1 00:00:02,000 --> 00:00:07,000 Downloaded from YTS.BZ 2 00:00:08,000 --> 00:00:13,000 Official YIFY movies site: YTS.BZ 3 00:00:08,717 --> 00:00:11,344 Đối đầu với một công ty lớn như Boeing 4 00:00:11,428 --> 00:00:13,638 là chuyện hiếm khi thấy. 5 00:00:14,305 --> 00:00:15,807 Phiền ông giơ tay phải. 6 00:00:15,890 --> 00:00:17,600 Ông long trọng thề lời khai sẽ đưa ra 7 00:00:17,684 --> 00:00:20,228 là thật, toàn bộ, không gì ngoài sự thật trước Chúa chứ? 8 00:00:20,311 --> 00:00:21,146 Tôi thề. 9 00:00:22,856 --> 00:00:25,734 Boeing sẽ chiến đấu với bạn đến cùng. 10 00:00:26,317 --> 00:00:31,573 Những gì ông ta đang chỉ đạo người ta làm là vi phạm các quy định và quy chế 11 00:00:31,656 --> 00:00:36,327 nên hoàn toàn có thể bị quy trách nhiệm, bị truy tố hình sự. 12 00:00:37,746 --> 00:00:40,540 Rất có thể chúng tôi đang gây nguy hiểm cho công chúng. 13 00:00:41,041 --> 00:00:44,836 Mức độ nghiêm trọng của những hệ lụy trong lời khai của ông ấy 14 00:00:44,919 --> 00:00:46,880 đã khiến tôi phải khựng lại. 15 00:00:48,089 --> 00:00:50,508 John rất can đảm khi dám lên tiếng. 16 00:00:51,134 --> 00:00:53,386 Nhưng cá nhân tôi đã nghĩ 17 00:00:53,470 --> 00:00:55,972 là vụ này có thể sẽ làm ai đó mất mạng. 18 00:00:59,100 --> 00:01:03,354 Bọn tôi đã lên lịch để John tiếp tục cho lời khai 19 00:01:03,438 --> 00:01:04,647 vào sáng hôm sau. 20 00:01:06,691 --> 00:01:10,779 Nhưng đến 10:00, John vẫn chưa tới. 21 00:01:12,363 --> 00:01:14,157 Tôi liền gọi đến khách sạn, 22 00:01:15,116 --> 00:01:17,619 nhờ nối máy đến phòng ông ấy, 23 00:01:18,787 --> 00:01:20,705 và điện thoại cứ đổ chuông mãi. 24 00:01:22,082 --> 00:01:27,128 Tôi hỏi là có ai lên kiểm tra xem có phải ông ấy vẫn đang ngủ không được không. 25 00:01:27,837 --> 00:01:29,964 Họ bảo: "Không, ông ấy không có trong phòng". 26 00:01:31,091 --> 00:01:33,802 Tôi hỏi: "Xe bán tải của ông ấy ở ngoài chứ?" 27 00:01:34,302 --> 00:01:38,056 Sau đó, người quản lý gọi lại và nói là 28 00:01:38,139 --> 00:01:42,936 cô ấy vừa ra chỗ xe bán tải của ông ấy và nhìn thấy ông ấy từ phía cửa ghế phụ. 29 00:01:44,813 --> 00:01:47,899 Đấy cũng là lúc cô ấy gọi 911. 30 00:01:55,365 --> 00:01:58,660 Boeing lại vừa cho thế giới thêm một lý do để sợ bay. 31 00:01:58,743 --> 00:02:01,913 Nhiều chiếc máy bay Dreamliner mới của công ty này đã bốc cháy. 32 00:02:01,996 --> 00:02:05,792 Một trong các động cơ của chiếc Boeing 777 gặp trục trặc khi mới cất cánh vài phút. 33 00:02:05,875 --> 00:02:09,921 Đây là nhà bố mẹ tôi sau khi một động cơ 777 34 00:02:10,004 --> 00:02:11,172 phát nổ trên trời. 35 00:02:11,256 --> 00:02:15,510 Tổng cộng 129 hành khách đã được sơ tán. Năm người bị thương. 36 00:02:15,593 --> 00:02:19,097 …50 người bị thương sau khi một chuyến bay bị mất kiểm soát giữa không trung. 37 00:02:19,180 --> 00:02:22,142 Một hành khách đã thiệt mạng do một vụ nổ. 38 00:02:22,642 --> 00:02:26,062 Những sự cố vô cùng nguy hiểm này vẫn đang liên tục xảy ra. 39 00:02:27,897 --> 00:02:30,692 Thấy hàng loạt bản tin, hàng loạt sự cố như vậy, 40 00:02:30,775 --> 00:02:33,611 bạn buộc phải tự hỏi tại sao Boeing vẫn được bay. 41 00:02:38,283 --> 00:02:45,081 RƠI TỰ DO: NGÀY PHÁN XÉT CỦA BOEING 42 00:02:51,838 --> 00:02:55,758 Tôi vẫn là thằng bé cứ nghe tiếng máy bay là nhìn lên, kiểu: "Úi". 43 00:02:56,426 --> 00:02:57,302 Phải. 44 00:03:03,224 --> 00:03:04,434 Tôi luôn thích hàng không. 45 00:03:06,227 --> 00:03:09,230 Bố tôi từng làm việc với một chiếc F-14 46 00:03:10,190 --> 00:03:13,568 nên lúc nào tôi cũng chạy ra cổng, nhìn máy bay cất cánh. 47 00:03:15,570 --> 00:03:19,699 Lớn lên ở vùng Seattle, tôi luôn nghĩ là sau này tôi sẽ làm cho Boeing. 48 00:03:21,534 --> 00:03:24,454 Tôi rất vui lúc được Boeing tuyển ngay sau khi ra trường. 49 00:03:25,747 --> 00:03:27,749 Boeing từng là công ty đáng nể. 50 00:03:28,875 --> 00:03:32,795 Bạn mà mặc áo Boeing thì người ta sẽ đến bắt chuyện với bạn. 51 00:03:33,379 --> 00:03:35,340 Đó thật sự là một niềm tự hào. 52 00:03:35,423 --> 00:03:36,841 Đã kích hỏa. 53 00:03:37,342 --> 00:03:38,551 Đã cất cánh. 54 00:03:39,552 --> 00:03:45,642 Tôi từng làm nhà khoa học tên lửa rất lâu, nhưng rồi muốn chuyển sang máy bay. 55 00:03:46,392 --> 00:03:50,730 Và tôi muốn được làm cho hãng sản xuất máy bay số một thế giới. 56 00:03:51,814 --> 00:03:55,026 Suốt hơn một thế kỷ, Boeing đã thay đổi cách ta đi lại trên toàn cầu. 57 00:03:55,526 --> 00:03:58,363 …công ty hàng không vũ trụ lớn nhất thế giới. 58 00:03:58,446 --> 00:04:02,742 Tôi đã rất tự hào khi được làm cho Boeing. Tôi vẫn tự hào khi được vậy. 59 00:04:04,202 --> 00:04:06,162 Boeing đã thay đổi cuộc đời tôi. 60 00:04:06,704 --> 00:04:08,748 Hồi bé bọn tôi nghèo lắm, 61 00:04:09,999 --> 00:04:13,544 nhưng rồi tình hình tài chính thật sự đã khác hẳn. 62 00:04:13,628 --> 00:04:15,380 Việc được làm cho Boeing, 63 00:04:16,005 --> 00:04:19,092 có một vị trí ở đó, thật sự là một niềm vinh dự. 64 00:04:20,343 --> 00:04:21,803 Đây là Boeing. 65 00:04:21,886 --> 00:04:23,638 Họ chế tạo máy bay 66 00:04:23,721 --> 00:04:26,182 và luôn giữ một triết lý. 67 00:04:26,266 --> 00:04:31,187 Làm mọi thứ tốt hơn một chút so với mức thật sự cần thiết. 68 00:04:32,897 --> 00:04:38,027 Công ty Boeing rất đặc biệt ở chỗ, nếu có bất cứ tranh chấp nào 69 00:04:38,111 --> 00:04:40,905 thì bộ phận chất lượng sẽ đưa ra quyết định cuối 70 00:04:40,989 --> 00:04:43,741 là có nên phê duyệt công việc đó hay không. 71 00:04:43,825 --> 00:04:45,743 - Ừ, là ta sẵn sàng đi rồi đúng không? - Ừ. 72 00:04:46,661 --> 00:04:50,665 Sẽ có khoảng hai, ba người cùng kiểm tra mọi thứ bạn làm 73 00:04:50,748 --> 00:04:53,710 chỉ để chắc chắn là đã chính xác. 74 00:04:53,793 --> 00:04:56,170 Tôi nghĩ là chưa được đâu. Thật sự đấy. 75 00:04:56,254 --> 00:04:59,132 Hồi xưa, bộ phận chất lượng là "phanh hãm" của cả hệ thống. 76 00:04:59,757 --> 00:05:02,552 Nếu có vấn đề, các quản lý chất lượng sẽ cho dừng dây chuyền. 77 00:05:03,594 --> 00:05:05,221 Ban quản lý hậu thuẫn bạn. 78 00:05:05,305 --> 00:05:07,682 - Bảo anh em chờ đến bao giờ sẵn sàng nhé. - Ừ. 79 00:05:10,226 --> 00:05:13,980 Rồi đột nhiên, cả cái bầu không khí ấy thay đổi. 80 00:05:16,441 --> 00:05:19,360 Cảm giác khi là giám đốc điều hành và tới… 81 00:05:19,444 --> 00:05:22,363 Ngày đầu tiên ở đó thế nào? Ông đã thấy gì lúc ông đến Boeing? 82 00:05:22,447 --> 00:05:24,574 Cách tiếp cận là bắt đầu từ gốc rễ, 83 00:05:25,158 --> 00:05:27,702 vì phải thảo luận lại văn hóa của nó từ nền tảng. 84 00:05:28,828 --> 00:05:30,913 Sự xuống dốc của Boeing. 85 00:05:31,581 --> 00:05:35,960 Phần lớn nguyên nhân có thể được lần ngược về việc tuyển CEO Jim McNerney. 86 00:05:36,711 --> 00:05:38,713 Ông ta có vẻ là ứng viên hoàn hảo. 87 00:05:39,213 --> 00:05:44,135 Ông ta từng học cử nhân ở Yale và học thạc sĩ quản trị kinh doanh ở Harvard. 88 00:05:44,218 --> 00:05:48,973 Jim McNerney trông như thượng nghị sĩ Mỹ bước ra từ trong phim vậy. 89 00:05:49,057 --> 00:05:50,600 GIÁM ĐỐC ĐIỀU HÀNH, BOEING 90 00:05:51,434 --> 00:05:57,607 Jim McNerney từng là lãnh đạo kỳ cựu của General Electric và là học trò cưng 91 00:05:57,690 --> 00:06:02,111 của người có thể coi là giám đốc điều hành có ảnh hưởng lớn nhất thế kỷ 20, 92 00:06:02,195 --> 00:06:03,821 một người tên Jack Welch. 93 00:06:03,905 --> 00:06:07,867 Cũng như nhiều người khác, tôi là một phần của giấc mơ Mỹ. 94 00:06:08,618 --> 00:06:12,955 Jack Welch là giám đốc điều hành đầu tiên của một công ty lớn ở Mỹ 95 00:06:13,039 --> 00:06:17,085 tập trung tối đa hóa lợi nhuận bằng mọi giá. 96 00:06:17,168 --> 00:06:20,505 Ông ấy nhanh chóng triển khai chính sách thuê ngoài, 97 00:06:21,005 --> 00:06:23,508 chuyển hoạt động ra nước ngoài, sa thải hàng loạt. 98 00:06:23,591 --> 00:06:25,551 Việc tốt nhất có thể làm cho một nhân viên, 99 00:06:25,635 --> 00:06:30,807 ngay khi bạn biết người đó thuộc nhóm mười người kém nhất, là cho người đó biết. 100 00:06:30,890 --> 00:06:36,062 Ở GE, Jack Welch nổi tiếng với vụ năm nào cũng đuổi mười phần trăm người kém nhất. 101 00:06:36,145 --> 00:06:39,440 Luôn khiến người ta lo lắng về vị trí của họ. 102 00:06:40,024 --> 00:06:43,361 Bằng ngần ấy chiến lược, Jack Welch đã biến GE 103 00:06:43,444 --> 00:06:47,281 thành công ty giá trị nhất thế giới. 104 00:06:47,990 --> 00:06:52,412 Kiểu công ty mà gần như mọi tập đoàn Mỹ khác đều ngưỡng mộ. 105 00:06:54,539 --> 00:06:57,583 Hội đồng quản trị của Boeing cũng không là ngoại lệ. 106 00:07:00,253 --> 00:07:03,506 Tôi biết tôi muốn điều hành một tổ chức mà chưa rõ đó là tổ chức nào. 107 00:07:04,465 --> 00:07:06,050 Lúc McNerney lên nắm quyền, 108 00:07:06,551 --> 00:07:12,682 Boeing đã theo đuổi triệt để kiểu lợi nhuận là trên hết của Jack Welch. 109 00:07:13,975 --> 00:07:18,521 Đồng thời, ông ta còn được giao nhiệm vụ phát triển một dòng máy bay mới. 110 00:07:18,604 --> 00:07:21,399 Chiếc 787 mới chưa được chế tạo xong, 111 00:07:21,482 --> 00:07:23,693 nhưng Boeing đã rất tự tin về tiện nghi của nó 112 00:07:23,776 --> 00:07:25,820 nên đặt cho nó cái tên Dreamliner. 113 00:07:26,737 --> 00:07:29,782 Quá trình thiết kế và chế tạo 787 114 00:07:29,866 --> 00:07:36,122 sẽ ngốn tầm mười tỷ đô. Hội đồng quản trị Boeing không muốn bỏ ra ngần đó. 115 00:07:40,168 --> 00:07:43,880 Một nguồn tin đã đưa tôi các tài liệu nội bộ cho thấy kế hoạch của Boeing 116 00:07:43,963 --> 00:07:46,924 là chế tạo chiếc máy bay đó với năm tỷ đô, 117 00:07:47,425 --> 00:07:50,219 bằng một nửa chi phí thông thường. 118 00:07:52,263 --> 00:07:54,807 BOEING THAY ĐỔI CÁCH CHẾ TẠO MÁY BAY VỚI 787 119 00:07:54,891 --> 00:08:00,062 Boeing luôn nổi tiếng về năng lực thiết kế và chế tạo máy bay của mình. 120 00:08:00,855 --> 00:08:04,734 Bước ngoặt thực sự đến trong quá trình phát triển dòng 787. 121 00:08:06,194 --> 00:08:09,113 Bọn tôi được biết họ định thuê ngoài việc chế tạo 122 00:08:09,197 --> 00:08:12,992 các bộ phận chính của chiếc máy bay đó để tiết kiệm tiền. 123 00:08:13,743 --> 00:08:16,621 Phần thân giữa được chế tạo ở Ý. 124 00:08:16,704 --> 00:08:18,998 Cánh và pin được sản xuất ở Nhật Bản. 125 00:08:19,081 --> 00:08:23,044 Ở Hàn Quốc là đầu cánh và các phần thân sau. 126 00:08:23,127 --> 00:08:25,838 Gần như toàn bộ chiếc máy bay đều được thuê ngoài sản xuất. 127 00:08:28,716 --> 00:08:32,512 Bạn lập tức hiểu là việc đó sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến an toàn và chất lượng. 128 00:08:33,846 --> 00:08:37,850 Bọn tôi không còn được kiểm soát trực tiếp mức độ an toàn của các bộ phận đó nữa. 129 00:08:37,934 --> 00:08:41,062 Bọn tôi chỉ có thể nhận những gì được giao rồi lắp chúng lên máy bay. 130 00:08:41,562 --> 00:08:43,231 NHÀ MÁY LẮP RÁP CỦA BOEING 131 00:08:43,314 --> 00:08:46,234 Các bộ phận dần được các nhà cung cấp chuyển đến… 132 00:08:48,819 --> 00:08:52,907 và kế hoạch là chiếc máy bay sẽ được lắp ráp hoàn chỉnh trong ba ngày. 133 00:08:56,327 --> 00:09:00,790 Lần đầu Boeing ghép hai khoang thân máy bay lại với nhau, 134 00:09:00,873 --> 00:09:02,959 có người đã gửi ảnh cho tôi xem. 135 00:09:06,963 --> 00:09:09,257 Giữa hai khoang có một khe hở cực lớn. 136 00:09:11,634 --> 00:09:13,886 Vấn đề là một số công ty trong số đó 137 00:09:13,970 --> 00:09:16,681 không làm được việc Boeing thuê họ làm. 138 00:09:17,640 --> 00:09:20,643 Họ không sản xuất được các bộ phận họ phải sản xuất. 139 00:09:22,895 --> 00:09:23,854 Kết quả rất tệ. 140 00:09:25,565 --> 00:09:29,026 Quá nhiều bộ phận của chiếc máy bay đã được thuê ngoài sản xuất. 141 00:09:29,110 --> 00:09:31,612 LỖI KẾT CẤU Ở KHU VỰC NỐI GIỮA CÁNH VÀ THÂN MÁY BAY. 142 00:09:31,696 --> 00:09:33,406 Chẳng bộ phận nào khớp với nhau. 143 00:09:35,032 --> 00:09:38,077 Và các đợt chậm tiến độ cứ thế nối tiếp. 144 00:09:38,160 --> 00:09:39,787 DREAMLINER CHẬM TIẾN ĐỘ 145 00:09:39,870 --> 00:09:43,583 Thế là Boeing muốn xây thêm một dây chuyền lắp ráp 787 thứ hai 146 00:09:43,666 --> 00:09:46,002 nhằm tăng sản lượng. 147 00:09:50,172 --> 00:09:54,385 Boeing khởi nguồn ở Seattle, và họ chưa từng chế tạo máy bay ở đâu khác. 148 00:09:54,885 --> 00:09:57,346 Đó là nơi mà có lẽ Boeing 149 00:09:57,430 --> 00:10:01,976 sở hữu lực lượng lao động lành nghề nhất thế giới trong ngành chế tạo máy bay. 150 00:10:03,644 --> 00:10:06,772 Nhưng phần lớn họ đều thuộc công đoàn. 151 00:10:07,732 --> 00:10:10,359 Mà McNerney thì lại không ưa công đoàn. 152 00:10:11,360 --> 00:10:13,446 Họ khiến Boeing tốn nhiều tiền hơn. 153 00:10:13,946 --> 00:10:15,823 Thế là năm 2009, ông ta bảo: 154 00:10:15,906 --> 00:10:20,202 "Ta sẽ xây dây chuyền 787 thứ hai ở Nam Carolina". 155 00:10:20,286 --> 00:10:24,081 Tôi luôn tự hào nói ở Nam Carolina, chúng tôi không có công đoàn 156 00:10:24,165 --> 00:10:26,834 vì ở Nam Carolina không cần có công đoàn. 157 00:10:28,836 --> 00:10:30,880 Đó lại là ví dụ 158 00:10:30,963 --> 00:10:35,635 của việc ban lãnh đạo Boeing đưa ra quyết định không vì sự an toàn 159 00:10:35,718 --> 00:10:40,222 mà vì muốn cắt giảm chi phí, nhằm đạt được lợi nhuận doanh nghiệp. 160 00:10:40,306 --> 00:10:42,808 Ông đã học được điều gì từ kỹ sư của mình 161 00:10:42,892 --> 00:10:47,855 về việc khôi phục và tái dựng hình ảnh Boeing của ngày xưa như ta đều từng biết? 162 00:10:47,938 --> 00:10:50,608 À, chúng tôi sẽ không quay lại với Boeing của ngày xưa đâu. 163 00:10:52,360 --> 00:10:54,987 Năm, bốn, ba… 164 00:10:55,571 --> 00:10:57,406 - …hai, một. - …hai, một. 165 00:10:57,948 --> 00:10:58,866 Cắt! 166 00:10:59,700 --> 00:11:02,411 Hồi Boeing xây dựng các nhà máy ở Nam Carolina, 167 00:11:02,495 --> 00:11:04,622 ở đó chưa hề có ngành chế tạo hàng không. 168 00:11:05,122 --> 00:11:08,751 Nên dĩ nhiên họ không có lực lượng lao động giàu kinh nghiệm. 169 00:11:09,919 --> 00:11:14,215 Họ liên tục phải cử các chuyên gia từ khu vực Seattle đến. 170 00:11:16,133 --> 00:11:18,135 John Barnett là một trong số đó. 171 00:11:24,809 --> 00:11:26,769 Hồi tôi mới vào làm ở Boeing, 172 00:11:26,852 --> 00:11:31,023 có hôm, một nhóm bọn tôi đứng tán gẫu, hỏi nhau: "Quê anh ở đâu?" 173 00:11:31,107 --> 00:11:33,150 Tôi bảo họ là tôi quê ở Louisiana. 