Rob en ik schreven elkaar brieven terwijl hij in de gevangenis zat.
Hij had tijd genoeg, dus hij stuurde ons lange brieven.
Dit is de eerste die hij ons schreef.
‘Beste Claire.
In de gevangenis voelt tijd vreemd.
Soms duurt een seconde een hele dag, soms vliegt een dag in seconden voorbij.
Als je 23 uur per dag in een cel zit, lijkt de tijd eindeloos.
Ik heb veel gelezen.
De hele Dune-serie.
Een van de beste fantasyreeksen ooit. Echt een klassieker.
Puzzels zijn niet mijn ding.'
Volgens mij had ik hem puzzelboekjes gestuurd.
‘Ik luister graag naar NPR, maar geef de voorkeur aan BBC News.
In de afgelopen 9,5 jaar heb ik aan mezelf gewerkt.
Jij kent me pas een week, maar vraag het m'n moeder of vader maar.
Misschien hebben ze het er op de film over.
Ik weet niet wat je al weet.
Ik ben enorm gegroeid, dat valt niet uit te leggen.
Schrijf alsjeblieft snel terug. Hartelijke groet, Rob.’
Dat was zijn eerste brief. We schreven elkaar nog een paar keer...
...voor hij op borgtocht vrijkwam.
WE ZULLEN NIET VERGETEN
Het was geweldig om te horen dat mijn veroordeling was teruggedraaid.
Ik stond bij mijn celdeur toen de bewaker kwam.
Juridische post komt niet op het gewone moment.
Hij gaf me een envelop. Ik was van: wat is dit?
‘Van het Hof van Strafzaken.’ Ik opende het en dacht: wauw.
Onze veroordelingen werden vernietigd...
...omdat ons recht op confrontatie was geschonden.
Tijdens Springsteens proces...
...lieten ze een agent gedeeltes van mijn verklaring voorlezen.
Tijdens mijn proces gebruikten ze fragmenten uit zijn videoverhoor.
Volgens de Grondwet heb je het recht om je aanklager te confronteren.
Ik weigerde te getuigen in zijn zaak.
En hij in die van mij.
Wanneer hebben we dan...
...onze 'aanklagers' kunnen confronteren?
RECHTER BIJ DE ZAAK VAN ROB EN MIKE
Het was juridisch grijs gebied.
Maar tijdens het hoger beroep kwam er een uitspraak van het Hooggerechtshof...
...die die wet veranderde en alles duidelijk maakte.
De zaak werd teruggedraaid.
Een wending in een van Austins beruchtste zaken.
Het hof oordeelde dat Michael Scott geen eerlijk proces kreeg bij zijn zaak.
Zijn bekentenis werd verkeerd aan de jury gepresenteerd.
Hij kreeg zijn aanklager Robert Springsteen niet onder ogen.
De veroordelingen van Scott en Springsteen werden vernietigd.
Hun grondrechten zijn geschonden.
Elke keer dat ik hoor dat hun rechten zijn geschonden...
Onze dochters zijn vermoord.
Het Hooggerechtshof in Texas stemde met vijf tegen vier.
Vier rechters zeiden: 'Het maakt niks uit.' Dat was geen meerderheid.
Vijf vonden van wel, dus krijgen ze een nieuw proces.
Claire Huie: Hoelang zat je toen al vast?
Zes, zeven jaar, zoiets.
Dat is een ruwe schatting.
Mensen snappen vaak de volgorde niet.
De moord gebeurde in '91.
In '99 bekenden Michael Scott en Springsteen.
Springsteen verloor zijn zaak, Scott ook. Een kreeg de doodstraf...
...de ander levenslang. Zeven jaar later werden hun zaken vernietigd.
De aanklager besloot...
...dat omdat de bekentenissen erop wijzen dat de meisjes...
...of tenminste één van de meisjes, verkracht was...
...er misschien nog bruikbaar DNA te vinden zou zijn.
Had je een orgasme?
Ik weet niet of ik klaargekomen ben.
Bij het eerste proces vonden ze geen vreemd DNA.
Toen hadden ze nog grote hoeveelheden nodig.
Maar met nieuwe technieken, zoals Y-STR...
...kun je sporen vinden in veel kleinere hoeveelheden.
De staat hoorde over deze nieuwe methode en dacht: dit wordt het.
Want we mogen elkaars bekentenissen niet meer gebruiken.
Nu kunnen we hem met wetenschap pakken.
Er is een X-chromosoom en een Y-chromosoom.
Bij XX ben je een vrouw en bij XY een man.
Y-STR kijkt alleen naar het mannelijk DNA.
De rechter belde: ‘Kun je meteen komen?’
We gingen erheen.
De aanklager zei: ‘We hebben een volledig Y-STR-profiel gevonden in Amy Ayers.’
AMY AYERS 13 JAAR OUD
‘Het komt niet overeen met de vier verdachten.’
Niet die van jullie en de anderen ook niet.
Het belangrijkste dat DNA ons vertelde is dat het iemand anders is.
Geen van deze vier jongens dus.
De staat Texas zal nu wel zeggen...
