.
Nie porównuję się do innych.
Mierzę się tylko z wewnętrznym ideałem wielkiego libertyna.
A prawdziwy libertyn nigdy by nie zrezygnował z pani de Tourvel.
Przykro mi, ale nie będzie twoja.
Tylko zaostrzyłaś mój głód wielkości, droga markizo.
Nie chcę, byś robił z siebie głupca, wicehrabio.
Czasami odnoszę odmienne wrażenie.
Załóżmy się.
Uwiodę Tourvel.
- Co chcesz w zamian? - Wszystko.
Ciebie.
Pamiętasz, jak się kochaliśmy?
W noc poślubną...
Nienawidzisz mnie, bo cię zwiodłem, i kochasz, bo pozwoliłem ci być sobą.
Jestem w tobie.
Kiedyś będziesz moja.
Wersja polska na zlecenie HBO Transperfect Media Poland
Tekst: Tomasz Tworkowski