174 00:11:35,277 --> 00:11:37,321 Một ông bạn tôi buột miệng: 175 00:11:37,405 --> 00:11:40,700 "À, anh là dân đầm lầy Louisiana chính hiệu hả?" 176 00:11:41,701 --> 00:11:43,911 Từ đấy tôi được gọi là "Swampy". 177 00:11:46,497 --> 00:11:50,710 Tôi từng làm quản lý chất lượng ở Seattle 15 năm. 178 00:11:52,461 --> 00:11:54,255 Thật ra tôi thuộc nhóm quản lý đầu tiên 179 00:11:54,338 --> 00:11:58,634 được điều xuống Charleston để hỗ trợ xây dựng cơ sở Dreamliner mới. 180 00:12:00,636 --> 00:12:04,765 Là quản lý chất lượng, nhiệm vụ của tôi là bảo đảm máy bay được chế tạo đúng cách. 181 00:12:06,058 --> 00:12:10,646 John là người chính trực, coi trọng chất lượng, sống vì nghề chế tạo máy bay. 182 00:12:11,188 --> 00:12:14,608 Bọn tôi đều là quản lý chất lượng. Bọn tôi thân nhau lắm. 183 00:12:15,109 --> 00:12:19,739 Tôi từng mua thịt đuôi cá sấu theo cân từ John vì ông ấy là dân Louisiana. 184 00:12:20,906 --> 00:12:25,828 Tôi là dân miền Nam nên Nam Carolina là cơ hội để tôi được ở gần gia đình mình. 185 00:12:26,662 --> 00:12:28,914 Bọn tôi toàn bảo nó là đứa bộc trực và tự tin. 186 00:12:28,998 --> 00:12:31,792 Nó bước vào phòng là biết ngay vì nó nói to lắm. 187 00:12:31,876 --> 00:12:33,085 Ừ, dân đầm lầy mà. 188 00:12:35,963 --> 00:12:40,092 Hồi tôi chuyển đến Charleston và gặp John Barnett, 189 00:12:40,176 --> 00:12:43,679 tôi biết ngay là bọn tôi có chung quan điểm, 190 00:12:43,763 --> 00:12:48,225 rằng chất lượng không được phép xếp sau bất cứ điều gì. 191 00:12:50,978 --> 00:12:56,150 John và tôi thật sự hiểu nhau hơn qua những chuyến đi tuyển dụng. 192 00:12:59,904 --> 00:13:03,866 Có những tuần bọn tôi phỏng vấn hơn 100 người. 193 00:13:05,201 --> 00:13:06,702 Họ dặn bọn tôi từ đầu 194 00:13:07,286 --> 00:13:10,039 là họ không muốn có ảnh hưởng của công đoàn ở Charleston. 195 00:13:10,706 --> 00:13:13,834 Và một phần của thỏa thuận giữa Boeing và Nam Carolina 196 00:13:13,918 --> 00:13:16,670 là họ sẽ tuyển phần lớn nhân viên từ địa phương. 197 00:13:17,338 --> 00:13:21,467 Bọn tôi tổ chức hội chợ việc làm, tuyển cả người vừa học xong đại học. 198 00:13:23,427 --> 00:13:28,098 Gần như đến mức chỉ cần bạn biết tua vít là cái gì là bạn sẽ được Boeing tuyển. 199 00:13:28,599 --> 00:13:31,268 - Anh nghĩ sao về những người làm ở đây? - Họ kém lắm. 200 00:13:31,352 --> 00:13:33,354 - Họ kém à? - Tất nhiên là không phải tất cả. 201 00:13:33,437 --> 00:13:36,357 Không phải tất cả, nhưng ở đây đa số là cực kém. 202 00:13:36,440 --> 00:13:38,692 Họ đến chỉ để chấm công thôi, theo tôi là thế. 203 00:13:38,776 --> 00:13:40,152 Ừ, họ chỉ làm mỗi thế. 204 00:13:41,779 --> 00:13:45,533 Tôi đi gặp cấp trên, nói là những người đó đang không được đào tạo đúng cách. 205 00:13:45,616 --> 00:13:48,494 Không hề được dạy về quy trình, yêu cầu của FAA… 206 00:13:48,577 --> 00:13:51,872 Họ chỉ được dạy cách ký duyệt giấy tờ cho có. 207 00:13:52,665 --> 00:13:55,584 Nhưng cấp trên của tôi không quan tâm đến đào tạo. 208 00:13:55,668 --> 00:13:57,920 Họ chỉ muốn sản phẩm được xuất xưởng. 209 00:13:59,296 --> 00:14:03,217 Lực lượng lao động ở Charleston đơn giản là không biết cách chế tạo 210 00:14:03,300 --> 00:14:06,428 cỗ máy vào loại phức tạp nhất thế giới. 211 00:14:06,512 --> 00:14:09,974 Sai sót bắt đầu chất chồng gần như ngay lập tức. 212 00:14:15,938 --> 00:14:19,441 Một hôm tôi đang đi qua khu vực sản xuất 213 00:14:19,525 --> 00:14:25,114 thì nghe thấy những tiếng gõ rất to. 214 00:14:29,410 --> 00:14:30,870 Lúc lại gần hơn, 215 00:14:30,953 --> 00:14:35,291 tôi thấy một quản lý đang cầm một cây búa tạ 216 00:14:35,374 --> 00:14:39,295 để đóng một cái chốt vào cụm càng đáp. 217 00:14:40,254 --> 00:14:44,091 Tôi nghĩ bụng: "Mình phải quay lại cảnh này mới được". 218 00:14:44,800 --> 00:14:49,346 Tôi đem cái máy quay đó đến cho John Barnett xem. 219 00:14:52,141 --> 00:14:54,810 Chẳng ai lại dùng búa tạ để lắp ráp máy bay. 220 00:14:55,311 --> 00:14:58,522 Cái chốt định vị đó chắc đã bị nện nát bét. 221 00:14:59,315 --> 00:15:00,816 Thực tế là hồi những năm 1990, 222 00:15:00,900 --> 00:15:04,236 bọn tôi đã từng gặp vấn đề khi mấy cái chốt đó bị nứt do mỏi vật liệu. 223 00:15:04,320 --> 00:15:07,406 Hôm Chủ Nhật, chiếc máy bay của Israel EL AL đã lao vào một tòa nhà 224 00:15:07,489 --> 00:15:09,033 sau khi hai động cơ rơi ra. 225 00:15:09,116 --> 00:15:11,619 Boeing, công ty đã chế tạo chiếc máy bay thân rộng này, 226 00:15:11,702 --> 00:15:14,204 đang kêu gọi mọi hãng hàng không kiểm tra 227 00:15:14,288 --> 00:15:18,125 các chốt giữ động cơ với cánh trên dòng 747. 228 00:15:19,001 --> 00:15:23,005 Nguy cơ xảy ra nứt gãy cao đến mức khó tin. 229 00:15:23,589 --> 00:15:27,426 John bảo: "Này, anh phải báo vụ này lên lãnh đạo cấp cao đi". 230 00:15:29,053 --> 00:15:34,433 Tôi đã nghĩ là họ sẽ khiển trách quản lý đó và chấn chỉnh tình hình. 231 00:15:35,726 --> 00:15:39,521 Thay vào đó, tôi lại bị yêu cầu xóa đoạn phim đó đi. 232 00:15:44,985 --> 00:15:47,947 Họ điều tôi sang cơ sở khác để ngăn không cho tôi 233 00:15:48,030 --> 00:15:51,450 điều tra chuyện đang diễn ra. 234 00:15:52,660 --> 00:15:55,663 Cảm giác như đấy là cách để họ bảo bọn tôi 235 00:15:55,746 --> 00:16:00,584 là dây chuyền sản xuất vẫn sẽ tiếp tục, dù bọn tôi có muốn hay không. 236 00:16:03,170 --> 00:16:06,298 Cuối cùng, bạn phải tiến bộ hơn và hướng tới những mục tiêu cao hơn. 237 00:16:06,799 --> 00:16:09,301 Nên quan trọng không phải là cùng nhau ngồi thư giãn 238 00:16:09,385 --> 00:16:12,304 rồi ai cũng cảm thấy vui vẻ sau cuộc nói chuyện. 239 00:16:12,972 --> 00:16:17,267 Cần có sự thúc đẩy, dẫn dắt và thử thách 240 00:16:18,185 --> 00:16:19,520 đến từ người lãnh đạo. 241 00:16:22,356 --> 00:16:25,442 Jim McNerney tập trung tuyệt đối 242 00:16:25,526 --> 00:16:28,946 vào việc đáp ứng tiến độ với chi phí thấp nhất. 243 00:16:29,488 --> 00:16:33,575 Nên mọi sự chậm trễ trong quá trình sản xuất 244 00:16:34,159 --> 00:16:35,869 đều không được chấp nhận. 245 00:16:35,953 --> 00:16:39,540 Ai ở đây cũng đang bị ép phải đáp ứng tiến độ, 246 00:16:40,124 --> 00:16:42,543 bất chấp chất lượng. 247 00:16:43,794 --> 00:16:47,172 Nếu không hoàn thiện chiếc máy bay nhanh nhất có thể 248 00:16:47,256 --> 00:16:49,800 thì tiền thưởng của quản lý sẽ bị ảnh hưởng. 249 00:16:50,884 --> 00:16:53,595 Hồi đó, tôi đang kiểm tra một chiếc máy bay. 250 00:16:54,221 --> 00:16:57,599 Tôi đã phát hiện ra một lỗ lắp ở mối nối thân sau, 251 00:16:58,392 --> 00:17:01,770 và chốt liên kết được lắp vào đó không đúng kích cỡ. 252 00:17:02,813 --> 00:17:05,065 Tôi đã quan ngại về thứ mình thấy. 253 00:17:07,109 --> 00:17:09,903 Họ từng mất máy bay vì những chi tiết liên kết như thế rồi. 254 00:17:10,988 --> 00:17:16,243 Tôi đã báo lên quản lý chất lượng của tôi nhưng ông ta đáp là: "Lo việc của anh đi". 255 00:17:17,703 --> 00:17:22,249 Họ sẽ mắng xối xả bất cứ ai dám cho dừng quy trình sản xuất 256 00:17:22,332 --> 00:17:24,793 để khắc phục một khiếm khuyết. 257 00:17:25,294 --> 00:17:27,254 Những người đó sẽ gặp rắc rối. 258 00:17:28,797 --> 00:17:31,967 Hân hạnh chào mừng quý vị đến với lễ cấp chứng nhận 259 00:17:32,551 --> 00:17:34,678 cho Boeing 787 Dreamliner. 260 00:17:37,139 --> 00:17:40,684 Sau khi ra mắt Dreamliner, Boeing đã gặp khó khăn tài chính. 261 00:17:42,019 --> 00:17:45,022 Họ không muốn đầu tư vào một thiết kế mới toanh khác 262 00:17:45,105 --> 00:17:48,442 vì đầu tư vào một dòng máy bay mới tốn cực kỳ nhiều tiền. 263 00:17:49,276 --> 00:17:51,236 Boeing đang đối diện sóng gió 264 00:17:51,320 --> 00:17:54,114 từ một đối thủ nước ngoài với tham vọng cực lớn. 265 00:17:54,198 --> 00:17:56,283 Airbus đã được bật đèn xanh. 266 00:17:56,366 --> 00:17:59,328 A320neo đã được chấp thuận. 267 00:17:59,411 --> 00:18:03,123 Sau đó, Airbus thông báo sẽ lắp động cơ tiết kiệm nhiên liệu mới 268 00:18:03,207 --> 00:18:08,087 cho dòng máy bay bán chạy nhất của mình, giúp giảm đâu đó 20% chi phí nhiên liệu. 269 00:18:08,170 --> 00:18:11,673 Khách hàng đã đặt mua hơn 4.300 chiếc máy bay. 270 00:18:11,757 --> 00:18:14,593 Airbus đơn giản là đang hoàn toàn lấn át Boeing. 271 00:18:14,676 --> 00:18:16,637 Jim McNerney đã phát hoảng. 272 00:18:17,304 --> 00:18:19,932 Họ cần phát triển một dòng máy bay mới. 273 00:18:20,724 --> 00:18:25,187 Boeing đang nghiêng về phương án thay thế hoàn toàn 737 bằng dòng mới, 274 00:18:25,771 --> 00:18:27,689 nhưng việc đó sẽ mất nhiều năm. 275 00:18:29,066 --> 00:18:32,361 Jim McNerney đã đưa ra một quyết định hết sức vội vàng. 276 00:18:33,904 --> 00:18:36,198 McNerney quyết định là: "Cứ làm cách đơn giản thôi, 277 00:18:36,281 --> 00:18:39,952 lắp động cơ tiết kiệm nhiên liệu mới cho chiếc 737 đang có đi". 278 00:18:41,036 --> 00:18:43,497 Và thế là 737 MAX ra đời. 279 00:18:44,915 --> 00:18:46,834 Ngay sau khi họ công bố tin đó, 280 00:18:46,917 --> 00:18:49,086 doanh số bán bắt đầu tăng vọt. 281 00:18:49,169 --> 00:18:51,839 …đơn đặt hàng khổng lồ mà Southwest Airlines sắp ký. 282 00:18:51,922 --> 00:18:55,884 Lion Air Group đã mua 50 chiếc Boeing 737 MAX… 283 00:18:55,968 --> 00:18:59,179 Chúng tôi đã nhận nhiều đơn đặt hàng đến mức kín lịch. 284 00:18:59,805 --> 00:19:01,765 Tin rất đáng mừng đối với Boeing. 285 00:19:02,266 --> 00:19:05,060 Điều đó đồng nghĩa với lợi nhuận cho cổ đông. 286 00:19:05,144 --> 00:19:06,979 - Jim McNerney. - Cảm ơn. 287 00:19:07,062 --> 00:19:09,273 Và nhiều tiền cho giám đốc điều hành. 288 00:19:11,150 --> 00:19:14,611 Năm 2015, lúc Jim McNerney rời ghế điều hành, 289 00:19:14,695 --> 00:19:17,406 ông ta đã kiếm được hàng trăm triệu đô 290 00:19:17,489 --> 00:19:21,451 và nhận thêm hàng chục triệu trong gói hưu trí. 291 00:19:23,245 --> 00:19:25,831 Tôi tin lúc rời đi, ông ta đã nghĩ: "Mình làm tốt đấy chứ. 292 00:19:25,914 --> 00:19:27,416 Nhìn giá cổ phiếu bây giờ đi". 293 00:19:27,499 --> 00:19:31,170 GIÁ CỔ PHIẾU CỦA BOEING (2005 - 2015) 67,78 ĐÔ - 140,06 ĐÔ 294 00:19:31,253 --> 00:19:32,880 CẦN GÌ ĐỂ TRỞ NÊN VĨ ĐẠI 295 00:19:32,963 --> 00:19:35,674 Và vì việc cắt giảm chi phí có vẻ thành công 296 00:19:35,757 --> 00:19:38,760 nên kể cả khi ông ta đã rời đi, nó vẫn sẽ tiếp diễn. 297 00:19:40,721 --> 00:19:42,389 Khi McNerney rời cương vị, 298 00:19:42,472 --> 00:19:45,309 hội đồng quản trị bổ nhiệm người kế nhiệm do chính ông ta chọn, 299 00:19:45,392 --> 00:19:47,186 một người tên Dennis Muilenburg. 300 00:19:48,979 --> 00:19:53,567 Trước khi lên nắm quyền, Muilenburg đã theo sát McNerney trong 18 tháng. 301 00:19:53,650 --> 00:19:57,529 Tôi nghĩ là trong thời gian đó, McNerney đã chỉ cho ông ta mọi việc mình làm 302 00:19:57,613 --> 00:20:01,950 giúp mang lại thành công về mặt tài chính, rồi dặn ông ta là: "Cứ làm tiếp thế nhé". 303 00:20:02,034 --> 00:20:02,910 Ông ta đã nghe lời. 304 00:20:04,328 --> 00:20:07,164 Cổ phiếu của Boeing tiếp tục tăng mạnh. 305 00:20:07,247 --> 00:20:11,501 Ông có bất ngờ không? Khi thấy giá cổ phiếu tăng phi mã như thế ấy. 306 00:20:11,585 --> 00:20:15,047 Tôi nghĩ là tôi không bất ngờ. Chúng tôi đã cam kết sẽ tăng sản lượng. 307 00:20:15,130 --> 00:20:16,924 Chúng tôi đang thực hiện đúng cam kết. 308 00:20:17,007 --> 00:20:20,636 - Chắc thế xứng với mức định giá cao hơn. - Tôi cũng nghĩ vậy. 309 00:20:20,719 --> 00:20:22,512 Ta sẽ nhắc nhiều đến mảng thương mại… 310 00:20:22,596 --> 00:20:27,142 Lúc Muilenburg lên nắm quyền, tôi đã nghĩ là: "Ừ, chẳng khác gì đâu". 311 00:20:28,268 --> 00:20:29,895 Thực tế, mọi thứ còn tệ đi. 312 00:20:31,146 --> 00:20:32,940 NAM CAROLINA NHÀ MÁY DREAMLINER 313 00:20:37,945 --> 00:20:40,572 Một hôm, tôi bị gọi xuống khu Dreamliner. 314 00:20:42,157 --> 00:20:44,493 Bọn tôi phát hiện ra vô số mạt kim loại 315 00:20:44,576 --> 00:20:48,163 bám trên hệ thống dây điện dưới sàn máy bay. 316 00:20:51,083 --> 00:20:53,168 Trong lúc họ lắp các tấm sàn, 317 00:20:53,252 --> 00:20:56,088 ren trên các chi tiết liên kết đã bị cạo tróc. 318 00:20:56,171 --> 00:20:57,256 TRÓC REN 319 00:20:57,339 --> 00:21:00,801 Rồi theo thời gian, những mạt kim loại đó sẽ rung lắc rồi rơi xuống bên dưới 320 00:21:00,884 --> 00:21:02,427 và gây chập hệ thống dây điện. 321 00:21:04,263 --> 00:21:08,725 Từ lâu ta đã biết một vụ chập điện nhỏ cũng có thể làm rơi cả máy bay. 322 00:21:11,812 --> 00:21:14,314 Swissair 111, chúng tôi thấy có khói trong buồng lái… 323 00:21:14,398 --> 00:21:15,274 2/9/1998 324 00:21:15,357 --> 00:21:17,734 …yêu cầu quay đầu hạ cánh khẩn cấp. 325 00:21:19,403 --> 00:21:24,908 Chuyến bay Swiss Air 111 từng có một dây điện bị mài mòn ở hệ thống giải trí, 326 00:21:24,992 --> 00:21:28,328 gây ra hỏa hoạn khiến cả máy bay rơi. Tất cả người trên khoang thiệt mạng. 327 00:21:28,829 --> 00:21:31,790 Ta ở độ cao tầm hơn 1.800 mét, bay vòng trên khu vực xác máy bay. 328 00:21:32,291 --> 00:21:35,794 Chuyến bay TWA 800 từng có một dây điện bị mài mòn trong thùng nhiên liệu 329 00:21:35,877 --> 00:21:37,296 và nổ tung trên không. 330 00:21:39,172 --> 00:21:43,593 Có đâu đó cỡ 20.000 chi tiết liên kết như thế trên một chiếc 787 Dreamliner. 331 00:21:43,677 --> 00:21:48,640 Nghĩa là khả năng có 60.000 mạt kim loại rơi vãi, rung lắc quanh hệ thống dây điện. 332 00:21:50,809 --> 00:21:52,936 Tôi bèn báo lên sếp của tôi. 333 00:21:53,478 --> 00:21:57,566 Nhưng ông ta bảo: "Dọn sạch đống đó thì tốn kém và mất thời gian lắm". 334 00:21:59,776 --> 00:22:02,112 Thế sẽ phải trả giá bằng bao nhiêu tiền và thời gian 335 00:22:02,195 --> 00:22:05,907 nếu một trong mấy cái máy bay đó rơi cùng 350 người trên khoang? 336 00:22:10,662 --> 00:22:12,831 Tôi bảo: "Tôi không ký xác nhận cho máy bay này, 337 00:22:12,914 --> 00:22:14,666 nói nó an toàn, đủ điều kiện bay đâu". 338 00:22:16,460 --> 00:22:17,794 Mà họ không muốn nghe. 339 00:22:19,963 --> 00:22:24,217 Sau đó, cứ khoảng bốn hoặc sáu tháng là họ lại điều chuyển tôi, chỉ để gây khó dễ. 340 00:22:24,301 --> 00:22:28,263 Mỗi lần bị điều chuyển đến khu vực khác, tôi lại phát hiện ra vấn đề nghiêm trọng. 341 00:22:31,933 --> 00:22:35,645 Tôi muốn hỏi ý anh. Bố mẹ vợ tôi sắp bay trên một chiếc này. 342 00:22:36,897 --> 00:22:38,106 Có an toàn không? 343 00:22:38,190 --> 00:22:40,484 NHÀ MÁY DREAMLINER Ở NAM CAROLINA 344 00:22:44,196 --> 00:22:45,572 Họ là bố mẹ vợ anh thôi mà. 345 00:22:46,323 --> 00:22:48,241 - Là anh thì anh có bay không? - Không. 