...dat er mogelijk een vijfde dader was.
Dat past niet bij hun eerdere theorie.
Ze verwachtten een match om het te kunnen bewijzen.
Maar ze kregen de waarheid en kunnen daar niet mee omgaan.
De staat opperde dat het een besmetting was.
Er moest iets met het monster gebeurd zijn.
Het kon een besmetting zijn, of iemand anders was erbij betrokken.
ROSEMARY LEHMBERG TRAVIS COUNTY DISTRICT ADVOCAAT
De manier waarop het bewijs in 1991 is verzameld en verwerkt...
...kan sporen van anderen bevatten.
Y-STR kan losse huidcellen detecteren.
Iedereen die erbij in de buurt kwam...
...kon het bewijsmateriaal besmet hebben.
Denk aan de plaats delict. Tien centimeter water.
In dat water liggen naakte lichamen.
Het kan van alles zijn.
Het is een restaurant waar dagelijks mensen rondlopen.
Ze testten elke brandweerman. Het waren er meer dan 50.
Alle agenten, forensisch personeel, de lijkschouwer, Amy’s vader.
Haar broer...
Iedereen die het zou kunnen zijn.
Er zijn meer dan 200 mannen getest.
Ook als ze alleen naar het lichaam keken of er in de buurt van waren.
Er is niemand anders meer.
Misschien zit de echte dader niet in die groep.
Besmetting zou kunnen.
Maar is het waarschijnlijk? Nee.
Maar een volledig DNA-profiel in het jongste slachtoffer?
Nee. Dat is geen besmetting. Dat is de dader.
GEVANGENIS TRAVIS COUNTY
JUNI 2009
Sinds het eerste proces...
...is er nieuwe DNA-technologie beschikbaar gekomen.
Nu weten we zeker dat het bewijs in deze zaak...
...DNA bevat van één onbekende man.
Daarom kon ik met goed fatsoen...
...deze zaak niet voor de rechter brengen voordat we weten wie hij is.
En wat er echt is gebeurd.
Voor het eerst in de geschiedenis van Texas...
...werden twee mannen op borgtocht vrijgelaten...
...terwijl ze verdacht werden van viervoudige moord.
Ik kon ze niet langer vasthouden.
Ik liet ze vrij op persoonlijke borgtocht.
En ik gaf de staat een deadline voor een nieuw proces.
Ik blijf erbij dat Robert Springsteen en Michael Scott verantwoordelijk zijn...
...voor de moorden in de yoghurtwinkel.
We blijven deze zaak onderzoeken tot we weer kunnen vervolgen.
Het eerste wat ik Robert zei was: ‘Sorry dat het zo verdomd lang duurde.’
Hij is al meer dan tien jaar niet vrij geweest.
Ik heb hem beloofd dat hij nooit meer teruggaat.
We gaan winnen.
Al moeten we naar de rechter of eisen dat de zaak wordt geseponeerd.
Hoe voelt het om vrij te zijn?
Geweldig. Ik dank God, mijn familie en mijn advocaat voor deze kans.
Het idee dat er nooit een DNA-match komt, maakt deze moeder niets uit.
De zaak is sterk. Dat DNA hadden we niet eens nodig.
Ze zullen elke dag boeten.
Als ik hen was, bleef ik in de cel.
Daar zijn ze veiliger. Veel mensen zijn woedend over deze zaak.
JULI 2009 ÉÉN MAAND NA VRIJLATING OP BORGTOCHT
Deze zaak is simpel.
Het verhoor is fout gegaan.
De politie ging te ver met technieken die valse bekentenissen veroorzaken.
Ze hadden last van bevestigingsbias.
Ze zagen alleen maar wat hun theorie bevestigde.
Dit is Carlos Garcia.
Volgens mij oefende hij hier zijn openingspleidooi...
...voor het nieuwe proces.
Dit zal 2008, 2009 geweest zijn.
Hij probeert Michael details te laten herinneren.
Michael raakt in paniek en weet het niet meer.
Dan zegt Garcia: ‘Dat is het wapen, toch?’
En Michael zegt: ‘Ja, dat is het wapen.’
Paul Johnson wist het al.
Hij keek op afstand mee, vanuit een andere ruimte.
Hij wist dat dat niet het moordwapen was.
Hij had het laten onderzoeken.
De balistiekexpert van de politie zei:
‘Dit wapen is hoogstwaarschijnlijk niet gebruikt bij de moorden.’
Bij het eerste proces werd er te weinig nadruk gelegd op het feit...
...dat het wapen niet overeenkwam.
En dat er geen fysiek bewijs was dat ze aan de plaats delict koppelde.
De politie wist dat het wapen niet klopte.
Maar liet Michael tijdens het verhoor denken van wel.
In 17 jaar is er geen enkel fysiek spoor gevonden...
...dat deze jongens aan de moorden verbindt.
Geen enkel.
Hoelang duurde dat?
Achtenveertig minuten. - Oké.
Dat moet met twintig minuten ingekort worden.
Man...
In mijn ogen heeft Johnson het verprutst.
En hij heeft dingen achtergehouden die niet in zijn verhaal pasten.
Bij elke test...
...van de kogels die in de meisjes zaten, kunnen ze niet met zekerheid zeggen...
... dat ze uit Maurices wapen kwamen, maar ook niet dat het niet zo was.
Maurice zei...
‘Het wapen waarmee ik ben opgepakt, was het wapen...
...dat Forrest gebruikte bij de moorden.’
Maar we wisten dat Maurice toegang had tot andere wapens.
Dus zelfs als het geen match was, zegt dat nog niks.
Het pistool zou alleen een match zijn als je Maurice gelooft.
Ik zie mezelf als een eerlijk mens.
Ik vertel de waarheid, ik denk dat ik altijd oprecht ben.
Ik heb eerlijk werk verricht.
Voor mij bevestigden de veroordelingen wat ik altijd dacht.
Ze hadden het gedaan, en we hadden dat bewezen.
JUSTITIEEL COMPLEX TRAVIS COUNTY
Michael Scott en Robert Springsteen zijn vaker de rechtszaal binnengekomen.
Dit was de eerste keer als vrije mannen.
Ze zijn vrij sinds juni.
Rechter Mike Lynch liet hen toen vrij op borgtocht...
...en gaf de aanklagers een deadline.
De rechtbank is in zitting.
De zaak is nu in zitting.
Rechter Mike Lynch. U mag plaatsnemen.
Goedemiddag. We zijn in zitting.
In augustus heeft de rechtbank...
...kijkend naar de unieke aard en omstandigheden van deze zaak...
...bepaald dat beide partijen vandaag moesten melden...
...of ze klaar waren voor een juryproces.
De staat voert nog altijd DNA-onderzoek uit...
...om te bepalen wie de mannelijke donor is
van het Y-STR-profiel dat is aangetroffen...
...bij een van de slachtoffers.
Omdat we hem nog niet hebben geïdentificeerd...
...hebben we geen andere keuze dan een verzoek tot seponering in te dienen...
...om verder te kunnen onderzoeken wie deze donor is.
Nog iets van de staat? - Nee, meneer.
Het hof heeft geen bezwaar.
Dan wordt het verzoek ingewilligd voor beide verdachten.
Omdat de staat niet klaar was...
...dwong ik ze het dossier zonder voorbehoud te laten vallen.
We hielden ons aan de wet en deden wat juist was.
Ik snap dat velen ontevreden zijn...
Excuseer.
...omdat er geen definitieve uitspraak is.
Maar ik vermoed dat de verdachten zelf blij zijn dat ze vrij zijn.
Mr Springsteen, mogen we u iets vragen? - Geen commentaar.
Niemand heeft gewonnen.
De kernvraag is nog altijd onbeantwoord.
Wie heeft deze misdaden gepleegd? Waar zijn ze? We moeten ze vinden.
Bovenal denk ik dat we ons medeleven en onze bezorgdheid moeten bewaren...
...voor de families.
Je kunt naar de rechtbank gaan, maar zonder gerechtigheid.
Je krijgt alleen het recht.
Wat voor jou gerechtigheid is, is dat voor mij misschien niet...
...of voor iemand anders.
Gerechtigheid kan ook vergelding zijn.
Laat één ding duidelijk zijn.
Dit was geen gemakkelijke beslissing.
Maar het was juridisch en strategisch de beste beslissing...
...om Springsteen en Scott opnieuw te kunnen vervolgen.
Heb je ooit in een database gezocht? Of eentje met seksuele delinquenten?
Er is geen database voor dit type profiel.
Dit is een Y-only profiel en daar is geen database voor.
Wat betekent dit voor ons rechtssysteem?
Ofwel twee moordenaars zijn vrijgelaten, ofwel zaten de verkeerde mannen vast.
Hoe kun je dan nog vertrouwen hebben in het systeem?
Tweeëntwintig juryleden in Travis County hebben hen eerder schuldig bevonden.
Dit is gewoon een nieuwe wending.
We moeten de donor van het DNA blijven zoeken.
Het zou eerlijk zijn om het nu aan een jury te geven.
Zodat zij hun mening kunnen geven.
Daar wachten we op.
Gefeliciteerd. - Dank je.
Je straalde vandaag vertrouwen uit.
Dit is zijn eerste dag als vrij man.
Vrij van de gevangenis in elk geval.
Je ziet er goed uit. Gezond ook.
Ook al zijn de aanklachten tegen je nu ingetrokken...
Je bent heel dicht bij het feit dat je publiekelijk bent vrijgesproken.
Ik ben niet vrijgesproken.
De zaak is alleen geseponeerd.
Dus het voelt...
...alsof ik van de ene cel naar de andere ben gegaan.
Verdomme.
Honderd dollar voor deze broek en de riem past niet eens.
Het was niet het grote moment waar mensen op hoopten.
Want je blijft toch denken: word ik ooit echt vrijgesproken?
Leuk je te ontmoeten. - Producer van ons team.
Doe alsof je thuis bent.
We hebben koffie, Gatorade, Dr. Pepper zero.
En water natuurlijk. - Bedankt.
We willen gewoon wat sfeerbeelden filmen.