346 00:22:50,535 --> 00:22:52,245 Tôi có một suất đi nghỉ miễn phí đấy. 347 00:22:52,329 --> 00:22:55,123 - Hôm nào? - Nhưng anh phải bay trên chiếc 787. 348 00:22:55,624 --> 00:22:57,084 - Khỉ gió. - Sao? 349 00:22:57,584 --> 00:23:00,253 Thôi, chẳng dại gì mà đi nghỉ bằng 787. 350 00:23:00,337 --> 00:23:03,131 Anh biết dòng 787 đang bị làm sao không? 351 00:23:03,215 --> 00:23:04,216 Bị làm sao? 352 00:23:05,008 --> 00:23:06,218 Kể không xuể đâu! 353 00:23:06,843 --> 00:23:08,428 Mơ mà tôi lên cái máy bay này. 354 00:23:08,929 --> 00:23:12,933 Vì tôi lạ gì, chất lượng của cái của nợ này tệ kinh khủng. 355 00:23:17,396 --> 00:23:19,314 Charleston là nhà máy đầu tiên 356 00:23:19,398 --> 00:23:22,401 mà tôi từng biết là có chuyện phần lớn những người lắp ráp máy bay 357 00:23:22,484 --> 00:23:23,568 không dám bay trên nó. 358 00:23:25,404 --> 00:23:30,409 Nếu người của bạn còn không đủ tự tin để bay trên sản phẩm do họ làm ra, 359 00:23:30,492 --> 00:23:33,370 sao bạn vẫn cho nó xuất xưởng để chở hành khách? 360 00:23:38,417 --> 00:23:39,960 Bọn tôi chỉ nghĩ là 361 00:23:40,043 --> 00:23:45,549 nhà máy ở Charleston có văn hóa làm việc khác hẳn so với ở Seattle này. 362 00:23:47,259 --> 00:23:50,971 Nhưng đến năm 2015 thì hồi chuông báo động đã vang lên 363 00:23:51,805 --> 00:23:56,893 khi tôi phát hiện ra là có một số trục càng đáp bị ăn mòn của chiếc 787 364 00:23:56,977 --> 00:23:59,104 mà trước đó bọn tôi đã loại bỏ, 365 00:23:59,187 --> 00:24:01,815 rồi phun sơn đỏ cùng chữ "phế loại" lên trên, 366 00:24:02,357 --> 00:24:05,819 lại được đưa vào sử dụng trở lại trên dây chuyền sản xuất Dreamliner. 367 00:24:07,612 --> 00:24:10,615 Các linh kiện đó gần như đã bị mục hỏng. 368 00:24:11,700 --> 00:24:15,829 Khi bắt đầu điều tra, tôi phát hiện ra có nhiều linh kiện đã bị loại bỏ 369 00:24:15,912 --> 00:24:19,708 vẫn được lắp trở lại máy bay trong suốt nhiều năm. 370 00:24:20,208 --> 00:24:22,002 CHẤT LƯỢNG NHÀ CUNG CẤP 371 00:24:22,085 --> 00:24:24,421 DỪNG LẠI! HOẠT ĐỘNG NÀY KHÔNG ĐƯỢC PHÉP 372 00:24:24,504 --> 00:24:25,464 LINH KIỆN HỎNG 373 00:24:26,882 --> 00:24:28,216 Ta sẽ không biết được quy mô 374 00:24:28,300 --> 00:24:31,636 là bao nhiêu linh kiện như thế đã được lắp lên máy bay. 375 00:24:35,432 --> 00:24:39,478 Boeing đã bàn giao hơn 1.200 chiếc Dreamliner. 376 00:24:39,978 --> 00:24:43,190 Đội bay đó đang được khai thác tại hơn 85 quốc gia 377 00:24:43,690 --> 00:24:45,984 và đã phục vụ một tỷ lượt hành khách. 378 00:24:48,945 --> 00:24:51,781 Sau đó, bọn tôi đã tiến hành điều tra nội bộ. 379 00:24:51,865 --> 00:24:53,867 LINH KIỆN PHẾ LOẠI ĐƯỢC DÙNG LẠI 380 00:24:53,950 --> 00:24:58,371 Không một quản lý nào bị sa thải, bị bỏ tù hay bị đình chỉ. 381 00:24:59,080 --> 00:25:01,917 Cứ như chuyện thường trong công việc vậy. 382 00:25:04,503 --> 00:25:07,964 Tôi không rõ chuyện đó ảnh hưởng ra sao đến hàng ngàn máy bay đang khai thác. 383 00:25:09,090 --> 00:25:11,927 Đến giờ thì tất cả chỉ còn là phỏng đoán mà thôi. 384 00:25:17,724 --> 00:25:21,686 Cách Boeing ngày nay đối xử với nhân viên và các quản lý chất lượng 385 00:25:21,770 --> 00:25:23,730 đang hủy hoại cả công ty. 386 00:25:24,731 --> 00:25:26,149 Và điều đó làm tôi sợ. 387 00:25:26,942 --> 00:25:28,068 Sợ chết khiếp. 388 00:25:29,945 --> 00:25:31,780 John hay về nhà với vẻ lo lắng. 389 00:25:31,863 --> 00:25:36,034 Bạn biết đấy, nó bảo: "Con không tin nổi là họ không chịu hiểu". 390 00:25:36,117 --> 00:25:40,330 Về sau, tôi nhìn là biết chuyện đó bắt đầu ảnh hưởng nặng đến nó. 391 00:25:43,333 --> 00:25:46,586 Tôi đã phải cân nhắc rất kỹ chuyện báo lên phòng Nhân sự 392 00:25:47,170 --> 00:25:52,259 vì ở Boeing, khi bạn báo lên phòng Nhân sự là bạn sẽ trở thành mục tiêu. 393 00:25:53,051 --> 00:25:56,721 Từ những gì từng xảy ra trước đó và các vụ việc khác, tôi biết 394 00:25:56,805 --> 00:26:00,058 khả năng cao là Boeing sẽ sa thải tôi ngay tại chỗ. 395 00:26:00,141 --> 00:26:03,687 Họ sẽ tịch thu máy tính của tôi, sẽ tịch thu di động của tôi. 396 00:26:03,770 --> 00:26:06,022 Họ sẽ tịch thu hết tài liệu của tôi. 397 00:26:06,106 --> 00:26:08,942 Thế là tôi sẽ trở thành một nhân viên bị sa thải, 398 00:26:09,025 --> 00:26:12,571 bị cả ngành liệt vào danh sách đen. 399 00:26:14,906 --> 00:26:17,075 Nên tôi rất sợ những gì họ sẽ làm với tôi. 400 00:26:20,579 --> 00:26:23,290 Nhưng bạn đang đẩy hành khách vào tình thế nguy hiểm mà. 401 00:26:24,457 --> 00:26:25,875 Sao chấp nhận được. 402 00:26:27,210 --> 00:26:29,713 Tôi quyết định là tôi sẽ đấu với họ. 403 00:26:30,714 --> 00:26:34,884 Tôi bèn đến phòng Nhân sự. Tôi bảo họ công ty đang vi phạm quy trình. 404 00:26:35,468 --> 00:26:40,348 Phòng Nhân sự bảo: "Ông nói đúng". Nhưng họ chẳng làm gì để khắc phục. 405 00:26:41,182 --> 00:26:44,477 Tôi liền khiếu nại lên bộ phận đạo đức. Chả có gì xảy ra. 406 00:26:45,061 --> 00:26:48,565 Tôi viết thư cho Phó chủ tịch phụ trách Đạo đức doanh nghiệp ở Washington, DC. 407 00:26:49,399 --> 00:26:51,443 Các lãnh đạo cũng chẳng làm gì. 408 00:26:52,152 --> 00:26:54,404 Tôi nộp đơn khiếu nại lên OSHA. 409 00:26:54,988 --> 00:26:59,826 Rồi tôi tìm đến FAA, Cơ quan giám sát và thực thi 410 00:27:00,535 --> 00:27:03,038 để yêu cầu họ xử lý các vấn đề. 411 00:27:06,291 --> 00:27:09,127 Đúng kiểu, có ai quan tâm không vậy? 412 00:27:12,422 --> 00:27:15,258 Hay phải đợi có máy bay rơi thì mới có người bảo: 413 00:27:15,342 --> 00:27:17,677 "Trời ơi, ta nên lắng nghe mới phải"? 414 00:27:19,846 --> 00:27:23,141 MÙNG MƯỜI THÁNG BA NĂM 2019 415 00:27:23,224 --> 00:27:27,020 Tôi vẫn nhớ hôm đó là sáng Chủ Nhật và tôi vừa ngủ dậy. 416 00:27:27,520 --> 00:27:31,316 Hai đứa con tôi đang nằm cạnh tôi. Tôi nghĩ chắc anh ấy sẽ vui 417 00:27:31,399 --> 00:27:36,696 nếu được xem ảnh các con. Thế là… tôi chụp selfie nhanh một tấm 418 00:27:36,780 --> 00:27:37,697 cùng hai đứa 419 00:27:37,781 --> 00:27:41,409 và nhắn là: "Chào buổi sáng nha bố". Kèm theo một đống biểu tượng cảm xúc. 420 00:27:41,493 --> 00:27:44,371 CHÀO BUỔI SÁNG NHA BỐ 421 00:27:44,454 --> 00:27:45,705 KHÔNG GỬI ĐƯỢC 422 00:27:45,789 --> 00:27:49,292 Tôi để ý là tin nhắn đó không gửi đi được 423 00:27:49,376 --> 00:27:51,378 và tôi thấy hơi bất thường. 424 00:27:51,461 --> 00:27:54,881 Nhưng tôi chỉ nghĩ chắc là tại sóng ở Addis Ababa yếu thôi. 425 00:27:57,384 --> 00:28:01,930 Mick đang phải đi công tác, làm rất nhiều công việc cho Liên Hợp Quốc. 426 00:28:02,972 --> 00:28:06,351 Anh ấy luôn có khao khát được giúp đỡ mọi người. 427 00:28:10,563 --> 00:28:13,858 Mấy tiếng sau, tôi cầm điện thoại lên. 428 00:28:13,942 --> 00:28:16,194 Và vẫn chưa thấy anh ấy trả lời. 429 00:28:16,277 --> 00:28:18,780 Nhưng có cả đống cuộc gọi nhỡ từ một người bạn của tôi. 430 00:28:21,658 --> 00:28:25,578 Tôi liền gọi lại cho bạn, anh ấy hỏi: "Naoise, cô xem thời sự chưa? 431 00:28:26,079 --> 00:28:27,372 Vừa có máy bay rơi". 432 00:28:28,456 --> 00:28:30,709 Xong anh ấy bảo: "Mick bay chuyến đó hay sao ấy". 433 00:28:32,001 --> 00:28:33,420 Tôi chỉ đáp: "Không. 434 00:28:34,295 --> 00:28:35,171 Không đâu". 435 00:28:42,053 --> 00:28:45,932 Một chuyến bay của Ethiopian Airlines vừa rơi chỉ ít phút sau khi cất cánh, 436 00:28:46,015 --> 00:28:49,352 tước đi sinh mạng của tất cả 157 hành khách và phi hành đoàn 437 00:28:49,436 --> 00:28:51,062 được cho là có mặt trên khoang. 438 00:28:53,648 --> 00:28:55,942 Cứ như thời gian ngừng trôi vậy. 439 00:29:00,321 --> 00:29:03,032 Người ta đâu thể tự dưng biến mất khỏi đời bạn. 440 00:29:03,116 --> 00:29:05,410 Phút trước họ còn ở đây, phút sau đã không còn nữa. 441 00:29:07,328 --> 00:29:08,830 Nhưng đấy là sự thật. 442 00:29:09,831 --> 00:29:11,249 Anh ấy đã ra đi. 443 00:29:17,839 --> 00:29:22,427 Chắc vì là kỹ sư nên sau đó đầu óc tôi bắt đầu hoạt động. 444 00:29:22,927 --> 00:29:25,054 Và tôi bắt đầu tìm hiểu. 445 00:29:27,724 --> 00:29:30,435 Sáng nay, Boeing đối mặt với hàng loạt nghi vấn về an toàn 446 00:29:30,518 --> 00:29:33,813 vì đây đã là vụ tai nạn thứ hai chỉ trong năm tháng. 447 00:29:36,232 --> 00:29:39,527 Chuyến bay của Lion Air đã rơi xuống vùng biển ngoài khơi Indonesia 448 00:29:39,611 --> 00:29:42,238 cùng gần 200 người trên khoang. 449 00:29:46,326 --> 00:29:50,205 Tôi được biết đấy còn không phải là vụ rơi đầu tiên của dòng MAX. 450 00:29:51,456 --> 00:29:54,417 Máy bay mới toanh mà lại rơi từ trên trời xuống, 451 00:29:54,918 --> 00:29:56,669 bạn biết đấy, tận hai lần à? 452 00:29:56,753 --> 00:29:57,962 Sao lại thế được? 453 00:29:59,714 --> 00:30:01,591 Tôi muốn có câu trả lời. 454 00:30:03,760 --> 00:30:07,514 Lệnh đình chỉ bay khẩn cấp toàn bộ máy bay Boeing MAX 8 và 9. 455 00:30:07,597 --> 00:30:11,684 FAA đã đình chỉ bay các máy bay này đến khi xác nhận chúng an toàn để sử dụng. 456 00:30:12,268 --> 00:30:16,981 Tâm điểm điều tra trong hai vụ tai nạn nhanh chóng dồn vào hệ thống mới tên MCAS. 457 00:30:17,065 --> 00:30:20,610 Phần mềm mạnh MCAS có thể giành quyền điều khiển máy bay khi đang bay. 458 00:30:20,693 --> 00:30:22,362 …khiến các phi công bất lực. 459 00:30:24,614 --> 00:30:27,617 Boeing đã che giấu thông tin quan trọng với FAA, 460 00:30:27,700 --> 00:30:30,829 các khách hàng và các phi công 737 MAX của họ. 461 00:30:31,329 --> 00:30:37,418 FAA ước tính trong vài chục năm tới sẽ có thêm 15 máy bay MAX gặp tai nạn. 462 00:30:37,919 --> 00:30:42,131 Boeing và CEO của họ biết hệ thống lỗi này là rủi ro về an toàn. 463 00:30:42,215 --> 00:30:46,010 Mà họ vẫn bảo công chúng là MAX cũng an toàn như mọi máy bay khác 464 00:30:46,094 --> 00:30:47,720 từng bay trên trời. 465 00:30:48,429 --> 00:30:50,807 Càng tìm hiểu, tôi càng nhận ra 466 00:30:50,890 --> 00:30:53,226 là mọi chuyện quá sai trái 467 00:30:53,309 --> 00:30:55,937 và bọn tôi phải đấu tranh đòi công lý. 468 00:30:56,896 --> 00:30:57,981 KHÔNG CÓ ĐỘNG THÁI GÌ 469 00:30:58,064 --> 00:30:59,440 "HÀNH VI SAI TRÁI HÌNH SỰ" 470 00:31:00,358 --> 00:31:05,405 Các con tôi biết là bố chúng đã lên một chiếc máy bay 471 00:31:05,488 --> 00:31:07,949 và chiếc máy bay đó do những người xấu làm ra. 472 00:31:10,410 --> 00:31:13,371 Con trai tôi hỏi tôi: "Ta có bắt được những người xấu đó không ạ?" 473 00:31:13,454 --> 00:31:15,039 Và tôi đáp: "Mẹ không biết nữa. 474 00:31:16,082 --> 00:31:17,458 Ta phải chờ xem sao". 475 00:31:26,009 --> 00:31:28,428 Sau các vụ tai nạn 737 MAX, 476 00:31:28,970 --> 00:31:33,141 ai ở nhà máy của bọn tôi cũng rơi vào trạng thái bàng hoàng. 477 00:31:34,100 --> 00:31:35,894 Bọn tôi nghiêm túc với việc mình làm, 478 00:31:35,977 --> 00:31:39,480 nhất là chất lượng công việc, vì bọn tôi ký duyệt một sản phẩm đạt chuẩn mà. 479 00:31:40,440 --> 00:31:43,276 Nên… tôi đã suy sụp. 480 00:31:51,034 --> 00:31:53,119 Đợi tôi chút nhé? Xin lỗi. 481 00:32:05,840 --> 00:32:09,260 Theo tôi, về mặt tinh thần, đó là quãng thời gian u ám với tất cả mọi người. 482 00:32:14,140 --> 00:32:15,975 Vì: "Ta đang làm gì đây? 483 00:32:16,059 --> 00:32:19,896 Sao ta lại chọn ngành này? Và sao ta phải vội vàng như thế?" 484 00:32:22,315 --> 00:32:23,775 Nó gây tác động rất lớn. 485 00:32:24,275 --> 00:32:29,072 Ngày nào làm công việc này, bọn tôi cũng đều lo cho hành khách mà. Nên là… 486 00:32:34,619 --> 00:32:37,121 Bọn tôi đau lòng thay cho các gia đình đó, 487 00:32:37,205 --> 00:32:40,667 nhất là khi thấy họ cầm những bức ảnh lớn của người thân. 488 00:32:40,750 --> 00:32:43,002 Ai nhìn cảnh đó cũng sẽ đau lòng thôi, 489 00:32:43,086 --> 00:32:45,922 mà với một nhân viên Boeing thì nó càng đau lòng. 490 00:32:48,383 --> 00:32:50,385 Con gái tôi làm công tác nhân đạo. 491 00:32:50,468 --> 00:32:54,263 Nó đã quyết định cống hiến đời mình vì người khác. 492 00:32:55,056 --> 00:32:57,684 Hôm đấy thật ra là ngày đầu tiên nó đi làm. 493 00:32:59,185 --> 00:33:02,397 Sao chúng tôi lại phải thức dậy để nhận một cuộc gọi 494 00:33:02,939 --> 00:33:06,067 báo là hai con trai của chúng tôi có mặt trên một máy bay vừa bị rơi? 495 00:33:07,026 --> 00:33:10,446 Samya, con gái chúng tôi, đang trên đường đến Đông Phi 496 00:33:10,530 --> 00:33:13,908 để bắt đầu sự nghiệp trong ngành y tế công cộng. 497 00:33:15,994 --> 00:33:19,998 Điều làm tôi phẫn nộ nhất là khi tôi đọc được 498 00:33:20,081 --> 00:33:24,502 lập luận của đám luật sư của Boeing, họ bảo các gia đình đó không đáng được 499 00:33:25,545 --> 00:33:29,173 bồi thường cho nỗi đau đớn và sự sợ hãi mà người thân của mình đã phải trải qua. 500 00:33:31,009 --> 00:33:35,847 Họ nói là sự việc xảy ra quá nhanh nên nạn nhân chưa kịp hiểu có chuyện gì. 501 00:33:38,349 --> 00:33:42,103 Tôi nghĩ rất nhiều đến sáu phút cuối cùng của họ. 502 00:33:42,645 --> 00:33:45,732 Vợ tôi và mẹ vợ tôi biết là họ sắp chết. 503 00:33:46,232 --> 00:33:51,195 Bằng cách nào đó, họ vẫn phải trấn an lũ trẻ trong những giây phút cuối cùng ấy, 504 00:33:51,279 --> 00:33:53,573 dù biết đó là những giây phút cuối của tất cả. 505 00:33:54,532 --> 00:33:56,367 Giá mà tôi được ở cạnh họ. 506 00:33:58,161 --> 00:34:02,790 Tôi cứ bị ám ảnh mãi với việc thi thể của gia đình tôi đang nằm lại Ethiopia, 507 00:34:02,874 --> 00:34:07,712 trộn lẫn với đất, nhiên liệu máy bay và các mảnh vỡ của chiếc máy bay đó. 508 00:34:11,424 --> 00:34:15,386 DENNIS MUILENBURG TỪ CHỐI TỪ CHỨC SAU HAI VỤ TAI NẠN MÁY BAY GÂY CHẾT NGƯỜI 509 00:34:15,470 --> 00:34:17,972 Những tháng sau vụ tai nạn thứ hai, 510 00:34:18,056 --> 00:34:20,475 Muilenburg như ngồi trên đống lửa. 511 00:34:20,558 --> 00:34:24,604 Cuối cùng thì đến tháng Mười Hai năm 2019, Muilenburg bị sa thải. 512 00:34:24,687 --> 00:34:27,148 BOEING SA THẢI GIÁM ĐỐC ĐIỀU HÀNH DENNIS MUILENBURG 513 00:34:27,231 --> 00:34:31,444 Nhưng dù ông ta lãnh đạo trong thời gian xảy ra hai vụ tai nạn thảm khốc 514 00:34:31,527 --> 00:34:37,617 khiến hàng trăm người thiệt mạng, ông ta vẫn kiếm về tầm 120 triệu đô nhờ làm CEO 515 00:34:37,700 --> 00:34:42,622 và rời đi với gói hưu trí trị giá khoảng 60 triệu đô. 516 00:34:44,373 --> 00:34:46,250 Ông ta lập tức được thay 517 00:34:46,334 --> 00:34:49,378 bằng Dave Calhoun, chủ tịch hội đồng quản trị. 518 00:34:49,962 --> 00:34:52,381 Calhoun là một nhà điều hành kỳ cựu. 519 00:34:52,465 --> 00:34:55,968 Thời điểm đó, ông ta ngồi trong hội đồng quản trị đã mười năm. 520 00:34:56,469 --> 00:34:58,096 Boeing bước sang kỷ nguyên mới. 521 00:34:58,179 --> 00:35:01,182 David Calhoun sẽ tiếp quản vị trí CEO. Bắt đầu từ hôm nay. 522 00:35:01,265 --> 00:35:04,852 Cùng lúc đó, hàng loạt cuộc điều tra đang diễn ra. 523 00:35:05,978 --> 00:35:08,106 Hạ viện đã vào cuộc rất quyết liệt. 524 00:35:08,189 --> 00:35:10,399 Ta không nên đợi đến lúc có thảm kịch 525 00:35:10,483 --> 00:35:14,278 thì mới chịu thay đổi các quy định nếu các quy định vốn đã cần được thay đổi. 526 00:35:14,779 --> 00:35:16,697 Lẽ ra hôm nay ta không phải có mặt ở đây. 527 00:35:16,781 --> 00:35:20,910 Bộ Tư pháp cũng tiến hành điều tra để xem xét khả năng khởi tố hình sự. 528 00:35:22,662 --> 00:35:26,415 Chẳng ai biết Boeing sẽ đối mặt với những hậu quả pháp lý nào. 529 00:35:30,920 --> 00:35:33,965 MÙNG BẢY THÁNG MỘT NĂM 2021 530 00:35:34,048 --> 00:35:37,969 Hôm đó là hai năm sau khi cuộc điều tra về các vụ tai nạn của dòng MAX bắt đầu. 531 00:35:38,803 --> 00:35:43,224 Tôi đang ở nhà mẹ chồng tôi và bọn tôi nói chuyện về Mick. 532 00:35:44,475 --> 00:35:47,728 - Thời sự đang phát ở phía sau. - Chúng tôi có tin nóng về Boeing. 