Wat doe je zoal op een dag?
Dit is mijn ‘keuken’, zeg maar.
Ik heb een mini-oven, een magnetron en een koekenpan.
Robert Springsteen is nu 35.
Hij had nooit verwacht dat hij tien jaar in de gevangenis zou zitten.
Het is hier een gekkenhuis geweest.
Ik wil een aantal zaken rechtzetten en het echte verhaal vertellen.
Zaten je vingerafdrukken ergens...
...in de yoghurtwinkel? - Nee.
Je bloed? - Nee.
DNA? - Nee.
Je haar? - Nee.
Maar hij weet niet waarom hij, na urenlang ontkennen...
...uiteindelijk toch bekende.
Hoe komt dat?
Ik weet het niet.
Er zit een psychologisch aspect aan dat ik niet begrijp.
Heb je spijt van je bekentenis?
Ja en nee.
Ik heb met meerdere advocaten en experts gesproken
Ze zeggen allemaal dat het iedereen kan overkomen.
Mensen beseffen nu pas hoe vaak valse of afgedwongen bekentenissen voorkomen.
NOVEMBER 2009 DRIE WEKEN NA AFRONDING ZAAK
Bijt hem, Belle.
Dag, mevrouw Belle.
Ik heb het gezegd.
John Wisser vroeg welk gedicht mijn zaak samenvatte.
Ik zei T.S. Eliot.
zo zal de wereld eindigen
niet met een knal, maar met gejammer
Het voelt onbevredigend.
Het eindigt omdat wetenschap geen mening heeft.
En hier zitten we dan.
En daar ga je dan.
Wil je een sigaar?
Nee, dank je.
Ik sprak vanmorgen met rechter Lynch.
De zaak is dan misschien voorbij, maar ze blijft altijd sluimeren.
Hij vroeg naar jou. Hij denkt dat je weg bent gegaan.
Ik zei dat je in West Virginia zit en dat je nooit terugkomt naar Texas.
Het OM denkt dat je schuldig bent. De politie is er zeker van.
Als ze je zouden aanhouden, kom je Austin niet uit.
Ze zouden een reden vinden om je op te pakken.
Dat bedoel ik.
Zelfs zonder aanklacht zou het groot nieuws zijn.
‘Verdachte gearresteerd.’ Belle, ik zweer het je.
Belle, ik ga je...
Het maakt me niet uit wat je denkt.
Ik hou van Texas. Ik vertrek met tegenzin. Maar het is het verstandigst.
Ik wist niet dat het met de politie zo serieus was.
We weten niet zeker of het zo is, maar het ziet er slecht uit.
We willen niet dat er problemen ontstaan.
Het is beter om het zekere voor het onzekere te nemen.
N2 richting oost. We staan op een parkeerplaats.
EEN JAAR LATER
EMS 10-18. Agent neergeschoten.
Een gewone verkeerscontrole liep fataal af voor een bekende van de politie.
De agent loste één schot, dat de verdachte raakte.
De man die omkwam was Maurice Pierce.
Volgens de politie reed hij door een stopbord...
...en vluchtte hij door tuinen en over hekken.
Toen de agent hem inhaalde, probeerde hij hem te boeien.
Hij voelde iets nats.
Maurice had zijn mes gepakt en zijn keel doorgesneden.
Agent Wilson is in stabiele toestand.
Even later werd Maurice dood gevonden in een tuin verderop.
Maurice Pierce was jarenlang verbonden aan de yoghurtwinkelmoorden.
Zijn familie zegt dat hij de politie nooit meer vertrouwde.
De volgende ochtend belde het hoofd moordzaken me. Ik schold hem uit.
‘Je had me die avond moeten bellen.
Ik wil Maurice Pierce met eigen ogen dood zien liggen.’
Ik hoopte dat we ooit genoeg bewijs zouden hebben...
...om hem voor moord aan te klagen.
En dat hij levenslang zou krijgen.
Toen ik...
...hoorde dat hij dood was...
...raakte dat me niet. Het klinkt hard, maar het is de waarheid.
Pierce bleef jarenlang praten met de politie.
Ze interviewden hem en hij praatte altijd met hen.
Pierce was bang voor ze.
Ze bleven hem lastigvallen omdat hij altijd hun hoofdverdachte was.
Johnson zocht hem steeds op en hij praatte altijd met ze.
ZEVEN JAAR NA DE MOORDEN
Ik hoop dat je begrijpt...
...hoe frustrerend het voor mij is dat jij informatie hebt over deze zaak...
...en ik er niet bij kan.
Als je maar op zoek bent naar de waarheid.
De andere agenten maakten me doodsbang tijdens het eerste verhoor. Ik was 16.
Ze wisten zogenaamd dat ik het had gedaan. Maar ik had er niets mee te maken.
Ik was er niet eens bij in de buurt.
Maar jij zei: ‘Forrest nam het wapen...
...kwam terug en zei dat hij de meisjes had vermoord.’
Wanneer zei ik dat dan?
Tien dagen na de moord.
Tijdens het verhoor?
Ja.
Ik weet het niet. Ik was er niet bij.
En ik heb het hele interview niet.
Alleen vanaf vijf uur 's ochtends.
Waar is het belangrijkste deel gebleven?
Het deel waarin ze me doodsbang maakten?
Ze legden me foto's voor. ‘Zo zien ze er nu uit,’ zeiden ze.
Waar is dat gebleven?
Dat namen ze niet op.
Daarom ben ik zo bang.
Ik doe je niets aan.
Je stopt een jongen van 16 in een verhoorkamer...
...en zegt: ‘We weten dat jij dit hebt gedaan.'
Terwijl ik onschuldig was. Dat jaagt je de stuipen op het lijf.
Zou je het je herinneren?
Ja.
Dat hoop ik ook.
Anders zat ik hier nu niet met jou te praten.
Je zei steeds: 'Ik weet het niet meer.'
Maar toen ik begon te typen, begon je te huilen.
Dat is niet iemand die niets herinnert.
Je herinnert het je.
Het is niet dat je huilt omdat je iets verbergt.
Wat betekent het dan?
Dat ik doodsbang ben.
Dat bedoelde ik.
Pierce stierf aan zijn PTSS.
Daar twijfel ik niet aan.
Als hij geen wapen bij zich had gehad...
...op 15 december 1991, zou hij nog leven.
Dan zaten we hier nu niet.
Ik probeer weinig politiegerelateerde spullen in huis te hebben.
Ik trek mijn schoenen uit bij de deur en probeer het buiten te laten.
Maar dan werk ik thuis nog even door.
Het is betwistbaar.
In de moordafdeling loste ik al mijn zaken op.
Ik vertrok zonder open dossiers.
Ik heb mezelf vervloekt.
'Denk je dat je echt zo goed bent? Hier, de yoghurtzaak.'
Bij O.J. Simpson hadden ze liters bloed nodig voor DNA.
Toen werd DNA pas echt bekend.
Nu hebben we het over picogrammen.
Dat is een duizendste van een nanogram.
Met het blote oog niet te zien.
De labs kunnen steeds meer met minder.
Wees voorzichtig.
Zo.
Dus zo zag de zaak er vroeger uit?
Dit is een reconstructie op basis van foto's en videobeelden.
Vooraan zat de klantenzone.
Achter in de keuken, waar de brand begon en de meisjes lagen.
Dat zie je meteen als je binnenkomt: vier portretten.
Elk met een korte biografie.
Het is het eerste wat je elke ochtend ziet.
Een herinnering dat het om echte meisjes ging.
Met levens, met families.
Het is niet zomaar een zaak.
Het is veel meer dan dat.
Hier liggen nog originele stukken.
Twee archiefkasten vol.
Op een andere locatie staan er nog meer.
De omvang van deze zaak is enorm.
We hebben nog VHS-tapes.
Interviews, beelden vanuit politiewagens, alles op video.
Als we het willen bekijken, hebben we alleen nog een VHS-speler nodig.
KOPIE VAN KOPIE VAN MASTER DUB
MICHAEL JAMES SCOTT NA ARRESTATIE
We hebben dus onbekend DNA.
Ik moet uitzoeken wie dat is. Dat is doel nummer één.
Misschien is het besmetting. Misschien iemand anders.
Hoe groot is de kans dat het besmetting is?
Het oorspronkelijke profiel uit 2008 is later ook gevonden in ander bewijs.
En al in 2017 en 2019 vinden we dat profiel op andere plaatsen.
Een heel ander lab.
En verschillende, ongerelateerde bewijsstukken.
Hoe zou je besmetting kunnen hebben...
...als je verschillende gebieden van de plaats delict hebt...
...verschillende mensen die 't verzamelden en items die naar verschillende labs gaan?
Alsof je de loterij meermaals wint.
Dat al het bewijs, dat door verschillende mensen is behandeld...
...per ongeluk besmet is geraakt met exact hetzelfde DNA-profiel.
Dat bestaat niet.
De staat Texas zal nu wel zeggen...
...dat er mogelijk een vijfde dader was.
Het is geen besmetting door derden.
Maar om te zeggen dat dat de vijfde verdachte is...
...of dat die vier er niet waren en een ander juist wel...
...is speculatie tot we uitvogelen van wie dat profiel is.
Ik snapte dat echt niet.
Iedereen zegt dat het besmetting is.
De familie denkt dat ook.
Een oud-agent vertelde me hetzelfde.
Dus ik nam dat maar aan.
Deze mensen werkten jarenlang aan de zaak.
Mijn hersenen exploderen.
Er is niemand anders in beide bekentenissen.
Dus dat betekent...
Dat maakt de bekentenis ongedaan.
Het klopt gewoon niet.
Weet je?
Ja.
Ik...
...houd me afzijdig tot we weten wie het is.
Het kan iemand zijn die er niks mee te maken had.
Iemand die per ongeluk DNA overdroeg.
Zoals een vriend.
Of het loopt dood. We weten het nog steeds niet.
DNA bewijst niet wie schuldig of onschuldig is.
Het zegt alleen: dit monster hoort bij deze persoon...
...en niet bij een ander.