533 00:35:47,812 --> 00:35:51,023 Tự dưng họ nhắc đến Boeing, và bọn tôi hơi khựng lại 534 00:35:51,107 --> 00:35:52,066 rồi lắng nghe. 535 00:35:52,150 --> 00:35:57,530 Boeing đã ký một thỏa thuận hoãn truy tố liên quan đến vụ việc 737 MAX. 536 00:35:57,613 --> 00:36:00,741 Tôi đúng kiểu: "Cái quái gì cơ? Là sao?" 537 00:36:00,825 --> 00:36:03,244 Thỏa thuận hoãn truy tố là cái gì chứ? 538 00:36:03,327 --> 00:36:07,415 Về cơ bản, cáo buộc đó sẽ được hủy bỏ sau ba năm 539 00:36:07,498 --> 00:36:10,751 nếu Boeing tuân thủ mọi điều khoản trong thỏa thuận này. 540 00:36:10,835 --> 00:36:15,673 Nói cách khác, điều này gần như chấm dứt cuộc điều tra hình sự 541 00:36:15,756 --> 00:36:19,468 mà Bộ Tư pháp đang tiến hành về những hành vi của Boeing. 542 00:36:20,219 --> 00:36:24,182 Tôi ngớ ra: "Sao lại thế được?" Tận 346 mạng người đã mất. 543 00:36:24,265 --> 00:36:26,767 Máy bay mới tinh rơi từ trên trời xuống. 544 00:36:26,851 --> 00:36:29,604 Chắc chắn là phải có ai làm gì sai chứ. Sao lại thế này được? 545 00:36:29,687 --> 00:36:33,399 Điều này cũng chấm dứt khả năng các lãnh đạo của Boeing sẽ bị truy cứu à? 546 00:36:33,482 --> 00:36:34,442 Có vẻ là vậy. 547 00:36:34,942 --> 00:36:38,613 "Ta sẽ bắt họ nộp phạt. Ta sẽ bảo họ là họ đang trong thời gian thử thách. 548 00:36:38,696 --> 00:36:41,949 Nếu sau ba năm họ thật sự 'ngoan' thì coi như được xí xóa. 549 00:36:42,533 --> 00:36:44,118 Sẽ như chưa có chuyện gì". 550 00:36:44,785 --> 00:36:47,330 Lẽ ra giám đốc điều hành đó phải bị truy tố. 551 00:36:47,830 --> 00:36:53,169 Nhưng họ lại ghi là ban lãnh đạo cấp cao không hề biết chuyện gì đang diễn ra. 552 00:36:54,378 --> 00:36:58,007 Trong đó có một vài điều khoản quy định những nghĩa vụ mà Boeing phải đáp ứng. 553 00:36:58,090 --> 00:36:59,884 Thật không thể tin nổi 554 00:36:59,967 --> 00:37:05,973 là có người lại không bị trừng phạt sau khi khiến 346 người thiệt mạng. 555 00:37:07,141 --> 00:37:09,602 Thật sự là… Thật sự đau đớn. 556 00:37:15,691 --> 00:37:18,527 Thỏa thuận nhận tội đó khiến bọn tôi phẫn nộ. 557 00:37:19,278 --> 00:37:22,114 Các gia đình đó không hề đòi được công lý. 558 00:37:24,367 --> 00:37:27,161 Hình phạt đó là hoàn toàn chưa đủ nghiêm khắc đối với Boeing. 559 00:37:27,245 --> 00:37:30,206 Họ làm cho có rồi tiếp tục như chưa có chuyện gì. 560 00:37:30,289 --> 00:37:32,333 BOEING DÀN XẾP VỤ VIỆC 561 00:37:33,542 --> 00:37:35,127 Mức phạt đó chẳng là gì với Boeing. 562 00:37:35,211 --> 00:37:40,716 Phải thật sự có người nhận án tù thì họ mới chịu dừng những hành vi của mình lại. 563 00:37:42,468 --> 00:37:46,138 Bạn biết đấy, nhiều cơ quan chính phủ cứ nghĩ là: "Trời ạ, 564 00:37:46,222 --> 00:37:48,182 ta mà còng tay giải một người bọn họ đi 565 00:37:48,266 --> 00:37:51,185 thì cả cái công ty, cả cái lâu đài cát đó sẽ đổ sụp mất". 566 00:37:51,269 --> 00:37:55,481 Không, bạn còng tay giải người ta đi thì họ mới bắt đầu chịu nghĩ kỹ trước khi làm. 567 00:37:57,858 --> 00:38:01,696 Bạn còn chưa bắt người ta chịu trách nhiệm thì họ vẫn sẽ chưa chịu thay đổi. 568 00:38:07,493 --> 00:38:10,496 Tôi có cảm giác là tôi phải làm gì đó. 569 00:38:13,416 --> 00:38:19,046 Và có một số gia đình cũng đã sẵn sàng đứng lên đấu tranh. 570 00:38:19,547 --> 00:38:21,007 - Chào cô. - Xin chào. 571 00:38:22,925 --> 00:38:25,386 Cách duy nhất để bọn tôi truy cứu các CEO 572 00:38:25,469 --> 00:38:28,806 là chứng minh là Boeing đã vi phạm các điều khoản 573 00:38:28,889 --> 00:38:30,850 trong thời gian thử thách. 574 00:38:31,642 --> 00:38:35,730 Chứng minh là họ đã không cải thiện được tiêu chuẩn an toàn của mình. 575 00:38:38,190 --> 00:38:40,318 Và bọn tôi có ba năm để làm việc đó. 576 00:38:44,530 --> 00:38:48,367 THÁNG MỘT, 2021 - THỎA THUẬN HOÃN TRUY TỐ HẾT HIỆU LỰC SAU BA NĂM 577 00:38:50,494 --> 00:38:53,247 Tháng nào các gia đình cũng họp qua mạng. 578 00:38:53,748 --> 00:38:58,127 Bọn tôi theo dõi những sai sót về an toàn của Boeing. 579 00:38:58,210 --> 00:38:59,628 Luôn có những sự cố mới. 580 00:39:00,463 --> 00:39:02,923 Ở Mỹ có một quy trình báo cáo. 581 00:39:03,424 --> 00:39:05,634 Mỗi khi một máy bay gặp sự cố, 582 00:39:05,718 --> 00:39:08,179 nó sẽ được đưa vào hệ thống và công chúng sẽ xem được. 583 00:39:09,388 --> 00:39:13,559 Hôm qua có một chiếc MAX phát báo tình trạng khẩn cấp ở Rome 584 00:39:13,642 --> 00:39:16,562 và một chiếc khác cũng phát báo tình trạng khẩn cấp ở Ấn Độ. 585 00:39:17,188 --> 00:39:19,148 Bọn tôi tìm kiếm những điểm lặp đi lặp lại 586 00:39:19,231 --> 00:39:22,902 và thấy có rất nhiều sự cố xảy ra với các máy bay mới tinh. 587 00:39:22,985 --> 00:39:25,529 Sự cố về hệ thống điện, sự cố về điều áp, 588 00:39:25,613 --> 00:39:27,615 năm hai mô tơ điều chỉnh cánh ổn định bị lỗi… 589 00:39:27,698 --> 00:39:29,408 Toàn là hệ thống an toàn then chốt. 590 00:39:30,242 --> 00:39:32,620 Boeing gặp lỗi sản xuất vách ngăn áp suất phía sau. 591 00:39:32,703 --> 00:39:34,789 Sự cố về điện ở bảng điều khiển thiết bị chính. 592 00:39:34,872 --> 00:39:37,833 Một cánh quạt của động cơ bên phải bị nứt gãy. 593 00:39:37,917 --> 00:39:40,086 Tự dưng chúng tôi nghe thấy một tiếng nổ lớn. 594 00:39:40,169 --> 00:39:44,090 Một lỗ thủng bị xé toạc trên nóc máy bay giữa chuyến bay của Southwest Airlines… 595 00:39:44,173 --> 00:39:47,551 FAA phát khuyến cáo, nói nếu để hệ thống chống đóng băng động cơ hoạt động 596 00:39:47,635 --> 00:39:50,471 khi đang bay trong điều kiện trời quang từ năm phút trở lên, 597 00:39:50,554 --> 00:39:52,556 động cơ có thể bị bung rời hẳn ra. 598 00:39:54,225 --> 00:39:56,018 Tôi phải dán một tờ giấy nhớ lúc bay 599 00:39:56,102 --> 00:39:58,646 để nhắc mình: "Tắt hệ thống chống đóng băng động cơ đi", 600 00:39:58,729 --> 00:40:00,481 vì máy bay chẳng có cảnh báo nào khác. 601 00:40:00,564 --> 00:40:01,816 PHÁT BÁO TÌNH TRẠNG KHẨN 602 00:40:01,899 --> 00:40:03,776 KHOANG HÀNH KHÁCH NGẬP KHÓI 603 00:40:03,859 --> 00:40:07,988 Bọn tôi nhận ra đây không chỉ là vấn đề phần mềm của dòng máy bay MAX. 604 00:40:08,989 --> 00:40:11,784 Đang có những vấn đề vô cùng nghiêm trọng trong khâu sản xuất. 605 00:40:13,577 --> 00:40:17,331 Bọn tôi phải xem xem ở các nhà máy của Boeing đang có chuyện gì. 606 00:40:26,549 --> 00:40:29,009 John Barnett chẳng mong gì hơn 607 00:40:29,093 --> 00:40:33,055 là được thấy một sản phẩm chất lượng xuất xưởng. 608 00:40:34,014 --> 00:40:39,270 Nhưng dường như ông ấy lại đang bị chống đối thay vì được ủng hộ. 609 00:40:39,770 --> 00:40:42,857 John đã nêu ra quá nhiều vấn đề, gióng lên quá nhiều chuông cảnh báo 610 00:40:42,940 --> 00:40:46,277 từ bên trong công ty, đến mức cuối cùng họ quyết định là 611 00:40:46,360 --> 00:40:50,281 sẽ điều ông ấy đến nơi mà ông ấy không tác động được đến quy trình sản xuất nữa. 612 00:40:51,949 --> 00:40:53,617 Chứng kiến chuyện John đã trải qua… 613 00:40:54,660 --> 00:40:55,953 đau lòng lắm. 614 00:40:56,537 --> 00:40:59,206 BARNETT BỊ TRẢ ĐŨA 615 00:40:59,790 --> 00:41:03,461 ÔNG ĐƯỢC THÔNG BÁO LÀ MÌNH SẼ PHẢI "NGỒI DỰ BỊ" 616 00:41:05,379 --> 00:41:08,466 Nhiều quản lý đã mắng nhiếc tôi. 617 00:41:09,884 --> 00:41:13,971 Đợt đánh giá hiệu suất làm việc, tôi bị hạ xếp loại 618 00:41:14,054 --> 00:41:18,559 và bị cắt giảm lương vì ghi lại lo ngại về chất lượng thành văn bản. 619 00:41:19,560 --> 00:41:23,147 Họ nói toẹt ra là họ không muốn có gì bị ghi thành tài liệu 620 00:41:23,230 --> 00:41:26,192 để họ còn chối bỏ được trách nhiệm. 621 00:41:27,026 --> 00:41:28,569 Họ nói nguyên văn thế đấy. 622 00:41:29,069 --> 00:41:31,739 BỊ LIỆT VÀO DANH SÁCH ĐEN VÀ BỊ CẤM CHUYỂN SANG VỊ TRÍ KHÁC 623 00:41:31,822 --> 00:41:34,909 Sau đó thì họ đưa tôi vào cái gọi là kế hoạch hành động khắc phục. 624 00:41:35,117 --> 00:41:36,118 BỊ ĐE DỌA SA THẢI 625 00:41:36,202 --> 00:41:38,245 Đại khái là bạn sắp bị đuổi. 626 00:41:45,127 --> 00:41:49,340 Sự căng thẳng, sự nhục nhã và thái độ thù địch nhắm vào tôi, 627 00:41:49,423 --> 00:41:51,342 tất cả… Chúng làm tôi kiệt quệ. 628 00:41:54,678 --> 00:41:56,972 Đang từ chỗ có 30 năm trong ngành 629 00:41:57,056 --> 00:42:00,726 và luôn được coi là người được mọi người tìm đến khi cần, 630 00:42:00,809 --> 00:42:04,980 ngay hôm sau, bạn bỗng biến thành thứ cặn bã của cả tổ chức. 631 00:42:05,898 --> 00:42:07,691 Sao có thể chấp nhận điều đó? 632 00:42:13,864 --> 00:42:16,325 Thế là cuối cùng tôi đành về hưu. 633 00:42:26,168 --> 00:42:31,799 Nhưng sau khi rời đi, tôi biết là những vấn đề đó sẽ vẫn tồn tại. 634 00:42:33,467 --> 00:42:36,095 Điều đó cứ canh cánh trong lòng tôi. 635 00:42:38,973 --> 00:42:43,602 Có khi lẽ ra tôi nên đi gặp chủ tịch của Boeing thay vì chỉ phó chủ tịch. 636 00:42:43,686 --> 00:42:46,981 Bạn không thể ngừng nghĩ đến những chuyện như thế. 637 00:42:47,064 --> 00:42:48,941 "Có làm được gì khác đi không?" 638 00:42:52,361 --> 00:42:55,531 Một hôm tôi ngồi nghĩ: "Giờ mình phải làm gì nhỉ?" 639 00:42:57,074 --> 00:43:00,286 Và có hai phương án, hoặc là "ngồi im, im miệng", 640 00:43:00,369 --> 00:43:01,870 hoặc là tìm đến bên ngoài Boeing. 641 00:43:08,335 --> 00:43:11,880 Ta đang nói đến máy bay, mạng người, hành khách mà. 642 00:43:13,173 --> 00:43:15,593 Sao tôi ngồi im và bỏ qua được. 643 00:43:23,350 --> 00:43:25,561 Tôi sẽ không ngồi im và im miệng đâu. 644 00:43:27,354 --> 00:43:32,276 John Barnett nói ông từng làm cho Boeing 32 năm và sẽ tố giác công ty cũ của mình. 645 00:43:32,359 --> 00:43:35,738 Tất cả chỉ xoay quanh tiến độ, phải làm cho nhanh và làm cho xong. 646 00:43:35,821 --> 00:43:37,781 "Cho máy bay đi đi. Ta chậm tiến độ rồi". 647 00:43:37,865 --> 00:43:40,951 Tôi biết bên trong máy bay có những gì, và chúng làm tôi thấy sợ. 648 00:43:41,035 --> 00:43:42,745 NHỮNG NGƯỜI TỐ GIÁC Ở BOEING 649 00:43:42,828 --> 00:43:47,875 Tôi thật sự nghĩ việc cực kỳ quan trọng là những hoạt động đang diễn ra 650 00:43:47,958 --> 00:43:52,379 trong lòng Boeing phải được công bố cho người có thể bị ảnh hưởng tính mạng. 651 00:43:52,880 --> 00:43:55,215 Bạn biết đấy, ý là, nhìn vụ 737 MAX đi. 652 00:43:57,259 --> 00:43:59,678 Những mạng sống đó, những gia đình đó… 653 00:44:01,639 --> 00:44:05,726 Tôi vẫn kể chuyện của tôi là vì thế. Ai đó phải can thiệp và giải quyết thôi. 654 00:44:09,980 --> 00:44:11,899 Trong quá trình điều tra… 655 00:44:13,359 --> 00:44:16,570 bọn tôi được biết là có một nhóm công nhân nhỏ 656 00:44:16,654 --> 00:44:20,658 đã lên tiếng nói là đang có nhiều vấn đề trong khâu sản xuất 657 00:44:20,741 --> 00:44:22,451 ở nhà máy của Boeing, 658 00:44:22,534 --> 00:44:24,161 là ở đó hết sức hỗn loạn. 659 00:44:24,244 --> 00:44:27,164 Vài người trong số đó đã trực tiếp liên hệ với bọn tôi. 660 00:44:30,084 --> 00:44:34,213 Chúng tôi vinh dự được đồng hành với nhiều người ở đây đã vài năm qua. 661 00:44:34,296 --> 00:44:35,339 Đã có rất nhiều… 662 00:44:35,422 --> 00:44:38,801 Bọn tôi bắt đầu liên lạc nhiều với những người tố giác. 663 00:44:39,301 --> 00:44:42,304 Giai đoạn đó, bọn tôi gần như đã lập ra một nhóm. 664 00:44:42,930 --> 00:44:44,890 Đã có rất nhiều buổi họp với họ, 665 00:44:45,599 --> 00:44:48,185 có những buổi là trực tiếp, có những buổi là qua mạng. 666 00:44:50,104 --> 00:44:52,481 Bọn tôi không thể khoanh tay ngồi nhìn. 667 00:44:52,981 --> 00:44:56,652 Vì với tư cách các gia đình, bọn tôi cần cảm thấy người thân không ra đi vô nghĩa. 668 00:44:58,237 --> 00:45:02,032 Đồng thời còn vì, chỉ công lý và sự quy kết trách nhiệm thực sự 669 00:45:02,116 --> 00:45:05,244 mới ngăn được chuyện tương tự xảy ra trong tương lai. 670 00:45:09,123 --> 00:45:12,084 Anh nghĩ lần này ta sẽ ở đó bao lâu? 671 00:45:12,167 --> 00:45:13,377 - Buổi họp ấy ạ? - Ừ. 672 00:45:13,460 --> 00:45:15,003 À, chắc là thêm ba, bốn tiếng nữa. 673 00:45:17,548 --> 00:45:20,759 Sau đó, bọn tôi bắt đầu tham gia các buổi họp với FAA. 674 00:45:22,219 --> 00:45:24,888 FAA là Cục Hàng không Liên bang. 675 00:45:24,972 --> 00:45:30,394 Nhiệm vụ của họ là đảm bảo máy bay được thiết kế, sản xuất một cách an toàn. 676 00:45:30,477 --> 00:45:34,440 Một phần quan trọng trong trách nhiệm của họ là giám sát và thanh tra Boeing. 677 00:45:36,233 --> 00:45:37,401 THÁNG NĂM NĂM 2022 678 00:45:37,484 --> 00:45:41,822 Khoảng hai năm nữa là thỏa thuận hoãn truy tố đó sẽ hết hiệu lực. 679 00:45:41,905 --> 00:45:44,450 Thế là tuần nào bọn tôi cũng báo với FAA 680 00:45:44,533 --> 00:45:46,493 là vẫn còn vô cùng nhiều vấn đề. 681 00:45:46,577 --> 00:45:50,873 Ta đang liên tục thấy các sự cố xảy ra với các máy bay mới tinh, 682 00:45:50,956 --> 00:45:55,544 trong khi máy bay cũ hơn thì lại không bị. Quá điên rồ khi họ chưa khắc phục việc đó. 683 00:45:57,045 --> 00:46:01,175 Nhưng thời điểm đó họ trả lời là: "Cô không phải lo đâu. 684 00:46:01,800 --> 00:46:05,763 Boeing đã thay đổi cách làm, họ lại là một công ty uy tín rồi". 685 00:46:06,346 --> 00:46:08,474 BOEING NỖ LỰC KHÔI PHỤC VĂN HÓA AN TOÀN 686 00:46:08,557 --> 00:46:12,561 Chúng tôi sẽ công khai mọi vấn đề để khi mọi thứ có hơi đi chệch hướng 687 00:46:12,644 --> 00:46:16,482 thì chúng tôi sẽ chủ động xử lý được cùng toàn thể nhân viên và công chúng. 