Maar hoe en wanneer het daar kwam...
...dat moet de rest van het onderzoek uitwijzen.
Bij elke DNA-test moet je een deel van het monster nemen en gebruiken.
Je kan het maar één keer gebruiken.
Heb je weinig materiaal, dan kun je het maar één keer testen.
Daarna is het op.
We vonden een Y-profiel bij Jennifer Harbison.
We gebruiken nu technologie die nog niemand eerder gebruikte.
We weten niet of dit het antwoord zal opleveren.
Of dat het tijdverspilling zal zijn omdat niemand dit eerder heeft gedaan.
Het is onze laatste kans. We hebben niks anders meer.
We gaan bellen. Even geduld.
We kunnen moorden oplossen, maar geen technologie.
Dit is mijn team. Ik had al over ze verteld.
Ze zijn heel blij dat ze je ontmoeten. Ik heb veel over je verteld.
We hebben veel vragen.
Maar eerst: wat zou je nu anders doen?
Ik zou verder onderzoek doen naar de mensen bij de kreek.
Naar Mac en de mensen die daar rondhingen.
Niet als verdachten, maar om informatie te verzamelen.
Er waren veel tips over Maurice.
Hij zei tegen Polanco dat er onder een brug een wapen lag.
Een gedeeld wapen, een .380.
Polanco: Maurice, kun je ons laten zien waar dat wapen lag?
Maurice: Weet je waar Shoal Creek is?
Achterin, bij het water.
Daar zei Forrest dat het lag.
Zei Forrest dat Mace 't daar had verstopt?
Ik had geen idee dat dit het gesprek was. Waanzinnig.
Ik weet niet hoe ik daarop moet reageren.
Maar als hij het over Mace heeft, die 'skinhead' uit North Cross...
...dan bedoelt hij mij.
Ik woonde daar. Aan de andere kant.
Hier.
Ik kende verder niemand als ik in dat complex die bij z’n moeder woonde.
Zo'n 'skinhead'.
Ik dacht niet dat ik hier ooit zou zijn
Mijn jeugd achtervolgt me.
Ik denk dat dit de plek was.
De yoghurtwinkel ligt op twee minuten lopen.
Een paar honderd meter verderop. Heel dichtbij.
Het winkelcentrum ligt hier net achter.
Maar het landschap is veranderd.
We kwamen hier om te hangen en bier te drinken.
Meer niet.
In de verklaring staat dat jullie hier wapens hadden.
Dat is totale onzin. Echt belachelijk.
Dat vroegen ze mij ook al, en om nieuw DNA.
Ze waren het oude kwijt.
We hadden geen geld voor een wapen.
En als we er al één hadden, lieten we die niet in een kreek liggen.
Dit idee van een gedeeld wapen is absurd.
We wilden stoer zijn, maar dat waren we niet.
We waren geen slechteriken en deden niemand kwaad.
En ja...
Mensen willen niet geloven dat er kwaadaardige types bestaan.
En dat de meeste van ons grijs gebied zijn en meegaan met de stroom.
Misschien verklaart dat ook wat daar gebeurde.
Eén iemand was kwaadwillend, de ander ging erin mee.
Wat ik niet begrijp is...
Hoe kon degene die meedeed nooit uit zichzelf iets zeggen?
Want ja, iemand was kwaadwillend.
Maar ik geloof dat mensen vaak met de stroom meegaan.
Ik wil nooit zo iemand zijn.
Oké, cirkel sluiten, iedereen in een kring.
Pak elkaars handen.
We danken u, Vader.
We zijn dankbaar dat u ons hier samen hebt gebracht.
We vragen u ons gezond te houden...
...en dat we vandaag vrede en afsluiting mogen vinden.
In Jezus' naam, amen. - Amen.
Laten we dit verplaatsen, ik zie de capsule al. Kijk maar.
Ja, daar zit het.
Laten we dit verplaatsen. Voorzichtig.
We leggen het terug waar het lag.
Was het beton of een doos? - Weet ik niet meer.
Ik weet nog dat ze iets begroeven.
Er zit iets daar. Geen idee wat het is.
Ik weet niet of dat het is.
Herinner je het je niet meer? - Nee.
Dat hele jaar is een waas.
Ik weet het niet.
Met al die boomwortels hier denk ik niet dat het hier ligt.
Ik ook niet. Misschien daar.
Zou het daaronder kunnen liggen? - Lijkt me niet.
Ze denkt dat het aan de zijkant van de binnenplaats was.
Zelfs de ouders weten het niet zeker.
Weet jij het? Kun je helpen?
‘Voor altijd beste vrienden.’
Amy Ayres, 21 februari 1992, jaarsponsor Mr. Sun.
Ja, hier is het.
Kijk eens. - Kijk uit.
Wat een bende. - Een krant.
Er zit iets in een plastic zak.
Breng even een vuilnisbak.
De linten? Die zaten aan de boom.
Dat zijn het.
Die kwamen van de boom toen ze hem plantten.
Ik zie namen.
Ze werden eraan geknoopt bij het planten.
We vergeten het niet.
Dit was de doos.
Ik vind het mooi dat ze weten dat ze er niet alleen in stonden.
Zelfs als het zo voelde.
Het is duidelijk dat veel mensen van haar hielden en vaak aan haar dachten.
Daar is ze.
Een keer op de basisschool...
Ik weet niet of ze dat ooit...
Als het opdroogt, kun je beter zien wat het is.
Sommige dingen herinnerde ik me niet.
Maar het voelt alsof ik het altijd heb geweten.
Bij opa en oma ligt een kussen met haar gezicht erop.
Ik vroeg me altijd af wie ze was.
In hun gang hangen allemaal spullen van haar.
Je ziet hoe het hen raakt.
Papa praat er nauwelijks over.
Mama praat er tegenover iedereen over.
Je vraagt je af hoe ze zouden zijn geweest...
...hoe hij zou zijn geweest, als het niet was gebeurd.
WE ZULLEN NIET VERGETEN
We sluiten weer een hoofdstuk af.
De dood van mijn zus duikt nog altijd op in mijn volwassen leven.
Mijn naam is Sonora en ik ben therapeute. Ik heb een privépraktijk in Massachusetts.
Ik ben dit werk gaan doen omdat ik zoveel tijd heb besteed aan heling.
Toen je net je kind verloor...
Ik zou graag meer willen weten over hoe je dat toen ervaren hebt.
Er zit kracht in het vertellen van je verhaal...
...in verschillende vormen en omgevingen.
Ik wil je vragen een brief te schrijven aan je kind.
Wat speelt er nu in je leven?
Maar het trauma verliest nooit zijn kracht.
Als je me vraagt of ik me de yoghurtwinkel herinner...
Mijn lichaam reageert daar nog steeds op.
En dat blijft misschien altijd zo.
Het is al 31 jaar geleden en toch praat ik er nog steeds over.
Ik zou dat niet doen als ik dit gesprek met jou niet had.
Maar ik had dat contact met jou nodig.
Gisteren hadden we het erover...
...dat je door zo’n ervaring dingen gaat zien die anderen niet begrijpen.
Maar dat geldt niet voor iedereen.
Sommige familieleden van mij zijn cynischer geworden.
Ik weet niet goed hoe ik het moet zeggen.
Waarom ik juist door dit soort tragedie meer ben gaan houden van mensen.
Want het kon ook anders uitpakken.
Beide reacties zijn normaal.
Ja, vertel.
Het gebeurt allebei.
Je wordt cynisch, maar staat ook aan de andere kant.
Je bent er gevoeliger voor.
We hebben veel manieren om onszelf te helen, maar we gebruiken ze zelden.
Het is makkelijker om in die pijn te gaan zitten...
...dan te zoeken naar het licht, de vrijheid.
Dat hoor ik vaak in mijn traumagroepen.
‘Ik vind dit niet fijn, maar ik weet niet wat er nog meer is.’
‘Dit ken ik. Ik weet hoe ik deze pijn moet vasthouden.
Ik weet hoe ik hiermee moet leven.’
Ik zeg altijd: 'Als ik sterf, wil ik dapper zijn.
Ik wil vrij kunnen vallen in wat daarna komt.'
Precies, loslaten. - Loslaten van de angst.
Wat ik pas 30 jaar later begin te begrijpen...
...is hoe je je leven weer oppakt na zoiets.
Je mag blijven rouwen, maar je moet ook...
...uitvinden wat je gelukkig maakt. Wat je wil doen met je leven.
Juist.
En dat is moeilijk.
Maar het is belangrijk. Ik ben na tien jaar weer gaan studeren.
Ik koos voor werktuigbouwkunde.
Wat me vasthield was dat ik verstrikt raakte in het politieonderzoek.
Juist.
Wat is goed, wat is fout, wie heeft het verpest?
Pas toen ik naar een rouwgroep ging, kon ik mezelf bevrijden.
Ik ging omdat mijn vader dat jaar stierf.
En dat voelde bijna banaal. Hij was 85 en al lang ziek.
Toch praatte ik de hele sessie over Eliza.
Dat was enorm bevrijdend. Eindelijk ging het over verdriet.
Bij moordzaken ontken je vaak je verdriet.
Dat is begrijpelijk.
Maar niet onze taak om dat te dragen. - Precies.
Helemaal mee eens.
We dachten dat we het goede deden door alles publiekelijk te maken.
We deden dat omdat we de steun van de gemeenschap nodig hadden.
En dat ze meezochten.
Elke keer als er iets gebeurde, waren er camera's.
Maar na verloop van tijd eist dat zijn tol.
Na 31 jaar zou ik het anders doen.
Ik zou me terugtrekken. Rust zoeken, met God.
Maar we moeten wel beseffen...
...dat de meeste mensen niet zoveel publieke steun en aandacht krijgen.
Hun broer wordt vermoord en niemand spreekt er ooit met hen over.
Zijn naam vervaagt.
Maar je hebt liefde nodig. Je moet vastgehouden worden als je lijdt.
Dat was het dubbele aan die publieke aandacht.
In het begin kregen we veel steun, omdat het groot nieuws was.