688 00:46:20,319 --> 00:46:24,114 Nhiều người đã hy vọng là Calhoun sẽ giúp công ty xoay chuyển được tình hình. 689 00:46:24,198 --> 00:46:26,825 CEO của Boeing, ông đã đề cập đến định hướng… 690 00:46:26,909 --> 00:46:28,577 Bọn tôi cần ai đó tạo ra thay đổi. 691 00:46:28,660 --> 00:46:31,121 Mong ông ta là người sẽ đem đến thay đổi trong công ty. 692 00:46:32,456 --> 00:46:36,376 Dave Calhoun đã cam kết là sẽ chấn chỉnh các quy trình. 693 00:46:36,877 --> 00:46:40,589 Họ tái cơ cấu bộ phận kỹ thuật, lập chức danh Giám đốc An toàn. 694 00:46:40,672 --> 00:46:45,344 Đủ các vị trí chiến lược khác nhau nhằm giúp họ đảm bảo 695 00:46:45,427 --> 00:46:46,637 chuyện cũ không lặp lại. 696 00:46:48,639 --> 00:46:53,560 Họ xây dựng một hệ thống để cấp lãnh đạo lắng nghe tình hình ở nơi sản xuất. 697 00:46:54,144 --> 00:46:57,022 Chào mừng đến với cuộc họp qua điện thoại của công ty Boeing. 698 00:46:57,105 --> 00:47:00,150 Chúng tôi sẽ khuyến khích và khen thưởng các nhân viên dám lên tiếng 699 00:47:00,234 --> 00:47:03,028 để làm chậm tiến độ nếu cần. 700 00:47:03,111 --> 00:47:04,696 LÊN TIẾNG 701 00:47:04,780 --> 00:47:09,493 Chương trình Speak Up sẽ giúp các nhân viên dễ dàng 702 00:47:09,576 --> 00:47:12,579 nhận diện các vấn đề về đạo đức, 703 00:47:12,663 --> 00:47:17,209 các hành vi sai trái và những lo ngại về an toàn để hành động nhanh hơn. 704 00:47:17,292 --> 00:47:19,795 Đã có lúc chúng tôi không còn giữ được sự minh bạch. 705 00:47:19,878 --> 00:47:23,090 Và nó là thứ chúng tôi sẽ phải giành lại, vì nó nói lên niềm tin 706 00:47:23,173 --> 00:47:25,259 mà thế giới dành cho chúng tôi. 707 00:47:29,221 --> 00:47:33,892 Tin nóng. Boeing 737 MAX sẽ được phép bay trở lại. 708 00:47:33,976 --> 00:47:36,478 Sáng nay, FAA vừa dỡ lệnh đình chỉ bay. 709 00:47:36,562 --> 00:47:38,981 Công ty này đã nỗ lực cải thiện phần mềm, 710 00:47:39,064 --> 00:47:41,775 máy tính và việc đào tạo phi công cho dòng MAX. 711 00:47:41,859 --> 00:47:44,361 Quý vị đang bay trên chiếc Boeing 737 MAX. 712 00:47:44,444 --> 00:47:46,321 Tại khoang hành khách American Airlines, 713 00:47:46,405 --> 00:47:50,492 hành khách đang vỗ tay chào đón một chương mới về an toàn của 737 MAX, 714 00:47:50,576 --> 00:47:53,871 khi chuyến bay nội địa đầu tiên lao vút khỏi đường băng. 715 00:47:53,954 --> 00:47:56,957 Tôi rất tự hào về đội ngũ của chúng tôi và về chiếc máy bay đó. 716 00:47:57,040 --> 00:48:02,504 Nó là một cỗ máy phi thường và an toàn không kém gì mọi máy bay khác đang bay. 717 00:48:04,256 --> 00:48:06,842 Sau khi số máy bay đó được gỡ lệnh đình chỉ bay, 718 00:48:06,925 --> 00:48:09,595 tôi đã tin là dòng MAX an toàn rồi. 719 00:48:10,095 --> 00:48:11,555 Nó bay được an toàn rồi. 720 00:48:13,432 --> 00:48:16,310 Một cú hích lớn đối với Boeing và dòng 737 MAX. 721 00:48:16,393 --> 00:48:19,479 …một đơn hàng hàng tỷ đô đến từ Southwest Airlines. 722 00:48:19,563 --> 00:48:21,940 Ryanair đã đặt mua 75 chiếc MAX. 723 00:48:22,024 --> 00:48:24,610 …dự kiến tăng sản lượng sản xuất 737 MAX. 724 00:48:24,693 --> 00:48:28,113 Tối nay, khu vực sân đỗ và khai thác đều rất nhộn nhịp. 725 00:48:28,196 --> 00:48:30,282 CEO của Ryanair khẳng định dòng MAX 726 00:48:30,365 --> 00:48:34,161 giờ là dòng máy bay an toàn nhất trong lịch sử hàng không. 727 00:48:37,122 --> 00:48:39,458 Sau khi dòng MAX được bay trở lại, 728 00:48:39,958 --> 00:48:41,877 toàn bộ bầu không khí thay đổi. 729 00:48:43,962 --> 00:48:46,173 Boeing lại quay về với cách làm cũ. 730 00:48:46,798 --> 00:48:49,885 Lại đến lúc kiếm tiền rồi. Đẩy chỗ máy bay đó đi và lấy tiền về thôi. 731 00:48:51,470 --> 00:48:52,971 Khối lượng công việc bùng nổ. 732 00:48:53,055 --> 00:48:57,517 Giờ tôi phải phụ trách số máy bay gấp tầm mười lần số tôi thường phụ trách. 733 00:48:58,644 --> 00:49:01,772 Lại là một cuộc chạy đua hỗn loạn, bị chi phối bởi tiến độ. 734 00:49:02,564 --> 00:49:05,108 Bọn tôi đã gặp vô số vấn đề. 735 00:49:05,901 --> 00:49:10,322 Bọn tôi đếm được cỡ 50.000 linh kiện đã vượt qua khâu kiểm soát chất lượng 736 00:49:10,405 --> 00:49:12,491 và lọt được lên máy bay. 737 00:49:13,367 --> 00:49:15,661 Có cả các linh kiện trọng yếu đối với an toàn bay. 738 00:49:17,245 --> 00:49:19,873 Tôi bèn báo cáo chuyện đó thông qua chương trình Speak Up. 739 00:49:19,957 --> 00:49:21,249 VẤN ĐỀ MANG TÍNH HỆ THỐNG 740 00:49:21,792 --> 00:49:24,753 Nhiều hồ sơ ghi nhận điểm không phù hợp của tôi vẫn chưa khép lại, 741 00:49:24,836 --> 00:49:27,381 và thường là vì linh kiện đó đã thất lạc. 742 00:49:27,464 --> 00:49:31,426 Trưởng hội đồng xem xét vật tư của bọn tôi sau đó quyết định 743 00:49:31,510 --> 00:49:33,845 xóa luôn các hồ sơ không phù hợp ấy. 744 00:49:35,597 --> 00:49:40,018 Đó là hành vi phạm pháp. Việc đầu tiên tôi làm là báo qua hệ thống Speak Up. 745 00:49:40,102 --> 00:49:41,103 LIÊN HỆ BÊN ĐẠO ĐỨC 746 00:49:42,354 --> 00:49:46,483 Bọn tôi phát hiện ra rất nhiều lỗi ở các vị trí ghép nối 747 00:49:47,150 --> 00:49:49,277 giữa các bộ phận với nhau. 748 00:49:50,362 --> 00:49:53,115 Tôi đã báo cáo chuyện đó qua Speak Up. 749 00:49:53,699 --> 00:49:58,245 Nhưng tôi nhớ là không người tố giác nào dám báo cáo qua Speak Up quá một lần. 750 00:50:00,247 --> 00:50:04,626 Vì vừa báo cáo một cái là bọn tôi bị trả đũa liền. 751 00:50:11,633 --> 00:50:15,387 Sếp tôi ra chỗ bàn làm việc của tôi và mắng tôi té tát. 752 00:50:15,470 --> 00:50:19,307 Ông ta dọa: "Là người khác mà dám nói như ông vừa nói thì tôi giết rồi". 753 00:50:20,726 --> 00:50:21,810 Tôi đã nói gì? 754 00:50:21,893 --> 00:50:25,772 Tôi chỉ nói là bọn tôi phải xem xét lại các nguyên tắc kỹ thuật cơ bản thôi mà. 755 00:50:27,524 --> 00:50:29,901 Họ cố đưa tôi vào diện xử lý kỷ luật, 756 00:50:29,985 --> 00:50:32,904 với lý do là tôi không nghe theo cấp trên trong lúc làm việc. 757 00:50:34,656 --> 00:50:39,619 Cố vấn phụ trách đạo đức gọi tôi và bảo: "Merle, ông sẽ bị nhắm riêng 758 00:50:39,703 --> 00:50:41,455 và bị đem ra làm gương đấy". 759 00:50:42,914 --> 00:50:47,627 Quản lý cấp cao của tôi thì bảo: "Ông đang mắc phải 12 lỗi này, 760 00:50:47,711 --> 00:50:50,255 tôi cho ông 30 ngày để khắc phục, không là tôi đuổi ông". 761 00:50:54,134 --> 00:50:58,138 Tôi bắt đầu lưu lại mọi tài liệu liên quan đến các vấn đề về an toàn. 762 00:50:58,513 --> 00:51:00,974 VIỆC ĐƯA CÁC LINH KIỆN MÁY BAY PHẾ LOẠI LÊN MÁY BAY 763 00:51:01,058 --> 00:51:02,768 Tôi nghĩ bụng: 764 00:51:03,602 --> 00:51:05,437 "Mình không muốn liên hệ với báo chí". 765 00:51:07,481 --> 00:51:09,775 Vì bọn tôi từng chứng kiến qua việc tố giác rồi, 766 00:51:09,858 --> 00:51:12,569 bạn sẽ mất việc, bạn sẽ mất đi cộng đồng của mình. 767 00:51:14,613 --> 00:51:17,616 Tôi đã tố giác nội bộ trong mấy năm, 768 00:51:17,699 --> 00:51:19,951 chứ tôi không hề muốn công khai. 769 00:51:21,203 --> 00:51:25,540 Vì suy cho cùng, tôi chỉ là một nhân viên thôi. Tôi sẽ bị vùi dập mất. 770 00:51:28,376 --> 00:51:32,756 Nhiều đồng nghiệp của tôi quá sợ nên không dám lên tiếng, 771 00:51:32,839 --> 00:51:34,091 kể cả trong nội bộ công ty. 772 00:51:34,174 --> 00:51:35,258 "LÊN TIẾNG" 773 00:51:36,259 --> 00:51:41,348 Nhưng khi đã thấy một vấn đề có thể cướp đi sinh mạng con người 774 00:51:41,431 --> 00:51:44,309 thì tôi sẽ lên tiếng đến khản cổ mới thôi. 775 00:51:45,435 --> 00:51:47,479 Nên tôi vẫn tiếp tục theo đuổi vụ việc. 776 00:51:48,605 --> 00:51:53,235 Và cuối cùng, họ tống cổ tôi ra khỏi chương trình Dreamliner. 777 00:51:56,363 --> 00:51:59,199 Rồi một hôm, tôi bị rạch lốp xe. 778 00:52:00,033 --> 00:52:01,618 Không biết thủ phạm là ai, 779 00:52:02,119 --> 00:52:05,038 nhưng tôi nghĩ đấy là một lời cảnh cáo. 780 00:52:05,539 --> 00:52:08,834 Mọi thứ hơi nghiêm trọng hơn so với những gì tôi tưởng. 781 00:52:12,295 --> 00:52:14,131 Vụ đó đã làm tôi hoang mang. 782 00:52:14,214 --> 00:52:19,719 Hôm nào tôi cũng giật mình tỉnh giấc lúc ba giờ sáng vì gặp ác mộng. 783 00:52:19,803 --> 00:52:25,517 Và thời điểm ấy, tôi đã phải gặp cùng lúc ba nhà tâm lý học khác nhau 784 00:52:26,059 --> 00:52:28,603 chỉ để vượt qua được nỗi ám ảnh đó. 785 00:52:38,947 --> 00:52:41,491 Quá nhiều mạng sống đang bị đe dọa. 786 00:52:44,035 --> 00:52:48,081 Tôi hay mơ thấy ác mộng, thấy máy bay rơi ngay sát mình. 787 00:52:48,165 --> 00:52:49,291 Có lần lúc ngủ, 788 00:52:49,374 --> 00:52:53,461 máy bay rơi gần tôi đến mức tôi cảm nhận được sức nóng từ chúng. 789 00:52:56,715 --> 00:52:57,674 Tôi lo đến mất ngủ. 790 00:52:58,175 --> 00:53:01,052 Tôi mong không có vụ tai nạn nào liên quan đến máy bay MAX nữa, 791 00:53:01,136 --> 00:53:02,929 nhưng nỗi lo ấy vẫn làm tôi mất ngủ. 792 00:53:06,391 --> 00:53:11,938 Cứ hết lần này đến lần khác thất bại, rồi hết lần này đến lần khác bị phản bội, 793 00:53:12,856 --> 00:53:14,983 tất cả dần khiến bạn kiệt quệ. 794 00:53:16,735 --> 00:53:18,069 Tôi thấy bất lực. 795 00:53:21,698 --> 00:53:26,119 Các công nhân hoàn toàn sẵn sàng lên tiếng trước công chúng, 796 00:53:26,870 --> 00:53:29,456 nhưng họ sợ sẽ mất việc. 797 00:53:30,457 --> 00:53:33,668 Họ còn… nhiều năm sự nghiệp mà. 798 00:53:34,211 --> 00:53:38,173 Họ không dám đánh đổi bằng việc bị đuổi khỏi vị trí mình đang làm. 799 00:53:39,341 --> 00:53:42,886 Rõ ràng là đã tồn tại một thứ văn hóa sợ hãi. 800 00:53:47,807 --> 00:53:51,269 CHARLESTON, NAM CAROLINA 801 00:53:53,355 --> 00:53:57,275 Sau khi rời Boeing, John vẫn tiếp tục chứng kiến đủ các vấn đề, 802 00:53:57,359 --> 00:53:58,568 khiến ông ấy rất dằn vặt. 803 00:53:59,903 --> 00:54:02,155 Thế là bọn tôi đã khởi kiện. 804 00:54:02,989 --> 00:54:05,367 Vụ kiện John Barnett chống lại Boeing 805 00:54:05,450 --> 00:54:08,328 xoay quanh việc ông ấy phải làm việc ở một môi trường thù địch, 806 00:54:09,079 --> 00:54:13,541 bên cạnh đó là những cáo buộc rằng Boeing đã trả đũa ông ấy. 807 00:54:14,376 --> 00:54:17,087 Ông ấy đã bị thao túng tâm lý suốt nhiều năm, 808 00:54:17,170 --> 00:54:19,589 trong suốt quãng thời gian ông ấy làm việc ở đó. 809 00:54:19,673 --> 00:54:22,175 Ông Barnett, ông đã khai là, 810 00:54:22,259 --> 00:54:24,469 ông ta nói gì, đại loại là sẽ làm ông gục ngã à? 811 00:54:24,970 --> 00:54:29,557 - Ông ta sẽ dồn ép đến lúc tôi gục ngã. - Vâng. Lúc nói vậy, ông ta đùa à? 812 00:54:29,641 --> 00:54:30,892 Chắc chắn là không. 813 00:54:31,977 --> 00:54:33,436 Bọn tôi đã khởi kiện 814 00:54:33,520 --> 00:54:37,649 và bọn tôi phải yêu cầu tòa buộc Boeing cung cấp tài liệu. 815 00:54:38,441 --> 00:54:41,820 Mãi Boeing mới chịu phản hồi. 816 00:54:44,364 --> 00:54:47,617 Những vụ án tố giác là những vụ án rất phức tạp. 817 00:54:48,535 --> 00:54:51,705 Thường thì khi người tố giác công khai lên tiếng, 818 00:54:51,788 --> 00:54:53,581 khi họ bị sa thải, 819 00:54:54,082 --> 00:54:58,712 người sử dụng lao động sẽ thu giữ máy tính xách tay hoặc điện thoại của họ. 820 00:54:59,629 --> 00:55:03,550 Tức họ không có bằng chứng để chứng thực. Chỉ là lời bên này chống lại lời bên kia. 821 00:55:06,386 --> 00:55:10,015 Điều thật sự khiến tình huống của John khác những người khác 822 00:55:10,098 --> 00:55:12,892 là John thật ra đã ghi chép lại tất cả. 823 00:55:15,478 --> 00:55:18,315 Ông ấy nói là tương lai rồi sẽ có ngày 824 00:55:18,398 --> 00:55:20,525 Boeing phải trả giá, 825 00:55:20,608 --> 00:55:24,571 và ông ấy sẽ có bằng chứng để chứng minh họ đã làm sai ở đâu. 826 00:55:25,238 --> 00:55:28,825 Nói về cuộc điều tra hệ thống oxy nhé. 827 00:55:28,908 --> 00:55:31,786 Khoảng tháng Bảy năm 2016 828 00:55:31,870 --> 00:55:35,790 đã xảy ra vấn đề với các bình oxy bị lỗi. Đúng không? 829 00:55:35,874 --> 00:55:36,708 Đúng. 830 00:55:38,126 --> 00:55:42,088 Ông đã phát hiện ra là một số kíp kích hoạt bình oxy 831 00:55:42,172 --> 00:55:44,466 đang không cấp oxy đúng như thiết kế. 832 00:55:45,425 --> 00:55:48,094 Khoảng 15% số kíp không kích hoạt. 833 00:55:49,220 --> 00:55:52,515 Ông đã thực hiện một số thử nghiệm không chính thức 834 00:55:52,599 --> 00:55:55,935 và xác định được tỷ lệ lỗi 15% đó, đúng không? 835 00:55:56,436 --> 00:55:59,397 Không, không hẳn là thử nghiệm không chính thức. 836 00:56:00,899 --> 00:56:03,151 Tôi bảo: "Ta phải xem xét vụ này kỹ hơn đi". 837 00:56:03,234 --> 00:56:06,446 Thế là tôi lấy từ kho ra các kíp kích hoạt mới nguyên, 838 00:56:06,529 --> 00:56:11,409 vẫn còn trong bao bì, rồi gửi chúng đi làm mẫu đối chứng. 839 00:56:13,703 --> 00:56:16,122 Tỷ lệ lỗi thực tế đã tăng lên đến 25%. 840 00:56:16,206 --> 00:56:19,626 Mọi hồi chuông báo động gióng lên. Tôi nghĩ: "Ừ, vấn đề nghiêm trọng đấy". 841 00:56:21,503 --> 00:56:23,630 Giả sử bạn đang bay ở độ cao khoảng 12.000 mét 842 00:56:23,713 --> 00:56:25,965 xong vì lý do nào đó, khoang máy bay 843 00:56:26,049 --> 00:56:28,551 bị giảm áp nghiêm trọng và mặt nạ oxy rơi xuống. 844 00:56:31,679 --> 00:56:36,643 Bạn chỉ có 20 giây để đeo mặt nạ trước khi bắt đầu rơi vào tình trạng thiếu oxy, 845 00:56:36,726 --> 00:56:40,563 việc đó thật sự có thể gây tổn thương não, nhiều trường hợp thậm chí dẫn đến tử vong. 846 00:56:42,357 --> 00:56:44,359 Thử tưởng tượng bạn không nhận được oxy đi. 847 00:56:46,027 --> 00:56:50,281 Giả sử bạn đang ngồi cạnh các con mình. Ai được thở oxy, ai thì không? 848 00:56:53,743 --> 00:56:56,496 BARNETT BỊ CHỈ TRÍCH VÌ ĐÃ GHI NHẬN VẤN ĐỀ NÀY 849 00:56:56,579 --> 00:57:01,042 Trong quá trình ông ghi nhận vấn đề với các kíp kích hoạt bình oxy, 850 00:57:01,126 --> 00:57:04,629 ông không bị ai chỉ trích vì ghi nhận vấn đề đó đúng không? 