Vier witte meisjes vermoord.
En wat de zaak betreft, wat weten we nou eigenlijk?
Alleen wat ons verteld wordt.
Het is...
Als ik terug mocht zou ik meer afstand hebben genomen.
Maar ik voelde me verplicht om dit vol te houden.
Sorry dat ik onderbreek, maar we hebben een shot van jullie nodig.
In orde. Wij twee?
Eigenlijk jullie twee. - We hebben een groothoek nodig.
Dank jullie wel.
Dat was heel bijzonder.
Was hij niet lief?
Ik wist dat ik het beter kon doen.
En toen hij zijn verhaal wilde delen...
En hij deed het. - Maar hij was bang.
Ik ben zo blij dat hij het heeft gedaan. - Ik ook.
Ik...
Ik wil dit loslaten.
Het waren een paar heftige dagen.
Maar ik hou van je en dank je dat ik dit mocht doen.
Je hebt me een groot cadeau gegeven.
Door de afgelopen dagen met me te praten.
Je verhalen hebben me zoveel geleerd.
Ik hoop dat iemand hier iets aan heeft. - Ik wel.
Dat is het belangrijkst. - Het hielp mij echt.
Dank je dat je dit met mij wilde delen.
Mijn moeder is overleden, maar ik heb jou.
Van één gekke oude vrouw naar de volgende.
Het gaat goed samen. We zijn praktisch dezelfde persoon.
Zijn jullie klaar hier? - Gelukt?
We zijn er.
Het is moeilijk om te zien.
De foto's aan de muur zijn van zaken die we hebben opgelost.
Zaten daar ook hele oude zaken tussen?
Ja, vooral uit de jaren 80 en 90.
Je hebt dit vast vaker gehoord...
...in de afgelopen 30 jaar: ‘We doen ons best, we werken eraan.’
Maar ik wil dat jullie weten dat ik alles op alles zet.
DNA is nu de kern van ons onderzoek.
We herbekijken elk stuk bewijs.
Wat vroeger niet te testen viel...
...vanwege wat het was of de staat waarin het verkeerde...
...kan nu misschien wel getest worden. We hebben een beperkte hoeveelheid.
Ik beslis dit niet alleen.
Ik raadpleeg mensen die er meer over weten.
Experts uit het hele land adviseren ons...
...zodat we alleen testen uitvoeren...
...als we goede kansen hebben op een resultaat.
En als die kans er niet is, wachten we.
Als er vragen zijn, beantwoord ik ze graag zo goed mogelijk.
Het is fijn om...
...informatie te krijgen.
Het is altijd goed als er een nieuw iemand naar kijkt.
Hopelijk kunnen we als familie en politie samen...
...deze zaak ooit nog oplossen.
Ik heb goede hoop.
Ik heb vertrouwen in de technologie.
We gaan op een punt komen waar we zelfs oud bewijs kunnen testen.
Wat eerst onbruikbaar leek, zou ons ooit een profiel kunnen opleveren.
Deze zaak wordt ooit opgelost. Dat moet iedereen weten.
Iedereen ervaart pijn op zijn eigen manier.
Je hoeft deze pijn niet ook nog te dragen.
Op een gegeven moment eindigt het project.
Hopelijk is de film dan af en kun je het loslaten.
Maar dit was anders. Ik kreeg het niet afgerond.
Het werd te ingewikkeld.
Ik zag de samenhang niet meer. Te veel verhaallijnen, te veel mensen.
Het voelde als falen.
En het voelde ook alsof ik mensen had teleurgesteld...
...die me hun vertrouwen gaven.
Maar ik wist dat dit bewaard moest blijven.
Ik ben blij dat de beelden nu een bestemming hebben...
...die recht doet aan de mensen die mij in hun leven toelieten.
De jaren verstrijken en de zaak is nog altijd niet opgelost.
Ik hield me elk jaar schuil op 6 december.
Niemand wist waar ik was. Ik nam vrij van werk.
Ook toen ik nog bij de politie zat.
Op 6 december was ik weg, ergens in een hoekje, alleen.
Voor mij is dat de dag die altijd zal blijven kleven.
Ik denk dat het zo blijft zolang de zaak onopgelost is.
Soms denk ik iets te herinneren, maar dan is het gewoon een foto...
...die ik vaak heb gezien.
En daar bouw ik dan een verhaal omheen.
Ik denk ook dat het niet uitmaakt of die herinnering precies klopt.
Want het is jouw herinnering.
Dus je vraagt hoe we omgaan met traumatische herinneringen?
Hoe kunnen we ze helen of veranderen?
Er zijn therapeuten die zeggen:
‘Blijf het verhaal vertellen, opnieuw en opnieuw.’
Maar ik denk dat er meer nodig is dan dat.
Je hebt steun nodig als je je verhaal vertelt.
Je hebt mensen nodig die met compassie luisteren...
...en er echt bij zijn.
Voor de verteller en de luisteraar zit er kracht in het delen van 't verhaal.
Dat kan veranderen hoe de herinnering in jou leeft.
Kijk, daar is Eliza.
Ondertiteld door: Dejan Kosanovic