851 00:57:04,712 --> 00:57:09,008 Thật ra chúng tôi có nhận được một email. Khá là gay gắt. 852 00:57:10,176 --> 00:57:15,098 Ông ta kiểu: "Thôi trò điên khùng này đi". Thái độ của ông ta là kiểu đó. Ông ta cứ… 853 00:57:15,598 --> 00:57:17,600 Chúng tôi không thấy trong email nào ta xem. 854 00:57:17,684 --> 00:57:20,603 - Không phải đây, nhưng cô có bản sao rồi. - Vâng. 855 00:57:22,814 --> 00:57:26,568 John từng nói là phải sau tám, mười, 12 năm 856 00:57:26,651 --> 00:57:28,778 thì những khiếm khuyết đó mới lộ rõ. 857 00:57:29,320 --> 00:57:31,865 Nên ông ấy rất lo ngại về những vấn đề đó, 858 00:57:31,948 --> 00:57:35,368 lo là sau này chúng mới lộ rõ và gây ra thảm họa. 859 00:57:37,120 --> 00:57:41,291 THÁNG 12/2023 - THỎA THUẬN HOÃN TRUY TỐ SẼ HẾT HIỆU LỰC SAU MỘT THÁNG 860 00:57:43,084 --> 00:57:48,298 Thời hạn thử thách ba năm của Bộ Tư pháp còn một tháng nữa là hết hiệu lực. 861 00:57:48,798 --> 00:57:54,471 Bọn tôi đều đã phải trải qua một quá trình mệt mỏi về tinh thần, về tâm lý. 862 00:57:56,681 --> 00:58:00,059 Các buổi họp kéo dài triền miên từ tháng này qua tháng khác. 863 00:58:01,936 --> 00:58:04,481 Tôi thậm chí đã bay đến Washington 864 00:58:04,564 --> 00:58:06,900 để ngồi với Bộ Tư pháp, 865 00:58:07,484 --> 00:58:11,112 để trình bày việc bọn tôi lo ngại là vẫn chưa có gì thay đổi 866 00:58:11,196 --> 00:58:14,949 trong văn hóa của Boeing và ở các nhà máy của Boeing. 867 00:58:16,534 --> 00:58:20,038 Bọn tôi đã ngồi với Glenn Leon, trưởng bộ phận về gian lận. 868 00:58:21,080 --> 00:58:23,625 Xong ông ta bắt đầu đọc từ một tờ giấy viết sẵn. 869 00:58:24,125 --> 00:58:28,087 Thế là bọn tôi kiểu: "Từ từ, những chuyện bọn tôi muốn nói thì sao?" 870 00:58:28,588 --> 00:58:30,381 Ông ta ra vẻ hơi bực mình. 871 00:58:30,882 --> 00:58:33,468 Xong ông ta lại đọc tiếp, cứ như bọn tôi chưa hề nói gì. 872 00:58:35,053 --> 00:58:40,350 Bọn tôi có cảm giác rất rõ là Bộ Tư pháp đang cố bảo vệ Boeing. 873 00:58:44,187 --> 00:58:45,438 Chúng tôi đến phòng xử án, 874 00:58:45,522 --> 00:58:49,317 Bộ Tư pháp cùng luật sư của Boeing tụm lại ở một bên phòng xử án, 875 00:58:49,400 --> 00:58:52,070 nói chuyện với nhau, còn chúng tôi thì đứng ở bên kia. 876 00:58:52,153 --> 00:58:53,738 Cứ như chúng tôi mới là tội phạm. 877 00:58:54,989 --> 00:58:59,035 Khi bạn nhìn số luật sư đã chuyển từ Boeing 878 00:58:59,118 --> 00:59:01,829 sang Bộ Tư pháp và từ Bộ Tư pháp 879 00:59:01,913 --> 00:59:04,082 sang hãng luật của Boeing, 880 00:59:04,165 --> 00:59:07,168 bạn sẽ nhận ra đó hoàn toàn là sự cấu kết chính trị. 881 00:59:07,252 --> 00:59:12,006 HỢP CHỦNG QUỐC HOA KỲ - NGUYÊN ĐƠN KIỆN CÔNG TY BOEING - BỊ ĐƠN 882 00:59:12,090 --> 00:59:15,843 Giờ thì thỏa thuận hoãn truy tố sắp hết hiệu lực rồi. 883 00:59:17,512 --> 00:59:19,722 Chẳng còn hy vọng. Chẳng có công lý. 884 00:59:19,806 --> 00:59:23,017 Sẽ không bao giờ có ai bị quy kết trách nhiệm. Thôi bỏ đi. Về nhà thôi. 885 00:59:25,436 --> 00:59:29,941 Có vẻ Bộ Tư pháp không hề quan tâm đến việc loại bỏ những kẻ phạm tội. 886 00:59:30,024 --> 00:59:34,779 Họ chỉ quan tâm đến việc khép lại vụ án này bằng mọi cách mà thôi. 887 00:59:35,280 --> 00:59:38,575 Họ sẽ cho phép kẻ phạm tội được ở lại và làm những gì… 888 00:59:38,658 --> 00:59:41,494 Và sẽ chẳng ai rút ra được bài học gì hết. 889 00:59:41,578 --> 00:59:44,956 Hiện chúng tôi đang cho thấy được là có vô vàn vấn đề 890 00:59:45,039 --> 00:59:49,586 liên quan đến chất lượng sản xuất. Bao giờ thì vụ tai nạn tiếp theo sẽ xảy ra? 891 00:59:49,669 --> 00:59:53,756 Tôi mong nó sẽ không xảy ra. Nhưng đó là thực tế ta đang phải đối mặt. 892 00:59:57,802 --> 01:00:02,265 MÙNG NĂM THÁNG MỘT, 2024 - THỎA THUẬN HOÃN TRUY TỐ SẼ HẾT HIỆU LỰC SAU HAI NGÀY 893 01:00:07,478 --> 01:00:09,105 Mặt đất, Alaska 1282 gọi, 894 01:00:09,188 --> 01:00:11,232 xin phép lăn đến Charlie 7 20-18. 895 01:00:11,316 --> 01:00:13,860 Được phép đẩy lùi, đường băng 28 trái. 896 01:00:14,736 --> 01:00:19,657 Quy trình khởi động, lăn bánh và cất cánh diễn ra rất bình thường. 897 01:00:20,992 --> 01:00:23,828 Alaska 1282. Đường băng 28 trái, được cất cánh. 898 01:00:24,537 --> 01:00:26,372 Chúc chuyến bay tốt đẹp, Alaska 1282. 899 01:00:27,832 --> 01:00:31,127 Con gái tôi lấy ra đủ thứ đồ vẽ 900 01:00:31,210 --> 01:00:33,129 trong lúc chuyến bay cất cánh. 901 01:00:34,797 --> 01:00:36,966 Con trai tôi đang ngồi trên đùi tôi. 902 01:00:37,050 --> 01:00:41,679 Đứa ba tuổi ngồi ở giữa. Còn đứa năm tuổi ngồi cạnh cửa sổ. 903 01:00:44,974 --> 01:00:46,643 Máy bay đang lấy độ cao. 904 01:00:46,726 --> 01:00:50,938 Tôi vẫn nhớ là đã nhìn sang vì muốn xem xem gia đình mình có ổn không. 905 01:00:51,856 --> 01:00:54,942 Seattle, Alaska 1282, đang ở 3.300 mét, tiếp tục leo lên 4.500 mét. 906 01:00:55,026 --> 01:00:58,988 Alaska 1282, Seattle Center, tiếp tục leo lên và duy trì độ cao 7.000 mét. 907 01:01:02,992 --> 01:01:05,620 Tôi nghe thấy một tiếng rít chói tai. 908 01:01:06,120 --> 01:01:08,748 Sau đó là… một tiếng "ầm". 909 01:01:11,417 --> 01:01:15,588 Alaska 1282 phát báo tình trạng khẩn cấp. Chúng tôi đang hạ xuống 3.000 mét… 910 01:01:18,883 --> 01:01:23,971 Mặt nạ oxy rơi xuống gần như ngay lập tức, tôi nhận ra có chuyện gì đó rất không ổn. 911 01:01:24,055 --> 01:01:25,431 Chúng tôi phải hạ độ cao. 912 01:01:25,515 --> 01:01:26,432 CHẢY MÁU TAI 913 01:01:26,516 --> 01:01:28,434 Tôi lập tức bị mất phương hướng, 914 01:01:28,518 --> 01:01:31,729 nhưng quay được đầu lại ngay. Và trước mắt tôi là… 915 01:01:34,816 --> 01:01:36,025 bầu trời. 916 01:01:37,694 --> 01:01:39,779 Tôi đã sốc điếng người. 917 01:01:42,115 --> 01:01:46,202 Tôi kẹp chân đứa một tuổi giữa hai chân mình và ghì chặt nó xuống. 918 01:01:47,704 --> 01:01:49,330 Nó la hét không ngừng. 919 01:01:52,083 --> 01:01:55,169 Lúc tôi đeo mặt nạ vào thì không thấy có luồng khí. 920 01:01:55,253 --> 01:01:57,004 MẶT NẠ OXY CÓ VẺ KHÔNG HOẠT ĐỘNG 921 01:01:57,088 --> 01:01:59,340 Tôi thử thở lại. Vẫn không có oxy. 922 01:01:59,424 --> 01:02:01,175 TIẾP VIÊN ƯU TIÊN HỖ TRỢ TRẺ EM 923 01:02:04,262 --> 01:02:06,097 MẶT NẠ KHÔNG HOẠT ĐỘNG 924 01:02:07,306 --> 01:02:09,559 Xong tôi nhìn sang chỗ con gái tôi, 925 01:02:09,642 --> 01:02:11,602 thấy tóc nó bị giật ngược ra sau. 926 01:02:12,395 --> 01:02:15,189 Nó ngồi cách lỗ hở đó hai hàng ghế. 927 01:02:18,067 --> 01:02:21,279 Bọn tôi đã nghĩ là tấm ốp tiếp theo cũng sẽ bung ra 928 01:02:21,821 --> 01:02:24,490 và bọn tôi sẽ không sống sót nổi đến cuối chuyến bay đó. 929 01:02:26,743 --> 01:02:28,870 CON KHÔNG RÕ CÓ CHUYỆN GÌ, NHƯNG CÓ VẤN ĐỀ RỒI 930 01:02:28,953 --> 01:02:30,580 Oxy đã cạn. 931 01:02:30,663 --> 01:02:34,333 Bọn tôi lại bắt đầu thấy chóng mặt và mắt tôi bắt đầu mờ đi. 932 01:02:36,002 --> 01:02:39,380 Cả hai đứa con gái tôi đều nhìn tôi, sợ chết khiếp. 933 01:02:40,256 --> 01:02:43,384 Tôi không dám bảo chúng là sẽ ổn thôi vì chính tôi cũng không chắc. 934 01:02:46,137 --> 01:02:49,932 Tôi nghĩ tôi chỉ còn được ở bên gia đình mình mấy phút nữa thôi. 935 01:02:50,641 --> 01:02:53,686 Thế là tôi với sang và đặt tay lên lưng vợ tôi. 936 01:02:54,854 --> 01:02:57,940 Xong tôi bắt đầu cầu nguyện. 937 01:03:00,943 --> 01:03:06,199 Tôi nhắn tin tạm biệt con trai tôi. 938 01:03:06,282 --> 01:03:10,787 Tôi bảo nó là điều tuyệt vời nhất từng đến với tôi. 939 01:03:10,870 --> 01:03:13,539 CON SỢ QUÁ - CON YÊU MẸ - MÃI MÃI 940 01:03:14,040 --> 01:03:16,793 NẾU CÓ CHUYỆN GÌ THÌ BẢO BỐ MẸ TÔI LÀ TÔI YÊU HỌ GIÚP TÔI NHÉ 941 01:03:16,876 --> 01:03:18,628 CẦU NGUYỆN CHO CON ĐI Ạ 942 01:03:18,711 --> 01:03:21,005 CON KHÔNG MUỐN CHẾT MÀ 943 01:03:24,217 --> 01:03:28,262 Tôi nhìn ra ngoài cửa sổ, máy bay đã hạ xuống dưới tầng mây. 944 01:03:29,472 --> 01:03:31,098 Và bọn tôi đã thở lại được. 945 01:03:34,477 --> 01:03:37,271 Lúc đó tôi mới dám nhìn các con tôi và bảo: "Sẽ ổn thôi". 946 01:03:51,577 --> 01:03:53,329 Chúng tôi xin bắt đầu với tin nóng. 947 01:03:53,913 --> 01:03:55,957 Tin nóng đến từ Oregon. 948 01:03:56,040 --> 01:03:59,377 Hãy xem đoạn phim ghi lại bên trong một máy bay chở khách 949 01:03:59,460 --> 01:04:00,711 khi nó vẫn đang bay này, 950 01:04:00,795 --> 01:04:05,633 sau khi một mảng lớn thân máy bay bị bung ra giữa chuyến bay. 951 01:04:07,593 --> 01:04:09,470 Lúc sự cố Alaska xảy ra, 952 01:04:09,554 --> 01:04:13,224 tôi cũng đang thu thập thông tin như mọi người, không biết vừa có chuyện gì. 953 01:04:13,975 --> 01:04:16,978 Tôi đang ở trong bếp thì điện thoại reo liên tục. 954 01:04:17,061 --> 01:04:20,064 Tôi biết là vừa có chuyện gì đó cực kỳ nghiêm trọng. 955 01:04:20,147 --> 01:04:23,234 Ủy ban An toàn Giao thông Quốc gia đang điều tra vụ việc này. 956 01:04:23,317 --> 01:04:26,445 Nếu đang ở độ cao hành trình thì máy bay đó có thể đã không qua khỏi. 957 01:04:26,529 --> 01:04:30,324 Đây là chiếc máy bay Boeing 737 MAX vừa được chứng nhận. 958 01:04:31,200 --> 01:04:33,536 Thứ đã bị bung ra gọi là tấm bịt cửa thoát hiểm. 959 01:04:33,619 --> 01:04:35,955 Nó không phải là cửa thật mà là tấm bịt ở một vị trí 960 01:04:36,038 --> 01:04:38,708 mà một số hãng hàng không thường lắp thêm cửa. 961 01:04:39,250 --> 01:04:42,003 Tôi điện cho một người quen ở Boeing và bảo người đấy là: 962 01:04:42,086 --> 01:04:44,297 "Sự cố kiểu này là đủ để đình chỉ bay máy bay". 963 01:04:45,006 --> 01:04:48,843 FAA đã đình chỉ bay toàn bộ máy bay 737 MAX 9 ở Mỹ. 964 01:04:48,926 --> 01:04:53,431 …nói là vấn đề này khả năng có tồn tại hoặc sẽ phát sinh ở các máy bay khác. 965 01:04:53,514 --> 01:04:56,017 Boeing phủ nhận trách nhiệm, tuyên bố sản phẩm của họ 966 01:04:56,100 --> 01:04:58,603 "bị bảo dưỡng không chuẩn hoặc sử dụng sai 967 01:04:58,686 --> 01:05:01,814 bởi các cá nhân và/hoặc tổ chức không thuộc Boeing". 968 01:05:01,898 --> 01:05:05,109 Nhiệm vụ của chúng tôi là tìm hiểu chính xác mọi chuyện đã xảy ra. 969 01:05:05,693 --> 01:05:10,156 Boeing đã không cung cấp cho chúng tôi những tài liệu và thông tin 970 01:05:10,239 --> 01:05:13,284 mà chúng tôi nhiều lần yêu cầu trong vài tháng qua. 971 01:05:13,367 --> 01:05:17,038 Họ nhắc đến sự minh bạch, nhưng rõ ràng ít nhất là cho đến giờ, 972 01:05:17,121 --> 01:05:19,999 họ đang không minh bạch về chuyện cụ thể xảy ra với tấm bịt cửa. 973 01:05:22,793 --> 01:05:25,546 Tôi không bất ngờ về sự cố tấm bịt cửa. 974 01:05:26,047 --> 01:05:29,926 Tôi đấu tranh mấy năm trời rồi mà, tôi biết là sẽ xảy ra một chuyện như thế. 975 01:05:32,553 --> 01:05:34,931 Tôi chỉ thấy nhẹ nhõm vì không có người thiệt mạng. 976 01:05:36,891 --> 01:05:40,645 Việc để xảy ra kiểu hỏng hóc đó thật sự là thảm họa. 977 01:05:42,897 --> 01:05:44,482 Tôi nghĩ bụng: 978 01:05:44,565 --> 01:05:48,277 "Không bắt người ta phải chịu trách nhiệm là sẽ bị thế này đây". 979 01:05:50,571 --> 01:05:53,115 Lúc có vụ bung tấm bịt cửa và tôi xem được trên thời sự, 980 01:05:53,199 --> 01:05:57,828 tôi đã đoán chính xác là họ sẽ phát hiện ra điều gì trong cuộc điều tra. 981 01:06:03,042 --> 01:06:05,962 Sự cố tấm bịt cửa bung khỏi máy bay đó 982 01:06:06,045 --> 01:06:09,382 bắt nguồn từ một sai sót trong khâu kiểm soát chất lượng ở nhà máy. 983 01:06:11,092 --> 01:06:12,551 Năm 2023, 984 01:06:12,635 --> 01:06:17,223 một cái máy bay đã đi qua dây chuyền tại nhà máy 737 của Boeing ở gần Seattle, 985 01:06:17,306 --> 01:06:20,685 và nó chính là cái máy bay về sau trở thành Alaska 1282. 986 01:06:21,435 --> 01:06:23,562 Khi đó cả nhà máy đang ở vào tình trạng hỗn loạn 987 01:06:23,646 --> 01:06:27,525 khi Boeing vừa cố phục vụ cho kịp đợt tăng sản lượng của chính họ, 988 01:06:27,608 --> 01:06:29,527 vừa xử lý hoạt động thuê ngoài sản xuất. 989 01:06:31,070 --> 01:06:35,950 Cuộc điều tra phát hiện ra là nhóm phụ trách cửa máy bay của Boeing 990 01:06:36,033 --> 01:06:37,910 đã tháo tấm bịt cửa ra 991 01:06:37,994 --> 01:06:42,331 để sửa những hạng mục mà các nhà cung cấp làm chưa đạt yêu cầu. 992 01:06:43,040 --> 01:06:46,043 Để làm thế, họ buộc phải tháo bốn bu lông cố định. 993 01:06:48,254 --> 01:06:50,840 Và trong báo cáo sơ bộ của họ có một bức ảnh 994 01:06:50,923 --> 01:06:52,383 đặc biệt đáng chú ý. 995 01:06:54,593 --> 01:06:59,724 Bạn thật sự nhìn thấy được ba trên bốn góc của tấm bịt cửa đó. 996 01:06:59,807 --> 01:07:05,271 Và những bu lông cố định cần thiết để giữ tấm bịt cửa đúng vị trí không hề có ở đó. 997 01:07:07,189 --> 01:07:08,774 Chúng không được lắp lại. 998 01:07:11,277 --> 01:07:15,239 Sau đó, cái máy bay ấy đã bay 154 chuyến. 999 01:07:15,322 --> 01:07:18,117 Và mỗi lần nó hạ cánh hoặc cất cánh, 1000 01:07:18,200 --> 01:07:21,954 các rung chấn lại làm tấm bịt cửa bị xê dịch từng chút một, 1001 01:07:22,038 --> 01:07:23,497 cho đến khi rốt cuộc, 1002 01:07:23,581 --> 01:07:26,584 hôm mùng năm tháng Một năm 2024, 1003 01:07:27,084 --> 01:07:27,918 nó bung ra. 1004 01:07:29,587 --> 01:07:32,298 Tới giờ chúng tôi vẫn chưa tìm thấy tài liệu nào ghi nhận 1005 01:07:32,381 --> 01:07:36,177 việc tháo tấm bịt cửa MED bên trái của chiếc 8789. 1006 01:07:36,260 --> 01:07:37,303 Đúng. 1007 01:07:37,386 --> 01:07:40,306 Người đã thực hiện công việc đó không hề ghi chép gì lại. 1008 01:07:40,389 --> 01:07:44,518 Vì sao? Có thể là vì có người muốn làm nhanh cho xong. 1009 01:07:45,686 --> 01:07:48,898 Cả cái hệ thống ở đó đã vận hành một cách yếu kém. 1010 01:07:50,983 --> 01:07:54,612 Đây là một phen hú vía… quá hú vía. 1011 01:07:54,695 --> 01:07:56,155 Hôm nay tại Đồi Capitol, 1012 01:07:56,238 --> 01:08:00,242 lãnh đạo FAA khẳng định khâu kiểm soát chất lượng của Boeing rõ ràng đã thất bại. 1013 01:08:00,326 --> 01:08:03,287 Thiếu văn hóa an toàn, theo tôi khó mà tạo ra nổi máy bay an toàn. 1014 01:08:05,289 --> 01:08:10,753 Mọi thứ mà bọn tôi đã nói suốt bấy lâu, rằng văn hóa của Boeing đang có vấn đề 1015 01:08:10,836 --> 01:08:14,507 và số máy bay lỗi đó vẫn đang tiếp tục được khai thác, 1016 01:08:15,257 --> 01:08:17,343 đều vừa được chứng minh là đúng. 1017 01:08:17,426 --> 01:08:19,512 SỰ CỐ VỠ THÂN MÁY BAY BOEING XẢY RA 1018 01:08:19,804 --> 01:08:24,767 Vụ đó xảy ra chỉ hai ngày trước khi thỏa thuận hoãn truy tố hết hiệu lực. 1019 01:08:26,268 --> 01:08:30,231 Có thể nói đó là một phép màu, vì không chỉ không có ai thiệt mạng 1020 01:08:30,731 --> 01:08:33,692 mà còn vì, giờ thì họ định nói là Boeing đã làm tốt 1021 01:08:33,776 --> 01:08:36,445 trong thời gian thử thách kiểu gì đây? Họ không thể. 1022 01:08:37,446 --> 01:08:41,867 Bộ Tư pháp thông báo Boeing đã vi phạm thỏa thuận năm 2021, 1023 01:08:41,951 --> 01:08:44,370 vốn bảo vệ công ty trước mọi cáo buộc. 1024 01:08:44,453 --> 01:08:47,873 Boeing đã phản hồi. "Chúng tôi tin mình đã tuân thủ điều khoản thỏa thuận". 1025 01:08:47,957 --> 01:08:52,336 Nhưng câu hỏi lúc này là, hình phạt có thể áp dụng đối với Boeing sẽ là gì? 1026 01:08:52,419 --> 01:08:54,296 Xem ra vẫn chưa ai biết. 1027 01:08:55,422 --> 01:08:56,757 Tất cả được mở lại. 1028 01:08:58,425 --> 01:09:00,427 Cuộc điều tra của Bộ Tư pháp 1029 01:09:01,137 --> 01:09:02,638 và việc truy tố hình sự. 1030 01:09:03,639 --> 01:09:05,432 Mọi khả năng lại được xem xét. 1031 01:09:08,769 --> 01:09:10,479 MÙNG TÁM THÁNG BA NĂM 2024 1032 01:09:10,563 --> 01:09:14,150 Những ngày trước khi ông rời Boeing, 1033 01:09:14,233 --> 01:09:16,110 ông có nói chuyện với ai về 1034 01:09:16,610 --> 01:09:19,905 sự căng thẳng mà ông phải trải qua ở nơi làm việc không? 1035 01:09:19,989 --> 01:09:22,992 - Tôi nói chuyện với bác sĩ. - Bác sĩ đã bảo gì ông? 1036 01:09:23,075 --> 01:09:26,537 Bà ấy nói là tôi sẽ bị đau tim mà chết, 1037 01:09:26,620 --> 01:09:29,665 hoặc là tôi có thể sẽ bị đau tim mà chết vì cái môi trường đó. Ừ. 1038 01:09:29,748 --> 01:09:34,253 Buổi khám đó, bà ấy nói là ông có thể bị đau tim mà chết nếu không nghỉ việc. 1039 01:09:34,336 --> 01:09:36,630 - Lời khai đó à? - Nếu tôi không rời môi trường đó. 1040 01:09:36,714 --> 01:09:37,840 - Vâng. - Phải. 1041 01:09:48,184 --> 01:09:49,727 Ta nghỉ mấy phút nhé? 1042 01:09:52,521 --> 01:09:56,859 Luật sư của Boeing đã lấy lời khai của ông ấy bảy tiếng đồng hồ liền. 1043 01:09:57,735 --> 01:09:59,820 John đã rất mệt mỏi. 1044 01:09:59,904 --> 01:10:02,615 Ông ấy nói là ông ấy muốn được về nhà 1045 01:10:02,698 --> 01:10:06,076 rồi tiếp tục buổi lấy lời khai vào hôm khác. 1046 01:10:07,328 --> 01:10:10,206 Boeing đã phản đối yêu cầu của John. 1047 01:10:11,999 --> 01:10:14,335 Đến lúc đó thì John không muốn làm gì 1048 01:10:14,418 --> 01:10:17,755 có thể khiến phiên xét xử bị trì hoãn nữa, 1049 01:10:17,838 --> 01:10:22,676 nên ông ấy chốt là sáng hôm sau sẽ quay lại luôn và bọn tôi sẽ làm nốt. 1050 01:10:24,428 --> 01:10:26,555 Xong ông ấy về lại khách sạn mình ở. 1051 01:10:30,434 --> 01:10:34,730 Sáng thứ Bảy, mùng chín tháng Ba, 1052 01:10:35,356 --> 01:10:37,107 ngoài trời có bão. 1053 01:10:37,608 --> 01:10:40,402 Sấm chớp ầm ầm và mưa xối xả. 1054 01:10:41,654 --> 01:10:45,032 Đến mười giờ, bọn tôi vẫn chưa thấy John liên lạc gì. 1055 01:10:46,492 --> 01:10:50,162 Nên lúc ngớt mưa, bọn tôi lái xe đến đó. 1056 01:11:01,131 --> 01:11:05,552 Trên đường đến khách sạn, bọn tôi đã mong là John 1057 01:11:05,636 --> 01:11:09,556 đang gặp sự cố gì đó về sức khỏe thôi, nhưng ông ấy sẽ không sao. 1058 01:11:15,479 --> 01:11:19,566 Tôi đã nghĩ chắc là ông ấy đang lên cơn hoảng loạn nặng 1059 01:11:19,650 --> 01:11:20,859 hay đại loại thế. 1060 01:11:21,360 --> 01:11:26,198 Nhưng lúc bọn tôi bước vào khách sạn… thì người quản lý dẫn bọn tôi vào trong, 1061 01:11:26,282 --> 01:11:29,618 và câu đầu tiên cô ấy nói với bọn tôi là: "Chia buồn với các ông ạ". 1062 01:11:30,119 --> 01:11:35,416 Bọn tôi đã thật sự bị bất ngờ, bị choáng và xúc động vô cùng 1063 01:11:36,125 --> 01:11:40,087 khi bọn tôi được biết là họ đã tìm thấy John bên trong cái xe bán tải của ông ấy… 1064 01:11:40,838 --> 01:11:42,798 với một vết thương do đạn bắn vào đầu. 1065 01:11:45,175 --> 01:11:49,346 Viên thám tử của cảnh sát nhận định đó khả năng cao là vụ tự sát. 1066 01:11:51,307 --> 01:11:53,434 Bọn tôi có quá nhiều câu hỏi, 1067 01:11:54,018 --> 01:11:57,396 nên bọn tôi muốn dám chắc là cảnh sát 1068 01:11:57,479 --> 01:12:00,316 đã tiến hành điều tra đầy đủ, toàn diện. 1069 01:12:01,859 --> 01:12:04,945 Bọn tôi muốn được xem dữ liệu trong di động của ông ấy. 1070 01:12:05,821 --> 01:12:09,992 Có nhân chứng nào họ đã thẩm vấn, tôi muốn xem lời khai của nhân chứng. 1071 01:12:11,327 --> 01:12:13,954 Và họ đã lấy dấu vân tay bên ngoài cái xe bán tải hay chưa? 1072 01:12:16,665 --> 01:12:20,085 Một cựu nhân viên của hãng sản xuất máy bay Mỹ Boeing, 1073 01:12:20,169 --> 01:12:22,504 người trở thành người tố giác, bị phát hiện đã chết. 1074 01:12:22,588 --> 01:12:27,092 JOHN BARNETT, NGƯỜI TỐ GIÁC BOEING, ĐƯỢC PHÁT HIỆN ĐÃ TỬ VONG Ở MỸ 1075 01:12:28,260 --> 01:12:31,347 Tôi có nói chuyện với nó hôm thứ Hai trước đó. 1076 01:12:32,681 --> 01:12:35,517 Tôi hỏi nó: "Bao giờ con về?" 1077 01:12:36,018 --> 01:12:40,189 Nó bảo: "Họ hoãn buổi họp với con nên con phải ở lại đây ạ. 1078 01:12:40,272 --> 01:12:42,524 Con mong được về nhà lắm rồi". 1079 01:12:43,025 --> 01:12:45,652 Nó bảo: "Con chỉ muốn được lên giường của con nằm thôi". 1080 01:12:48,572 --> 01:12:51,950 Bọn tôi vẫn còn quá nhiều câu hỏi chưa có lời giải đáp. 1081 01:12:53,660 --> 01:12:55,746 Bọn tôi chỉ muốn biết là đã có chuyện gì thôi. 1082 01:13:04,421 --> 01:13:05,714 Tôi đã bị sốc. 1083 01:13:10,844 --> 01:13:16,850 Chẳng ai muốn chấp nhận việc John lại làm thế khi đã sắp sửa 1084 01:13:16,934 --> 01:13:21,063 hoàn thành được mục tiêu ông ấy đề ra, 1085 01:13:21,146 --> 01:13:27,403 đó là khiến người ta nhận thức được việc Boeing đang bỏ bê khâu chất lượng. 1086 01:13:27,986 --> 01:13:29,947 Ông ấy đã đến vạch đích rồi. 1087 01:13:33,033 --> 01:13:35,577 Chuyện ông ấy được phát hiện trong xe bán tải như thế, 1088 01:13:37,579 --> 01:13:44,211 bạn biết đấy, thật sự không giống như đấy là John, John mà bọn tôi biết. 1089 01:13:44,711 --> 01:13:47,881 CHUYỆN GÌ THẬT SỰ ĐÃ XẢY RA VỚI JOHN BARNETT? 1090 01:13:49,258 --> 01:13:51,802 Sau đó thì mọi thứ trở nên rất kỳ quái. 1091 01:13:53,053 --> 01:13:55,931 Cứ như bị cuốn vào một vũ trụ song song vậy. 1092 01:13:56,432 --> 01:13:59,560 Rõ ràng ông ấy phải chịu áp lực bị soi xét rất lớn, 1093 01:13:59,643 --> 01:14:04,106 mà có đủ để khiến ông ấy tự sát không? Đấy là điều ai cũng đang muốn biết. 1094 01:14:04,606 --> 01:14:07,860 Chúng tôi đang cố xác định mốc thời gian trong cái chết của John Barnett 1095 01:14:07,943 --> 01:14:10,195 và xác minh liệu đây có đúng là vụ tự sát không. 1096 01:14:10,279 --> 01:14:12,364 Người ta đang đặt ra nghi vấn. 1097 01:14:12,948 --> 01:14:15,492 Người ta nói là John đã bị sát hại 1098 01:14:15,576 --> 01:14:18,370 hòng bịt miệng những người khác muốn lên tiếng. 1099 01:14:18,454 --> 01:14:19,746 ÔNG ẤY BIẾT QUÁ NHIỀU 1100 01:14:19,830 --> 01:14:23,876 Ông ấy bảo: "Nhưng tôi mà có mệnh hệ gì thì chắc chắn là không phải vì tự sát". 1101 01:14:23,959 --> 01:14:28,338 Tôi biết là ông ấy không tự sát. Không có chuyện đấy đâu. 1102 01:14:28,839 --> 01:14:31,049 Vô lý hết sức. 1103 01:14:31,133 --> 01:14:32,551 Ừ, chúng tôi cũng thấy thế. 1104 01:14:32,634 --> 01:14:37,181 Và cảnh sát thành phố Charleston, điều tra viên tử thi đều đang điều tra. 1105 01:14:38,515 --> 01:14:41,768 Chúng tôi đang chờ sở cảnh sát và điều tra viên tử thi 1106 01:14:41,852 --> 01:14:44,855 công bố báo cáo về những gì họ tin là đã xảy ra. 1107 01:14:46,523 --> 01:14:48,817 Bầu không khí căng thẳng vô cùng. 1108 01:14:49,359 --> 01:14:54,364 Đến tôi cũng bắt đầu nghĩ: "Mình không rõ là thật sự đã có chuyện gì nữa". 1109 01:15:03,499 --> 01:15:07,002 Lúc tôi biết tin John Barnett qua đời, 1110 01:15:07,085 --> 01:15:08,629 tôi đã rất đau đớn. 1111 01:15:09,129 --> 01:15:11,131 Nhưng cái thật sự làm tôi tức giận 1112 01:15:11,215 --> 01:15:15,594 là việc tôi biết chuyện ban quản lý đã đối xử với ông ấy như thế nào 1113 01:15:16,094 --> 01:15:19,890 suốt bao năm trời, vì tôi đồng cảm được với chuyện đó. 1114 01:15:22,726 --> 01:15:24,353 Tôi phẫn nộ vô cùng. 1115 01:15:26,563 --> 01:15:31,360 Họ đã có cơ hội khắc phục mọi thứ nhưng họ lại chẳng làm gì hết. 1116 01:15:33,237 --> 01:15:35,906 Tôi bèn điện cho phóng viên của The New York Times. 1117 01:15:36,448 --> 01:15:38,075 Tôi bảo luôn: "Cứ dùng tên tôi đi, 1118 01:15:38,158 --> 01:15:41,495 và cho người ta biết là tôi đã cung cấp tài liệu của Boeing cho ông". 1119 01:15:42,079 --> 01:15:48,001 CỰU QUẢN LÝ BOEING NÓI CÔNG NHÂN ĐÃ XỬ LÝ LINH KIỆN SAI QUY TRÌNH ĐỂ KỊP TIẾN ĐỘ 1120 01:15:48,085 --> 01:15:51,838 Việc công khai lên tiếng đi ngược gần như hoàn toàn với bản tính của tôi. 1121 01:15:51,922 --> 01:15:55,968 Tôi không phải là… kiểu người thích xuất hiện trước máy quay. 1122 01:15:56,051 --> 01:16:00,305 Roy Irvin sẽ lần đầu tiên công khai lên tiếng trước máy quay. 1123 01:16:01,098 --> 01:16:03,392 John Barnett là một ngọn hải đăng. 1124 01:16:03,892 --> 01:16:05,978 Hồi tôi mới vào làm ở công ty, 1125 01:16:06,061 --> 01:16:08,397 ông ấy luôn dẫn người ta đi đúng hướng. 1126 01:16:08,480 --> 01:16:10,649 Giờ ông ấy vẫn đang làm thế. 1127 01:16:10,732 --> 01:16:14,611 Roy đang quyết tâm hoàn tất sứ mệnh còn dang dở của Barnett. 1128 01:16:15,153 --> 01:16:18,740 Tôi không phải John, mà có người phải tiếp tục đấu tranh chứ. 1129 01:16:21,034 --> 01:16:23,453 Gia đình tôi đã lo ngại 1130 01:16:23,537 --> 01:16:26,331 trước việc tôi tham gia bộ phim này, 1131 01:16:27,624 --> 01:16:29,543 nhưng tôi sẽ làm vì John. 1132 01:16:33,880 --> 01:16:35,841 Tôi từng rất sợ. 1133 01:16:36,842 --> 01:16:39,970 Nhưng… tôi đã tự hứa với mình 1134 01:16:40,053 --> 01:16:44,808 là tôi sẽ lên tiếng dù hậu quả có là gì đi nữa. 1135 01:16:45,601 --> 01:16:48,729 Hôm nay tôi có mặt ở đây vì tôi cảm thấy mình phải lên tiếng. 1136 01:16:48,812 --> 01:16:54,192 Tôi có những lo ngại nghiêm trọng về mức độ an toàn của máy bay 787 và 777, 1137 01:16:54,276 --> 01:16:57,404 và tôi sẵn sàng chấp nhận rủi ro nghề nghiệp để trình bày về chúng. 1138 01:16:58,572 --> 01:17:02,743 Chúng tôi vừa được biết là có một người tố giác mới tên là Sam Mohawk. 1139 01:17:03,327 --> 01:17:06,079 - Tôi vừa tự biến mình thành mục tiêu. - Thế sao ông vẫn làm? 1140 01:17:06,663 --> 01:17:10,917 Vì tôi lo về an toàn. Rốt cuộc thì bạn bè, gia đình tôi bay trên các máy bay đó mà. 1141 01:17:12,252 --> 01:17:13,962 Kể từ lúc John qua đời, 1142 01:17:14,046 --> 01:17:19,718 đã có hàng chục người tố giác trong ngành hàng không liên hệ với bọn tôi. 1143 01:17:20,636 --> 01:17:24,389 Họ đều có những lo ngại chung giống như John Barnett trước đây. 1144 01:17:24,890 --> 01:17:28,060 The New York Times phỏng vấn hàng chục nhân viên Boeing cũ và hiện tại, 1145 01:17:28,143 --> 01:17:33,065 họ nói chất lượng nhân lực đã "sa sút", quy trình kiểm tra đã "suy yếu" 1146 01:17:33,148 --> 01:17:37,235 và tốc độ sản xuất đang được ưu tiên hơn việc kiểm soát chất lượng. 1147 01:17:38,195 --> 01:17:40,656 John đã truyền cảm hứng để rất nhiều người lên tiếng. 1148 01:17:43,992 --> 01:17:46,411 MÙNG BA THÁNG NĂM NĂM 2024 1149 01:17:48,288 --> 01:17:52,250 Ta đang đến văn phòng điều tra viên tử thi quận Charleston để gặp điều tra viên, 1150 01:17:52,334 --> 01:17:56,797 bà ấy đã thu được kết luận liên quan đến cái chết của John Barnett. 1151 01:17:56,880 --> 01:18:01,009 Họ sẽ công bố kết quả cuộc điều tra của họ, 1152 01:18:01,093 --> 01:18:05,514 bao gồm kết quả pháp y và kết quả khám nghiệm tử thi. 1153 01:18:06,014 --> 01:18:07,724 Ừ, có rất nhiều câu hỏi. 1154 01:18:09,601 --> 01:18:12,479 Hôm nay sẽ đau lòng với gia đình John lắm đấy. 1155 01:18:14,773 --> 01:18:16,483 Mọi người nghe rõ hết không? 1156 01:18:16,983 --> 01:18:18,402 Có, cảm ơn. 1157 01:18:18,902 --> 01:18:21,279 - Chào Rodney. Ông nghe thấy chứ? - Có ạ. 1158 01:18:22,155 --> 01:18:24,074 Rồi, chúng tôi đã được thông báo 1159 01:18:24,741 --> 01:18:28,286 về một ca tử vong trên xe ở khách sạn. 1160 01:18:28,370 --> 01:18:31,915 Chiếc xe đó đã bị khóa và họ đã phải mở nó ra. 1161 01:18:32,833 --> 01:18:36,586 Sau đó, chúng tôi đã chụp lại mọi thứ đúng như khi phát hiện. 1162 01:18:40,507 --> 01:18:44,803 Sở cảnh sát Charleston đã thu được khoảng 80 dấu vân tay 1163 01:18:44,886 --> 01:18:45,929 của John. 1164 01:18:48,265 --> 01:18:52,811 Không có gì khiến chúng tôi nghĩ là đã xảy ra giằng co hay chuyện gì tương tự. 1165 01:18:55,564 --> 01:18:59,109 Chúng tôi đã lấy được các đoạn phim giám sát của khách sạn, 1166 01:18:59,192 --> 01:19:02,362 trong đó chúng tôi có thể thấy John đi vào sảnh 1167 01:19:02,863 --> 01:19:07,617 rồi rời khỏi khách sạn lúc 8:37. 1168 01:19:08,618 --> 01:19:13,832 Lúc 8:45, chiếc xe bán tải của ông ấy được nhìn thấy đang lùi vào chỗ đỗ. 1169 01:19:14,916 --> 01:19:21,506 Không thấy ai lên xe, xuống xe, đến tận lúc các nhân viên ứng cứu tìm thấy ông ấy. 1170 01:19:24,259 --> 01:19:26,636 Một trong những câu hỏi vẫn đang bỏ ngỏ 1171 01:19:26,720 --> 01:19:30,932 là bà đã xác định được là viên đạn đó có khớp với khẩu súng không chưa? 1172 01:19:31,016 --> 01:19:33,894 Rồi. Viên đạn được tìm thấy trên trần xe 1173 01:19:33,977 --> 01:19:36,772 khớp với vũ khí của ông ấy. 1174 01:19:38,190 --> 01:19:42,277 Theo tôi tất cả đều nhất quán, đó là vũ khí của John, 1175 01:19:42,360 --> 01:19:43,904 ông ấy ngồi trên xe mình 1176 01:19:44,404 --> 01:19:46,823 và nguyên nhân tử vong là do tự sát. 1177 01:19:47,449 --> 01:19:49,034 BÁO CÁO BỔ SUNG VỀ VỤ VIỆC 1178 01:19:49,117 --> 01:19:53,830 LOẠI VỤ VIỆC: TỰ SÁT 1179 01:19:56,875 --> 01:19:58,043 Quá đau lòng… 1180 01:20:00,086 --> 01:20:05,926 khi biết con trai tôi đã phải trải qua những gì, và… tôi có chứng kiến một phần, 1181 01:20:06,009 --> 01:20:11,139 nhưng chắc tôi đã không nhận ra là chuyện đó làm nó khổ sở đến mức nào. 1182 01:20:12,224 --> 01:20:14,643 - Nếu cần thì bà cứ gọi tôi nhé. - Cảm ơn. 1183 01:20:14,726 --> 01:20:15,894 Không có gì ạ. 1184 01:20:15,977 --> 01:20:17,354 - Chào bà. - Chào. 1185 01:20:20,065 --> 01:20:21,858 Ôm mẹ một cái đi. 1186 01:20:31,409 --> 01:20:36,665 Đây là những vật dụng mà sở cảnh sát thành phố Charleston đã trả cho bọn tôi. 1187 01:20:37,541 --> 01:20:39,960 Cái máy tính xách tay của John. 1188 01:20:43,213 --> 01:20:45,131 Đây là di động của ông ấy. 1189 01:20:47,217 --> 01:20:48,760 Và cuốn sổ tay của John. 1190 01:20:53,890 --> 01:20:55,517 Và trong này có viết 1191 01:20:55,600 --> 01:20:58,603 lá thư tuyệt mệnh mà John để lại 1192 01:20:59,145 --> 01:21:00,564 trước khi ông ấy tự sát. 1193 01:21:04,776 --> 01:21:05,944 "Boeing chết đi. 1194 01:21:07,571 --> 01:21:10,365 Tôi không chịu nổi nữa. Đủ rồi. 1195 01:21:10,866 --> 01:21:14,953 Tôi mong lũ khốn đã hủy hoại đời tôi sẽ phải trả giá. 1196 01:21:15,036 --> 01:21:17,873 Tôi mong Boeing sẽ phải trả giá. 1197 01:21:20,333 --> 01:21:23,795 Chôn úp mặt tôi xuống nhé, để Boeing và bọn lãnh đạo dối trá của chúng 1198 01:21:23,879 --> 01:21:25,547 có thể hôn vào mông tôi. 1199 01:21:26,882 --> 01:21:29,509 Gửi gia đình và bạn bè tôi, tôi tìm được mục đích sống rồi. 1200 01:21:29,593 --> 01:21:31,678 Tôi thanh thản rồi. Yêu mọi người nhiều". 1201 01:21:32,178 --> 01:21:35,849 Rồi ông ấy ký tên là John/Mitch, hay còn gọi là Swampy. 1202 01:21:38,768 --> 01:21:42,480 Đây là một trong những câu chuyện khiến bạn không ngừng tự hỏi: 1203 01:21:42,564 --> 01:21:44,816 "Mình có làm được gì khác đi không?" 1204 01:21:45,442 --> 01:21:46,359 Phải. 1205 01:21:48,612 --> 01:21:50,405 Nhưng có một điều chắc chắn, 1206 01:21:50,488 --> 01:21:51,698 và đó là 1207 01:21:52,198 --> 01:21:56,286 có thể Boeing không bóp cò, nhưng Boeing phải chịu trách nhiệm 1208 01:21:56,786 --> 01:21:58,121 cho cái chết của John. 1209 01:22:03,418 --> 01:22:06,504 Hôm nay, phiên điều trần quốc hội sẽ đưa vấn đề an toàn và chất lượng 1210 01:22:06,588 --> 01:22:08,715 của các máy bay thương mại Boeing vào tầm ngắm. 1211 01:22:10,550 --> 01:22:13,470 Sau các vụ tai nạn của dòng 737 MAX, 1212 01:22:13,553 --> 01:22:16,222 Boeing đã hứa sẽ xoay chuyển tình hình. 1213 01:22:16,973 --> 01:22:21,519 Nhưng những người tố giác đã lên tiếng tố cáo với chúng tôi 1214 01:22:21,603 --> 01:22:24,773 là trên thực tế, mọi thứ đơn giản là vẫn đâu vào đấy. 1215 01:22:25,732 --> 01:22:27,692 Lắp ráp không đúng quy cách, 1216 01:22:28,276 --> 01:22:30,820 sử dụng các linh kiện lỗi và hư hại, 1217 01:22:31,446 --> 01:22:34,032 những lỗ hổng trong chất lượng sản xuất. 1218 01:22:35,241 --> 01:22:40,956 Rõ ràng là ngày càng có nhiều bằng chứng cho thấy việc truy tố là chính đáng. 1219 01:22:41,831 --> 01:22:46,378 Chúng tôi ngày càng cảm thấy phải yêu cầu các bên liên quan chịu trách nhiệm. 1220 01:22:46,461 --> 01:22:50,215 Và đấy là lý do Dave Calhoun, 1221 01:22:50,298 --> 01:22:53,468 CEO của họ, hôm nay sẽ phải lên làm chứng. 1222 01:23:02,477 --> 01:23:06,606 Đây là Danielle Moore, con gái tôi. Danielle mới chỉ 24 tuổi 1223 01:23:07,148 --> 01:23:11,820 hôm nó qua đời trên chiếc Boeing 737 MAX. 1224 01:23:11,903 --> 01:23:16,950 Vâng, tôi là Zipporah Kuria, và tôi đã mất bố tôi, Joseph Kuria Waithaka. 1225 01:23:17,575 --> 01:23:20,996 Là cơ quan tham gia triển khai những quyết định quan trọng, 1226 01:23:21,079 --> 01:23:23,999 nếu các vị không truy tố, nếu các vị không cho lịch sử thấy được 1227 01:23:24,082 --> 01:23:26,876 một bài học thật sự về công lý và chuyện này cứ lặp lại 1228 01:23:26,960 --> 01:23:29,212 thì các vị sẽ đối diện với lương tâm mình ra sao? 1229 01:23:43,184 --> 01:23:45,812 Các người đã hủy hoại đời con trai chúng tôi 1230 01:23:45,895 --> 01:23:48,648 và các người đã giết chết con cái chúng tôi. 1231 01:23:48,732 --> 01:23:52,694 Chúng tôi sẽ không bao giờ có cơ hội được nhìn thấy và ôm chúng 1232 01:23:52,777 --> 01:23:57,198 như các người đang có với gia đình mình nữa. Trả lời chúng tôi đi. 1233 01:23:57,282 --> 01:23:59,409 Đừng đặt lợi nhuận lên trên con người nữa. 1234 01:23:59,492 --> 01:24:02,787 Nghĩ đến sáu phút con tôi trút hơi thở cuối cùng trên cái máy bay đó đi. 1235 01:24:02,871 --> 01:24:03,705 Đáng xấu hổ. 1236 01:24:04,664 --> 01:24:07,459 Sáu phút nó đã gọi tên tôi! 1237 01:24:07,542 --> 01:24:12,338 Năm năm trước, 346 con người vô tội đã mất mạng 1238 01:24:12,422 --> 01:24:14,340 trong hai thảm kịch có thể ngăn chặn được. 1239 01:24:14,841 --> 01:24:19,304 Sau những thảm kịch đó, Boeing đã hứa sẽ thay đổi. 1240 01:24:19,804 --> 01:24:24,184 Và trong một thời gian, nhiều người đã tin là Boeing có thể đã thay đổi. 1241 01:24:24,267 --> 01:24:26,186 Nhưng rồi đến tháng Một vừa qua, 1242 01:24:26,269 --> 01:24:30,231 lớp vỏ ấy thật sự đã… bị thổi bay, 1243 01:24:30,315 --> 01:24:34,194 vạch trần sự rỗng tuếch trong lời hứa của Boeing đối với thế giới. 1244 01:24:35,195 --> 01:24:39,699 Những vấn đề ta sẽ bàn đến hôm nay liên quan đến sự sống và cái chết. 1245 01:24:39,783 --> 01:24:41,785 Và phiên điều trần này 1246 01:24:42,285 --> 01:24:43,787 là thời khắc phán xét. 1247 01:24:45,413 --> 01:24:48,792 Tôi xin được đặc biệt chào đón một số thành viên 1248 01:24:48,875 --> 01:24:51,669 đang dự khán tại đây hôm nay. 1249 01:24:52,378 --> 01:24:54,547 Gia đình của John Barnett. 1250 01:24:55,215 --> 01:25:00,512 Vicky Stokes, mẹ của ông ấy, và Rodney Barnett, anh trai ông ấy. 1251 01:25:01,096 --> 01:25:02,722 Một người tố giác Boeing 1252 01:25:03,264 --> 01:25:06,518 đã phải tự sát dưới áp lực khủng khiếp 1253 01:25:06,601 --> 01:25:10,271 mà công ty này áp đặt lên ông ấy vì đã nêu lên những cáo buộc về an toàn. 1254 01:25:12,232 --> 01:25:17,070 David Calhoun giữ chức chủ tịch kiêm giám đốc điều hành của Boeing 1255 01:25:17,153 --> 01:25:19,280 từ tháng Một năm 2020, 1256 01:25:19,364 --> 01:25:21,157 và ông ta khởi nghiệp 1257 01:25:21,241 --> 01:25:26,496 tại General Electric, GE, nơi ông ta đã có 26 năm làm việc. 1258 01:25:27,914 --> 01:25:31,000 Ông Calhoun, dường như cứ cách vài ngày 1259 01:25:31,084 --> 01:25:33,586 là lại có tin tức về vấn đề mới hoặc mối lo ngại an toàn 1260 01:25:33,670 --> 01:25:35,004 liên quan đến máy bay Boeing. 1261 01:25:35,088 --> 01:25:38,550 Vậy đâu là nguyên nhân gốc rễ của thất bại mang tính hệ thống đó? 1262 01:25:38,633 --> 01:25:41,970 Ông định khắc phục thế nào? Và ta nên buộc ai phải chịu trách nhiệm? 1263 01:25:42,053 --> 01:25:44,722 Trách nhiệm cuối cùng thuộc về ông hay thuộc về ai khác? 1264 01:25:45,390 --> 01:25:52,063 Những nguyên nhân góp phần dẫn đến hầu hết mọi sự cố, ngoài vụ Alaska, 1265 01:25:52,147 --> 01:25:55,483 liên quan đến… nhiều yếu tố khác nhau 1266 01:25:55,567 --> 01:26:00,530 ở các khâu khi đã bàn giao, như vận hành, bảo dưỡng, vân vân, của một chiếc máy bay. 1267 01:26:02,407 --> 01:26:07,662 Vụ Alaska là lỗi sản xuất. Ngoài ra tôi không biết còn vụ nào khác là vì lý do đó. 1268 01:26:08,621 --> 01:26:11,916 Các nhà cung cấp các bộ phận và linh kiện, 1269 01:26:12,834 --> 01:26:14,586 Boeing đổ tại họ. 1270 01:26:15,253 --> 01:26:20,550 Các công nhân đang đứng trước nguy cơ mất việc, Boeing đổ tại họ. 1271 01:26:21,134 --> 01:26:24,888 Các phi công lái những chiếc máy bay đó, 1272 01:26:24,971 --> 01:26:26,598 Boeing đổ tại họ. 1273 01:26:26,681 --> 01:26:28,183 Boeing đổ lỗi cho tất cả, 1274 01:26:28,683 --> 01:26:30,018 trừ chính họ. 1275 01:26:30,727 --> 01:26:33,771 Phần lớn chuyện này liên quan đến việc nhân lực chưa được đào tạo. 1276 01:26:33,855 --> 01:26:37,108 Tôi… Thật sự là chỉ vì thế thôi. 1277 01:26:39,027 --> 01:26:43,489 Ông Calhoun, ông đang được nhận mức lương là bao nhiêu? 1278 01:26:44,407 --> 01:26:48,369 Thượng nghị sĩ, thông tin đó được công bố đầy đủ ở tài liệu ủy quyền 1279 01:26:48,453 --> 01:26:50,288 qua từng năm tôi làm việc ở đây rồi ạ. 1280 01:26:50,371 --> 01:26:51,581 Nhưng là bao nhiêu? 1281 01:26:52,081 --> 01:26:54,959 - Là một số tiền lớn ạ. - Để tôi nói hộ ông nhé. 1282 01:26:55,043 --> 01:26:57,128 Năm nay là 32,8 triệu đô la. Đúng không? 1283 01:26:57,212 --> 01:26:58,463 Vâng, đúng. 1284 01:26:58,546 --> 01:27:02,383 Tăng 45% so với năm ngoái. Đúng không? 1285 01:27:02,967 --> 01:27:06,346 - Vâng, đúng. - Cụ thể là ông được nhận lương để làm gì? 1286 01:27:06,971 --> 01:27:08,723 Để điều hành công ty Boeing. 1287 01:27:08,806 --> 01:27:12,310 Ừ. Chất lượng có phải là một tiêu chí trong gói đãi ngộ của ông không? 1288 01:27:12,393 --> 01:27:15,480 Vì rất nhiều người tố giác đã ra điều trần trước tiểu ban này 1289 01:27:15,563 --> 01:27:19,108 và cáo buộc là Boeing đang cắt xén mọi thứ có thể 1290 01:27:19,192 --> 01:27:22,862 về chất lượng và an toàn, không chỉ trước đây mà kể cả bây giờ. 1291 01:27:22,946 --> 01:27:25,406 Họ cáo buộc là ông đã cắt bỏ các khâu kiểm tra an toàn, 1292 01:27:25,490 --> 01:27:28,368 và hiện có ít thanh tra thực hiện việc kiểm định chất lượng hơn. 1293 01:27:28,451 --> 01:27:31,913 Họ cáo buộc là khi họ nêu lên các vấn đề và lo ngại 1294 01:27:31,996 --> 01:27:36,292 thì họ bị điều chuyển, họ bị trả đũa, họ bị đe dọa bằng bạo lực. 1295 01:27:36,793 --> 01:27:39,254 Tôi thấy chuyện đó có giống coi trọng chất lượng đâu. 1296 01:27:39,754 --> 01:27:44,467 Nhưng ông lại đang được trả lương những 33 triệu đô la một năm. 1297 01:27:46,636 --> 01:27:50,556 GIÁM ĐỐC ĐIỀU HÀNH, BOEING (2020 - 2024) THÙ LAO ƯỚC TÍNH - 101,8 TRIỆU ĐÔ LA 1298 01:27:50,640 --> 01:27:53,184 Boeing đang ở vào tình trạng tệ hại hơn bao giờ hết. 1299 01:27:53,685 --> 01:27:56,562 Và điều thật sự khó chấp nhận 1300 01:27:57,063 --> 01:28:00,525 là những vị lãnh đạo đã đưa ra ngần ấy quyết định 1301 01:28:00,608 --> 01:28:02,819 lại sở hữu khối tài sản hàng trăm triệu đô. 1302 01:28:04,028 --> 01:28:05,822 Boeing đang rệu rã. 1303 01:28:06,322 --> 01:28:10,493 Và cái nhóm rất nhỏ những người đã đẩy công ty đó đến tình cảnh này 1304 01:28:10,576 --> 01:28:13,913 lại là những người vào loại giàu nhất thế giới. 1305 01:28:15,832 --> 01:28:19,210 Đã có rất nhiều lãnh đạo đến làm việc ở Boeing, 1306 01:28:19,711 --> 01:28:22,005 đến làm việc ở các công ty trên khắp nước Mỹ, 1307 01:28:22,547 --> 01:28:26,384 họ nghĩ nhiệm vụ của họ là cắt giảm chi phí, 1308 01:28:27,927 --> 01:28:31,723 là bòn rút tiền từ chính công ty để tăng lợi nhuận. 1309 01:28:32,223 --> 01:28:34,851 Ông đang hút máu nó. Ông đang hút máu Boeing. 1310 01:28:35,351 --> 01:28:37,437 Nó từng là công ty Mỹ vào loại vĩ đại nhất. 1311 01:28:37,520 --> 01:28:40,106 Nó đã tạo việc làm cho hàng nghìn người ở bang của tôi. 1312 01:28:40,189 --> 01:28:44,360 Và ông đang hút máu nó vì lợi nhuận, vì giá trị cho cổ đông, 1313 01:28:44,444 --> 01:28:45,903 và ông được khen thưởng vì thế. 1314 01:28:45,987 --> 01:28:48,489 Ông được tăng lương, tăng mức đãi ngộ đáng kể. 1315 01:28:48,990 --> 01:28:53,661 Nên mọi thứ chỉ đang có lợi cho ông, chứ với người Mỹ thì không. 1316 01:28:54,245 --> 01:28:58,958 Nhiều lãnh đạo trong số họ chẳng có chút liên hệ nào với sản phẩm họ làm ra. 1317 01:28:59,042 --> 01:29:01,627 Họ được tuyển vì họ có bằng cấp kinh doanh. 1318 01:29:01,711 --> 01:29:05,840 …mà các công ty thành công có, còn những công ty thất bại thì không có. 1319 01:29:05,923 --> 01:29:10,094 …đang ở mức 47 chiếc mỗi tháng. Chúng tôi sẽ nâng lên 52 chiếc mỗi tháng. 1320 01:29:10,178 --> 01:29:14,432 Triển vọng đó đang ngày một vững chắc hơn, và nếu nhận được sự hỗ trợ từ Quốc hội 1321 01:29:14,515 --> 01:29:17,018 thì rốt cuộc chúng tôi sẽ đạt được những mục tiêu đó. 1322 01:29:17,894 --> 01:29:22,106 Chuyến bay Frontier 2688, đường băng 2-8 trái. Được phép cất cánh. 1323 01:29:22,607 --> 01:29:24,692 Đường băng 2-8 trái, được cất cánh. 1324 01:29:25,818 --> 01:29:28,696 Boeing thích xử lý các triệu chứng. 1325 01:29:29,197 --> 01:29:33,409 Nếu có linh kiện nào đó bung khỏi máy bay hoặc là một động cơ bốc cháy… 1326 01:29:33,951 --> 01:29:39,374 thì họ muốn đưa ra giải pháp chữa cháy, để sau đó có thể khoe là họ đã hành động. 1327 01:29:39,457 --> 01:29:42,168 Boeing không hề xử lý nguồn bệnh, 1328 01:29:42,668 --> 01:29:44,754 đó là mô hình lãnh đạo của họ. 1329 01:29:46,881 --> 01:29:49,592 Hướng đến tiền bạc bằng mọi giá, 1330 01:29:50,176 --> 01:29:54,180 thay vì tạo ra chiếc máy bay tốt nhất thế giới. 1331 01:29:56,682 --> 01:29:59,894 Ở đa số công ty, thứ chịu rủi ro không phải là tính mạng con người. 1332 01:30:00,395 --> 01:30:02,563 Nhưng ở Boeing thì là vậy. 1333 01:30:05,525 --> 01:30:07,985 Khi chất lượng của Boeing giảm sút, 1334 01:30:08,694 --> 01:30:09,529 sẽ có người chết. 1335 01:30:12,115 --> 01:30:17,578 Ai cũng cần những chuyến bay an toàn. Ai cũng cần những chiếc máy bay an toàn. 1336 01:30:18,454 --> 01:30:20,581 Boeing cần phải chịu trách nhiệm. 1337 01:30:23,501 --> 01:30:25,837 BỐN ĐỜI CEO GẦN NHẤT CỦA BOEING ĐÃ NHẬN 1338 01:30:25,920 --> 01:30:30,049 TỔNG CỘNG GẦN 500 TRIỆU ĐÔ LA TIỀN THÙ LAO VÀ PHÚC LỢI HƯU TRÍ. 1339 01:30:30,133 --> 01:30:33,636 TÍNH ĐẾN THÁNG 3/2026, BỘ PHẬN MÁY BAY THƯƠNG MẠI CỦA BOEING 1340 01:30:33,719 --> 01:30:37,181 VẪN CHƯA CÓ LÃI TỪ NĂM 2018, ƯỚC TÍNH LỖ KHOẢNG 40 TỶ ĐÔ TRONG GIAI ĐOẠN ĐÓ. 1341 01:30:37,974 --> 01:30:41,394 THÁNG TÁM NĂM 2025, BOEING DÀN XẾP VỤ KIỆN TỐ GIÁC CỦA JOHN "SWAMPY" BARNETT 1342 01:30:41,477 --> 01:30:43,312 VỚI SỐ TIỀN KHÔNG ĐƯỢC TIẾT LỘ. 1343 01:30:43,396 --> 01:30:49,652 MỘT VỤ KIỆN THỨ HAI VỚI BOEING VÌ CÁO BUỘC VI PHẠM DẪN ĐẾN CHẾT NGƯỜI VẪN CHỜ THỤ LÝ. 1344 01:30:50,361 --> 01:30:52,488 THÁNG 11/2025, BỘ TƯ PHÁP HỦY VỤ TRUY TỐ HÌNH SỰ 1345 01:30:52,572 --> 01:30:54,532 VỚI BOEING LIÊN QUAN ĐẾN CÁC VỤ RƠI 737 MAX. 1346 01:30:54,615 --> 01:30:56,576 BOEING BỊ BUỘC NỘP PHẠT 1,1 TỶ ĐÔ VÀ CAM KẾT 1347 01:30:56,659 --> 01:30:58,661 CẢI THIỆN AN TOÀN, CHẤT LƯỢNG, VIỆC TUÂN THỦ. 1348 01:30:58,744 --> 01:31:00,163 CHƯA CEO BOEING NÀO BỊ TRUY TỐ. 1349 01:31:00,246 --> 01:31:02,748 Họ rất muốn tống khứ bọn tôi. 1350 01:31:02,832 --> 01:31:05,585 Nhưng tôi không nghĩ tôi có thể bỏ đi rồi bảo: 1351 01:31:06,085 --> 01:31:08,337 "Ta chẳng làm gì được đâu" và giơ tay đầu hàng. 1352 01:31:09,964 --> 01:31:13,009 Chưa có công lý, chưa hề có sự quy kết trách nhiệm. 1353 01:31:14,135 --> 01:31:15,761 Điều đó khiến tôi tức giận vô cùng. 1354 01:31:17,472 --> 01:31:20,141 Nên tôi nghĩ bọn tôi phải tiếp tục đấu tranh. 1355 01:31:22,310 --> 01:31:25,563 Không thể để mọi chuyện cứ mãi thế này được. 1356 01:31:27,523 --> 01:31:30,109 Phải có sự thay đổi. 1357 01:31:33,571 --> 01:31:36,199 SAU KHI BAN ĐẦU TỪ CHỐI THAM GIA BỘ PHIM NÀY, 1358 01:31:36,282 --> 01:31:40,828 BOEING ĐÃ ĐỒNG Ý TRẢ LỜI NHỮNG CÂU HỎI CỤ THỂ CỦA CHÚNG TÔI BẰNG VĂN BẢN: 1359 01:31:40,912 --> 01:31:44,749 "NHỮNG CÁO BUỘC TRONG PHIM ĐÃ ĐƯỢC ĐƯA TIN RỘNG RÃI NHIỀU NĂM QUA. 1360 01:31:44,832 --> 01:31:48,794 ĐẾN NAY, MỘT SỐ VẪN CHỈ LÀ CÁO BUỘC VÔ CĂN CỨ, CÒN NHỮNG VẤN ĐỀ KHÁC 1361 01:31:48,878 --> 01:31:52,673 ĐÃ ĐƯỢC BOEING XỬ LÝ THẤU ĐÁO HOẶC ĐANG TIẾP TỤC ĐƯỢC CẢI THIỆN… 1362 01:31:52,757 --> 01:31:57,011 DƯỚI SỰ LÃNH ĐẠO CỦA CEO MỚI CÙNG VỚI NHỮNG Ý KIẾN ĐÓNG GÓP TỪ NHÂN VIÊN, 1363 01:31:57,094 --> 01:32:00,723 CHÚNG TÔI ĐÃ GIỚI THIỆU NHỮNG GIÁ TRỊ VÀ CHUẨN MỰC HÀNH VI MỚI 1364 01:32:00,806 --> 01:32:02,808 ĐỂ CỦNG CỐ VĂN HÓA DOANH NGHIỆP…" 1365 01:33:07,456 --> 01:33:09,417 Biên dịch: Joy Ng